«مەحانيكا جانە ماتەماتيكا» عزي جانىنداعى كومپيۋتەرلىك عىلىمدار زەرتحاناسىندا يندۋستريالىق سەرىكتەسى «Digital Alem» جشس-مەن بىرلەسىپ بىرەگەي قۇرىلعى جاسالدى. جاس عالىمدار جاڭا جوبامەن ءبىر جارىم جىلداي ۋاقىت اينالىسىپ, وزدەرىنىڭ ەكولوگيالىق مونيتورينگ جۇيەسىن كوپشىلىككە ۇسىندى. نوۋ-حاۋ – بۇل اۋانىڭ لاستانۋ دەڭگەيىن انىقتايتىن, پايدالانۋشىنىڭ تەلەفونىنا Bluetooth ارقىلى قوسىلاتىن جانە دەرەكتەردى سەرۆەرگە جىبەرەتىن شاعىن قۇرىلعى. بۇل قۇرىلعى ادامنىڭ ورنالاسقان جەرىن دە انىقتاي الادى. ونىڭ سالماعى 150 گرامم, باتارەيامەن جۇمىس ىستەيدى جانە ونى جەلى ارقىلى قۋاتتاۋعا بولادى.
ماگيسترانتتاردىڭ الدىن الا ەسەپتەۋلەرى بويىنشا قۇرىلعىنىڭ وزىندىك قۇنى 30 مىڭ تەڭگەدەن اسادى. ء«بىز دايىنداعان مودۋلدەر ءتۇرلى داتچيكتەردىڭ كومەگىمەن اۋا الۋدى جۇزەگە اسىرادى جانە دەرەكتەردى GSM/GPRS تاراتقىش ارقىلى سەرۆەرگە جىبەرەدى. سەرۆەر دەرەكتەردى قۇرىلىمدالعان دەرەكقور رەتىندە ساقتايدى. ولار كارتاداعى قالانىڭ ەكولوگيالىق كورىنىسىن بىلۋگە, لاستانۋ ديناميكاسىن انىقتاۋعا جانە ءارتۇرلى فاكتورلاردى ەسكەرە وتىرىپ, ودان ءارى وزگەرىستەر تۋرالى بولجام جاساۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ماتەماتيكالىق مودەلدەرمەن وڭدەلەدى», دەيدى كومپيۋتەرلىك عىلىمدار زەرتحاناسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى ەدىل نۇراحوۆ.
جاس عالىمدار الماتىدا لاستانۋ دەڭگەيى وتە جوعارى كەزەڭدە جاڭا ونەرتابىستىڭ قاجەتتى دە وزەكتى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. قالا تۇرعىندارى مەن بيزنەس وكىلدەرى تاراپىنان بۇل قۇرىلعى ءوز تۇتىنۋشىسىن تابادى. تۇرعىندار ءپورتاتيۆتى قۇرىلعىنىڭ كومەگىمەن قالا عيماراتتارىنداعى, اۋلالارىنداعى نەمەسە اۋداندارىنداعى ەكولوگيالىق جاعدايدى انىقتاي الادى, ال كاسىپكەرلەر ەكو-ونىمدەردىڭ ءتىزىمىن جاساۋ ءۇشىن بيزنەستىڭ باعىتتارىن تاڭداي الادى.
جاڭا قۇرىلعىنى جاساۋشىلار Smatr سity تۇجىرىمداماسى اياسىندا جاڭا قۇرىلعىنى قولدانا وتىرىپ, قالانىڭ ەكولوگياسىن ساقتاۋدىڭ ءتيىمدى قۇرالىن جاساۋعا بولاتىنىن اتاپ ءوتتى.
الماتى