ونەر • 19 قاراشا, 2020

«قۇدايسىزداردى» قىلقالاممەن بەينەلەگەن

820 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

كورنەكتى جازۋشى ديداحمەت ءاشىمحان ۇلىنىڭ 70 جىلدىق مەرەيتويىنا وراي وتكەن رەسپۋبليكالىق سۋرەتشىلەر بايقاۋىندا باس جۇلدەنى جارما اۋدانى سۇلۋسارى اۋىلىنىڭ سۋرەتشىسى ءمادي قايىرحان قانجىعالادى.

«قۇدايسىزداردى» قىلقالاممەن بەينەلەگەن

 

جىل باسىندا جاريالانعان بايقاۋدىڭ شارتىنا سايكەس ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن جي­ىر­­ماعا جۋىق سۋرەت كەلىپ تۇس­كەن. كارتينالار جازۋشىنىڭ «قۇدايسىزدار», «جىندى جەل», «اعايىندار», «جۇلدىزدى بەلبەۋ», «يت جىلى», «زاۋال» سىندى اڭگىمەلەرىنىڭ جەلىسى بويىنشا جازىلعان. پورترەتىن بەينەلەگەن سۋرەتشىلەر دە بولدى. ال بايقاۋدىڭ جەڭىمپازدارى جازۋشى شىعارماسىن بەينەلەۋ ارقىلى تاقىرىپتى اشا تۇسۋىنە قاراي انىقتالدى. البەتتە, ورىنداۋ تەحنيكاسى, شەبەرلىگى دە باسشىلىققا الىندى. بايقاۋعا ۇسىنىلعان جۇمىستاردى جازۋشى, سۋرەتشى الىبەك اسقاروۆ, «قازاق ەلى» مونۋمەنتىنىڭ اۆتورى سەمبىعالي سماعۇل, بەلگىلى شارج شەبەرى ەركىن نۇرازحان, وزىندىك ەرەكشە قولتاڭبالارى بار سۋرەتشىلەر ادىلعالي باياندين, جەڭىس كاكەن ۇلى باعالادى.

– قالامگەردىڭ شىعارماشى­لىعىنا قاتىستى سۋرەت كورمەسى وتە بەرمەيتىن. سوڭعى رەت قىرعىز اعايىندار شىڭعىس ايت­ماتوۆتىڭ 90 جىلدىعىندا سۋرەت­شىلەر كورمەسىن وتكىزگەن ەدى. ەندى مىنە, ديداحمەت ءاشىمحان ۇلىنىڭ اڭگىمەلەرىنىڭ جەلىسى بويىنشا بىرنەشە پولوتنو جازىلىپتى. بۇل جاقسى ءۇردىس, دەپ اتاپ ءوتتى قازاقستان سۋرەتشىلەر وداعىنىڭ مۇشەسى ەركىن نۇرازحان.

ال باس جۇلدە – 500 مىڭ تەڭگەنى ەنشىلەگەن جارمالىق سۋرەتشى ءمادي قايىرحان جا­زۋ­شىنىڭ شىعارمالارىنا كومپوزيتسيالىق كارتينا جانە «قۇدايسىزدار» اڭگىمەسىنىڭ جەلىسىنە مايلى بوياۋمەن يلليۋس­تراتسيا جاساعان.

«قۇدايسىزدار» اڭگىمەسىندە تا­قىرىبى ايتىپ تۇرعانداي, كوممۋنيستىك پارتيا تۇسىنداعى باسشىلاردىڭ قۇدايسىز ءىس-ارەكەتتەرى سۋرەتتەلگەن.

جاس سۋرەتشى جازۋشىنىڭ اڭ­گىمەسىندەگى «ارقالاپ كەتكەن جوق, جەتەكتەپ كەتتى عوي, اعا. مۇنداعى ءبارىمىزدىڭ قاراپ وتىر­عانىمىز – ءبىر قىزىل سيىردىڭ ءتورت ەمشەگى ەدى, سونى الىپ كەت­تى عوي اپامىز...» دەگەن جولدا­رىن تەرەزەنىڭ ارعى جاعىندا كور­سەتىپ, فيلوسوفيالىق ويدى جەت­كىز­گەن. بەرگى پلانعا جۇپىنى ءۇيدىڭ تەرەزەسىنەن تەلمىرىپ قا­راپ تۇرعان قارا ۇلدى بەينەلەگەن. وتاعاسى تەرەڭ ۋايىمعا بات­قانداي. ايەلى قۇنداقتاعى بالاسىنا مەيىرىمىن توگىپ وتىر. قابىرعادا ءستاليننىڭ پورترەتى ىلىنگەن. قىزىل جاعالىلار ەسىكتى شالقاسىنان اشىپ, توبەلەرىنەن ءتونىپ تۇر. مىنە, باس جۇلدە يەگەرى ءمادي قايىرحان اڭگىمەدەگى نەگىزگى ويدى توپتاستىرىپ, ءبىر كارتيناعا سىيعىزعان.

سونىمەن قاتار ءبىرىنشى ورىن العان سۋرەتشىگە – 300 مىڭ, ەكىنشى ورىنعا – 200 مىڭ, ءۇشىنشى ورىنعا  100 مىڭ تەڭگە ۇلەستىرىلدى. ودان بولەك ىنتالاندىرۋ سىيلىقتارى دا ۇسىنىلدى. جازۋشىنىڭ ۇلى داۋلەت ءاشىمحانوۆتىڭ ۇيىم­داس­تىرۋىمەن وتكەن باي­قاۋعا دە­مەۋشىلىك ەتكەن كاسىپكەر عاني شايماردان ۇلى ەدى.

ەستەرىڭىزگە سالا كەتسەك, جازۋشى, جۋرناليست ديداحمەت ءاشىمحان ۇلى ەڭبەك جولىن شى­عىس قازاقستان وبلىسىنىڭ «كوم­مۋنيزم تۋى», «لەنينشىل جاس» گازەتتەرىندە ءتىلشى بولىپ باس­تاپ, ءومىرىن جازۋشىلىققا, جۋر­ناليستيكاعا ارنادى. عۇمى­رىنىڭ سوڭىنا دەيىن ۇلتتىڭ جوعىن جوقتاپ, قالىڭ وقىر­مانى­نىڭ ىستىق ىقىلاسىنا بولەنىپ ءوتتى.

 

شىعىس قازاقستان وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار