پىكىر • 02 قىركۇيەك, 2020

ماۋلەن اشىمباەۆ: داعدارىستان كەيىنگى دامۋ باعىتىن ايقىنداپ بەردى

270 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى توقاەۆ قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىندا ەل دامۋىنىڭ الداعى جالپىۇلتتىق باعدارىن جانە ونىڭ نەگىزگى باسىمدىقتارىن انىقتاپ بەردى.

ماۋلەن اشىمباەۆ: داعدارىستان كەيىنگى دامۋ باعىتىن ايقىنداپ بەردى

جولداۋدا, ەڭ الدىمەن, مەملەكەتتىك باسقارۋ سالاسىن رەفورمالاۋ ماسەلەسى­نە كوڭىل ءبولىنۋى تەگىن ەمەس. سەبەبى قولعا العان جاڭعىرتۋلاردى مەملەكەتتىك اپپاراتتاعى وزگەرىستەرسىز جۇزەگە اسىرۋ مۇمكىن ەمەس ەكەنى بەلگىلى. بۇل, اسىرەسە, پاندەميا كەزەڭىندە انىق باي­قالدى. مەملەكەتتىك اپپارات نەگىزسىز ماق­سات­تاردى كوزدەمەي, ازاماتتاردى الاڭ­داتقان ناقتى ءارى وزەكتى ماسەلە­لەر­دى شەشۋگە جۇمىلۋ كەرەك. ءوز كەزەگىن­دە قازاقستاندىقتار قابىلدانعان شەشىم­دەردىڭ ءمانى مەن ماڭىزىن تەرەڭ ءتۇسىنۋى قاجەت. قازىرگى تاڭدا قوعام تۇسىنىكتى جانە ءتيىمدى مەملەكەتتىك باستامالار مەن باعدارلامالاردى تالاپ ەتۋدە. سوندىق­تان ۇتىمدى ۇلتتىق جوبالار فورماتىنا كوشۋ دەر كەزىندە قولعا الىنىپ وتىر.

پرەزيدەنت جولداۋىندا جاڭا جاعداي­داعى ەكونوميكالىق دامۋ ماسەلەسىنە باسا ءمان بەرىلگەن. باسەكەلەستىكتىڭ, شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ وركەندەۋى تابيعي رەسۋرس­تارعا تاۋەلدىلىكتى تومەندەتۋ ارقىلى ەكونوميكانى كۇشەيتۋ, ازامات­تاردىڭ باستامالارىن دامىتۋ, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا جاعداي جاساۋ سياقتى ءۇش بىردەي ماڭىزدى مىندەتتى ورىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

مەملەكەت باسشىسى وڭىرلەردى دامىتۋ ماسەلەسىنە دە ەرەكشە توقتالدى. پارلامەنت دەپۋتاتتارىنىڭ وبلىستارعا ساپارى كەزىندە وزەكتى پروبلەمالاردى شەشۋ جولدارى پىسىقتالىپ, ازا­ماتتاردىڭ ۇسىنىستارى تىڭدالعان بولا­تىن. جولداۋداعى وڭىرلەردى دامى­تۋعا ارنالعان باسىمدىقتاردى ىسكە اسىرۋ جانە ولاردى ساپالى زاڭدارمەن قام­تاماسىز ەتۋ ءبىزدىڭ پالاتامىزدىڭ جۇمىسىنداعى نەگىزگى باسىمدىقتاردىڭ ءبىرى بولىپ سانالادى. سەبەبى سەناتورلار وڭىرلەردىڭ وكىلى رەتىندە زاڭ شىعارۋ ورگانىندا ايماقتاردىڭ مۇددەسىن قورعايدى.

قۇقىق قورعاۋ جانە سوت جۇيەسىندەگى رەفورمالار دا ودان ءارى جالعاسادى. پرەزيدەنتىمىزدىڭ جاڭعىرۋ باعدارىندا ادام قۇقىعى زور ماڭىزعا يە. ونى وسى سالاداعى بارلىق ولقىلىقتاردى وزگەر­تۋگە جانە جويۋعا ارنالعان تىڭ باستامالاردان انىق بايقايمىز.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ الەۋمەتتىك باعىت­تاعى, ونىڭ ىشىندە ءبىلىم بەرۋ جانە دەن­ساۋلىق ساقتاۋ سالالارىن دامىتۋعا ار­نال­عان باست­امالارىن دا زاڭنامالىق تۇر­عى­دان قام­تاماسىز ەتۋ كەرەك. وتكەن ايلاردا بۇل باعىتتار بويىنشا جۇمىس ءتاسىلىن قاي­تا جانداندىرۋ قاجەت ەكەنىنە كەزەكتى رەت كوز جەتكىزدىك. بۇل رەتتە كەيبىر ماسەلە­لەردى ءبىلىم مەن مەديتسينانىڭ تيىمدى­لى­گىن ارتتىراتىن ۇتىمدى تسيفرلان­دىرۋ جانە مەملەكەتتىك قىزمەت تۇر­لەرىن الۋدى بارىنشا جەڭىلدەتۋ ارقىلى شەشۋگە بولادى. سونداي-اق جولداۋ­دا سوڭعى كەزدەرى قوعامدا قىزۋ تالقىلا­نىپ جۇرگەن ەكولوگيالىق ءبىلىم جانە جانۋارلاردى قورعاۋ ماسەلەسى دە نازاردان تىس قالماعان.

سونىمەن قاتار پرەزيدەنتىمىزدىڭ بىر­قاتار ستراتەگيالىق ماسەلەلەردى قوعام­نىڭ تالقىلاۋىنا شىعارۋى وتە ماڭىز­دى. ونىڭ ىشىندە اكىمدەردى سايلاۋ, پەتيتسيا قۇرۋ, جەرگىلىكتى ءوزىن-ءوزى باس­قارۋدى رەفورمالاۋ جانە شەشىم قابىل­داۋ ۇدەرىسىنە ازاماتتاردىڭ كوپتەپ قاتى­سۋىن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرى بار. مۇ­نىڭ ءبارى «حالىق ۇنىنە قۇلاق اسا­تىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسىنىڭ ءارى قاراي جۇزەگە اسىرىلا بەرەتىنىن بىلدىرەدى.

وسىنداي ناقتى باستامالاردى ەسكە­رىپ, پرەزيدەنت جولداۋى جان-جاقتى پىسىق­تالعان, قازاقستاننىڭ داعدارىس­تان كەيىنگى دامۋ باعىتىن جانە ۇلتتىق باسىمدىقتاردى انىقتاپ بەرگەن قۇجات دەپ ايتۋعا تولىق نەگىز بار. جولداۋدا ەكونوميكانى قالپىنا كەلتىرۋگە جانە ازاماتتاردىڭ تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋعا ارنالعان ناقتى شارالار قاراستىرىلعان. الداعى ۋاقىتتا مەملەكەت باسشىسىنىڭ بارلىق باستاماسىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن ءتيىستى زاڭدار قابىلدانادى. بۇل جاڭا سەسسيادا دەپۋتاتتار جۇمىسىنىڭ نەگىزگى باسىمدىعى بولىپ سانالادى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار