ايماقتار • 20 قاڭتار، 2021

باتىس قازاقستان: قىزىل ايماققا – ءبىر قادام

161 رەت كورسەتىلدى

باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ 5 اۋدانى ەپيدەميولوگيالىق قاۋىپتى قىزىل ايماققا ەندى. تاعى ءۇش اۋدان مەن ورال قالاسى سارى ايماقتا تۇر دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

كوروناۆيرۋس دەرتىنىڭ الدىن الۋ بويىنشا جەدەل شتابتىڭكەزەكتى وتىرىسىندا باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ باس سانيتار دارىگەرى مۇحامعالي ارىسپاەۆ وڭىردەگى احۋال الاڭداتارلىق ەكەنىن ايتتى.

ماسەلەن، جاڭا جىل باستالعالى وتكەن 18 كۇن ىشىندە وبلىس اۋماعىندا covid-19 جۇقتىرعان 764 ادام انىقتالعان. جانە ناۋقاستاردىڭ سانى كۇن سايىن ارتىپ كەلەدى ەكەن.

- بۇل ناۋقاستاردىڭ تەڭ جارىمى (49%) تۇماۋ، سۋىقتيۋ بەلگىسىمەن دارىگەرگە قارالعان كەزىندە انىقتالعان. 200 ادام، ياعني 26 پايىزى – اۋرۋ اداممەن قارىم-قاتىناستا بولعاندىقتان تەكسەرىلىپ، ۆيرۋس جۇقتىرعانى بەلگىلى بولدى، - دەيدى مۇحامعالي ارىسپاەۆ. ونىڭ ايتۋىنشا، قازىر وڭىردە 1199 ادام ناۋقاسپەن قارىم-قاتىناستا بولعانى ءۇشىن مەديتسينالىق باقىلاۋعا الىنعان.

ساراپتاما ىندەت جۇقتىرعانداردىڭ 43 پايىزى – كۇندەلىكتى جۇمىسقا باراتىن ادامدار ەكەنىن كورسەتتى. سونداي-اق 169 ادام – زەينەت جاسىندا بولسا، 44-ءى – 14 جاسقا دەيىنگى بالالار ەكەن.

سانيتارلىق دارىگەرلەردىڭ پىكىرىنشە، ىندەتتىڭ جاپپاي تارالۋىنا اسىرەسە ادامداردىڭ حالىق كوپ جينالاتىن جەرگە ءجيى بارۋى، وقشاۋلانۋ جاعدايىنداعى ادامنىڭ كارانتين تالابىن ساقتاماي، تۋىسقاندارىنا جۇقتىرۋى جانە قوعامدىق كولىكتەگى احۋال اسەر ەتۋدە.  

- ءبىز وڭىردە بارىنشا ساقتانۋ شارالارىن ەنگىزدىك. كارانتيندىك شەكتەۋلەر كۇشىندە. قىزمەتكەرلەردىڭ قاشىقتان جۇمىس ىستەۋى، كوپشىلىك جينالاتىن جەرلەردەگى ءتيىستى سانيتارلىق تالاپتار بار. ەندەشە نەگە ىندەتتىڭ قارقىنى كۇن سايىن كۇشەيىپ بارادى؟ – دەپ توتە ساۋال قويدى وبلىس اكىمى عالي ەسقاليەۆ.

- حالىق كوروناۆيرۋستىڭ تارالۋ قاۋپىنە سالاق قارايدى. وتكەن جازداعى جاعدايدى ۇمىتتى. جاسىرىنىپ جاسايتىن توي-تومالاق، مەرەيتوي ازايماي تۇر، - دەدى مۇحامعالي ارىسپاەۆ.

بۇگىندە كورنەكى كافە-مەيرامحانالاردا جيىن-توي ازايعانىمەن، ولاردىڭ ورنىن جەكەمەنشىك كوتتەدجدەر باسىپتى. ولاردىڭ كەيبىرىنىڭ مەكەنجايى ءتىپتى ءوڭىر باسشىسىنا دا بەلگىلى ەكەن. اسىرەسە ورال قالاسى ماڭىنداعى ەلدىمەكەندەردە مۇنداي «قىزمەت ورىندارى» از ەمەس ءتارىزدى.

كوروناۆيرۋسپەن كۇرەستە جالپىحالىقتىق قولداۋ بولماسا، تەك قۇقىق ورىندارى مەن ءتيىستى مەكەمەلەردىڭ كۇشىمەن ىندەتتى توقتاتۋ مۇمكىن ەمەس. «سوندىقتان حالىق اراسىندا ناسيحات جۇمىستارىن كۇشەيتۋ كەرەك»، دەدى عالي ەسقاليەۆ.

13 قاڭتار كۇنى اۋداندىق باس سانيتار دارىگەرىنىڭ قاۋلىسىمەن بايتەرەك اۋدانىندا كوپشىلىك، سپورتتىق شارالاردى، كورمە، فورۋم، كونفەرەنتسيا ت.ب. جيىنداردى وتكىزۋگە، سونداي-اق وتباسىلىق شارالاردا جينالۋعا تيىم سالىندى. مەملەكەتتىك جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەكتور مەكەمەلەرى قىزمەتكەرلەرىنىڭ 80 پايىزى قاشىقتان جۇمىس ىستەۋگە كوشتى.

وسىنداي قاۋىپسىزدىك شارالارى ءبورلى اۋدانىندا دا قولعا الىندى. بۇل جەردە دە كوپشىلىك شارالاردىڭ بارلىق تۇرىنە تيىم سالىنىپ، مەملەكەتتىك مەكەمە قىزمەتكەرلەرىنىڭ 80 پايىزى، جەكەمەنشىك كاسىپورىن قىزمەتكەرلەرىنىڭ 50 پايىزى قاشىقتان جۇمىس ىستەۋگە كوشتى. ساۋدا ۇيلەرى مەن مەن وندىرىستىك دۇكەندەر جۇمىس ۋاقىتىن ءبىر ساعاتقا شەگەردى. قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىنا ءبىر مەزگىلدە 30 ادامنان ارتىق كليەنتكە قىزمەت كورسەتۋگە تيىم سالىندى.

ال جانىبەك اۋدانىنداعى بورسى اۋىلى كارانتينگە جابىلىپ، 14 كۇنگە ەشكىم وكرۋگ اۋماعىنا كىرىپ-شىقپايتىن بولدى.

سوڭعى كۇندەرى اقجايىق اۋدانىندا دا ۆيرۋس جۇقتىرۋشىلار سانى ءوسىپ كەتكەندىكتەن، جەرگىلىكتى سانيتار دارىگەردىڭ قاۋلىسىمەن 18-30 قاڭتار ارالىعىندا چاپاەۆو، جاڭابۇلاق، قابىرشاقتى اۋىلدارىندا كوپشىلىك شارالارىن توقتاتىپ، مەكتەپكە تەك باستاۋىش سىنىپ وقۋشىلارى باراتىن بولدى.

1

سانيتارلىق شەكتەۋ شارالارى ورال قالاسىن دا اينالىپ وتپەدى. قالالىق باس سانيتار دارىگەرىنىڭ قاۋلىسىنا سايكەس، 21 قاڭتاردان باستاپ وندىرىستىك جانە ازىق-ت ۇلىك بازارلارى، ساۋدا ۇيلەرى مەن ساۋدا ورتالىقتارى جەكسەنبىدە جابىلادى. قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارىندا كوپشىلىك جيىن وتكىزۋگە قاتاڭ تيىم سالىنىپ، ارا قاشىقتىعى ساقتالعان 30 ادامعا دەيىن عانا قىزمەت كورسەتىلەدى. حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورىندارىنىڭ دا جۇمىس ۋاقىتى قىسقارادى.

ارينە، جوعارىدا ايتىلعاننىڭ ءبارى – ىندەتتىڭ الدىن الۋ، تارالۋىنا توسقاۋىل قويۋ شارالارى عوي. وڭىردەگى مەديتسينالىق مەكەمەلەر ۆيرۋسپەن بەتپە-بەت كۇرەسۋگە دە بارىنشا دايىندالعان. وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ تىزگىنىن جاقىندا ۇستاعان ارمان قاليبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا، وڭىردە جۇقپالى اۋرۋلار ستاتسيونارىنىڭ سانى – جەتەۋ. بۇل اۋرۋحانالاردا ءبىر مەزگىلدە 579 ادام ەم الا الادى. قازىر بۇل ورىندار جارتىلاي تولىق، ياعني 300 سىرقات ەمدەلۋدە.

- ينفەكتسيالىق اۋرۋحانالارعا تاۋلىگىنە 20 ناۋقاس تۇسۋدە، ولاردىڭ تەڭ جارتىسىنا العاشقى كۇندەرى رەانيماتسيالىق كومەك كورسەتىلەدى. سىرقات جانداردىڭ 77 پايىزى – جاسى 60-تان اسقان ەگدە ادامدار. اسىرەسە قوسالقى سوزىلمالى سىرقاتى بار ناۋقاستار جانساقتاۋ بولىمىنە ءجيى تۇسەدى. سوندىقتان ۇلكەن كىسىلەرگە، قاريالارىمىزدىڭ اسا ساق بولۋىن، كوپشىلىك جيىندارعا بارماۋىن وتىنەمىز، - دەيدى ارمان تالعات ۇلى.

شتاب وتىرىسىندا ورال قالاسىنىڭ اكىمى ابات شىنىبەكوۆ مونيتورينگتىك توپتاردىڭ جۇمىسى تۋرالى باياندادى. ماسەلەن، جىل باسىنان بەرى قالادا شەكتەۋ شارالارىنىڭ 8 مارتە بۇزىلعانى انىقتالعان. ول جونىندە حاتتاما ءتۇزىلىپ، ءتيىستى ورىندارعا بەرىلگەن. سونداي-اق قالاىشىلىك اۆتوبۋستاردا دا سانيتارلىق تالاپتار بۇزىلىپ، 6 وقيعا حاتتالعان.

- مونيتورينگتىك توپ الەۋمەتتىك جەلىلەر مەن بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىن قاداعالاپ، كوپشىلىك شارالار وتكىزۋ تۋرالى حابارلاندىرۋلاردى دا كوزدەن تاسا ەتپەيدى. مىسالى، «Siberia» رەستوبارىنىڭ ەرەجە بۇزعانى تۋرالى اقپارات راستالىپ، قالالىق سانيتارلىق-ەپيدەميولوگيالىق قىزمەت ماماندارى تەكسەرۋدى باستادى. سونداي-اق بيلاين، كسەل، تەلە2، التەل سەكىلدى بايلانىس وپەراتورلارىمەن كەلىسسوز جۇرگىزىپ جاتىرمىز، ولار رۇقسات بەرسە، مونيتورينگتىك توپتار ابونومەنتتەردىڭ – ياعني ۇيالى بايلانىس قىزمەتىن پايدالانۋشىلاردىڭ ءبىر جەرگە كوپ جينالعانىن انىقتاۋ وڭاي بولادى، - دەيدى ابات اباي ۇلى.

2021 جىل باستالعالى بەرى ورال قالاسىندا كارانتين ءتارتىبىن بۇزعان «گاككۋ»، «مارسەل» كافەلەرى، «ايزات» بانكەت زالى جانە «البينا+»، «ماقپال»، «ادەليا» مەيرامحانالارى اۋدانارالىق مامانداندىرىلعان ەكونوميكالىق سوتتىڭ قاۋلىسىمەن 3 ايعا جابىلعان ەكەن. ءدال قازىر «ايبات» مەيرامحاناسى، «يۋبيلەينىي» بانكەت زالى، «العاباس»كاراوكە-بارى مەن «بايتەرەك» كوفە-بارىنىڭ ءىسى سوتقا جولدانعان.

وتكەن جىلدىڭ ەسەبىنە قاراساق، 2020 جىلى اكىمشىلىك قۇقىقبۇزۋشىلىق تۋرالى 1128 حاتتاما تولتىرىلىپ، جالپى كولەمى 67 172 040 تەڭگە ايىپپۇل سالىنعان.

ال قاڭتار باستالعالى مونيتورينگتىك توپتار 220 مارتە رەيدكە شىعىپ، 2637 نىساندى تەكسەرگەن. 7 نىساندا سانيتارلىق تالاپ ءتارتىبى بۇزىلعانى انىقتالىپ، 21 حاتتاما تولتىرىلعان. بارلىعى 1 093 875 تەڭگە كولەمىندە ايىپپۇل سالىنعان.

P.S. وسى ىندەت باستالعالى باتىس قازاقستان وبلىسىندا كوروناۆيرۋس جۇقتىرعان 9985 ادام تىركەلگەن ەكەن. سونىڭ ىشىندە 175 ادام قايتىس بولعان. «وتكەننەن ساباق الايىق، قاۋىپتى ۆيرۋستان ساقتانايىق. ول ءۇشىن كارانتيندىك شارالاردى قاتاڭ ساقتاۋ قاجەت. ءبىز «قىزىل ايماققا» ەنۋگە ءبىر قادام عانا قالىپ تۇرمىز. ەگەر ىندەتتىڭ تارالۋى باسەڭدەمەي، وسىلاي ءورشي بەرەتىن بولسا، وبلىس اۋماعىندا قاتاڭ شەكتەۋلەر ەنگىزۋگە ءماجبۇر بولامىز. بۇل ادامداردىڭ كۇندەلىكتى تىرلىگىنە دە، ەكونوميكالىق دامۋىمىزعا دا تەرىس اسەر ەتەدى. سوندىقتان بارشا وبلىس تۇرعىندارىن جاۋاپكەرشىلىككە شاقىرامىن» دەدى شتاب وتىرىسىن قورىتىندىلاعان عالي ەسقاليەۆ.

سوڭعى جاڭالىقتار

ەسىل وزەنىنە جاڭا كوپىر سالىنادى

ايماقتار • بۇگىن، 15:16

شىعىس قازاقستان «جاسىل» ايماقتا

ايماقتار • بۇگىن، 12:15

دوللار ارزانداپ، مۇناي قىمباتتادى

ەكونوميكا • بۇگىن، 11:36

قىركۇيەكتە حالىق ساناعى باستالادى

قازاقستان • بۇگىن، 09:47

بۇگىن ەلىمىزدە قاتتى ىستىق بولادى

قازاقستان • بۇگىن، 09:05

بەكىرەگە قويىلعان بەلگى

ايماقتار • بۇگىن، 07:45

«COVID-19» سپەكتاكلى قويىلدى

ونەر • بۇگىن، 07:43

ەركىن جۇرگىڭ كەلسە، ەكپە سالدىر

مەديتسينا • بۇگىن، 07:22

شابان قيمىل شاڭ قاپتىرماسىن

تەحنولوگيا • بۇگىن، 07:20

نە ەكسەڭ، سونى ورارسىڭ

قازاقستان • بۇگىن، 07:17

«استانا» ۇزاپ بارادى

فۋتبول • بۇگىن، 07:07

ۇقساس جاڭالىقتار