ماساعى كەرەقارىس, داننەن باسىن كوتەرە الماي تۇرعان ەگىستىك القاپ سامال جەلمەن تەڭىزدەي تولقيدى. ىنتىماقتى ەڭبەكتىڭ ناتيجەسىندە ىرىس تۇنعان, ءتىلىن تاپقانعا بەرەرى مول جومارت دالا. ءبىرىن-ءبىرى وكشەلەي ون استىق كومباينى دارقان دالانى ەسەلى ەڭبەك دۇبىرىنە بولەۋدە. ساباعىنا بەرەكە بايلانعان ەگىستىك شەتىندە سەرىكتەستىك باسشىسى ۆلاديمير ءاندريۋحيندى جولىقتىردىق. ءىسى العا باسىپ تۇرسا دا, كوڭىلىندە ءسال-ءپال قوبالجۋ بار.
– جينار كوبەيسىن! – دەدىك ءبىز تاجىريبەلى شارۋاشىلىق باسشىسىنا, – ەگىنىڭىز بىتىك شىققان ءتارىزدى.
– ەڭبەكپەن وسكەن, – دەدى ول, – جيىرما بەس ماۋسىمدى وتكەردىم, سونىڭ ىشىندە بيىلعىداي كوكتەمگى ەگىس كەزىندەگى قات-قابات سۇراپىل قيىندىقتى باسىمنان كەشىرمەپپىن. جامان تۇماۋ جاعادان الدى. تەحنيكانى جوندەۋ كەزىندە قولبايلاۋ كوپ بولدى. ونىڭ ۇستىنە قارجىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنەن قىسقا ءجىپ كۇرمەۋگە كەلمەي, قاڭتارىلىپ تۇرىپ قالا جازدادىق. ايتەۋىر, ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قامقورلىعىنىڭ ارقاسىندا مول قارجى بولىنگەن سوڭ جوسپارلانعان 17 مىڭ گەكتار القاپقا تۇقىم سىڭىردىك. 7 مىڭ گەكتارى – بيداي, قالعانى وزگە داقىلدار.
كومباينشىلار سوڭعى تاۋلىكتەردە ءبىر ءسات توقتاماپتى, ەكى اۋىسىممەن جۇمىس ىستەۋگە كوشىرىلگەن. ايتپەسە, كۇزدىڭ قارا جاۋىنىنا ۇرىنامىز با دەگەن قاۋىپ بار. ۇلگەرۋ ءۇشىن ۋاقىتپەن ساناسپاي, مۇمكىندىگىنشە جىلدامداتۋ كەرەك. سەرىكتەستىكتىڭ بار جۇمىسشىسى ەگىن وراعىنا جۇمىلدىرىلعان. دالادا دا, قىرماندا دا قىزۋ ەڭبەك. قىرمان قىزىل دانگە تولۋى ءۇشىن سەرىكتەستىك باسشىسىنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, ماڭداي تەرىڭدى سىپىرىپ ايانباي ەڭبەك ەتۋىڭ شارت. جۇمسالعان قاراجات تا از ەمەس. ەگىستىك القاپتاردى قۇنارلاندىرىپ, زيانكەستەردەن قورعاۋدىڭ وزىنە 100 ملن تەڭگە قارجى باعىتتالعان.
– بيىل بيداي باعاسى قىمباتتاۋى مۇمكىن, – دەيدى سەرىكتەستىك باسشىسى, – مىسالى, قازىر تونناسى 87 مىڭ تەڭگە, اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ كوكتەمگى ەگىس, الا جازدايعى القاپ كۇتىمى, كۇزگى وراق كەزىندەگى بار شىعىنىن جاۋىپ, پايداعا شىعۋ ءۇشىن بيدايدىڭ ءار تونناسى 100 مىڭ تەڭگەدەن كەم باعالانباۋى كەرەك. ءبىز قازىر مەملەكەتكە 2800 توننا استىعىمىزدى تاپسىرعاننان كەيىن قالعانىن كوممەرتسيالىق باعامەن ساتامىز. سونىڭ وزىندە قىسقا ءجىپ كۇرمەۋگە كەلمەيدى.
شىنىندا دا, وزات شارۋاشىلىقتىڭ تولىمدى تابىسىنىڭ ءوزى بار شىعىندى جابۋعا عانا كەتۋى مۇمكىن. سۇدىگەر جىرتقاننان باستاپ, ەگىن وراعىنا دەيىنگى تەحنولوگيالىق ۇزدىكسىز جۇمىستاردى اتقارۋ ءۇشىن كوپ قاراجات جۇمسالعان. تابىس سىرىن سۇراعانىمىزدا, كانىگى ديقان بىلاي ءتۇسىندىردى. مۇنىڭ بارلىعى ماڭداي تەرمەن كەلگەن تابىس.
– مەنىڭ ويىمشا, – دەيدى ول, – كەز كەلگەن جەردە ىرىس ءدانىن مولايتىپ, تولىمدى تابىس الۋعا بولادى. بيىل جاز قۋاڭشىلىق بولدى. جازدا جاڭبىر از جاۋدى. ەسەسىنە الاپات ىستىق جاڭا كوكتەگەن وسكىندى كۇيدىرىپ تاستادى. سول سەبەپتى كورشى تاناپتاعىلار 7-8 تسەنتنەردى عانا قاناعات ەتۋدە. ءبىز ابىروي بولعاندا, جەرگە قاجەت نارسەنىڭ ءبارىن بەردىك. ەندى سول ەڭبەكتىڭ زەينەتىن كورىپ جاتىرمىز. جەر جۇمىلىپ ادال ەڭبەك ىستەگەن ادامعا عانا يەدى.
زەر سالىپ قاراعان ادام القاپتاعى ەگىس بوياۋىنىڭ ارقيلى ەكەندىگىن كورەر ەدى. كەي تۇسى ساپ-سارى بولىپ تۇرسا, ال كەي تۇستا ءالى جاسىل بوياۋدىڭ تابى بار. ونىڭ سەبەبى, كوكتەمگى ىلعال جابۋ جۇمىسىنىڭ ناتيجەسىندە ەكەن.
ءسوز اراسىندا جان اياماي جۇمىس ىستەپ جاتقان دالا ەرلەرىنىڭ ەڭبەكاقىسىن بىلمەك نيەت تانىتقانبىز. بۇل اراداعى جۇمىس ءادىسى جاڭا ساتىعا كوتەرىلىپتى. تسيفرلاندىرۋ ارقىلى كىم قانشا ءىس تىندىردى, ايتا-قاتەسىز كورىنىپ تۇرادى. ءاربىر كومباينشىنىڭ قانشا گەكتار القاپتى اتجالعا جىققانى, قانشا توننا استىقتى باستىرعانى تايعا تاڭبا باسقانداي اپ-انىق. باسشىنىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, ءونىمدى جۇمىس ىستەيتىن كومباينشىلاردىڭ كۇندىك تابىسى 50 مىڭ تەڭگەگە دەيىن جەتىپ قالادى ەكەن.
اقمولا وبلىسى,
زەرەندى اۋدانى
