Silkway حالىقارالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ باسشىلىعى ۋنيۆەرسيتەتتىڭ العاشقى رەكتورى بولىپ, وقۋ ورنىنىڭ قالىپتاسىپ دامۋىنا ەڭبەك سىڭىرگەن تۇركولوگ-عالىمنىڭ ەسىمىن ءبىلىم الۋشى جاستارعا ۇلگى ەتۋ ماقساتىندا ارنايى «پروفەسسور م.ورازوۆ كابينەتىن» اشىپ, جىل سايىن ءبىلىم بەرۋ مەن تۇركولوگيانىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىنە ارنالعان ءداستۇرلى «ورازوۆ وقۋلارى» حالىقارالىق عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسياسىن وتكىزىپ كەلەدى. كەيىنگى جىلدارى بۇل كونفەرەنتسياعا قاتىسۋشى شەتەلدىك عالىمداردىڭ دا سانى ارتا تۇسۋدە. وسىنداي عىلىمي باسقوسۋلاردا عالىمدار ءوزارا پىكىر الماسىپ, وي بولىسەدى, تۇركولوگيا عىلىمىنىڭ جەتكەن جەتىستىكتەرى مەن كەلەلى ماسەلەلەرى تۋرالى ويلارىن ورتاعا سالادى.
قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» جانە « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» باعدارلامالىق ماقالالارىنداعى تۇركولوگيا عىلىمىنىڭ الدىنا قويىلعان مىندەتتەر بۇگىندە جالپى تۇركى ەلدەرىنىڭ تاريحىن, ءتىلى مەن ادەبيەتىن, تۇركى دۇنيەسىنىڭ الەمدىك وركەنيەتتەگى ورنىن انىقتاۋداعى عىلىمي باعدارلاماعا اينالىپ وتىر. قازىرگى جاھاندانۋ داۋىرىندە تۇركى حالىقتارىنىڭ ءوزارا ىنتىماقتاستىعىنىڭ دا ارتىپ وتىرعانى بەلگىلى. وسىنداي ۋاقىت تالابىنا ساي ۋنيۆەرسيتەتىمىزدە 2019 جىلى قۇرىلعان «تۇركولوگيا» عىلىمي ورتالىعىنىڭ نەگىزگى ماقساتى – تۇركى حالىقتارىنىڭ دۇنيەتانىمى مەن تاريحىنا, ءتىلى مەن ادەبيەتىنە, ەتنوگرافياسىنا, تۇركى مادەنيەتىنىڭ ساباقتاستىعىنا, ءوزارا جانە وزگە كورشىلەس حالىقتارمەن ينتەگراتسيالانۋ ماسەلەلەرىنە قاتىستى جازبا دەرەككوزدەر مەن دالالىق ەكسپەديتسيا ماتەريالدارىنا سينحروندى (قازىرگى كەزەڭى) جانە دياحروندى (تاريحي) تۇرعىدان زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋ, سونداي-اق تۇركولوگيا عىلىمىنىڭ قالىپتاسۋ كەزەڭدەرىنىڭ تەوريالىق-ادىستەمەلىك اسپەكتىلەرىن زەرتتەۋگە ۇلەس قوسۋ بولاتىن.
ورتالىقتىڭ نەگىزگى مىندەتتەرىنە جوعارىدا اتالعان دەرەكتەمەلەردى جيناقتاپ, جازبا ەسكەرتكىشتەردىڭ ەلەكتروندى بازاسىن جاساۋ; جيناقتالعان ماتەريالداردى عىلىمي تۇرعىدان ساراپتاۋ; جازبا مۇرالاردىڭ عىلىمي باسىلىمدارىن جاريالاۋ; ولارعا ءتۇرلى اسپەكتىلەردە زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ جانە ناتيجەلەرىن جاريالاۋ جاتادى.
بۇل سالاداعى زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ ءۇشىن الدىمەن جازبا ەسكەرتكىشتەردىڭ تۇپنۇسقا باسىلىمدارىنىڭ فاكسيميلەلەرىنىڭ, ولار تۋرالى زەرتتەۋلەردىڭ ەلەكتروندى قورىن جاساۋ كەرەك بولدى. قازىر تۇركولوگيا عىلىمي ورتالىعىندا ماحمۇت قاشعاريدىڭ «ديۆاني لۇعات ات-تۇرك» ەڭبەگىنىڭ تۇرىك, اعىلشىن, قازاق, وزبەك, ۇيعىر, پارسى, ورىس تىلدەرىندەگى جاريالانىمدارى مەن ول تۋرالى زەرتتەۋلەردىڭ, XIII-XIV عاسىردان جەتكەن «كودەكس كۋمانيكۋس» ەسكەرتكىشىنىڭ تۇپنۇسقاسىنان باستاپ, لاتىن (گەزا كۋن, 1880), نەمىس (گرەنبەك, رادلوۆ), اعىلشىن (دريمبا, پيتەر گولدەن), ورىس (گاركاۆەتس, رادلوۆ), قازاق (قۇرىشجانوۆ) تىلدەرىندەگى باسىلىمدارى مەن زەرتتەۋلەردىڭ, XIII-XV عاسىرلارداعى مىسىر ماملۇكتەرى ەسكەرتكىشتەرىنىڭ, XVI-XVII عاسىرلارداعى ارميان جازۋلى قىپشاق ەسكەرتكىشتەرىنىڭ, التىن وردا, حورەزم جازبا ەسكەرتكىشتەرىنىڭ فاكسيميلەلەرى جيناقتالدى. قازاق ءتىل ءبىلىمى تاريحىندا حورەزم ەسكەرتكىشتەرىنىڭ ءتىلى زەرتتەۋشىلەر نازارىنان تىس قالىپ كەلەدى. وسى ولقىلىقتىڭ ورنىن تولتىرۋ ماقساتىندا ءبىر ىزدەنۋشىمىزگە رابعۋزيدىڭ «قىساس ۋل-ءانبيا» ەسكەرتكىشىنىڭ ءتىلى تۋرالى تاقىرىپ بەكىتىلىپ بەرىلدى.
ورتالىقتىڭ باستى ماقساتىنىڭ ءبىرى – تىلدىك كافەدرالاردىڭ وقىتۋشى-پروفەسسورلار قۇرامىن, ماگيسترانتتار مەن دوكتورانتتاردى تارتا وتىرىپ, ءتىل تاريحى تۋرالى زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋ بولعاندىقتان, كەشەندى زەرتتەۋ تاقىرىبىنا ۋنيۆەرسيتەت عىلىمي كەڭەسىنىڭ شەشىمىمەن «تۇركى جازبا مۇرالارى جانە ولاردىڭ قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتىن زەرتتەۋدەگى ماڭىزى مەن ساباقتاستىعى» دەگەن كەشەندى تاقىرىپ بەكىتىلدى. ەكى عىلىمي توپ «تۇركى جازبا مۇرالارىمەن قازاق ءتىلىنىڭ ساباقتاستىعى ماسەلەلەرى» جانە «قازاق ادەبيەتى تاريحىنداعى اۋدارما جانە ادەبي بايلانىستار» دەگەن باعىتتار دا زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدە.
تۇركى حالىقتارىنىڭ ورتاق مۇراسى سانالاتىن ورتاتۇركى جازبا ەسكەرتكىشتەرىن تاريحي-سالىستىرمالى تۇرعىدان زەرتتەۋ, ياعني تۋىستاس تۇركى حالىقتارىنىڭ تاريحي دامۋ ەرەكشەلىكتەرىن ءوز بويىندا ساقتاپ وتىرعان ءسوز مارجاندارىن قۇرىلىمدىق, تانىمدىق جاعىنان سالىستىرا زەرتتەۋ تۇركى دۇنيەتانىمىنداعى, مادەنيەتى مەن بولمىسىنداعى, رۋحاني الەمىندەگى, تىلىندەگى ءتۇرلى وزگەرۋلەردىڭ تابيعاتىن زەردەلەۋ, نەگىزى ءبىر تۋىستاس حالىقتاردىڭ تىلدەرىندەگى لەكسيكانىڭ سول حالىقتاردىڭ ەتنوستىق ەرەكشەلىكتەرىن ەسكەرە وتىرىپ, تاريحي دامۋ جولىمەن بايلانىستا قاراستىرۋ بارىسىندا جاسالعان تۇيىندەۋلەر مەن تىڭ تۇجىرىمدارعا جەتەلەيتىن قورىتىندى ويلار جيناقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ۋنيۆەرسيتەتىمىزدىڭ ورتاتۇركى جازبا ەسكەرتكىشتەرىن زەرتتەيتىن عىلىمي الەۋەتىنە كەلەر بولساق, تىلدىك پاندەر كافەدراسىنداعى قازاق, ورىس ءتىلىنىڭ ماماندارى, ادەبيەتشىلەر, شەت تىلدەرى كافەدراسىنداعى اعىلشىن, نەمىس, اراب تىلدەرىنىڭ ماماندارى وسى ورتاق تاقىرىپقا تارتىلىپ وتىر. جوعارى وقۋ ورىندارىندا تۇركولوگيانىڭ وزەكتى سالاسى – دەرەكتانۋ بويىنشا تۇپنۇسقانى وقي بىلەتىن ماماندار دايارلاۋعا باسا نازار اۋدارۋ بويىنشا ۋنيۆەرسيتەتىمىزدىڭ العاشقى قۇرىلتايشىسى ب.س.يۋنۋسوۆ اتىنداعى «ستۋدەنتتەر اراسىنداعى ۇزدىك عىلىمي جۇمىستار» كونكۋرسىنىڭ جەڭىمپاز ستۋدەنتتەرى لاتىن, اراب, ارميان گرافيكاسىمەن جازىلعان ورتاتۇركى ەسكەرتكىشتەرىنەن ماماندانۋدا.
كەڭەس وكىمەتى ىدىراعاننان كەيىن, ونىڭ قۇرامىندا بولعان تۇركى حالىقتارى دامۋىنىڭ جاڭا كەزەڭى باستالدى. ءوز الدارىنا دەربەس مەملەكەت بولعان قازاقستان, وزبەكستان, قىرعىزستان, ازەربايجان, تۇرىكمەنستان ەلدەرى دامۋدىڭ جاڭا جولىنا ءتۇستى. وسى كەزەڭنەن باستاپ تۇركى حالىقتارىنىڭ, مەيلى ولار دەربەس مەملەكەت بولسىن, مەيلى وزگە ەلدىڭ قۇرامىندا بولسىن, ءوزىنىڭ ءتۇپ تاريحىنا, شىققان تەگىنە, تىلدىك, ادەبي-مادەني مۇرالارىنا, ەتنوگەنەزى مەن ەتنوگرافياسىنا, جالپى تۇركى وركەنيەتىنە بەت بۇرۋ باستالدى.
قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ ەگەمەندىكتىڭ العاشقى كۇندەرىنەن باستاپ-اق ءتۇبى ءبىر تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ ساياسي-ەكونوميكالىق, مادەني-رۋحاني تۇرعىدان بىرىگۋى قاجەتتىگىنە باسا نازار اۋدارعانى بەلگىلى. ناتيجەسىندە, 1993 جىلى 12 شىلدەدە الماتىدا ەگەمەندى ەلدەر, فەدەرالدى سۋبەكتىلەر مەن اۆتونومدى ايماقتار قۇرىلتايشى بولىپ, 14 ەلدىڭ وكىلدەرى قول قويعان كەلىسىمگە سايكەس تۇركى مادەنيەتىن جانە ونەرىن دامىتۋ حالىقارالىق ۇيىمى (Uluslararası Türk Kültürü Teşkilatı TÜRKSOY) قۇرىلدى.
تۇركسوي ۇيىمىنىڭ باستى ماقساتتارى:
- حالىقارالىق قاتىناستاردا جاڭا تەپە-تەڭدىكتىڭ قۇرىلۋى ماقساتىندا اۋماقتىق جانە بۇكىل دۇنيەجۇزىلىك دەڭگەيدە جاڭا مادەني ۇيىمداردى قولداۋ;
- تۇركى تىلىندە سويلەيتىن حالىقتار مەن ەلدەر اراسىندا دوستىق قاتىناستار قۇرىپ, ورتاق تۇركى مادەنيەتىن, ءتىلىن, تاريحىن, ونەرىن, ادەت-داستۇرلەرىن زەرتتەپ, جالپىعا جاريا ەتۋ, دامىتۋ, ساقتاۋ, بولاشاق ۇرپاققا مۇرا ەتۋ, باياندى قىلۋ;
- تۇركى دۇنيەسىندە ورتاق ءبىر ءتىل مەن ءالىپبي قولدانىلۋى ءۇشىن ءتيىستى ورتا جانە جاعداي قالىپتاستىرۋ;
- تۇركى دۇنيەسى حالىقتارىنىڭ ورتاق وتكەنىنىڭ, تاريحىنىڭ, ءتىلى مەن ادەبيەتىنىڭ, مادەنيەتى مەن ونەرىنىڭ ءبىرتۇتاس كۇيىندە عىلىمي زەرتتەلۋىن كۇشەيتۋ;
- ۇلتتىڭ تاريحىن, انا ءتىلىن, ادەبيەتىن, مادەنيەتى مەن ونەرىن, ادەت-عۇرپى مەن داستۇرلەرىن بولاشاق ۇرپاقتارعا مۇرا ەتۋ ءۇشىن جاعداي جاساۋ سياقتى وزەكتى ماسەلەلەر بولدى.
بۇل, ءوز كەزەگىندە, قازىرگى تۇركولوگيالىق زەرتتەۋلەردىڭ باعىت-باعدارىن ايقىنداعان باعدارلاماعا اينالدى. وسى ۇستانىمدى جۇزەگە اسىرۋ جولىندا قىرۋار جۇمىس اتقارىلدى جانە ءالى دە اتقارىلۋ ۇستىندە.
تۇركى تىلدەس مەملەكەتتەردىڭ ىنتىماقتاستىق كەڭەسى تاراپتار اراسىنداعى ءوزارا سەنىم, دوستىق پەن تاتۋ كورشىلىكتى نىعايتۋ; وڭىردە جانە تۇتاس الەمدە بەيبىتشىلىكتى قولداۋ جانە قاۋىپسىزدىك پەن سەنىمدى نىعايتۋ; ورتاق مۇددە تۋدىراتىن سىرتقى ساياسي ماسەلەلەر بويىنشا, ونىڭ ىشىندە حالىقارالىق ۇيىمدار شەڭبەرىندە جانە فورۋمداردا ورتاق كوزقاراستى ىزدەستىرۋ; تۇركى حالىقتارىنىڭ ۇلى مادەني-تاريحي مۇراسىن ناسيحاتتاۋدا, كوپشىلىككە تانىتۋدا جانە تاراتۋدا بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىلدى جانە بايلانىستاردى كوتەرمەلەۋ سىندى بىرقاتار مىندەتتى ماقسات ەتكەن.
تۇركى كەڭەسىنىڭ IX سامميتىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ تۇركى دۇنيەسىن زەرتتەيتىن حالىقارالىق عىلىمي ورتالىق قۇرۋ تۋرالى ۇسىنىس جاسادى. 2010 جىلى باۋىرلاس ءتورت ەلدىڭ ەرىكتى تۇردە قۇرعان بىرەگەي حالىقارالىق عىلىمي ۇيىمى «حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى» 2014 جىلدىڭ 28 تامىزىنان باستاپ حالىقارالىق مارتەبەگە يە بولدى.
حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى قازىرگە دەيىن 40-قا تارتا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى, تۇركولوگيالىق ورتالىقتارمەن بايلانىس ورناتىپ, مەموراندۋم بەكىتتى. سونىمەن بىرگە 100-گە تارتا شەتەلدىك بەلگىلى تۇركولوگ عالىممەن بىرلەسىپ, ىرگەلى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋدا (وسىنداي جوبالارعا قاتىسقانىمىز ءۇشىن العىسىمىزدى بىلدىرەمىز). سونىڭ بىرەگەيى قىرعىزدىڭ «ماناس» ەپوسىنىڭ جاڭادان تابىلعان ءبىر نۇسقاسىن لاتىن جازۋىنا نەگىزدەلگەن ورتاق تۇركى الىپبيىمەن جاريالانۋى بولدى.
مۇنى قازاق جازۋىن لاتىن الىپبيىنە كوشىرۋگە دايىندىق جۇمىستارىن جاساپ جاتقان ءبىزدىڭ عالىمدارىمىزعا دا, لاتىن جازۋىنا كوشكەن وزگە تۇركى مەملەكەتتەرىنىڭ عالىمدارىنا دا ءتول دىبىستارىمىزدى تاڭبالاۋدا ورتاق ناتيجەگە كەلۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن ۇلگى دەپ قابىلداعانىمىز ءجون.
تۇركى كەڭەسىنىڭ اتقارعان تاعى ءبىر ماڭىزدى جۇمىسى تۇرىك ۋنيۆەرسيتەتتەرى وداعىنىڭ قۇرىلۋى بولدى. ونىڭ نەگىزى تۇركى كەڭەسى ءىس-شارالارى اياسىندا 2013 جىلى قالاندى. قازىرگى تاڭدا ازەربايجان, قازاقستان, قىرعىزستان جانە تۇركيانىڭ بىرنەشە جوعارى وقۋ ورنى اتالعان وداقتىڭ مۇشەسى بولىپ تابىلادى. بۇل – تۇركى حالىقتارىنىڭ ءبىلىم بەرۋ مەن عىلىم سالاسىنداعى تۇركى ەلدەرى جاستارىنىڭ ءوزارا ىنتىماقتاستىعىن, وقىتۋشىلار قۇرامىنىڭ تاجىريبە الماسۋلارىن, ستۋدەنتتەر مەن ماگيسترانتتاردىڭ, دوكتورانتتاردىڭ وزگە وقۋ ورىندارىندا تاعىلىمدامادان وتۋلەرىن قامتاماسىز ەتەتىن بىرەگەي ۇيىم. ستۋدەنتتەرگە ارنالعان ارنايى «ورحۋن» باعدارلاماسى اياسىندا ۇيىمعا مۇشە وقۋ ورىندارىنىڭ ستۋدەنتتەرىنە ءوزارا الماسىپ ءبىلىم بەرۋ جولعا قويىلعان. وسىنداي مۇمكىندىكتى پايدالانۋ ارقىلى ءبىزدىڭ ۋنيۆەرسيتەت قازىر تۇركيانىڭ بىرنەشە ۋنيۆەرسيتەتىمەن ءوزارا ىنتىماقتاستىق مەموراندۋمىن بەكىتتى.
ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمدارعا سايكەس ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتى, م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتىمەن بىرلەسە وتىرىپ, تۇركولوگيانىڭ جانە قازاق ءتىل ءبىلىمىنىڭ وزەكتى ماسەلەلەرىنە ارنالعان ورتاق عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ, وسى سالالار بويىنشا ماگيسترانتتار مەن دوكتورانتتاردىڭ تاقىرىپتارىن ايقىنداۋ, ولاردىڭ جۇمىستارىنا كەڭەسشى بولۋ ماسەلەلەرى قولعا الىنۋدا. وسىنداي ىنتىماقتاستىق ناتيجەسىندە م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتى شىعارىپ جاتقان بەستومدىق «ەجەلگى ءداۋىر ادەبيەتىنىڭ انتولوگياسى: يسلامعا دەيىنگى ادەبي جادىگەرلەر» (الماتى, 2019) دەپ اتالاتىن العاشقى تومىنا «دانا حيكار حيكاياسى. اۋدارماسى, ترانسكريپتسياسى, فاكسيميلەسى» جاريالاندى. اتالعان مەكەمەلەرمەن بىرلەسكەن عىلىمي كونفەرەنتسيالار, سەمينارلار وتكىزۋ جولعا قويىلعان.
ۋنيۆەرسيتەت عالىمدارى تۇركولوگيانىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى بويىنشا وتكىزىلگەن سەمينارلار مەن حالىقارالىق كونفەرەنتسيالاردا ءوز ويلارىمەن ءبولىسىپ, وتاندىق جانە شەتەلدىك عىلىمي باسىلىمداردا ماقالالارىن جاريالاپ وتىرادى. ورتالىق جەتەكشىسى س.قۇداسوۆ – تۇركولوگيا سالاسىنداعى بەدەلدى حالىقارالىق ەكى عىلىمي جۋرنالدىڭ رەداكتسيالىق كەڭەسىنىڭ, حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى «اتالار ميراسى: مۋلتيمەديالىق قور» پورتالىنىڭ عىلىمي-رەداكتسيالىق القاسىنىڭ مۇشەسى.
ورتالىقتىڭ تاعى ءبىر جۇمىسى حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى تاراپىنان دايىندالىپ, 2020 جىلى باسپادان شىققان «تيۋركسكي مير. يستوريكو-كۋلتۋرنىي اتلاس» اتتى ەڭبەككە اتسالىسۋى بولدى. ەڭبەكتىڭ تۇساۋكەسەرى تۇركى مەملەكەتتەرى وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن حالىقارالىق دەڭگەيدە وتكەنى كوپكە ءمالىم.
ۋنيۆەرسيتەت تاراپىنان جىل سايىن ۇيىمداستىرىلىپ وتكىزىلەتىن «ورازوۆ وقۋلارى» عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسياسىن قوسا ۇيىمداستىرۋشىلار قاتارىندا 2019-2020 جىلدارى حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسى, ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتى, م.اۋەزوۆ اتىنداعى ادەبيەت جانە ونەر ينستيتۋتى, توكات گازيوسمانپاشا ۋنيۆەرسيتەتى, باكۋ مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى, كورشىلەس وزبەكستان, قىرعىزستاننىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ بولۋى تۇركولوگيالىق زەرتتەۋلەردىڭ ماڭىزدىلىعىن كورسەتسە كەرەك. كونفەرەنتسيادا الىس, جاقىن شەتەلدەردىڭ عالىمدارى وزدەرىنىڭ عىلىمي وي-پىكىرلەرىمەن بولىسكەنى, قاتىسۋشىلاردىڭ گەوگرافيالىق اۋماعىنىڭ كەڭەيە ءتۇسۋى بۇل سالاداعى باعىتىمىزدىڭ دۇرىس ەكەندىگىن كورسەتەدى.
2022 جىلى پروفەسسور م.ورازوۆتىڭ تۋعانىنا 80 جىل تولادى. وسى ورايدا حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسىنىڭ پرەزيدەنتى دارحان قىدىرالىنىڭ عىلىمي ەڭبەكتەرىنىڭ تولىق جيناعىن اكادەميا تاراپىنان باسىپ شىعارۋ تۋرالى ۇسىنىسى بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە.
يفتيحار يۋنۋسوۆ,
Silkway حالىقارالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پرەزيدەنتى,
سەيسەنباي قۇداسوۆ,
SWIU «تۇركولوگيا» عىلىمي ورتالىعىنىڭ جەتەكشىسى