قوعام • 21 قازان، 2020

سپورت پاندەمياعا تىزە بۇكتى مە؟

116 رەت كورسەتىلدى

سپورت – كوڭىل كوتەرۋ ەمەس، جاتتىعۋ-شىنىعۋ، سالاماتتى ءومىر سالتىن ۇستانۋدىڭ تۇپكى ماقساتى – يممۋندىق جۇيەنى كوتەرۋ. ىندەت ىرگەسىن كەڭگە جايعان شاقتا جاتتىعۋدى كۇشەيتۋ كەرەك ەدى. الايدا ماڭعىستاۋدا سپورت توقىراۋعا ءتۇسىپ، بەلدى-بىلەكتى، تاجىريبەلى جاتتىقتىرۋشىلاردىڭ كۇنكورىس قامىن كۇيتتەپ وزگە سالالارعا بەت بۇرۋى، تاكسيست بولىپ ناپاقا ىزدەپ كەتۋى كەزدەسۋدە.

 

مۇنى، ارينە، ساقتىق شارالارى، ۋاقىتشا قيىندىق دەپ تۇسىندىرۋگە بولادى. ايتسە دە بۋىنى بەكىمەگەن بالا­لاردىڭ شىمىر سپورتشى بولىپ قالى­پتاسۋى، دەنى ساۋ، اۋرۋعا قارسى كۇرە­سەتىن قورعانىش قابىلەتى بەرىك بولىپ دامۋى ءۇشىن ءاربىر كۇن، ءاربىر جات­تىعۋ ماڭىزدى. اۋىرماۋ، تاپ بولعان اۋرۋ­­دى جەڭۋ ءۇشىن قايرات قاجەت بولسا، قاي­راتتى قالىپتاستىراتىن – سپورت، سون­دىقتان ىندەتپەن كۇرەستە تەك ءدارى-دارمەك ەمەس، سالاماتتىلىقتى، سپورتتى ناسيحاتتاۋدىڭ دا ماڭىزى زور. سپورتشىلار ءوزىن-ءوزى وقشاۋلاۋ جاع­دايىندا جەكەلەي جانە ونلاين رەجى­مىندە جاتتىقتى، ويتكەنى سپورتتىق فور­مانى جوعالتپاۋ ماڭىزدى. وسىن­دايدا ماڭعىستاۋدا ساقتىق تالاپتارىن ساقتاي وتىرىپ سپورتتىق ۇيىرمەلەردى ساقتاپ قالۋعا بولمادى ما دەگەن وي تۋىندايدى.

پاندەميا ماڭعىستاۋ سپورتىنا وڭاي تيگەن جوق. كوپتەگەن جارىستار توق­تاتىلدى جانە كەيىنگە قالدىرىلدى، كەي­بىرى مۇلدەم وتكىزىلمەي قالدى. ال­عا­شىندا توتەنشە جاعداي ەنگىزىلىپ، سوڭى­نان بىرنەشە رەت كارانتينگە جابىل­عان نىساندار قاتارىندا سپورت ۇيىرمەلەرى دە بار.

ماڭعىستاۋ وبلىستىق «Tae­KwonDo» فەدەراتسياسى «GTF» تۇجى­رىمى بويىنشا باپكەر، قارا بەلبەۋ ءىى دان يەگەرى بۇركىت يساق ۇلىنىڭ اي­­تۋىنشا، فەدەراتسياعا قاراستى 4 سپورت كلۋبى، اتاپ ايتقاندا «Mangys­tau»، «Arlan»، «Taifun» جانە «Dragon» كلۋب­تارىنىڭ جۇمىسىن توقتاتۋعا تۋرا كەلگەن.

ناۋرىز ايىنان باستاپ فەدەراتسيا پاندەميانىڭ سالقىنىن قاتتى سەزىن­دى. اقتاۋلىق تاەكۆوندوشىلار رەس­پۋب­ليكالىق جانە حالىقارالىق تۋر­نير­لەردى عانا ەمەس، سونىمەن بىرگە تامىز ايىندا بولگاريادا ءوتۋى ءتيىس الەم چەمپيوناتىنا قاتىسا المادى. ءتىپ­تى قالالىق دەڭگەيدە سپورتتىق جا­رىس­تاردى ۇيىمداستىرۋعا رۇقسات بولمادى. ىندەت ۇرەيى، كارانتين شەك­تەۋ­لەرىمەن بىرگە وكپەدەن قىسقان قار­جىلىق قيىندىق، ياعني جالداۋ اقىسىن تولەۋ مۇمكىندىگىنىڭ بولماۋى بالالار ەركىن جاتتىعاتىن كەڭ سپورت زالدان باس تارتىپ، كولەمى كىشى زالعا كوشۋگە ءماجبۇر ەتتى.

ۆيرۋستىڭ كەڭ تارالۋىنا، ادامدار­دىڭ جاپپاي اۋىرۋىنا جول بەرمەۋ ­ماڭىزدى. سوندىقتان ادامدار كوپ شوعىرلاناتىن جەرلەرگە سالىنعان تىيىمنىڭ تيىمدىلىگىن تۇسىنەمىز. الايدا توي-تومالاعى مەن ساداقا-قۇ­دالىعى ۇزىلمەي، مەملەكەتتىك قىز­مەت­كەرلەردىڭ ءوزى مىسە تۇتپاي مەرەكە-دۋمانىن قىزدىرعان، «اتاعىڭ شىقپاسا جەر ورتە» دەگەندەي، «سالىناتىن ازىن-اۋلاق ايىپپۇل بۇيىم بولىپ پا، كەرىسىنشە اتاعىم شىعادى» دەپ ءوز تويىن ءوزى جارنامالاپ الەۋمەتتىك جەلىلەرگە سالدىرعان، كوشەدە كولىك پەن جولاۋشىنىڭ تاسقىنى ۇزىلمەگەن ماڭعىستاۋدا «قۇرسانعان كارانتين» تەك جەكەلەگەن سالالارعا بولدى ما؟

كارانتين كەزىندە ءۇي اۋلالارىن­داعى ويىن الاڭدارى قاپتاعان بالالاردان بوساپ كورگەن جوق. ماڭعىستاۋدا ساق­تالماعان كارانتيننىڭ تالاپ-ءتار­تىبى سپورتتىق ۇيىرمەلەرگە كەلگەندە قاتاڭدانىپ شىعا كەلدى. بۇل رەتتە تەك تاەكۆوندو فەدەراتسياسى عانا ەمەس، بارلىق سپورت كلۋبتارى، اسىرەسە زالدى جالعا الىپ وتىرعان باپكەرلەر قيىن جاعدايعا تاپ بولعانىن ءتۇسىنۋ قيىن ەمەس. ويتكەنى، بارلىق كاسىپكەرلىك نىساندارى جاعدايدى تۇسىنە بەرمەيدى جانە كارانتين كەزىندە جالداۋ تولەمدەرىنە جەڭىلدىك جاساعاندارى جوقتىڭ قاسى. ەندى قىسقا ۋاقىت ىشىندە جاتتىعۋ زالدارىنا باراتىن سپورتشىلاردىڭ سانىن بۇرىنعىشا قايتارۋ وڭاي بولمايدى، ويتكەنى كوپشىلىگى سپورت زالدارىندا تەر توگۋ موتيۆاتسياسىن جوعالتتى.

ماڭعىستاۋدا پاندەميا بارلىق سپورت تۇرلەرىن تىزە بۇكتىرگەنى راس. سپورتتا دايىندىق، باسەكەلەستىك، موتيۆاتسيا بولماسا سۇرىنەتىنىڭ ايدان انىق. ءدال قازىر سپورتشىلاردىڭ فيزي­كالىق دەڭگەيى تومەندەگەن. سون­دىقتان بارلىعىن قايتا باستاۋعا تۋرا كەلىپ تۇر، فەدەراتسيالار بۇعان مورالدىق جاعىنان دا، پسيحولوگيالىق جاعىنان دا دايىن بولماسقا امال جوق.

– بولاشاعىنان زور ءۇمىت كۇتتىرەتىن شاكىرت­تەرىم كوپ بولدى. قازىرگى جاع­دايدا ولاردىڭ دەنى سپورت زالعا ورا­لۋعا دەگەن ىنتاسىن جوعالتتى. ءبىز جاق­سى ناتيجەلەر كورسەتىپ، جەتىستىككە قاراي ۇمتىلۋدى ماقسات ەتكەنبىز. شىن مانىندە، باپكەرلەر قۇرامىنا وڭاي بولمادى. سەبەبى ءبىر جەڭىمپاز دايىن­داۋ­عا قانشاما كۇش-جىگەر، التىن ۋا­قىت، ايلار مەن جىلدار جۇمسايمىز. مەنىڭشە، سپورتشىلاردىڭ وزدەرى سپورت زالدارىنا بارعىسى كەلەدى، بىراق اتا-انالارى ولاردى جىبەرمەيدى، جاعداي بۇرىنعىشا قايتا قالپىنا كەلگەننەن كەيىن عانا ءبىز سپورت زالعا قايتا ورالامىز دەيدى. ارينە، اتا-انالاردى تۇسىنۋگە بولادى، – دەيدى جاتتىقتىرۋشى.

سپورتشىلار ءوڭىردىڭ باس سانيتار­لىق دارىگەرىنىڭ سپورت سەكتسيالارى­نا قويىلاتىن سانيتارلىق تالاپ­تارعا تاعى ءبىر كوز جۇگىرتىپ، سپورت زالدارى­نىڭ ەركىن جۇمىس ىستەۋىنە رۇقسات بەرە­دى دەپ ۇمىتتەنەدى. كارانتين، ۆيرۋس كەزىندەگى بۇل ءۇمىت ورىندى ما، جوق پا – بىلمەيمىز، بىلەتىنىمىز – ماڭ­عىس­تاۋداعى كارانتين ساقتاۋداعى «الا­لىق»، ياعني وزگەلەردىڭ جاپپاي قى­دىرۋى مەن مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر باستاپ ايىلىن جيماي وتكىزگەن جيىن-تويلار سپورتشىلارعا وزدەرى تاسادا قالعانداي كوڭىل كۇي سىيلاعان سەكىلدى. سوندا ماڭعىستاۋدا ىندەت كوشەدە، باسقوسۋلاردا، باسقا دا ورىنداردا شوعىرلانعان ادامدارعا جۇقپاي، تەك سپورت زالدارىنان جۇعاتىن بولعانى ما؟

 

ماڭعىستاۋ وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار

الەم كۋبوگى وتەدى

سپورت • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار