مەكتەپتى, ءداستۇرلى وقۋ داعدىسىن ساعىنعاندارعا قۋانىشتى جاڭالىق – وقۋ جىلىنىڭ ءىىى توقسانىنان باستاپ وقىتۋ شتاتتىق, ارالاس جانە قاشىقتىق فورماتتا جۇرگىزىلە باستادى.
بۇگىندە باتىس قازاقستان وبلىسىنداعى 379 مەكتەپتە 111 132 وقۋشى ءبىلىم الادى ەكەن. قالىپتى تىرلىگىنە الدىمەن اۋىل مەكتەپتەرى كوشە باستادى. سىنىپتاعى وقۋشى سانى 15-تەن, مەكتەپتەگى بالا سانى 300-دەن اسپايتىن مەكتەپتەرگە سانيتارلىق قاۋىپسىزدىك شارالارىن قاتاڭ ساقتاي وتىرىپ, ساباقتى شتاتتىق رەجىمدە جالعاستىرۋعا رۇقسات بەرىلگەن. وڭىردە مۇنداي 256 مەكتەپ بار. وندا 25 881 بالا ءبىلىم الادى. بۇل – وبلىس اۋماعىنداعى بارلىق وقۋشىنىڭ 23,3%-ى.
سونداي-اق 110 مەكتەپتىڭ 85 239 وقۋشىسى, ياعني 76,7%-ى ارالاس رەجىمدە ءبىلىم الادى. 1 مەكتەپتە 12 بالا قاشىقتان وقيدى. ۆەدومستۆوارالىق كوميسسيانىڭ شەشىمى بويىنشا III توقساننان باستاپ 9 جانە 11-12 سىنىپ وقۋشىلارى ارالاس فورماتتا وقۋعا كىرىستى. مەكتەپ بىتىرەتىن تۇلەكتەردىڭ وقۋ جىلى سوڭىندا قورىتىندى اتتەستاتسيادان وتەتىنى, كوللەدجدەرگە ءتۇسۋ ءۇشىن كەشەندى ەمتيحان, جوعارى وقۋ ورىندارىنا ءتۇسۋ ءۇشىن ۇبت تاپسىراتىنى ەسكەرىلدى. بۇل سىنىپتاردا ماتەماتيكا, قازاق ءتىلى, ورىس ءتىلى, شەت ءتىلى, فيزيكا, حيميا, بيولوگيا, الگەبرا, گەومەتريا جانە تاريح پاندەرى مەكتەپتە وقىتىلادى. ياعني بارلىق ءپاننىڭ 70%-ى شتاتتىق فورماتتا وتەدى.
مەكتەپتەردە يكەمدى ساباق كەستەلەرى جاسالىپ, ساباقتار اراسىنداعى ۇزىلىستەر ءارتۇرلى سىنىپتار ءۇشىن ءارتۇرلى ۋاقىتتا ۇيىمداستىرىلۋدا. سونداي-اق الەۋمەتتىك قاشىقتىقتى ساقتاۋ ءۇشىن اۋىسىمدار سانى كوبەيتىلىپ, پاندەردىڭ 30%-ى قاشىقتان وقىتىلادى. «مۇنداي شەشىم اتا-انالار مەن كوپشىلىكتىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ قابىلداندى», دەيدى وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى ايگۇل مىڭباەۆا.
ونىڭ ايتۋىنشا, وقۋشىلاردىڭ باعدارلامادان كەيىن قالۋ دەڭگەيىن انىقتاۋ جانە ونى تەڭەستىرۋ, نەگىزگى پاندەر بويىنشا ءبىلىم قيمالارىن دياگنوستيكالاۋ, مونيتورينگ, زەرتتەۋلەر, ساۋالدامالار ارقىلى پروبلەمالىق ماسەلەلەردى زەردەلەۋ, ارتتا قالعان وقۋشىلارعا سارالانعان كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ, اتا-انالار مەن بالالاردىڭ قالاۋى نەگىزىندە كونسۋلتاتسيالىق ونكۇندىكتەردى ۇيىمداستىرۋ بويىنشا جۇمىس باستالعان.
مۇعالىمدەر مەن اتا-انالاردىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ, كەزەكشى سىنىپتاردا ءداستۇرلى فورماتتا وقۋعا مۇمكىندىگى جوق وقۋشىلارعا مۇعالىمدەردىڭ قالاۋى بويىنشا جەكە كونسۋلتاتسيالار ۇيىمداستىرىلۋدا. سونىمەن قاتار ديرەكتورمەن كەزدەسۋلەر, پەداگوگيكالىق كەڭەستەردىڭ ماجىلىستەرى, اتا-انالار جينالىستارى جانە ت.ب. قاشىقتان ۇيىمداستىرىلادى.
ارينە جاس بۋىن ءۇشىن ءبىلىم دە, دەنساۋلىق تا وتە ماڭىزدى. سوندىقتان شتاتتىق رەجىمدە وقىتۋ ءۇردىسى قاتاڭ سانيتارلىق قاۋىپسىزدىك شارالارىن ساقتاي وتىرىپ جۇزەگە اسىرىلۋى كەرەك. بۇل ءۇشىن جان-جاقتى ەسكەرىلگەن ساباق كەستەسى قۇرىلادى. الەۋمەتتىك الشاقتىقتى ساقتاۋ, فيزيكالىق بايلانىستاردى ازايتۋ ءۇشىن اۋىسىم سانى كوبەيەدى. ءار سىنىپ بەلگىلى ءبىر كابينەتتە ورنالاسادى. ءار سىنىپ ساباق اراسىندا ۇزىلىسكە ءار ۋاقىتتا شىعادى. مەكتەپكە كىرەر كەزدە مەديتسينا قىزمەتكەرى ءار وقۋشى مەن مۇعالىمنىڭ قىزۋىن كۇن سايىن ولشەپ وتىرادى. بەتپەردە رەجىمى ساقتالادى. مەكتەپكە كىرەبەرىستە اياقكيىمگە ارنالعان دەزينفەكتسيالاۋشى كىلەمشەلەر, عيماراتتىڭ بارلىق قاباتىندا قولدى وڭدەۋگە ارنالعان سانيتايزەرلەر ورناتىلادى. ءار پارتانىڭ اراسى كەمىندە 1 مەتر قاشىقتا بولادى. كابينەتتەر جانە بارلىق جاي جەلدەتىلەدى, كۆارتستالادى. اسحانادا تاماقتانۋ قالىپتاسقان ەپيدەميالىق جاعدايعا بايلانىستى جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردىڭ شەشىمى بويىنشا جانە ءتيىستى اۋماقتاردىڭ باس مەملەكەتتىك سانيتارلىق دارىگەرلەرىنىڭ كەلىسىمى بويىنشا ۇيىمداستىرىلادى. ساپالى سۋمەن جابدىقتاۋ, قولدى جۋ قۇرالدارى قامتاماسىز ەتىلەدى.
مۇنداي قاتاڭ قاۋىپسىزدىك شارالارى وڭىردە كاسىپتىك ءبىلىم بەرەتىن كوللەدجدەر مەن ليتسەيلەرگە دە ءتيىستى. 1-سەمەستردە وبلىس بويىنشا 8 اۋىلدىق كوللەدج جانە ەڭبەكپەن تۇزەۋ مەكەمەسىندە ورنالاسقان وقۋ ورنى شتاتتىق رەجىمدە ساباق بەردى. بۇل وقۋ ورىندارىندا 1 235 ستۋدەنت ءبىلىم الدى. ەندى 2-سەمەستردەن باستاپ تاعى 25 كوللەدجدە 1-كۋرستىڭ 5 376 ستۋدەنتى ارالاس وقۋ فورماتىنا كوشەدى. ولارعا ءتيىستى پاندەردىڭ 70 پايىزى شتاتتىق رەجىمدە وقىتىلسا, قالعان 30 پايىزى قاشىقتان بەرىلەدى. ال وسى كوللەدجدەردىڭ 2-4 كۋرسىندا وقيتىن 10 342 ستۋدەنت قاشىقتان وقۋدى جالعاستىرادى.
كوللەدج ستۋدەنتتەرىنىڭ وندىرىستە ماشىقتان ءوتۋى شتاتتىق رەجىمگە جوسپارلانعان. الايدا وڭىردەگى ەپيدەميالىق جاعدايعا بايلانىستى سانيتارلىق دارىگەردىڭ شەشىمىنە سايكەس بۇل شەشىمگە وزگەرىستەر ەنگىزىلۋى دە مۇمكىن.
باتىس قازاقستان وبلىسى