قوعام • 14 ءساۋىر، 2021

قاي ەلدىڭ تەلەسەريالىن كورەسىز؟

104 رەت كورسەتىلدى

كەيىنگى كەزدە ەل تەلەارنالارىندا وتان­­­دىق كينوونىمدەر جيىرەك كورسەتىلە باس­­­تاعانىمەن، شەتەل فيلمدەرى، اسىرەسە تە­لە­­سەريالدارى ءالى دە كوپ. وسىعان وراي، تەلە­­كورەرمەندەر تاراپىنان «قاي تەلەار­نانى اشىپ قاراساڭ دا، كوبىنە ءۇندى، كورەي جانە تۇرىك تەلەسەريالدارى ءجۇرىپ جا­تادى. ولاردى كورسەتۋدى ازايتىپ، قازاق تىلىندەگى تەلەسەريالداردى نەگە كوبەيت­پەي­مىز؟» دەگەن سۇراق ءجيى قويىلادى.

ويلانارلىق ساۋال، ارينە. بۇل رەتتە قازاقستاندىق تەلەكومپانيالاردىڭ قاي­سى­سى بولسىن ەفيردى ءوز تۋىندىلارىمەن تول­تىرۋعا مۇددەلى ەكەندىگىن ايتقان ءجون. الايدا «جوقشىلىق جومارت ەردىڭ قولىن بايلايدى» دەگەندەي، ولار دا «كورپەلەرىنە قاراي كوسىلۋگە» ءماجبۇر. قازاق تىلىندە تەلەسەريال تۇسىرۋگە قاراعاندا، شەتەلدىكىن ساتىپ الىپ، دۋبلياج جاساۋ الدەقايدا ارزانعا تۇسەتىندىكتەن، امالسىزدان وسىنداي قادامعا بارادى. قالىپتاسقان جاعدايدىڭ الداعى ۋاقىتتا تۇزەلىپ كەتە قويۋى دا نەعايبىل سياقتى. سەبەبى ۇشجىلدىق رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتە مەملەكەتتىك اقپاراتتىق ساياساتتى جۇرگىزۋگە 2021 جىلى – 53،1 ميلليارد تەڭگە، 2022 جىلى – 44،8 ميلليارد تەڭگە، 2023 جىلى 35،1 ميلليارد تەڭگە ءبولۋ قاراستىرىلعان. بۇل مالىمەتتەن مەملەكەتتىك اقپاراتتىق تاپسىرىستى ەلەۋلى قىسقارتۋ ءۇردىسى كوزگە ۇرىپ تۇر. مۇنىڭ ءوزى تەلەفيلمدەر وندىرۋگە دە تەرىس اسەرىن تيگىزۋى ابدەن مۇمكىن.

 ال شەتەلدىك تەلەفيلمدەر مەن تەلە­سەريال­داردىڭ وسكەلەڭ ۇرپاق تاربيەسىنە اسەرى قانداي دەگەن ساۋال كىمدى بولسا دا تولعاندىرماي قويمايدى. بۇل رەتتە ءدىنى باسقا ەلدەردە شىعارىلعان تەلەسەريالداردى، سونىڭ ىشىندە، اسىرەسە، بۇعاناسى بەكىمەگەن بالالارعا ارنالعاندارىن قاراپ وتىرعاندا كوڭىلىمىزگە ولارداعى جات جۇرتتاردىڭ ءدىني ادەت-عۇرىپتارىن اشىق دارىپتەۋ كورىنىستەرى ەرتەڭ جاستارىمىزدىڭ اراسىندا پۇتقا تابىنۋشىلار مەن باسقا دا بوتەن ءدىني اعىمدار جەتەگىنە ەرۋشىلەر قاتارىن كوبەيتىپ جىبەرمەس پە ەكەن دەگەن كۇدىك ۇيالايتىندىعى جاسىرىن ەمەس. مىنە، وسى تۇرعىدان العاندا، ءبىزدىڭ ۇلتىمىزدىڭ جانىنا جاقىنى – ءتۇبى ءبىر تۇرىك اعايىندار شىعارعان تەلەتۋىندىلار ەكەندىگى انىق. وسىنداي وي تۇيگەننەن كەيىن وتاندىق تەلەكومپانيالاردىڭ كەيبىر باسشىلارىمەن حابارلاسىپ، ولاردىڭ تۇرىك تەلەسەريالدارىن نەگە كوبىرەك كورسەتپەيتىندىگىن سۇراعان ەدىك. ء«بىز دە سونى قالامايدى دەيسىز بە؟ «اتتەڭ، توننىڭ كەلتەسى-اي...» دەيتىندەي جاعداي بولىپ تۇر عوي. سەبەبى ءۇندى جانە كورەي تەلەسەريالدارىنىڭ با­عاسى تۇرىك اعايىنداردىكىنە قاراعاندا الدە­قايدا ارزان...»، دەيدى ولار. سوندا «تۇڭعىش پرەزيدەنتىمىز – ەلباسى نۇرسۇلتان نازار­باەۆ­تىڭ باستاماسىمەن تۇركىتىلدەس مەم­لەكەتتەر ىنتىماقتاستىعى كەڭەسى قۇرى­لىپ، قاي سالادا بولسىن ءوزارا ءتيىمدى بايلانىستار ءورىس العان قازىرگى كەزدە ءبىزدىڭ شەنەۋنىكتەر مەن دەپۋتاتتاردىڭ ىشىنەن باۋىرلاس ەلدىڭ بۇقارالىق اقپارات سالاسىنىڭ جانە تەلەكومپانيالارىنىڭ باسشىلارىمەن وسى جونىندە سىندارلى سۇحبات قۇرا الاتىن قاي­راتكەر تۇلعا تابىلسا، بۇل سالادا دا وڭ­تاي­لى شەشىم تابۋعا بولاتىن شىعار...» دەگەن وي كەلگەن.

ەندى، مىنە، ونىڭ دا ءساتى كەلگەن سياقتى. ويتكەنى جاقىندا تۇركياعا جۇمىس ساپارى بارىسىندا اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ ءمينيسترى ايدا بالاەۆا تۋىس ەلدىڭ تەلەۆيزيا نارىعىنىڭ جەتەكشىلەرىمەن كەزدەسۋلەرگە ەرەكشە ءمان بەرىپ، ولاردىڭ الدىندا بىرلەسكەن كونتەنت قۇرۋ، سونىڭ ىشىندە ورتاق تۇركى مادەنيەتى مەن تاريحىن تانىمال ەتۋ ماسەلەلەرى بويىنشا ىنتىماقتاستىق كولەمى مەن ساپاسىن ارتتىرۋ جونىندە اڭگىمە قوزعاپتى. ناتيجەسىندە، «Qazaqstan» رەسپۋبليكالىق تەلەراديوكورپوراتسياسى» اكتسيونەرلىك قوعامى مەن تۇركيانىڭ «TRT» مەملەكەتتىك تەلەراديوكومپانياسى اراسىندا «قورقىت اتا» بىرلەسكەن تەلەۆيزيالىق جوباسىن قۇرۋ تۋرالى كەلىسسوزدەردى باستاۋ، سونداي-اق تۇرىك تاراپى تۇسىرگەن قوجا احمەت ياساۋي تۋرالى تەلەحيكايانى قازاقستاندىق تەلەكورەرمەندەر نازارىنا تاياۋ ارادا ۇسىنۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول جەتكىزىلگەن. بۇعان قوسا، مينيستر تۇركيانىڭ جەتەكشى تەلەۆيزيا ماماندارىن ءوزارا تاجىريبە الماسۋ اياسىندا قازاقستاندىق ارىپتەستەرىن وقىتىپ-ۇيرەتۋگە جانە بيىل اشىلعان «Turkistan» تەلەارناسىنىڭ جوبالارىنا قاتىسۋعا شاقى­رىپ­تى. بۇل يگى باستاما الداعى ۋاقىتتا ناقتى ىسكە اسىرىلىپ، ءوز جەمىسىن بەرەدى دەپ ۇمىت­تەنەمىز.

...قالىڭ اعايىننىڭ ىشىندە تۇرىك فيلم­دە­رى مەن تەلەسەريالدارىن عانا ەمەس، جالپى تۇرىك اتاۋلىنى ونشا ۇناتپاي، تاناۋىن تىجىرايتا قارايتىندار ارا-تۇرا بولسا دا كەزدەسىپ قالادى. بۇل – بىلمەستىكتىڭ سالدارى بولار. وندايلارعا ايگىلى «الىستاعى باۋى­رىما» ولەڭىندە «كوپ تۇرىك ەنشى الىسىپ تاراسقاندا، قازاقتا قاراشاڭىراق قالعان جوق پا؟» دەپ جازعان اقيىق اقىنىمىز ماعجان جۇماباەۆتىڭ پوەزياسىن وقۋعا كەڭەس بەرەر ەدىك...

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار