اشۋ — دۇشپان, اقىل — دوس

قازاق ەلى كەزىندە باستارىنا كۇن تۋىپ, جەر اۋىپ كەلگەن كىمدەرگە پانا بولمادى؟!. قازىر سولاردىڭ ءبارى قاسيەتتى قازاقستاننىڭ بوساعا­سىن­دا ەمەس, تورىندە وتىر. تۇرمىس­تارى دا ەشكىمدىكىنەن كەم ەمەس. قىرعىز باۋىرلار دا قازاقپەن توسكەيدە مالى, توسەكتە باسى قو­سى­لىپ, قۇدا-جەكجاتتىعى جاراسقان جۇرت. سوندىقتان تاياق تاستام جەر­دەگى اشىنعان اعايىنداردىڭ بي­لىك­كە دەگەن تالاپ-تىلەكتەرىن ءتۇسىنىپ جانە بىشكەكتەگى ورىن العان قان­توگىس پەن تارتىپسىزدىككە قابىرعامىز قايىسا وتىرىپ, “اشۋ — دۇشپان, اقىل — دوس” دەگەن اتا-بابالار وسيە­تىن ەسكە الدىم. “سابىر ءتۇبى — سارى التىن”. باس­سىز­دىقتان گورى باسالقالى ىسپەن اي­نالىسقان كىسى ۇتادى. ەل بيلىگىن قول­عا العان تاراپ ەندى باۋىر­لا­رى­نىڭ جاعدايىن تۇزەۋگە تەزىرەك كى­رىس­سە ەكەن دەگەن دە نيەتىمدى جاسىر­ماي­مىن. نەگە؟ سەبەبى, ىرگەدەگى ەل ىشىنەن ءب ۇلىنىپ جاتقاندا ەشكىم بەيجاي قاراپ وتىرا المايدى ەكەن. ونىڭ ۇستىنە “كورشىنىڭ اقىسى — قۇدايدىڭ حاقىسى” دەگەن دە ءسوز بار. مەنىڭ رازى بولعانىم, وسى ازاماتتىق ءما­سەلەدە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ بىلىكتى ساياساتكەر, ادامگەرشىلىگى زور تۇلعا جانە اعايىندى ەكى ەلدىڭ ەل­گەزەك پەرزەنتى رەتىندە تاماشا قى­رى­نان تانىلدى. اقش پرەزيدەنتى باراك وباما, رەسەي پرەزيدەنتى دميتري مەدۆەدەۆ “ۇشتىگى” شي شىق­قان شەتىن ساياساتتىڭ شىر­ماۋى­نان جول تاۋىپ, باكيەۆتى ەلدەن كەتۋگە كوندىردى. ال قارسى تاراپتى قارسىلىق جاساماۋعا شاقىردى. ءسويتىپ, ۋشىققان ماسەلەنىڭ ار-جاق, بەر-جاعىن تەرەڭنەن ويلاپ, كەڭىنەن پىشەتىن سارابدال ساياسات­كەر­لەر اشۋ-ىزاعا بۋلىققان تاراپ­تاردىڭ ءتىلىن تاپتى. نۇرسۇلتان نازارباەۆ اقش-تاعى بەدەلدى جيىندا جۇرگەنىنە قا­را­ماستان, قىرعىزستانداعى ۋاقىت­شا ۇكىمەت باسىندا وتىرعاندارمەن جانە ولاردىڭ بۇرىنعى باسشى­سى­مەن ءجيى سويلەسىپ, باۋىرلاس حا­لىقتىڭ الەمدىك قوعامداستىق الدىندا بەدەلى تۇسپەۋىن ويلادى. قىرعىز اعايىنداردىڭ دا ەل بولىپ, ەتەك جاۋىپ كەتەتىنىنە سەندى. دانا حالقىمىز “قولىڭ كوتەرە المايتىن شوقپاردى بىلەگىڭە قىستىرما” دەگەن. ال قازاقستان وسى ارااعايىندىق ءىس-ارەكەتىمەن-اق ەقىۇ توراعاسى دەگەن قۇرمەتتى اتقا لايىق ەكەنىن دۇنيە جۇزىنە دالەلدەدى. ەلباسىمىزدىڭ ءابجىل ءىس-قيمىلىنىڭ ناتيجەسىندە قىر­عىز حالقى ازاماتتىق سوعىستىڭ لاپ ەتە جازداپ تۇرعان ورتىنەن امان قالدى. باسىنا ءىس ءتۇسىپ جاتسا دا باس­اساۋلىق تانى­تىپ, مىنەز كورسەتكەن باسشىنى دا ساباسىنا ءتۇسىردى. ول قازاقستانعا كەلگەن سوڭ ەل بي­لىگىنەن كەتەتىنىن رەسمي تۇردە مالىمدەدى. تۋىسقان ەلدەردىڭ ارا­سىنداعى جاناشىرلىق, ارااعايىن­دىق, مىنە, وسىنداي جاناشىر­لىقتان كورىنەدى. بۇل – ەقىۇ-عا توراعالىق ەتىپ وتىرعان قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەن ونىڭ ەلباسىن ماقتانىش تۇتاتىن التى الاش ءۇشىن ۇلكەن مارتەبە. ء“بىر اشتىقتىڭ ءبىر توقتىعى بار”. الاتووداعى ايىر قالپاقتى اعايىن­نىڭ اۋىلىندا دا توي بولسا ەكەن دەپ تىلەيىك. بالتاباي بايدىلداەۆ, قورداي اۋداندىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى. جامبىل وبلىسى.