قوعام • 04 جەلتوقسان، 2020

ادىلدىك – ءار ءىستىڭ قۇدايشىلىعى

207 رەت كورسەتىلدى

ون ءبىرىنشى سىنىپقا كوشەر شاعىمىز. العاش رەت جەكە كۋالىگىمدى الۋعا بارىپ، اۋدان باسىن دۇرلىكتىرگەنىمىز بار. ءتيىستى مەكەمە ماڭىندا ون بەس كۇن جۇردىك. قارا­قۇ­رىم حالىق، بىتپەيتىن كەزەك. اقىرى ارا­عا تانىس پوليتسەيدى سالىپ، شارۋانى سىرت­ اينالىپ تىندىردىق.

سودان الاقاندى ۋقالاپ الىپ، «سەرپەر» گازەتىنە شاعىن ءبىر ماقالانى سويىپ جىبەر­مەيمىز بە؟! باس رەداكتور – قىزمەتتەگى ادام: جا­ريا­لايىن دەسە، باسى ەكەۋ ەمەس. جا­ريا­لامايىن دەسە، باتىلسىزدىعى ءۇشىن، قار­شاداي بالادان ۇيالادى. اقىرىندا «تولقۇجات الماي سەندەلگەن ءبىر جۇرت» دەپ اۋدان ءۇنجارياسىنىڭ بەتىنەن جارق ەتە­ قال­دىق. دۇنيە ازان-قازان بولىپ كەتتى. اۋدان­دىق ميگراتسيا ءبولىمىنىڭ باسشىسى تۇنگى ون ەكىگە جيىرما قالعاندا ۇيگە كەلىپ ەسەپ بەردى مە-اۋ، ايتەۋىر اجەپتاۋىر نازار اۋدى... وزىنە ءتان ەمەس جىلدامدىقپەن جەدەل دايىندالىپ جەتكەنىنە كۋالىگىم دە تاڭ قالعان شىعار. كەيىن عوي ەستىپ جۇرگەنىمىز: «قورىقپاي، سىي­لاعانىڭ قۇرىسىن!».

داۋكەستىك قايبىر ابىرويلى قۇبىلىس دەيسىڭ. دەگەنمەن ۇيات تا بولسا، تاعى دا قا­لام ۇستاۋعا تۋرا كەلىپ تۇر. تاعى دا جەكە كۋا­لىك­تىڭ، پاسپورتتىڭ جىرى. ەلورداداعى حا­لىققا قىز­مەت كورسەتۋ ورتالىعى. تۋرا جۇ­مىس باستالار كەز­دە باردىق. سونىڭ وزىندە ءبىراز ەل ءجۇر. وسى تۇس­تا بۇل جۇيەنىڭ جۇرتقا قان­شالىقتى ءتيىمدى ەكە­نىن دە ايتا كەتۋ كەرەك.

قىزمەتكەرمەن اڭگىمە ءاپ دەگەننەن كۇلكىلى باستالدى:

– قارىنداس، فاميليامىزدان «-وۆتى» الىپ تاستاۋ ءۇشىن، قانداي قۇجات كەرەك ەدى؟

– قانداي فاميليا ەتكىڭىز كەلەدى؟

– ەتكىمىز كەلگەندە، وزىمدىكى عوي، ىقشام­داسام، قازاقىلانساق دەگەن نيەت ەدى.

– سوندا دا قانداي فاميليا العىڭىز كە­لەدى؟

...جاۋابىنا كوڭىلىمىز تولماسا دا، كوڭىل­دەنىپ قالدىم. قيسىنىندا: اتا-تەگىڭ كىم ەكەنىن جازۋ ءۇشىن تولتىراتىن قۇجات پەن تو­لەنەتىن قاراجاتتىڭ ايىرماسى جوق. جا­رايدى، ناقتى سۇراققا – ناقتى جاۋاپ، ناقتى ماسەلەگە ناقتى شەشىم قاجەتى تۋرالى ءالى-اق ايتىلار.

كەلەسى ەپيزود.

تۇرعىلىقتى مەكەنجايىمىزدى انىقتاۋ كەرەك بولدى. قاس قىلعاندا، سايتتاعى ەلەك­تروندىق تىركەۋ جۇيەسى سول كۇنى ىستەمەي قا­لىپتى. الدىڭعى كۇنى دە ىستەمەي تۇرعان. ما­مانداردىڭ سونداعى ءبىزدى جۇباتۋى: «قاپا بولماڭىز، سىزگە دەيىن جەتى ادامعا وسىلاي بولدى». بىزگە ستاتيستيكا ەمەس، ماسەلەنىڭ شەشىمى كەرەك ەكەنىن ءبىلدىرىپ كوردىك. ءسوز ۇزاي باستادى. نەسىن ايتا­سىڭ، سول جەردە-اق اققان سۋداي قىلۋعا بولاتىن دۇنيە ەكەنىن انىق كورىپ تۇرمىز... وبالى نە كەرەك، زالدا شىر-پىر بولىپ شاپقىلاپ جۇر­گەن ورىنداۋشى از ەمەس ەكەن. تەك ءدال سول ساتتە ەستيتىن ەستى قۇلاق تابىلماي قويدى. الدى­مىز­داعى «جەتەۋدىڭ» ءانىن تىڭداساق... – شەتتەن ەندى كوشىپ كەلگەن; – قاي قۇجاتتى قالاي تول­تىرۋدان بەيحابار; ەتسپ دەگەندى ەستىپ ءۇر­پيىپ جۇرگەن قارا كوزدەر بولىپ شىقتى. سول كەزدە شارت كەتتىك. ءبىزدى قويشى، اۋىل-ءۇي­دىڭ ىشىن­دەمىز، قازىر بولماسا كەشكە نەمەسە ينتەر­نەتتەن ماسەلەمىزدى شەشەرمىز امالداپ. ال الىس­تان كەلگەن نەمەسە ساۋاتى جەتىڭكىرەمەي تۇ­رعان اعايىندى ەمەكسىتپەي، ىجداعاتپەن جون­دەرىڭدى ايتساڭدار قايتەدى، قۇداي-اۋ؟! بۇل ءبىز كەزدەيسوق قانا كەزدەسىپ قالعان بىرەن-ساران جايت شىعار دەي سالدىم اۋەلى. بىراق كوپ جەرگە ءتان كورىنىس بولسا قايتەمىز؟ شاعىمدانىپ، بى­رەۋ­­دىڭ قىزمەتىنە نۇقسان كەلتىرۋدەن اۋلاقپىز. ەسە­­سىنە، ءۇنسىز قالىپ، ءجۇز ادامنىڭ شارۋاسىن جەڭىل­­دەتۋگە ارەكەتتەنبەسەك، قايتكەنىمىز؟ كەلۋ­شى­لەردى بولە-جارماي، تەڭ كورۋ، ماسەلەسىنە ور­­تاق­تاسۋ – مەملەكەت مەكەمەلەرىنىڭ باستى مىن­دەتى.

پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ بي­لىك­كە كەلگەلى كوتەرىپ جۇرگەن ءبىر ۇعى­مى ەرەك ۇنايدى. سەبەبى ناعىز كەرەك ۇعىم. بايقا­دىڭىز عوي، ەلىمىزدىڭ جاڭا ەكونوميكالىق باع­دارىنداعى باستى جەتى قاعيداتىنىڭ ەكەۋىن­دە سوزبە-ءسوز قولدانىلعان ۇعىم: ادىل­دىك!

ىزگىلىكتى، يگىلىكتى كوپكە ورتاق قىلعىسى كە­لەتىن نيەتتەن اينالۋ قاجەت. اينالۋ بولعاندا، اينالىپ-تولعانۋمەن ءىس بىتپەيدى – ءىس باستالادى. قۇر حوشەمەتپەن شەكتەلىپ، قول قۋسىرىپ وتىرىپ الماي، ءىس جۇزىندە قوشتاي جونەلۋدىڭ ءجونى بولەك. ول ۇكىمەت مۇشەلەرىنىڭ عانا مىندەتى دەگەن ءسوز ەمەس. شالعاي اۋىلداعى اكىمدىكتىڭ قىزمەتكەرىنە دەيىن سەزىنۋى ءتيىس باستاما. بارلىق قالاڭا دا، سالاڭا دا ورتاق ۇستانىم وسى بولۋى ءتيىس: الەۋمەتتىك ادىلدىك. حالىققا قىزمەت ورتالىعىنا دا، ميگراتسيا قىزمەتكەرىنە دە «بۇدان تىس قال» دەگەن ەشكىم جوق. ادىلدىك دەگەنىمىز – قازاقشا ايتقاندا، ءار ءىستىڭ قۇدايشىلىعى.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ بيىلعى جول­داۋىن­داعى مۇقيات ۇعىپ الارلىق ناقىلدىڭ ءبىرى بىلاي دەيدى: «حالىق ۇنىنە قۇلاق اسا­تىن مەملەكەت» – بۇل، شىن مانىسىندە، «ادى­لەتتى مەملەكەت» قۇرۋ تۇجىرىمداماسى. ازاماتتاردىڭ ماسەلەلەرىن تىڭداپ، كورىپ قانا قويۋ جەتكىلىكسىز. ەڭ باستىسى – دۇرىس جانە ءادىل شەشىم شىعارۋ قاجەت».

 

P.S. جوعارىداعى ءسوزىمىزدى قاتتاپ وتىرىپ، الەۋمەتتىك جەلىدەن مينيستر باعدات مۋسين حالىققا قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعىنا بارعانىن، ءتيىستى تاپسىرمالارىن بەرگەنىن بىلدىك. ناتيجەسىن تەز كورۋدەن نيەتتىمىز. 

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ەلوردا «قىزىل» ايماقتان شىقتى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 09:22

الەم چەمپيوناتى باستالدى

سپورت • بۇگىن، 09:09

قۇندى ەرتوقىم

ەلوردا • بۇگىن، 09:05

تىڭ سەرپىلىس بايقالمايدى

سپورت • بۇگىن، 08:59

اسەرلى «ادەبيەت كۋرستارى»

وقيعا • بۇگىن، 08:54

تاۋەلسىزدىك تاعىلىمى

تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعى • بۇگىن، 08:52

ون ءبىرىنشى پالاتا

مەديتسينا • بۇگىن، 08:45

جارقىننىڭ جاقسىلىعى

ايماقتار • بۇگىن، 08:39

تىلسىم كۇشپەن ءتىل تابىسقان

تاريح • بۇگىن، 08:36

قىلقالام ۇشىنداعى قۇدىرەت

ونەر • بۇگىن، 08:35

قازاقستان دالاسى قۇرعاپ بارادى

ەكولوگيا • بۇگىن، 07:55

قۇمعا سىڭگەن سۋداي سۋبسيديا

قوعام • بۇگىن، 07:49

دۇبىردەن تۋعان ولەڭ

ادەبيەت • بۇگىن، 07:39

كۇلكىنى ازايتساق قايتەدى؟

قوعام • بۇگىن، 07:39

جانى جايساڭ جاز-اتا

قوعام • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار