بىلتىر جىلدىڭ اياعىندا پارلامەنت دەپۋتاتتارى نۇر-سۇلتان قالاسىنداعى اۋىز سۋ تاپشىلىعى جونىندە ماسەلە كوتەرگەن ەدى. سوندا قالانىڭ سۋ جەلىلەرى مەن كارىزدىك جۇيەلەرىنىڭ سىزباسى حالىق سانىنىڭ ءوسۋ قارقىنىن ەسەپكە الماي جاسالعانى سىنعا الىنعان. ەل استاناسىنىڭ باس جوسپارىن جاساعان جاپوندىق ساۋلەتشى كيسە كۋروكاۆا 2030 جىلعا قاراي ەلوردالىقتار سانى 800 مىڭنان اسپايدى دەپ بولجاعانىن جاقسى بىلەمىز. ال قازىر تۇرعىنداردىڭ سانى 1 ملن-نان استى. دەمەك شاعىن قالاعا شاقتالعان جەلىلەردىڭ ءال-دارمەنى قارقىندى دامىعان ۇلكەن شاھارعا جەتپەي جاتقانى تۇسىنىكتى. ەكس-دەپۋتات شاكىر حاحازوۆ الداعى ون جىلدا استانالىقتاردىڭ اۋىز سۋدى تۇتىنۋ كورسەتكىشى جىلىنا 153 ملن تەكشە مەترگە دەيىن وسەتىنىن ايتتى. قازىردىڭ وزىندە قالالىقتار تۇتىناتىن سۋ مولشەرى 102 ملن تەكشە مەترگە جەتەدى. ال سۋ جەلىلەرىنىڭ قاۋقارى 67 ملن تەكشە مەتردى عانا قامتي الادى. وسىدان كەلىپ, بولاشاقتا نۇر-سۇلتان قالاسى اۋىز سۋ تاپشىلىعىن كورۋى مۇمكىن.
سۋدى مولايتۋدىڭ بىردەن-ءبىر جولى – تاعى ءبىر سۋ كوزىن اشۋ. ساراپشى-ماماندار ەرتىس-قاراعاندى ارناسىنان ەلوردا قويماسىنا سۋ تارتقان ءجون دەپ ەسەپتەيدى. بىراق بۇل جوبا ەكونوميكالىق جاعىنان اسا ءتيىمدى ەمەس. دەگەنمەن دە قول قۋسىرىپ وتىرۋعا بولمايدى. دەپۋتاتتار بولاشاقتا باس شاھار اۋىز سۋدان قينالماس ءۇشىن قازىردەن ەكىنشى سۋ قويماسىن اشۋ ماسەلەسىن شەشىپ, قۇرىلىستى باستاۋ قاجەتتىگىن ايتادى.
ال «استانا سۋ ارناسى» مكك ماماندارى بولاشاقتا ەلوردادا اۋىز سۋ تاپشىلىعى بولماس ءۇشىن ەكى ۇلكەن جوبا قولعا الىنعالى وتىرعانىن جەتكىزدى. مەكەمەنىڭ وندىرىستىك ءبولىمىنىڭ ينجەنەرى ينديرا مۇقاجانوۆانىڭ ايتۋىنشا, ءبىرىنشى جوبا بويىنشا ۆياچەسلاۆ سۋ قويماسىنان تەمىرجولشىلار تۇرعىن الابىنا دەيىن جاڭا سۋ قۇبىرى تارتىلادى. قازىر قۇبىر سالۋ بويىنشا قۇرىلىس جۇمىستارى باستالىپ تا كەتكەن.
ەكىنشى اۋقىمدى جۇمىس – ينتەرناتسيونالنىي تۇرعىن الابىندا تاعى ءبىر سورعىلى-سۇزگى ستانساسى سالىنادى. مۇنداي ءىرى ءوندىرىس ورنىنىڭ پايداسى ۇلكەن. اۋىز سۋدىڭ ساپاسىن جاقسارتاتىن دا, ونى قايتا-قايتا زالالسىزداندىرىپ, ابدەن سۇزگىدەن وتكىزەتىن دە, سۋعا ميكروبيولوگيالىق, حيميالىق, پارازيتولوگيالىق زەرتتەۋ جۇرگىزەتىن دە وسى ستانسا. قازىر بۇل جوبانىڭ نوبايى جاسالىپ قويعان, ەندى ساراپتاما قورىتىندىسىن عانا كۇتۋ قالدى. مىنە, وسى ەكى جوبا ەلورداداعى اۋىز سۋ تاپشىلىعىنىڭ الدىن الماق.
ي.مۇقاجانوۆا سۋدى ىسىراپسىز, ءتيىمدى پايدالانۋ دا سۋ قورىنىڭ ۇزاققا جەتۋىنە كەپىل بولاتىنىن ايتادى. «مامان رەتىندە سۋ قۇبىرلارىن تەكسەرىپ, قالانى ارالايتىنىمىز بار. سوندا سۋدىڭ بەي-بەرەكەتسىز توگىلىپ جاتقانىن كورەمىز. اسىرەسە جەر ءۇيدىڭ تۇرعىندارى سۋ الاتىن كولونكالاردا سۋ اعىل-تەگىل اعىپ جاتادى. جەرگە تەككە توگىلىپ جاتقان سۋدىڭ سۇراۋى دا جوق. سوندىقتان تۇبىندە وسى قۇدىقتاردان قۇتىلۋىمىز كەرەك. بۇلار سۋ قۇبىرى وتپەيتىن جەرلەردە ورنالاسقان. كەلەشەكتە قالاداعى بارلىق 204 كولونكانى جويۋدى قاراستىرىپ وتىرمىز», دەيدى ينجەنەر. ونىڭ ايتۋىنشا, الداعى ۋاقىتتا 5 شاقىرىم سۋ قۇبىرىن سالعان كەزدە 27 كولونكا الىنىپ تاستالادى. سودان كەيىن 6,8 شاقىرىم قۇبىر تارتىلادى. وسى كەزدە تاعى دا 21 سۋ الاتىن قۇدىق جويىلادى. وسىلايشا, بارلىق قۇدىق الىنىپ, ودان سۋ ءىشىپ جۇرگەن تۇرعىندار تۇگەل ورتالىقتاندىرىلعان سۋمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىنە قوسىلاتىن بولادى.
