قوعام • 12 قازان, 2020

ءوڭىر كومىرمەن قانشالىقتى قامتىلدى؟

324 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

قوڭىر كۇز – قاربالاسى كوپ ماۋسىم. سولتۇستىك ءوڭىر ءۇشىن قىسقا قاپىسىز قامدانۋدىڭ ءمانى ەرەكشە. بورانى ءجيى, ايازى قاتتى قىس اياۋدى بىلمەيدى. سوندىقتان وتىن-كومىرمەن ۋاقتىلى قامدانعان ابزال. بيىل كومىردەن تاپشىلىق كورمەيتىن ءتۇرىمىز بار. تەك باعاسىنا بايىپتى نازار اۋدار­ساق...

وتكەن جىلدارى كومىر تاسي­تىن ۆاگونداردىڭ جەتىسپەۋ­شى­لىگىنەن وتىن بازالارىندا ۇزىن-سونار كەزەك ورىن الىپ, ورىن­دى وكپە-ناز تۋىن­داپ, دۇ­ر­بەلەڭ قاتتى بولىپ ەدى. بيىل جاعداي ءبىرشاما تۇراقتى. وب­لىستىق ەنەرگەتيكا جانە تۇر­عىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋا­شى­لىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسى يۆان يۋرچەنكونىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, وبلىسقا 1,4 ملن توننا­ كومىر قاجەت ەكەن. ونىڭ 730 مىڭ تونناسى كوممۋنالدىق-تۇر­­مىستىق سەكتورعا, 662 مىڭ تون­­ناسى جەرگىلىكتى تۇرعىندارعا تيەسىلى.

قازىرگى كۇنى جەرگىلىكتى تۇر­عىندار ءۇشىن 412 مىڭ توننا كو­مىر جەتكىزىلگەن. بۇل جالپى قاجەتتى كولەمنىڭ 62 پايىزىن قۇ­رايدى. وبلىستا 52 وتىن بازاسىندا كومىر ىركىلىسسىز ساتىلۋدا. ەندى ءبىر اۋىز ءسوز باعا تۋرالى. وبلىستاعى كومىردىڭ ءار تونناسىنىڭ ورتاشا باعاسى 12 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى. ماسەلەن, جاقسى جاناتىن, تۇتىنۋشىلار تاراپىنان سۇرانىسقا يە شۇبار­كول كومىرى – 14 250, ماي­كوبە – 10 740, قاراجىرا – 12 870, بوگا­تىر 9 790 تەڭگەدەن ساتى­لۋدا. دەمەك, وتكەن جىلمەن سالىس­تىرعاندا, كومىر باعاسى وزگەرگەن جوق. ءتىپتى, بىر­­قاتار اۋداندا كومىردىڭ كەي سۇرپىنىڭ ءسال-ءپال ارزانداعانى دا بايقالدى. كوممۋنالدىق-تۇر­مىستىق سەكتور 368 مىڭ توننا كومىر قورىن جيناقتاعان. بۇل قىسقا قاجەتتى بارلىق كولەمنىڭ تەڭ جارتىسى. قازىر بەلگىلەنگەن كەستە بويىنشا قالعان كولەم جەت­­كىزىلۋدە.

كەيبىر قازاندىقتار وتىن رەتىندە مازۋتتى دا پايدالانادى. وبلىسقا 46 مىڭ توننا مازۋت قاجەت. پاۆلودار مۇناي زاۋىتىمەن كەلىسىمشارت جاسالىپ, مازۋت جەتكىزىلە باستادى. قازىر 500 توننا قور جيناقتالعان. قازان ايىندا مازۋت قورى 3 مىڭ تونناعا جەتكىزىلمەك.

كوپشىلىكتى تولعاندىرىپ وتىر­عان باعا ماسەلەسى تۋرا­لى ايت­قان كەزدە مىنا ءبىر جاي­دى ەسكەرگەن ءجون. ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى با­سەكەلەستىكتى قورعاۋ جانە دامىتۋ كوميتەتىنىڭ اقمولا وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتى باسشىسىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى المات فازىلدىڭ ايتۋىنا قارا­عاندا, كومىر تۇتىنۋشىعا جەتكەنشە قىمباتتاپ كەتەدى. ونىڭ نەگىزگى سەبەبى, ەكى ورتاداعى دەل­­­­­دال­داردىڭ باعانى ۇستە­مە­لەۋى. ماسەلەن, وبلىستا قات­تى وتىنمەن 70 پايىزعا قام­تا­­­ما­سىز ەتەتىن كوتەرمە ساۋدا يەلەرى جۇرت ۇستىنەن جونىپ جەپ, تابىسقا كەنەلىپ وتىر. ما­سەلەن, شۇباركول كومىرى رازرەزدە ءار تونناسى 5 819 تەڭگەدەن بو­­ساتىلادى. كومىر تاسۋمەن اي­نا­لىساتىن 17 كوتەرمە ساۋدا كا­سىپورىندارىنىڭ يەلەرى ۇستەمە باعاسىن قوسقان كەزدە الگى باعا 12 500 تەڭگە بولىپ شى­عادى. بار­­لىق كومىر ءتۇرىنىڭ قىمبات­تاپ كەتۋىنىڭ نەگىزگى سەبەبى وسىدان بولىپ وتىر.

شاعىن وتىن بازاسىنداعىلار مۇنداي ەسەپ-قيساپتى بىلە بەر­مەۋى دە مۇمكىن. كومىردى كو­تەرمە ساۋدا ارقىلى تولايىم ساتىپ الۋ ءۇشىن قىرۋار قارجى قاجەت. وعان ەكىنىڭ ءبىرىنىڭ شاماسى كەلە بەرمەيدى. دەمەك, ەل جايىن ەكشەپ, قالتاسىن قاقپاۋ ءۇشىن وسى ماسەلەگە مۇقيات نازار اۋدارۋ قاجەت.

 

اقمولا وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار