مەديتسينا • 11 قىركۇيەك، 2020

ناركوزسىز نەيروحيرۋرگيا

18 رەت كورسەتىلدى

ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتالىعىندا وياۋ جاتقان ناۋقاستىڭ ميىنا ناركوز سالماي وپەراتسيا جاسالدى.

الماتى وبلىسىنىڭ تۇرعىنى ەركىنبەك باشكەەۆتى بيىل ناۋرىز ايىنان باستاپ باس اينالۋ مەن باس اۋرۋى مازالاي باستادى. بۇل مي ىسىگىنىڭ العاشقى بەلگىلەرى-ءتىن. بىراق ەركىنبەك گەموگلوبينىنىڭ اشەيىندە دە ءتۇسىپ كەتەتىنىنە با­­لاپ، وعان ونشا ءمان بەرمەي جۇ­رە بەرەدى. الايدا ءبىرشاما ۋا­قىت وتكەن سوڭ، ول ەسىنەن تانىپ قالادى. وسىدان كەيىن ءۇمىت پەن كۇدىك استاسقان تالاي زەرتتەۋلەر جاسالىپ، قورىتىندى دياگ­نوز دا قويىلدى. وڭاي ەمەس، مرت زەرت­تەۋى ماڭدايدىڭ سول جاق كونۆەك­سيتالدى بولىمىندە ءىسىنۋ بارلىعىن، اتاپ ايتقاندا وڭ جاق جەلكە مەن سول جاق ساماي بو­لىگىندە 2 ۇساق ۇقساس ىسىك وشاقتارى بار ميىشىلىك ىسىك بەلگىلەرىن كور­سەتتى.

«جىعىلعان ۇستىنە جۇدىرىق» دەگەندەي، ول وسى كەزدە كوروناۆي­رۋستىق پنەۆمونيامەن دە اۋىرىپ شىقتى. كورەر جارىق پەن تاتار ءدامنىڭ تاۋسىلمايتىن يشاراتىن وسىدان دا اڭداۋعا بولار، دەگەنمەن ىسىكتىڭ اتى ىسىك. كۇپتى كوڭىلدەن ءبىر ءسات كەتپەيتىن ۋايىم ورنىعىپ قالعانداي.

ۇلتتىق نەيروحيرۋرگيا ورتا­لىعىندا وتكەن كونسيليۋمدا ەركىنبەكتىڭ اۋرۋ تاريحى مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورلارى مەن كانديداتتارىنىڭ قاتىسۋىمەن ابدەن تالقىلاندى. كونسيليۋم پاتسيەنتتىڭ شاعىم­دارىن، اۋرۋدىڭ انامنەزىن جا­نە پاتسيەنتتىڭ نەيروستاتۋسىن، سونداي-اق سول جاق پاريەتال­دى ماڭدايدا ورنالاسقان ىسىكتىڭ مولشەرىن جانە ونىڭ موتور اي­ماعىنا جاقىندىعىنا ءمان بەردى. ەكى اي بۇرىنعى كوروناۆيرۋستىق پنەۆ­مونيا ەسكەرىلىپ، S8-سەگمەنت­تىڭ سەگمەنتتىك اتەلەكتازىمەن اسقىنعان، نەكروز بەلگىلەرى بار وڭ جاق وكپەنىڭ C-r ىلەسپە اۋرۋ­لارى نازارعا الىندى. ال بۇل فاكتورلار وكپەنى جاساندى جەل­دەتۋ اپپاراتىن پايدالانۋ كەزىندە ىسىكتەن قان كەتۋدىڭ ۇلكەن قاۋپىن كورسەتەتىن. نە امال بار؟ كونسيليۋم پاتسيەنتتى وپەراتسياعا اسا ىجداھاتتىلىقپەن دايىنداپ، مۇنىڭ ىشىندە مەديتسينالىق كورسەتىلىمدەرمەن قاتار پسيحولو­گيالىق دايارلىق تا بار، وپەراتسيانى اۋرۋدى ناركوزبەن ۇيىقتاتىپ تاستاماي، وياۋ كۇيىندە جاساۋ كەرەك، باستىڭ ىسىگى بار جەرىندەگى جانە تامىرىشىلىك انەستەزيامەن توبە ايماعىنداعى ىسىكتى الىپ تاستاۋ وپەراتسياسىن جاساۋ قاجەت دەگەن ۇيعارىم شىعاردى.

ورتالىق جۇيكە جۇيەسىنىڭ پاتولو­گياسى بولىمشەسىنىڭ مەڭگە­رۋ­شىسى، پروفەسسور نۇرجان رىس­كەلديەۆتىڭ ايتۋىنشا، ناۋقاستىڭ ەسىن ساقتاي وتىرىپ جاسالاتىن مۇنداي وپەراتسيالارعا دارىگەرلەر ءجيى بارا بەرمەيدى، بىراق جىل سايىن تەك قانا مەديتسينالىق كورسەتكىشتەر بويىنشا جانە مۇقيات دايىندىقتان كەيىن، باسقا جولدار ءتيىمسىز سانالعاندا وسىنداي قادامدار جاسالادى ەكەن. ءار ءتۇرلى ماماندىقتاعى كلينيكانىڭ كوپتەگەن دارىگەرلەرى قوسىلىپ، قاجەتتىك تۋعاندا مۇنداي وپەراتسيا جاساۋ پراكتيكادا بار. بىراق كۇندە اتقارىلاتىن شارۋا ەمەس. ويتكەنى بۇل – قاراپايىم ەمەس، نەيروحيرۋرگتەن زەرگەرلىك دال­دىككە قوسا، وپەراتسيا بارى­سىندا انەستەزيولوگتاردىڭ، نەي­روفيزيولوگتاردىڭ جوعارى كاسى­بيلىگىن قاجەتسىنەتىن ۇيلەسىم­دىلىك پەن ۇندەستىكتى تالاپ ەتەتىن وتە جاۋاپتى دۇنيە.

وپەراتسيا ءجۇرىپ جاتىر. ەر­كىن­بەكتىڭ ساناسى، بار ويى دارى­گەرلەر قيمىلىندا. ولار دا پا­تسيەنتپەن سويلەسىپ، سۇراقتار قويىپ، موتور فۋنكتسياسىنىڭ ساقتالۋىن قاداعالاۋدا. اۋرۋمەن ارپالىسقان شەشۋشى كەزەڭدەر. ميداعى ىسىكتى الىپ تاستاۋ ءجۇرىپ جاتىر. ەركىنبەك بولسا سويلەپ، دارىگەر سۇراعىنا جاۋاپ بەرۋدە. بۇل – ەركىنبەكتىڭ بويعا جابىسقان دەرتتى سىلىپ الىپ تاستاپ جاتقان دارىگەرلەرگە وزىنشە كومەكتەسۋى. وپەراتسياعا دايىندىق بارىسىندا دارىگەرلەر ء«سىزدىڭ ىشكى ۇستانىمىڭىز، اۋرۋدى جەڭۋگە دەگەن ەرىك كۇشىڭىز بىزگە كومەككە كەلەدى» دەگەندى ەستە ۇستاعانى. سۇراقتارعا جاۋاپ بەرگەن سوڭ، وپەراتسيانىڭ قوزعالىس فۋنكتسيالارىنا اسەرى قانشالىقتى ەكەنىن انىقتاعىسى كەلگەن نەيروحيرۋرگ قول- اياعىن قوزعالتۋدى سۇرادى. ايتقاندارىن ىستەدى، مي بارلىعىن باسقارىپ تۇر. ءوزى دە قۋانىپ قالدى. قانشا دە­گەنمەن باستىڭ ىشىنە، ميدى ۇڭعىپ وپەراتسيا جاساۋ دەگەن وڭاي ما؟ قورقىنىشى سەيىلدى. دا­رىگەرلەردىڭ جانىن الىپ قا­لا­تىنىنا، جاراتقاننان كەتۋگە بۇيرىقتىڭ كەلمەگەنىن، ۇيىنە بارىپ، بالا-شاعاسىمەن قاۋىشاتىنىن ويلادى.

 سول جاق توبە ايماعىنداعى كرانيوتوميا وپەراتسياسى – ىسىك­تىڭ ميكروحيرۋرگيالىق جولمەن تولىق جويىلۋى شامامەن ەكى ساعاتقا سوزىلدى. ءبىر-ءبىرىن ايقىن ۇعىنعان كاسىبي شەبەرلىكتەرى جوعارى ماماندار شوعىرى وپەراتسيانى ءساتتى وتكىزدى. ناۋقاس قازىر ءوزىن جاقسى سەزىنەدى جانە كلينيكادان ۇيىنە شىعۋعا دايىن­دالۋ ۇستىندە.

«مەن ءۇشىن ءبارى ءساتتى بولعا­نىنا وتە قۋانىشتىمىن، وسىن­داي كۇردەلى وپەراتسياعا قارا­ماستان، دارىگەرلەر ىسىكتى تولى­عىمەن الىپ تاستادى. مەن ءوز سالاسىنىڭ مىق­تى مايتالمان ماماندارى جۇمىس ىستەيتىن وسى كلينيكاعا كەل­گەنىمە قۋانامىن. مەنىڭ تۋىس­تارىم «وپەراتسيا كەزىندە قور­قىپ كەتتىڭ بە؟» دەپ سۇرايدى. بىراق ءىس جۇزىندە مەندە قوبالجۋ، قورقىنىش بولعان جوق، كەرىسىنشە جوعارى كاسىپ يەلەرىنىڭ قولىندا ەكەنىمە جانە ماعان وسىندا كومەك كور­سەتىلەتىندىگىنە سەنىمدى بولدىم. ۇيدە مەنى سۇيىكتى وتباسىم، ايە­لىم جانە ءتورت بالام كۇتۋدە. نەي­روحيرۋرگيا ورتالىعىنىڭ دارىگەرلەرى مەن قىزمەتكەرلەرىنە شەكسىز العىسىمدى بىلدىرەمىن!» دەيدى ەركىنبەك باشكەەۆ.

وپەراتسيانى ۇلتتىق ورتا­لىق­تىڭ ۇزدىك ماماندارى جاسا­دى. اتاپ ايتقاندا ورتالىق جۇي­كە جۇيەسىنىڭ پاتولوگياسى بولىمشەسىنىڭ مەڭگەرۋشىسى، «ۇعو» اق پروفەسسورى نۇرجان رىس­كەلديەۆ، «ۇعو» اق پروفەسسورى ايدوس دوسقاليەۆ، نەيروحيرۋرگ دارىگەر نۇرزات سىعاي، بىلىكتىلىگى جوعارى ساناتتى انەس­تەزيولوگ-رەانيماتولوگ دارىگەر راۋشان توقشەكەنوۆا، بىلىكتىلىگى جوعارى ساناتتى انەستەزيولوگ-رەانيماتولوگ دارىگەر ناتاليا زۋديلينا اسقان شەبەرلىكتەرىن تانىتتى.

سوڭعى جاڭالىقتار

نامىسىن تۋ ەتكەن

رۋحانيات • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار