2013 جىلعى 13 جەلتوقسان, استانا قالاسى
مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قورعاۋ ماسەلەلەرىن رەتتەيتىن زاڭنامانىڭ كەيبىر نورمالارىن قىلمىستىق سوت ءىسىن جۇرگىزۋدە قولدانۋ تۋرالى
مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قورعاۋ ماسەلەلەرى جونىندەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىن دۇرىس جانە بىركەلكى قولدانۋ ماقساتىندا, قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى سوتىنىڭ جالپى وتىرىسى
قاۋلى ەتەدى:
1. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 1999 جىلعى 15 ناۋرىزداعى № 349-1 «مەملەكەتتىك قۇپيالار تۋرالى» زاڭىنىڭ (بۇدان ءارى – مەملەكەتتىك قۇپيالار تۋرالى زاڭ) 1-بابىنا سايكەس, حالىقارالىق قۇقىقتىڭ جالپىعا بىردەي قابىلدانعان نورمالارىنا قايشى كەلمەيتىن اسكەري, ەكونوميكالىق, عىلىمي-تەحنيكالىق, سىرتقى ەكونوميكالىق, سىرتقى ساياسي, بارلاۋشىلىق, قارسى بارلاۋشىلىق, جەدەل-ىزدەستىرۋشىلىك جانە وزگە دە قىزمەتتى ءتيىمدى جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىمەن مەملەكەت ولاردىڭ تاراتىلۋىن شەكتەيتىن, مەملەكەتتىك جانە قىزمەتتىك قۇپيالاردى قۇرايتىن, مەملەكەت قورعايتىن مالىمەتتەر - مەملەكەتتىك قۇپيالار دەپ تانىلاتىنى ءتۇسىندىرىلسىن.
2. 1997 جىلعى 16 شىلدەدەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قىلمىستىق كودەكسىنىڭ (بۇدان ءارى – قك) 172, 173 جانە 386-باپتارىندا كوزدەلگەن قىلمىستارمەن كەلتىرىلگەن نۇقساننىڭ مولشەرى, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2003 جىلعى 17 شىلدەدەگى № 701 قاۋلىسىمەن بەكىتىلگەن, «مەملەكەتتiك قۇپيالاردى قۇرايتىن مالiمەتتەردi جاريا ەتۋ نەمەسە جوعالتۋ سالدارىنان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق قاۋiپسiزدiگiنە نەمەسە مەملەكەتتiك ورگاندار مەن ۇيىمداردىڭ مۇددەلەرiنە كەلتiرiلگەن نەمەسە كەلتiرiلۋى مۇمكىن زياننىڭ, سونداي-اق مالiمەتتەر كوزدەرiنiڭ يەسiنە ولاردى قۇپيالاندىرۋ ناتيجەسiندە كەلتiرiلەتiن نۇقسان مولشەرiن انىقتاۋ ەرەجەسiنە» (بۇدان ءارى - ەرەجە) سايكەس بەلگىلەنەدى.
3. نۇقسان مولشەرىن انىقتاۋدى مەملەكەتتىك ورگاننىڭ نەمەسە ۇيىمنىڭ مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قورعاۋ جونىندەگى تۇراقتى جۇمىس ىستەيتىن كوميسسياسى (بۇدان ءارى - تجىك) قىلمىستىق ءىس بويىنشا سوتقا دەيىن ءىس جۇرگىزۋ ساتىسىندا جۇزەگە اسىرادى. ۇيىمدا تجىك بولماعان جاعدايدا نۇقسان مولشەرىن انىقتاۋدى مالىمەت جوعالعان نەمەسە جاريا ەتىلگەن ۇيىمداعى باسشىنىڭ بۇيرىعىمەن قۇرىلاتىن ساراپتاما كوميسسياسى (بۇدان ءارى - ساراپتاما كوميسسياسى) جۇرگىزەدى.
4. قىلمىستىق ءىس بويىنشا نۇقساننىڭ مولشەرىن انىقتاۋ كەزىندە تجىك نەمەسە ساراپتاما كوميسسياسى ەرەجەنىڭ 8-تارماعىن باسشىلىققا الۋى كەرەك. ەرەجەنىڭ 9-تارماعىن قولدانعان جاعدايدا, تجىك نەمەسە ساراپتاما كوميسسياسى ەرەجەنىڭ 8-تارماعىندا كورسەتىلگەن كورسەتكىشتەردى ءوز قورىتىندىسىندا وسى كورسەتكىشتەردىڭ نەگىزدەرى مەن دالەلدەرىن كورسەتە وتىرىپ, مىندەتتى تۇردە ەسكەرۋگە ءتيىس.
5. قىلمىستىق پروتسەستى جۇرگىزۋشى ورگان ساراپتاما كوميسسياسىنىڭ الدىڭعى قورىتىندىسى جەتكىلىكسىز نەگىزدەلگەن نە ونىڭ تۇجىرىمدارى كۇمان تۋدىرعان جاعدايلاردا نۇقسان مولشەرىن انىقتاۋ جونىندە قايتادان ساراپتامالىق زەرتتەۋ تاعايىندايدى, ساراپتامانى جۇرگىزۋ ۆەدومستۆوارالىق ساراپتاما كوميسسياسىنا تاپسىرىلادى. كورسەتىلگەن كوميسسيانىڭ قۇرامى مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قۇرايتىن مالىمەتتەرمەن جۇمىس ىستەۋ جونىندە وكىلەتتىكتەر بەرىلگەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك ورگاندارى تجىك نەمەسە ساراپتاما كوميسسيالارى مۇشەلەرىنەن قۇرىلادى.
6. قك-ءنىڭ 172, 173 جانە 386-باپتارىندا كوزدەلگەن اۋىر سالدارعا شەت ەلدەردىڭ ارنايى قىزمەتتەرىنىڭ, تەرروريستىك جانە ەكسترەميستىك ۇيىمداردىڭ نەمەسە ۇيىمداسقان قىلمىستىق توپتاردىڭ يەلىگىنە مالىمەتتەردىڭ كوشۋىن, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ساياسي مۇددەلەرىنە نەمەسە ۇلتتىق قاۋىپسىزدىگىنە كەلتىرىلگەن نۇقساندى, قىلمىستىق ارەكەتتەردىڭ سالدارىنان عالامدىق عىلىمي زەرتتەۋلەردىڭ, مەملەكەتتىك ءىس-شارالار مەن حالىقارالىق كەلىسسوزدەردىڭ وتكىزىلمەي قالۋىن, رەجيمدىك وبەكتىنىڭ كوشىرىلۋىن, قۇقىق قورعاۋ جانە ارنايى مەملەكەتتىك ورگاندار قىزمەتكەرلەرىنىڭ, وسى ورگاندارعا قۇپيا جاردەم كورسەتەتىن (كورسەتكەن) ادامداردىڭ, سونداي-اق ولاردىڭ وتباسى مۇشەلەرىنىڭ قازا تابۋىن, دەنساۋلىعىنا اۋىر زيان كەلتىرىلۋىن نە قاماۋعا الىنۋىن جانە ت.س.س. جاتقىزعان ءجون.
7. قىلمىستىق ءىس بويىنشا ءىس جۇرگىزۋ مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قورعاۋ ماسەلەلەرىن رەتتەيتىن زاڭناما قاتاڭ ساقتالا وتىرىپ جۇزەگە اسىرىلۋعا ءتيىس. ەگەر قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارىندا مەملەكەتتىك قۇپيانى قۇرايتىن مالىمەتتەر بولعان جاعدايدا, قىلمىستىق پروتسەستى جۇرگىزۋشى ورگان, ولارعا قول جەتكىزۋدى شەكتەۋ تۋرالى ءتيىستى قاۋلى شىعارىپ, قىلمىستىق پروتسەسكە قاتىسۋشىلاردى بۇل تۋرالى جازباشا حاباردار ەتۋگە جانە ولارعا وسىنداي مالىمەتتەرگە قول جەتكىزۋ ءتارتىبىن تۇسىندىرۋگە ءتيىس.
ءتيىستى رۇقساتى جوق ادامداردىڭ مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قۇرايتىن مالىمەتتەرمەن زاڭسىز تانىسۋ مۇمكىندىگىن بولدىرماۋ ماقساتىندا, مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قامتيتىن قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارىن قۇپيا ەمەس ماتەريالداردان بولەك ىسكە (جەكە تومداردا) تىركەۋ ۇسىنىلادى.
8. قىلمىستىق iستەردi تالقىلاۋ بارلىق سوتتار مەن بارلىق سوت ساتىلارىندا اشىق جۇرگiزiلەدi. مەملەكەتتiك قۇپيانى قورعاۋ مۇددەلەرiنە قايشى كەلگەن جاعدايلاردا سوت تالقىلاۋىنىڭ جاريالىلىعىن سوت قاۋلىسىنىڭ نەگىزىندە شەكتەۋگە بولادى. 1997 جىلعى 13 جەلتوقسانداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسى قىلمىستىق ءىس جۇرگىزۋ كودەكسىنىڭ (بۇدان ءارى – قىجك) 29-بابىنىڭ 1-بولىگىندە جابىق سوت تالقىلاۋىن جۇرگىزۋدىڭ باسقا دا نەگىزدەرى كوزدەلگەن. وندا كورسەتىلگەن تىزبە تۇپكىلىكتى بولىپ تابىلادى جانە كەڭىنەن تۇسىندىرۋگە جاتپايدى.
قىلمىستىق ءىس بويىنشا قىجك-ءنىڭ 29-بابىنىڭ 1-بولىگىندە كوزدەلگەن سوت تالقىلاۋىنىڭ جاريالىلىعىن, سونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قورعاۋعا بايلانىستى شەكتەۋ نەگىزدەرى بولماعان كەزدە ادامنىڭ اۋىر نەمەسە اسا اۋىر قىلمىستى, مىسالى بانديتيزم, تەرروريزم جانە ت.س.س. جاساۋىنىڭ ءبىر عانا فاكتىسى جابىق سوت تالقىلاۋىن وتكىزۋ ءۇشىن ءمان-جاي بولىپ تابىلمايدى.
9. قىجك-ءنىڭ 53-بابىنىڭ 4-بولىگىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس, مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قۇرايتىن مالىمەتتەرى بار دالەلدەمەلەر جابىق سوت وتىرىسىندا زەرتتەلەدى. وعان ءتيىستى نىسان بويىنشا مەملەكەتتىك قۇپيالارعا رۇقساتى بار پروتسەسكە قاتىسۋشىلار عانا قاتىسادى.
مەملەكەتتىك قۇپيالارعا رۇقساتتى سوت وتىرىسىنا دەيىن سوتتاردىڭ قىزمەتىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى ۋاكىلەتتى ورگان (سوت اپپاراتى) – سۋديالارعا, القابيلەرگە, سوت وتىرىسىنىڭ حاتشىسىنا جانە سوتتىڭ باسقا دا قىزمەتكەرلەرىنە قاتىستى, پروكۋراتۋرا ورگاندارى – مەملەكەتتىك ايىپتاۋشىعا قاتىستى, ادىلەت ورگاندارى – ادۆوكاتتارعا جانە قىلمىستىق پروتسەستىڭ باسقا دا قاتىسۋشىلارىنا قاتىستى رەسىمدەيدى. رەزەرۆتىڭ بولماۋ سەبەبى بويىنشا نەمەسە زاڭمەن كوزدەلمەگەن وزگە دە نەگىزدەر بويىنشا ادۆوكاتتارعا مەملەكەتتىك قۇپيالارعا رۇقسات بەرۋدى شەكتەۋگە جول بەرىلمەيدى.
سوت تالقىلاۋى كەزىندە قورعاۋشى اۋىستىرىلعان جانە مەملەكەتتىك قۇپيالارعا رۇقساتى جوق باسقا ادۆوكات ىسكە قاتىسقان جاعدايدا, سوت ادۆوكات ءتيىستى رۇقسات الۋى ءۇشىن سوت تالقىلاۋىن كەيىنگە قالدىرادى. وسى رەتتە سوتتىڭ قاۋلىسىندا قىجك-ءنىڭ 321-بابىنىڭ 1-بولىگىنە سايكەس, ءىس كەيىنگە قالدىرىلاتىن مەرزىم, سونداي-اق ادىلەت ورگاندارى ادۆوكاتقا قاتىستى مەملەكەتتىك قۇپيالارعا رۇقساتتى رەسىمدەۋ تۋرالى ماسەلەنى مىندەتتى تۇردە شەشەتىن مەرزىم بەلگىلەنەدى.
توراعالىق ەتۋشى مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قۇرايتىن مالىمەتتەرى بار دالەلدەمەلەردى جابىق سوت وتىرىسىندا زەرتتەۋ كەزىندە سوت پريستاۆتارىنىڭ, ايداۋىلداردىڭ جانە سوت وتىرىسىن قامتاماسىز ەتەتىن وزگە دە ادامداردىڭ مەملەكەتتىك قۇپيالاردى جاريا ەتۋىنە جول بەرمەيتىن شارالاردى قابىلدايدى.
10. قىجك-ءنىڭ 29-بابىنىڭ 3-بولىگىنە سايكەس, سوت ۇكىمى مەن ءىس بويىنشا قابىلدانعان قاۋلى بارلىق جاعدايلاردا, سونىڭ ىشىندە جابىق سوت تالقىلاۋى وتكىزىلگەن كەزدە كوپشىلىك الدىندا اشىق جاريا ەتىلەدى. بۇل رەتتە سوت ۇكىمدەرى مەن قاۋلىلارى مەملەكەتتىك قۇپيالاردى جاريا ەتۋگە جول بەرمەيتىن رەداكتسيادا باياندالۋعا ءتيىس. ءىس بويىنشا قابىلدانعان جانە كوپشىلىككە اشىق جاريا ەتىلگەن سوت ۇكىمى مەن قاۋلىسى قۇپيالاندىرىلۋعا ءتيىس ەمەس.
11. جەدەل-ىزدەستىرۋ ءىس-شارالارىن (بۇدان ءارى - ءجىىش) ۇيىمداستىرۋ مەن وتكىزۋ ءتاسىلى تۋرالى مالىمەتتەر قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى ايقىندايتىن تارتىپپەن مەملەكەتتىك ورگاندار ازىرلەيتىن, قۇپيالاندىرۋعا جاتاتىن مالىمەتتەر تىزبەسى بار ۆەدومستۆولىق اكتىلەرگە سايكەس قىزمەتتىك نەمەسە مەملەكەتتىك قۇپيانى قۇراۋى مۇمكىن.
وسىعان بايلانىستى جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتى پروتسەسىندە الىنعان ماتەريالدار, ولار قىجك ەرەجەلەرىنە جانە مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قورعاۋ ماسەلەلەرىن رەتتەيتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىنا سايكەس جينالعان, تەكسەرىلگەن جانە باعالانعان جاعدايدا عانا قىلمىستىق ءىس بويىنشا دالەلدەۋ بارىسىندا قولدانىلادى.
قىلمىستىق پروتسەستە جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتىنىڭ ناتيجەلەرىن پايدالانۋ قاجەت بولعان جاعدايدا قىلمىستىق پروتسەستى جۇرگىزۋشى ورگان «مەملەكەتتىك قۇپيالار تۋرالى» زاڭنىڭ 22-بابىنىڭ جانە قىجك-ءنىڭ 130-بابىنىڭ تالاپتارىن ەسكەرە وتىرىپ, مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قۇرايتىن مالىمەتتەردى قۇپياسىزداندىرۋ تۋرالى قاۋلى شىعارادى.
12. قىجك-ءنىڭ 130-بابى 4-بولىگىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس, قىلمىستىق ىزگە ءتۇسۋ ورگاندارى جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتىنىڭ ماتەريالدارىن قىجك-ءنىڭ 121 جانە (نەمەسە) 123-باپتارىنا سايكەس جانە قىجك-ءنىڭ 53 جانە 100-باپتارىنىڭ تالاپتارىن ساقتاي وتىرىپ, زاتتاي دالەلدەمەلەر مەن (نەمەسە) قۇجاتتار رەتىندە قىلمىستىق ىسكە تىركەيدى.
جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتىنىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا الىنعان زاتتاي دالەلدەمەلەر مەن قۇجاتتاردى قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارىنىڭ تىزىمدەمەسىنە تىركەۋ مىندەتتى بولىپ تابىلادى.
وسى تارماقتا كورسەتىلگەن قىلمىستىق ءىس جۇرگىزۋ زاڭىنىڭ ەسكەرتپەلەرىن ساقتاماۋ قىجك-ءنىڭ 116-بابىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتى بارىسىندا الىنعان ناقتى دەرەكتەردى دالەلدەمەلەر رەتىندە جارامسىز دەپ تانۋعا اكەپ سوقتىرادى.
13. جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتى ناتيجەسىندە الىنعان دالەلدەمەلەردى, سونىڭ ىشىندە ناقتى دەرەكتەردى زەرتتەۋ جانە باعالاۋ كەزىندە, سوتتىڭ قىجك-ءنىڭ 130-بابى 2-بولىگىنىڭ ەرەجەلەرىن ەسكەرە وتىرىپ, جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتىن جۇزەگە اسىراتىن ورگاننىڭ قىزمەتكەرىنەن كۋا رەتىندە جاۋاپ الۋعا قۇقىعى بار. جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتىن جۇزەگە اسىراتىن ورگاندارعا قۇپيا نەگىزدە جاردەم كورسەتەتىن ادامنىڭ كەلىسىمىمەن وسى ادامنان دا كۋا رەتىندە قىجك-ءنىڭ 130-بابىنىڭ 2-بولىگىنە سايكەس جاۋاپ الىنۋى مۇمكىن. بۇل رەتتە, ەگەر قىجك-ءنىڭ 100-بابىنىڭ نەگىزىندە ولارعا قاتىستى قاۋىپسىزدىك شارالارى قولدانىلماسا, سوت اتالعان ادامداردان كۋا رەتىندە جاۋاپ الۋدى قىجك-ءنىڭ 351-بابى 1-6-بولىكتەرىنىڭ قاعيدالارى بويىنشا جالپى تارتىپپەن جۇزەگە اسىرادى.
14. ءتيىستى قاۋلىنىڭ نەگىزىندە قاۋىپسىزدىك ءىس جۇرگىزۋ شارالارى قولدانىلعان كۋادەن جاۋاپ الۋ قىجك-ءنىڭ 101-بابىندا جانە 351-بابىنىڭ 7-بولىگىندە كوزدەلگەن قاعيدالار ساقتالا وتىرىپ جۇزەگە اسىرىلادى. مۇنداي جاعدايدا جاۋاپ الۋ باستالار الدىندا سۋديا (سوت) پروتسەسكە باسقا قاتىسۋشىلار بولماعان كەزدە وسى كۋانىڭ جەكە باسىن ءوزى انىقتاۋعا, وسى ادامنىڭ كۋا بولا الاتىنىنا كوز جەتكىزۋگە, سونداي-اق وعان قاۋىپسىزدىك شارالارىن قولدانۋدىڭ نەگىزدىلىگىن تەكسەرۋگە ءتيىس. سودان سوڭ سوت قىجك-ءنىڭ 101-بابىنىڭ 2-بولىگىندە بەلگىلەنگەن قاعيدالار بويىنشا, سونىڭ ىشىندە كۋانىڭ بۇركەنشىك اتىن پايدالانا وتىرىپ نەمەسە سوت وتىرىسى زالىنداعى باسقا قاتىسۋشىلاردىڭ ونى تانىپ قالۋىن بولدىرمايتىن جانە سوت تالقىلاۋىنا قاتىسقان باسقا قاتىسۋشىلار دا ونى سىرتتاي باقىلاي المايتىنداي جاعدايدا وسىنداي كۋادان جابىق سوت وتىرىسىندا جاۋاپ الۋدى جۇرگىزۋگە قۇقىلى.
بۇل رەتتە كۋالاردىڭ جانە قىلمىستىق سوت ءىسىن جۇرگىزۋگە قاتىساتىن باسقا دا ادامداردىڭ قاۋىپسىزدىك شارالارى وسى ادامدارعا قاتىستى زورلىق جاساۋدىڭ نەمەسە قىلمىستىق زاڭمەن تىيىم سالىنعان وزگە دە ارەكەتتىڭ ناقتى قاۋپى بولعان كەزدە عانا قىجك-ءنىڭ 99-بابىنىڭ 1-بولىگىنە سايكەس قابىلدانۋى مۇمكىن ەكەندىگىن ەسكەرۋ كەرەك.
قاۋىپسىزدىك شاراسىن قولدانۋدىڭ ءاربىر جاعدايىندا سوتتار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2000 جىلعى 5 شىلدەدەگى № 72-II «قىلمىستىق پروتسەسكە قاتىسۋشى ادامداردى مەملەكەتتىك قورعاۋ تۋرالى» زاڭىنىڭ 23-بابى تالاپتارىنىڭ ورىندالعان-ورىندالماعانىن, سونىڭ ىشىندە قىلمىستىق پروتسەسكە قاتىسۋشى ادامدارعا قاتىستى قىلمىستىق زاڭمەن تىيىم سالىنعان ارەكەتتىڭ جاسالۋ قاۋپىنىڭ انىقتالۋىنا بايلانىستى قىلمىستىق پروتسەستى جۇرگىزۋشى ورگاننىڭ وعان نەگىزدەر بولعان جاعدايدا قىلمىستىق ءىس قوزعاۋعا مىندەتتى ەكەنىن تەكسەرۋگە ءتيىس.
كۋادان ءوزىنىڭ شىن ەسىمىمەن دە, بۇركەنشىك اتىمەن دە بىرنەشە نۇسقادا جاۋاپ الۋعا جول بەرىلمەيدى. ەگەر ادامنان وعان قاۋىپسىزدىك شارالارى قولدانىلعانعا دەيىن كۋا رەتىندە جاۋاپ الىنسا, وندا ودان جاۋاپ الۋ حاتتاماسى قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارىنان الىنۋعا جانە قورعالاتىن ادام تۋرالى باسقا دا مالىمەتتەرمەن بىرگە نەگىزگى ءىس جۇرگىزۋدەن بولەك ساقتالۋعا ءتيىس. بۇدان ءارى وسى ءىس بويىنشا قىجك-ءنىڭ 100 جانە 101-باپتارىندا بەلگىلەنگەن قاعيدالارعا سايكەس ودان كۋا رەتىندە جاۋاپ الۋ, ونىڭ بۇركەنشىك اتىمەن جۇرگىزىلۋگە ءتيىس.
15. قىجك-ءنىڭ 24-بابى 1-بولىگىنىڭ تالاپتارىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا سۋدياعا ونىڭ تالاپ ەتۋى بويىنشا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 1994 جىلعى 15 قىركۇيەكتەگى № 154-XIII «جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتى تۋرالى» زاڭىنىڭ (بۇدان ءارى - جىق تۋرالى زاڭ) 5-بابىنىڭ 4-تارماعىنا سايكەس, قاراستىرىلىپ جاتقان قىلمىستىق ىسكە قاتىسى بار قۇپيا كومەكشىلەر مەن شتاتتاعى جاسىرىن قىزمەتكەرلەردىڭ جەكە باسى تۋرالى مالىمەتتەردى قوسپاعاندا, قولدا بار بارلىق جەدەل-قىزمەت قۇجاتتارى قوسىمشا بەرىلۋگە ءتيىس.
بۇل رەتتە سوت تالاپ ەتىلگەن قۇجاتتاردى زەرتتەۋ كەزىندە قىلمىستىق پروتسەستە پايدالانىلماعان جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتى ناتيجەلەرىنىڭ, سونداي-اق قۇپياسىزداندىرۋعا جاتپايتىن وزگە دە مالىمەتتەردىڭ, سونىڭ ىشىندە جەدەل-ىزدەستىرۋ قىزمەتىن ۇيىمداستىرۋ تۋرالى, ناقتى ءجىىش تۋرالى, دەرەككوزدەر مەن اقپارات الۋ تاسىلدەرى تۋرالى مالىمەتتەردىڭ جاريا ەتىلۋىنە جول بەرمەيتىن قاجەتتى شارالاردى قابىلداۋعا مىندەتتى.
16. ايىپتالۋشىنىڭ جەكە باسىن سيپاتتايتىن ءمان-جايلار قىلمىستىق پروتسەستە قىجك-ءنىڭ 117-بابى 1-بولىگىنىڭ 5-تارماعىنا سايكەس دالەلدەۋگە جاتادى. سوندىقتان قىلمىستىق ىزگە ءتۇسۋ ورگاندارى مەملەكەتتىك قۇپيالاردى قۇرايتىن مالىمەتتەرى بار جەدەل-قىزمەتتىك قۇجاتتاردىڭ بار ەكەنى تۋرالى سىلتەمە جاسالعان قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارىنا ايىپتالۋشىنىڭ زاڭعا قارسى ارەكەتتەرگە قاتىسۋى تۋرالى نەمەسە ونىڭ جەكە باسىن تەرىس سيپاتتايتىن وزگە دە دەرەكتەردى تىركەگەن جاعدايلاردا, سوت وسى قۇجاتتاردى تالاپ ەتۋگە جانە زەرتتەۋگە قۇقىلى. رەسمي قۇجاتتارمەن راستالماعان جەدەل مالىمەتتەر نازارعا الىنۋعا ءتيىس ەمەس. بۇل رەتتە ادامنىڭ ۇيىمداسقان قىلمىستىق توپقا قاتىسى بولۋ فاكتىسى قك-ءنىڭ 235-بابىنىڭ 2-بولىگىندە كوزدەلگەن قىلمىس قۇرامىن قۇرايتىنىن جانە قىلمىستىق پروتسەستە دالەلدەۋگە جاتاتىنىن نازاردا ۇستاعان ءجون.
17. دالەلدەمەلەرى ارنايى جەدەل-ىزدەستىرۋ ءىس-شارالارىنىڭ (بۇدان ءارى – ءاجىىش) ناتيجەسىندە الىنعان قىلمىستىق ىستەر بويىنشا پروكۋرور سانكتسيا بەرگەن وسى ءىس-شارانى وتكىزۋ تۋرالى قاۋلىنى ءىس ماتەريالدارىنا تىركەۋ مىندەتتى بولىپ تابىلادى. ەگەر جىق تۋرالى زاڭنىڭ 12-بابىنىڭ 6-تارماعىنا سايكەس, ءاجىىش پروكۋروردىڭ سانكتسياسىنسىز وتكىزىلگەن بولسا, وندا ءاجىىش-ءنىڭ زاڭدىلىعى تۋرالى پروكۋروردىڭ قاۋلىسى ءاجىىش وتكىزۋ تۋرالى قاۋلىمەن بىرگە قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارىنا تىركەلەدى.
پروكۋرور سانكتسيا بەرگەن ءاجىىش وتكىزۋ تۋرالى قاۋلىنىڭ نەمەسە پروكۋروردىڭ ءاجىىش-ءنىڭ زاڭدىلىعى تۋرالى قاۋلىنىڭ قىلمىستىق ءىس ماتەريالدارىندا بولماۋى ءاجىىش ناتيجەلەرى بويىنشا الىنعان ناقتى دەرەكتەردى دالەلدەمەلەر رەتىندە جارامسىز دەپ تانۋ ءۇشىن نەگىز بولىپ تابىلادى.
18. جەدەل ساتىپ الۋ نەمەسە وزگە ءجىىش (ارنايى نەمەسە جالپى) وتكىزىلگەننەن كەيىن, جالعاستىرىلمايتىن, ءبىر مەزگىلدە عانا جۇزەگە اسىرىلاتىن قىلمىستاردى قۇجاتتاندىرۋ ءۇشىن, مىسالى, ەسىرتكى قۇرالدارىن وتكىزۋ, وسىنداي قىلمىستى انىقتاۋ ءۇشىن ناق سول ادامعا قاتىستى قايتادان ءاجىىش وتكىزۋگە ونى وتكىزۋدىڭ زاڭدا كوزدەلگەن نەگىزدەرى كورسەتىلە وتىرىپ ءتيىستى قاۋلى شىعارۋ ارقىلى جول بەرىلەدى.
19. قازاقستان رەسپۋبليكاسى كونستيتۋتسياسىنىڭ 4-بابىنىڭ 1-تارماعىنا سايكەس, وسى نورماتيۆتىك قاۋلى قولدانىستاعى قۇقىق قۇرامىنا قوسىلادى, سونداي-اق جالپىعا بىردەي مىندەتتى بولىپ تابىلادى جانە رەسمي تۇردە جاريالانعان كۇننەن باستاپ كۇشىنە ەنەدى.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى سوتىنىڭ توراعاسى ق.ءمامي.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى سوتىنىڭ سۋدياسى,
جالپى وتىرىس حاتشىسى د.نۇرالين.