قالالىق ومىرگە قۇشتار كوڭىلىم جاڭاشا كوركەم دۇنيەنىڭ اسەمدىگىن بويىما تەز سىڭىرۋگە اسىقتى. الماتىعا العاش كەلگەن كۇنى ەرەكشە تاڭعالدىم. ەشتەڭەمەن ءىسى جوق اعىلعان وسىنشا ءنوپىر ادامدى ءبىرىنشى كورۋىم. اۋدان ورتالىعى بولعان ءبىزدىڭ اۋىلدىڭ ورتالىق كوشەسىندەگى قاز-قاتار تىزىلگەن دۇكەندەردىڭ ماڭايى كورشى اۋىلدان ازىق-ت ۇلىك الۋعا كەلگەندەردىڭ قاراسىمەن قايناپ, كىشىگىرىم مەرەكە بوپ جاتاتىن ەدى. بىراق الماتىنىڭ قاسىندا ول تۇككە تۇرعىسىز, قوراش بولىپ قالادى ەكەن. اۋىلدا الدىڭنان قارسى ۇشىراسقان ۇلكەن ادامنىڭ بارلىعىنا سالەم بەرۋ بالا-شاعاعا پارىز بولاتىن. الدا-جالدا ۇمىتىپ كەتكەن بولسا, الگىندەگى «ناشار ءتارتىبىڭ» سەن ۇيگە جەتكەنشە الدىڭنان اكەڭ يا شەشەڭ بولىپ قارسى الىپ تۇرار ەدى. سوندىقتان تانىساق تا, تانىماساق تا كورگەن جانعا سالەم بەرۋ بۇلجىماس سالتىمىزعا اينالعان. مەن وسى ادەتىمە باسىپ ۇلكەن قالادا جول-جونەكەي ۇشىراسقان ۇلكەن ادامدارعا سالەمدەسىپ قويا بەرەتىندى شىعاردىم. جونىمەن كەتىپ بارا جاتقان بوتەن كىسى «مىنانىڭ مەندە نە شارۋاسى بار» دەگەندەي شوشىنا قاراعاندا, ءوزىمدى قويارعا جەر تاپپاي, «كەشىرىڭىز, ءسىزدى ءبىر كىسىمەن شاتاستىرىپ الدىم» دەپ وتىرىك ايتۋدى باستادىم. ويتكەنى «اۋىلىمىزدىڭ سالتى وسىنداي ەدى» دەپ اڭگىمەنى تاس داۋىرىنەن باستاۋعا وتە ىڭعايسىز, ونىڭ ۇستىنە بوتەن كىسىلەردە بىرەۋگە قارايلايتىنداي ەمەس, ۋاقىت تاپشى كەلەدى. قانشا جەردەن امانداسپايىن دەپ وزىمە نەشە مارتە ۋادە بەرسەم دە, ۇيرەنگەن اۋىز الدىمەن قيمىلداپ «سالەمەتسىز بە» دەپ قيىلىپ تۇرۋىن قويمادى. بىراق مەنىڭ دە ءوز پىكىرىم بار ەمەس پە, اۋپىرىمدەپ ءجۇرىپ ەكى ەلى اۋزىما ءتورت ەلى قاقپاق قويىپ الدىم. ناعىز راحات ەندى باستالعانداي بولدى. بۇرىنعىداي بايقاماي, امانداسپاي ءوتىپ كەتپەيىن دەگەن بۇگەجەكتەۋ ساپ تىيىلدى. ەمىن-ەركىن, سەنى ەشكىم تانىمايدى. باستىسى «بالاڭ كورىپ تۇرىپ, امانداسپاي ءوتىپ كەتتى» دەپ اتا-اناما ەشكىم شاعىم تۇسىرمەيدى, ءبىر سوزبەن ايتقاندا, كەرەمەت ەكەن. بىرتە-بىرتە توبەسى كورىنگەن ادامعا جىك-جاپار بولىپ سالەمدەسە بەرمەي, تاڭداپ, تالعاپ دارەجەسىنە قاراي سالەمدەسۋدى ۇيرەنە باستادىم. دالىرەگى, ماعان قالالىق ۇلكەندەر ۇيرەتە باستادى.
بىردە قالاداعى الىپ, ساۋلەتتى عيماراتتىڭ بىرىندە جارناماسى جەر جارعان الدەبىر جاڭا ءفيلمنىڭ تۇساۋكەسەرى وتەتىن بولدى. تايلى تۇياعىمىزبەن سولاي قاراي اعىلدىق. ەلدەن ەرتە جەتىپ العان ەكەنمىن, شەندى-شەكپەندىلەر توپ-توبىمەن كەلە باستاعان. كەشىگىپ جاتقاندار دا بار, ەشتەڭە ەتپەس, ونداي ماڭىزدى كىسىلەردى كۇتىپ ۇيرەنىپ العانبىز. مەن سياقتى بوس جۇرگەن ادامدا ۋاقىت كوپ. قاراپايىم پەندەگە قانشا كۇتسە دە ۋاقا ەمەس. كەنەت ماڭعاز باسىپ كەلە جاتقان ۇلكەن ەل اعاسىن كورگەندە قۋانىشىمدا شەك بولمادى. زالدىڭ اسپالى شامدارىنان تۇسكەن جارىققا شاعىلىسقان ماڭدايى ەرەكشە جارقىراپ, بولمىسىن ايرىقشا ساۋلەلەندىرىپ جىبەرگەن. ۇلكەن مىنبەرلەردەن سويلەگەن ۇلكەن-ۇلكەن سوزدەرىن تالاي ەستىگەم. ونەگەلى, ءورىستى جان. ەڭ باستىسى, ۇلكەن ادام. وتىرعان جەرىمنەن جىلدام كوتەرىلىپ, «اعا, سالەمەتسىز بە؟!» دەپ جادىراي, جامىراي امانداستىم. ەستىمەدى. اپىر-اي, قۇلاعى اۋىر ەستيتىن بولعانى عوي, كوپ ويلانىپ جاتپاستان, «اعا, سالەمەتسىز بە؟!» دەدىم. بۇل جولى كارى اجەمنىڭ قۇلاعىنا ايعايلاعانداي قاتتىراق امانداستىم. اعام ەستىگەننەن بۇرىن, مەنى كورمەگەن سىڭايلى. شىنىداي جانسىز كوزدەرىن الىسقا تىگىپ, قاسىمنان ۇزاي بەردى. مەن وسى كورىنبەيتىن كيىممەن تۇرعان جوقپىن با, بۇل نە پالە دەپ جالما-جان ۇستىمە قاراعانمىن. قاراپايىم بولسا دا ءبىر كيەرلىك كيىمىم ۇستىمە جاراسىمدى قونىپ تۇر, نەسى بار. اۋادا قالىقتاپ تۇرعان جوقپىن, ەدەنگە اياعىمدى نىق باسامىن. بار ەكەنمىن. ءدال وسى جەردە, ءدال وسى ساتتە. بار كىلتيپان قۇلاعىنىڭ قاقاسى بار, كوزى كورە بەرمەيتىن, كورىنگەننىڭ سالەمىن الا بەرمەيتىن ۇلكەن اعامىزدا بولىپ شىقتى. كوپ ۇزاماي تۇساۋكەسەر باستالعان. ورتاعا دالىزدە الگىندە كورگەن ۇلكەن اعامىز كوتەرىلگەن. «امانداسۋ – اتا ءداستۇرىمىز. جاسى كىشى ۇلكەنگە, اتتى كىسى جاياۋعا, كەلە جاتقان ادام وتىرعانعا سالەم بەرۋى ەجەلدەن قالىپتاسقان. قادىرلى جاماعات, قوش كەلدىڭىزدەر!» دەپ ءسوز باستاعاندا دابىرلاسقان جۇرت تىنشىپ, ءار تۇستان جوتكىرىنگەن, مۇرىن تارتىسى ەستىلىپ بارىپ سايابىرسىعان. «سالەم بەرۋ, سالەم الۋ وركەنيەتتى جولدىڭ جورالعىسى. سونى قازىر ساقتاپ ءجۇرمىز بە؟ بۇگىنگى فيلم وسىنداي جوعالىپ بارا جاتقان قۇندىلىقتارىمىزدى اسپەتتەيدى», دەپ ءدىلمار ءسوز تىزگەندە زالداعى حالىق تەبىرەنىپ, كوزىنە جاس العاندار دا بولدى. تۋمىسىنان كوڭىلشەك ءوزىم دە اعىل-تەگىل جىلاپ وتىر ەكەنمىن. وسىنشا اتالى ءسوزدىڭ پارقىن تۇسىنە الساق, قادىرىنە جەتە الساق يگى ەدى دەپ ەگىلەمىن.
فيلمنەن كەش قارايا تارقاعان كورەرمەن الا كولەڭكە زالدىڭ تابالدىرىعىنان اتتاي بەرە, «بوتەندەر الەمىنە» اياق باستىق. ول قالاداعى ءومىردىڭ زاڭدىلىقتارى باسقا, بەيمالىم جاققا الىپ-ۇشۋعا, بەيمالىم شارۋالاردى تىندىرۋعا اسىقتىرىپ تۇرادى. تەك مەن سياقتى ادەپتەن وزىپ, بەيتانىس ادامدارعا امانداسىپ قويماساڭىز, ءبارى جاقسى بولادى. سەنىڭىز.
