جۋىردا الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورىندا تەگىن ەكۇ-عا كىمدەردىڭ ءوتىنىش بەرە الاتىنى, قايدا جۇگىنۋ كەرەكتىگى جانە پروتسەدۋراعا ارنالعان كورسەتكىشتەر تۋرالى ايتىلدى. ەسكە سالا كەتەيىك, الەۋمەتتىك مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ قورى ەكۇ باعدارلاماسى اياسىندا 2018 جىلى تمككك شەڭبەرىندە 902 تسيكلدى جانە 2019 جىلى دا ءدال وسى كولەمدى قارجىلاندىرعان بولاتىن.
ددۇ مالىمەتتەرى بويىنشا رەپرودۋكتيۆتى تەحنولوگيانى جۇرگىزۋ ناتيجەسى 45-60%-عا جەتەدى. ەكۇ جۇرگىزۋ تيىمدىلىگى ەلىمىزدە ورتا ەسەپپەن 15%-دان 42% -عا دەيىن ءوستى. بالا تۋ فاكتىسى بويىنشا ەمدەۋ تيىمدىلىگىنىڭ كورسەتكىشى 30% دەڭگەيىندە, بۇل ەڭ جاقسى ەۋروپالىق كلينيكالاردىڭ كورسەتكىشىنە سايكەس كەلەدى.
بۇگىندە ەلىمىزدە 11 030 ايەل بەدەۋلىكپەن ەسەپتە تۇر. 2010 جىلدان باستاپ قازاقستاندا ەكۇ باعدارلاماسى تەگىن مەديتسينالىق كومەكتىڭ كەپىلدىك بەرىلگەن كولەمىنە ەنگىزىلدى جانە 2010-2019 جىلدار كەزەڭىندە تسيكلدەر سانى 100-دەن 900-گە دەيىن ءوستى. 2010 جىلدان باستاپ تمككك شەڭبەرىندە 7 مىڭعا جۋىق ەكۇ باعدارلاماسى قارجىلاندىرىلدى.
دارىگەرلەردىڭ ايتۋىنشا, ەكۇ پروتسەدۋراسى تەراپەۆتىك جولمەن ەمدەۋگە كەلمەيتىن بەدەۋلىك دياگنوزى قويىلعان جاندارعا ارنالعان. ەكۇ-عا وتباسىلىق جۇپتار دا, جەكە ادام دا قاتىسا الادى. مىندەتتى تۇردە ۇمىتكەردىڭ ەرىكتى جازباشا كەلىسىمى بولۋى كەرەك. قازاقستان ازاماتى بولۋى جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى بەلگىلەگەن مەديتسينالىق پارامەترلەرگە سايكەس كەلۋى قاجەت. بۇل – رەپرودۋكتيۆتى جاس (18-دەن 42 جاسقا دەيىن), قالىپتى سوماتيكالىق جانە ەندوكريندىك مارتەبە, جوعارى فولليكۋليارلىق رەزەرۆ.
ناۋقاسقا ۇرىقتاندىرۋدان باس تارتۋ بىرنەشە جاعدايدا اسەر ەتۋى مۇمكىن: جاتىردىڭ تۋا بىتكەن نەمەسە جۇرە بىتكەن اۋىتقۋلارى, سوماتيكالىق جانە پسيحيكالىق بۇزىلۋلار, انالىق بەز ىسىكتەرى, جەدەل قابىنۋ جانە كەز كەلگەن لوكاليزاتسيانىڭ ونكولوگياسى.
ەكۇ-عا جولداما الۋ ءۇشىن تىركەلگەن جەرى بويىنشا ەمحاناعا جۇگىنۋ قاجەت. ۇيىم ماماندارى پاتسيەنتتى بەدەۋلىگى بار ديسپانسەرلىك پاتسيەنتتەردىڭ ەلەكتروندى تىركەلىمىنە قوسادى جانە بىرقاتار تەكسەرۋلەر تاعايىندايدى. 12 اي ىشىندە باستاپقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك ۇيىمى بەيىندى ماماننىڭ قورىتىندىسى نەگىزىندە پاتسيەنتتىڭ قۇجاتتارىن جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق قىزمەتتەر جونىندەگى جەرگىلىكتى كوميسسياعا جىبەرەدى. وڭ شەشىم قابىلدانعان جاعدايدا, ايەل «ەمدەۋگە جاتقىزۋ بيۋروسى» پورتالىنا تىركەلىپ, راسىمگە دايىندالا باستايدى. پاتسيەنت ەكستراكورپورالدى ۇرىقتاندىرۋ ءۇشىن كلينيكانى ءوز بەتىنشە تاڭداۋعا قۇقىلى.
ايتا كەتۋ كەرەك, جىلىنا ءبىر رەت ءمامس بويىنشا ەكۇ پروتسەدۋراسىنان تەگىن وتۋگە بولادى. ءمامس جۇيەسىندە ەكۇ جۇرگىزۋ الدىندا ەرلى-زايىپتىلاردى تەكسەرۋ كولەمى كوزدەلگەن تىزبەگە سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى.
ءمامس جۇيەسىندە ەكۇ – تسيكلدىڭ بازالىق باعدارلاماسى كوزدەلگەن, وندا سۋپەروۆۋلياتسيانى ستيمۋلياتسيالاۋ, انالىق بەزدەردىڭ ترانسۆاگينالدى پۋنكتسياسى, مۇزداتىلعان (جەلدەنگەن) ەمبريونداردى اۋىستىرۋدى قوسا العاندا, اسقىنۋلاردىڭ جوعارى تاۋەكەلدەرىنىڭ بولۋىمەن جانە ەمبريونداردى ىنتالاندىرىلعان تسيكلدە (وۆۋلياتسيانى ستيمۋلياتسيالاۋ اياسىندا ەندومەتريا گيپەرپلازياسى, ەندومەتريا گيپوپلازياسى), كەز كەلگەن لوكاليزاتسيانىڭ ءجىتى قابىنۋ اۋرۋلارى كەزىندە ەكۇ ناتيجەلىلىگىن ايقىن تومەندەتەتىن فاكتورلاردىڭ بولۋىمەن بايلانىستى كەيىنگە قالدىرىلعان تاسىمالدار جاعدايلارىندا جۇرگىزىلەدى.
جۇكتىلىكتى دياگنوستيكالاۋ ۇرىقتاندىرۋدان 12-14 كۇن وتكەن سوڭ جۇرگىزىلەدى, ۋلترادىبىستىق زەرتتەۋ 21 كۇنگە تاعايىندالادى. ەگەر ناۋقاستا جاعىمسىز اسقىنۋلاردىڭ ءبىرى پايدا بولسا – كوپ جۇكتىلىك, بۇل ايەل دەنەسىنە جۇكتەمەنى ارتتىرادى جانە جۇكتىلىك بولجامىن ناشارلاتادى جانە رەزەكتسيا جاسايدى. دامىپ كەلە جاتقان ۇرىق سانىن ازايتۋ وپەراتسياسى پاتسيەنتتىڭ جازباشا كەلىسىمى بولعان جاعدايدا عانا جۇزەگە اسىرىلادى.
ەلىمىزدىڭ 8 وڭىرىنەن 19 مەديتسينالىق ۇيىم قازاقستاندا ەكۇ قىزمەتتەرىن جەتكىزۋشىلەر بولىپ سانالادى, ونىڭ ىشىندە 18 جەكەمەنشىك ۇيىم بار.
ەكۇ جۇرگىزۋ قاعيدالارى جانە ىلەسپە ءىس-شارالار تۋرالى تولىق اقپارات دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترىنىڭ 2020 جىلعى 15 جەلتوقسانداعى № قر دسم-272/2020 «قوسالقى رەپرودۋكتيۆتىك ادىستەر مەن تەحنولوگيالاردى جۇرگىزۋ قاعيدالارى مەن شارتتارىن بەكىتۋ تۋرالى» بۇيرىعىندا جاريالاندى.
