ءوڭىر باسشىسى الدىمەن وبلىستىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق كورسەتكىشتەرىنە توقتالدى. بيىل الەمدى شارپىعان پاندەميا قالىپتى تىرشىلىككە وزگەرىس ەنگىزگەنى انىق. دەگەنمەن دەر كەزىندە قابىلدانعان شەشىمدەر ارقاسىندا نەگىزگى باسىمدىققا يە سالالارداعى كورسەتكىشتەردىڭ تومەندەۋىنە جول بەرىلگەن جوق. وڭدەۋ ونەركاسىبىندە ءونىم ءوندىرۋ وسى جىلدىڭ 9 ايىندا 3,5%-عا كوتەرىلسە, اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىندا بۇل كورسەتكىش 3,1%-عا ارتقان. جۇمىس ىستەپ تۇرعان شاعىن جانە ورتا بيزنەس سۋبەكتىلەرىنىڭ سانى 5,4%-عا ۇلعايدى.
جىل باسىنان بەرى وبلىستا 485 مىڭ شارشى مەتردەن اسا تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلىپتى. بۇل وتكەن جىلدىڭ سايكەس كەزەڭىمەن سالىستىرعاندا 0,4%-عا كوپ. كورسەتكىشتەر اراسىندا ينۆەستيتسيا كولەمىنىڭ ءبىراز تومەندەگەنى بايقالادى. مۇنىڭ مىناداي سەبەپتەرى بار: بىلتىر بىرنەشە ءىرى جوبالاردى ىسكە اسىرۋ اياقتالدى, ولاردىڭ ۇلەسىنە جىلدىق ينۆەستيتسيالار كولەمىنىڭ شامامەن 30%-ى تيەسىلى بولدى. بيىل شەكتەۋلەرگە بايلانىستى جالپى ەكونوميكاعا ينۆەستيتسيا كولەمى قىسقاردى, بۇل اسىرەسە قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمىنە قاتتى اسەر ەتىپ وتىر.
– كەن ورىندارىنىڭ سارقىلۋىنا بايلانىستى مۇناي ءوندىرۋ كولەمى جىل سايىن تومەندەپ كەلەدى, بۇل ونەركاسىپتەگى ءونىم ءوندىرىسىنىڭ كورسەتكىشىنە اسەر ەتۋدە. توعىز ايدا 750 مىڭ توننادان اسا ءونىمدى كەم وندىردىك, جەر قويناۋىن پايدالانۋشىلار بولجامىنشا جىل سوڭىنا دەيىن بۇل كولەم 1 ملن توننادان اسادى. وسى سەبەپتى دە شۋ-سارىسۋ شوگىندى باسسەينىنىڭ جەر قويناۋىن زەرتتەۋ بويىنشا جۇمىستى باستادىق, – دەدى گ.ابدىقالىقوۆا.
شيكىزاتقا تاۋەلدى بولماۋدىڭ باستى امالى – ءوڭىر ەكونوميكاسىن ءارتاراپتاندىرۋ. وسى باعىتتا يندۋستريالاندىرۋ باعدارلاماسىنىڭ ءۇشىنشى بەسجىلدىعى اياسىندا قۇنى 554 ملرد تەڭگە بولاتىن 26 جوبا بويىنشا جۇمىس باستالىپ كەتتى. ارال اۋدانىندا تاۋارلى بالىقتى تەرەڭ وڭدەيتىن تسەح پايدالانۋعا بەرىلدى. جىل سوڭىنا دەيىن تاعى وسىنداي ءبىر زاۋىت پەن كەن بايىتۋ كومبيناتىن ىسكە قوسۋ جوسپارلانۋدا. جالپى باعدارلامانىڭ ءۇشىنشى بەسجىلدىعى اياسىنداعى باستامالار تولىق جۇزەگە اسقاندا جاڭادان 7 مىڭعا جۋىق جۇمىس ورنى قۇرىلادى.
كەلەر جىلى 7 جوبا جۇمىسىن باستايدى. ونىڭ ىشىندە قۇرىلىسى ۇزاق جىلدارعا سوزىلعان شىنى زاۋىتى بار. گۇلشارا ناۋشاقىزى وسى زاۋىت اينالاسىندا 8 ىلەسپە ءوندىرىس ورنىن قۇرۋ ماسەلەسى پىسىقتالىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى. قازىردىڭ وزىندە ونىڭ ۇشەۋىنىڭ جوباسى بەلگىلەنىپ, قۇجاتتارى ازىرلەنۋدە.
اۋىلشارۋاشىلىق سالاسى – ءوڭىر ەكونوميكاسىنىڭ نەگىزگى تىرەگى. بۇل باعىتتا دا كوڭىل توعايتاتىن باستاما كوپ. سوڭعى 5 جىلدا جالپى وڭىرلىك ونىمدەگى اگروسەكتوردىڭ ۇلەسى 4%-عا دەيىن وسكەنى بايقالادى. بۇل ينۆەستيتسيالاردىڭ ءوسىمى مەن جاڭا تەحنولوگيالاردىڭ ەنگىزىلۋىنە بايلانىستى بولىپ وتىر. مىسالى, وتكەن جىلى اگروونەركاسىپتىك كەشەننىڭ نەگىزگى كاپيتالىنا 6,7 ملرد تەڭگە ينۆەستيتسيالانسا, بيىلعى 9 ايدا كورسەتكىش 8 ملرد تەڭگەدەن استى. بۇل رەتتە اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ ەكسپورتى شامامەن 12%-عا وسكەنى دە سالا ماماندارىنىڭ ەرتەڭگى كۇنگە دەگەن سەنىمىن نىقتاپ وتىر.
– بيىل رەسەيگە مۇزداتىلعان كوكونىس پەن جاڭا پىسكەن قىزاناق جەتكىزۋدى باستادىق, گەرمانياعا 420 توننا قامىس جىبەرىلدى. جالپى, وسى جىلى الەمنىڭ 17 ەلىنە اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ 11 ءتۇرى ەكسپورتتالدى. كۇرىششىلەر 550 مىڭ توننادان اسا ءونىم جيناپ, كەزەكتى رەت جوعارى ناتيجەگە قول جەتكىزدى, – دەدى وبلىس اكىمى.
وسى جىلى ايماق ديقاندارى سۋ تاپشىلىعىنىڭ زاردابىن جىلداعىدان قاتتىراق سەزىنگەنى راس. جىل سايىن داريا دەڭگەيىنە الاڭداپ وتىراتىن ەگىنشىنىڭ الاڭىن ازايتۋ ءۇشىن وڭىردە جالپى كولەمى 2,3 ملرد تەكشە مەتر سۋ جينايتىن 6 قويما سالۋ جوسپارلانىپ وتىر. وڭىردە سۋ تاپشىلىعىنا قارسى بۇدان دا باسقا قاناتقاقتى جوبالار بار. مىسالى, بيىل جاڭاقورعان اۋدانىندا كۇزدىك بيداي سەبىلگەن 80 گەكتار جەرگە اكۆاگەل قولدانىلدى. جاڭا تەحنولوگيا جەتىستىگى ارقىلى گەكتارىنان ورتا ەسەپپەن 18 تسەنتنەردەن ءونىم جينالدى.
وڭىردە ءتورت ت ۇلىكتىڭ ءوسىمى جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى. ەندىگى مىندەت – جايىلىمدىق القاپتار اياسىن كەڭەيتۋ. وسى ماقساتتا 452 سۋ كوزىن جوندەۋ ويلاستىرىلىپ وتىر. مۇنان بولەك مال شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن ءوندىرۋ مەن قايتا وڭدەۋ باعىتىندا قۇنى 10 ملرد تەڭگەدەن اسا 33 جوبا جۇزەگە اسىرىلۋدا.
كىشى ارال كەمەرىنە تولعاننان كەيىن ايماقتا بالىق شارۋاشىلىعى جاندانا ءتۇستى. بيىل وسىعان بايلانىستى سالانى دامىتۋدىڭ 2030 جىلعا دەيىنگى وڭىرلىك باعدارلاماسى جاسالدى, ونى ىسكە اسىرۋعا 28 ملرد تەڭگەدەن اسا قارجى بولىنەدى. بۇل تاۋارلىق بالىق كولەمىن 34 ەسەگە, ال بالىق ونىمدەرىنىڭ ەكسپورتىن ەكى ەسەدەن اسا ۇلعايتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
جۇمىسسىزدىقتى بولدىرماۋ دا – ماڭىزدى مىندەتتەردىڭ ءبىرى. جىل باسىنان بەرى وبلىستا 19 مىڭعا جۋىق جاڭا جۇمىس ورنى قۇرىلىپتى, ونىڭ 14 مىڭى – تۇراقتى. ءوڭىردىڭ بيزنەس الەۋەتىن ارتتىرۋ ءۇشىن 2023 جىلعا دەيىنگى ەكونوميكالىق دامۋ كارتاسى ازىرلەندى, ونىڭ شەڭبەرىندە جالپى سوماسى 270 ملرد تەڭگەگە 265 جوبانى ىسكە اسىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل 4 600-دەن اسا تۇراقتى جۇمىس ورىندارىن قۇرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
گۇلشارا ناۋشاقىزى تۇراقتى تابىس پەن حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋ وڭىردەگى ەڭ ماڭىزدى باسىمدىقتار ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بيىل وبلىستا 1 946 پاتەرلىك 98 كوپپاتەرلى تۇرعىن ءۇي سالىنۋدا, ونىڭ 969 پاتەرلىك 74-ءى جىل سوڭىنا دەيىن پايدالانۋعا بەرىلەدى.
ىندەتتىڭ ەكىنشى تولقىنىنا دايىندىق كۇشەيتىلدى. قاجەتتىلىگىنە قاراي 21 ينفەكتسيالىق ستاتسيوناردا 3 200 توسەكتىك ورىن دايىنداۋعا مۇمكىندىك بار. ءۇي جاعدايىندا امبۋلاتوريالىق قىزمەت كورسەتەتىن 138 مەديتسينالىق ءموبيلدى توپ جانە سانيتارلىق تالاپتاردىڭ ساقتالۋىن باقىلايتىن 24 مونيتورينگتىك توپ جۇمىس ىستەيدى. 3 600 مەديتسينا قىزمەتكەرىنەن كادرلىق رەزەرۆ قالىپتاستىرىلدى.
– ىندەتپەن كۇرەسۋ ءۇشىن وكپەنى جاساندى جەلدەتۋ اپپاراتىن 244-كە جەتكىزدىك. 9 پتر, 60 رەنتگەن اپپاراتى, 682 وتتەگى كونتسەنتراتورى بار. سونىمەن بىرگە ءدارى-دارمەكتىڭ ەكى ايلىق قورىن جاساقتادىق. تۇراقتاندىرۋ قورى ارقىلى دارىلىك زاتتاردى الۋعا 488 ملن تەڭگە ءبولىندى. 200 توسەكتىك جاڭا مودۋلدىك ينفەكتسيالىق اۋرۋحانانىڭ قۇرىلىسى اياقتالادى, كوپبەيىندى وبلىستىق اۋرۋحانا جانىنان وتتەگى ستانساسى سالىنعان. ءدال وسىنداي ستانسا قۇرىلىسى قازالى اۋدانارالىق اۋرۋحاناسىندا دا اياقتالۋدا, – دەدى وبلىس اكىمى.
حابارلامادان كەيىن وبلىس اكىمىنە جۋرناليستەر ساۋال قويدى. باق وكىلدەرى تاراپىنان وبلىس ءوندىرىسىن ءارتاراپتاندىرۋ, دارىگەرلەر تاپشىلىعىن بولدىرماۋ, گاز باعاسى, جەكە ۇيلەر قۇرىلىسى ءۇشىن جەر تەلىمىن بەرۋ, وبلىس ورتالىعىنداعى اۋەجاي عيماراتىن جاڭعىرتۋ جايلى قويىلعان سۇراقتارعا ءوڭىر باسشىسى جان-جاقتى جاۋاپ بەردى.
قىزىلوردا
