سەرىك اۋىر جۇمىستان شارشاعانىنا قاراماستان, اۋىسىمى اياقتالعان سوڭ اۋرۋحاناداعى مىندەتى, ناۋقاستاردىڭ جايى مەن ەرىكتىلەر تۋرالى ايتىپ بەرۋگە كەلىستى. جۇمىسىنىڭ قانشالىقتى قيىن ەكەنىن بىلگەندىكتەن كوپ ۋاقىتىن الماۋعا تىرىستىق. باتىس قازاقستان وبلىستىق جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىندا ءتورتىنشى جۇمىس كۇنىن اياقتاعان كەيىپكەرىمىز جاعدايدى اشىق ايتۋعا تىرىستى.
– بۇگىن وتە اۋىر كۇن بولدى. دەسە دە جاقسى جاڭالىقتار دا بار. مەن كەلگەن ءبىرىنشى كۇنى ەكى ادام, كەلەسى كۇنى تاعى ءبىر ادام ەمدەلىپ, اۋرۋحانادان شىققان ەدى. ال كەشە ۇيىنە قايتقان ەشكىم بولمادى. الايدا بۇگىن مەن ىستەيتىن بولىمنەن بىردەن 16 ادامنىڭ ىندەتىنەن ايىققانى قۋانتتى, – دەپ باستادى ول اڭگىمەسىن.
30 كۇن بويى اۋرۋحانادا سانيتار بولىپ جۇمىس ىستەگەن سەرىك ارنايى كيىمدى كيىپ ءجۇرۋدىڭ ءوزى وڭاي ەمەس دەيدى. ۆيرۋستان قورعايتىن بىرنەشە قابات كوستيۋمنەن اۋا وتپەيتىنى سونشالىق, ادام قوبالجىپ, تۇنشىعىپ قالۋى ابدەن مۇمكىن ەكەن. ارنايى كيىمنىڭ ءار قاباتىن كيگەن سايىن قيۋلاسۋى ءتيىس تۇستارىن تاسپامەن جابىستىرىپ وتىرادى. وسىنىڭ وزىنەن مەديتسينا ماماندارىنىڭ كۇندەلىكتى جۇمىسىنىڭ وڭاي ەمەسىن, ەرلىككە پارا-پار ەكەنىن ايتادى.
– مەن العاش كەزەكشىلىككە تۇسكەن كۇنى ينتەنسيۆتى تەراپيا بولىمىنە كىرۋگە قورقاقتادىم. كەلەسى كۇنى اۋرۋ وشاعىنا ەنىپ, بارلىعىن ءوز كوزىممەن كورۋگە بەكىندىم. سوندا مىنا كوستيۋمدى ساعاتتاپ كيىپ, ناۋقاستارعا ەم-دوم جاساپ جۇرگەن دارىگەرلەردىڭ جۇمىسىنا باسىمدى ءيدىم. شىققان سوڭ كيىمدى شەشۋدىڭ دە ءوز ءتاسىلى بار. سىلكىمەي, جايلاپ شەشىپ, ارنايى سۇيىقتىققا سالۋ كەرەك. اياق كيىمدى دە جاقسىلاپ تازالايسىڭ, – دەدى ول.
سەرىك اۋرۋحاناعا كەلىپ, بارلىق قيىندىقتى ءوز كوزىمەن كورگەن سوڭ, وسىندا بولاتىن ءبىر ايىندا قىزمەتكەرلەردىڭ جۇمىسىن ءسال بولسا دا جەڭىلدەتۋگە تىرىسىپ, بارىنشا كومەكتەسەتىنىن جەتكىزدى. سانيتارلىق جۇمىستان بولەك, ءوز ەركىمەن كومەككە كەلگەن ەرىكتىلەر كەزەكشىلىك كەزىندە ناۋقاستىڭ جاعدايى ناشارلاسا, دارىگەردى شاقىرۋ, ەمدەلىپ جاتقانداردىڭ ءارى-بەرى ءجۇرىپ-تۇرۋىنا كومەكتەسۋ, دارىلەردى الىپ كەلۋ دەگەن سەكىلدى كەز كەلگەن جۇمىستان باس تارتپايتىن كورىنەدى. كەيىپكەرىمىز, ءتىپتى, ەم الۋشىلار قاتتى قوبالجىپ, ۇرەيلەنگەن جاعدايدا پسيحولوگيالىق قولداۋ كورسەتۋگە دە دايىن ەكەندىگىن اۋرۋحاناداعىلارعا ەسكەرتىپ قويىپتى.
بالالار ۇيىندە تاربيەلەنگەن سەرىك قيىن جاعدايدا ادامنىڭ قولداۋى قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنىن جاقسى تۇسىنەدى. كوپ ناۋقاستاردىڭ سالى سۋعا كەتىپ, ىندەتكە توتەپ بەرۋگە كۇش-جىگەر تاپپاي مويىنسۇنىپ قوياتىنىن جاقسى بىلەمىز. بۇل كەزدە ناۋقاستا ءبارىن جەڭىپ شىعامىن دەگەن سەنىمنىڭ بولۋى ماماندارعا دا ۇلكەن كومەك بولادى. ۆيرۋس جۇقتىرعاندار قاتارىندا اشۋعا بوي بەرگەندەرى دە از بولمايتىن كورىنەدى. سەرىك ولاردى تۇسىنۋگە بولاتىنىن, سەبەبى ۆيرۋس جۇقتىرعاننان بەرى اپتالاپ وقشاۋلانىپ جاتقاندار جاقىندارىن, تۋىستارىن كورە الماي ابدەن ساعىنادى. ەگدە جاستاعى ناۋقاستاردىڭ بالا-شاعاسىن كورگىسى كەلىپ, امان-ەسەن ورتالارىنا ورالۋدى اڭسايتىنىن, اۋرۋحانادان شىعاتىن ءساتتى اسىعا كۇتەتىنىن ايتتى.
بارشانىڭ اۋزىندا جۇرگەن ەمى جوق بەلگىسىز ۆيرۋستى جۇقتىرىپ الدىم دەگەن ويدىڭ ءوزى كىمگە بولسىن وڭاي تۇسپەيتىنى انىق. سوندىقتان ەرىكتىلەردىڭ قولداۋى ولاردىڭ وڭالىپ كەتۋىنە ءسال دە بولسىن جاردەمدەسەدى. ەل باسىنا كۇن تۋعان ساتتە تاۋەكەلگە بەل بۋىپ ىندەت وشاعىنا اتتانعان كەيىپكەرىمىز ەم الىپ جاتقان ادامنىڭ تەست سىناماسى تەرىس شىعىپ, ونى ەستىگەن ناۋقاس اسىعا جينالىپ, ەسىكتەن شىعىپ جاقىنىمەن قاۋىشقان ءساتى توگىلگەن تەردىڭ بەكەر ەمەس ەكەنىن دالەلدەيتىنىن ايتادى.
قازاقستان بويىنشا سەرىك سەكىلدى مىڭداعان ۆولونتەر ىندەتپەن كۇرەستىڭ العى شەبىندە ءجۇر. ولاردى راقىمدىلىعى, جۇرەگىنىڭ جىلىلىعى مەن مەيىرىمى بىرىكتىرەدى.
سەرىك مۇقاشەۆ بالالار ۇيىندە تاربيەلەنىپ, ءومىردىڭ سىناعىن جاستايىنان باسىنان وتكەرگەندىكتەن, وزگەگە كومەكتەسۋدىڭ قانشالىقتى ماڭىزدى ەكەنىن بىلەدى.
ماحامبەت وتەمىسوۆ اتىنداعى باتىس قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 4-كۋرس ستۋدەنتى س.مۇقاشەۆ قوعامدىق ومىرگە بەلسەنە اتسالىسادى. ول قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى باقىتجان نارىمبەتوۆتىڭ بالالار ءۇيى تۇلەكتەرىنىڭ ماسەلەسى بويىنشا شتاتتان تىس كەڭەسشىسى ءارى «اقجايىق ادالدىق الاڭىندا» قىزمەت ەتەدى. بولاشاق حورەوگراف مامان وقۋدى اياقتاعان سوڭ ءوزىن مەملەكەتتىك قىزمەتتە كورەتىنىن ايتادى.
سەرىك سەكىلدى تاعدىردىڭ قيىندىعىنا قاراماستان ءوز جولىن تابا بىلگەن, ونىمەن قوسا وزگەلەرگە كومەگىن ايامايتىن جاستار حالىق مۇددەسىنە قىزمەت ەتەمىن دەپ تۇرسا, نەگە قۋانباسقا. ونىڭ ەرىكتىلەر قاتارىنا قوسىلعانىنا جەتى جىلداي ۋاقىت بولعان. بۇل ارالىق وعان ۇلكەن ومىرلىك مەكتەپ بولدى.
– ۆولونتەر بولۋدى كومەككە مۇقتاج جاندارعا ەش قايتارىمسىز قولداۋ ءبىلدىرۋ دەپ تۇسىنەمىن. 8-سىنىپتان باستاپ وسى جولعا بەت بۇردىم. سول ۋاقىتتان بەرى جيناعان تاجىريبەمدى قازىر ورال قالاسىندا قۇرىلعان ۆولونتەرلەر اكادەمياسىندا وقۋشىلارعا ۇيرەتەمىن. ودان بولەك ءوزىم سەكىلدى بالالار ءۇيىنىڭ تاربيەلەنۋشىلەرىمەن, تۇلەكتەرىمەن تىعىز بايلانىستامىن. مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسە وتىرىپ ولاردىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەلەرىن شەشۋگە تىرىسامىز. ءجيى كەزدەسۋلەر وتكىزىپ, جاستارعا ءوزىمنىڭ باسىمنان وتكەن مىسالدار ارقىلى جامان جولعا تۇسپەۋدى, دۇرىس جول تاڭداپ, ومىردەن ءوزىڭدى تابۋ تۋرالى ويىممەن بولىسەمىن. مەنىڭ تاجىريبەم بىرەۋگە ساباق بولىپ, تۋرا جولعا سالسا, قۋانىشتىمىن, – دەيدى كەيىپكەرىمىز.
ال ىندەتتىڭ وشاعىنا اينالعان جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنا بارۋىنا قوعامدا دارىگەرلەر مەن ەلىمىزدەگى مەديتسينا سالاسى تۋرالى تەرىس پىكىرلەردىڭ كوپتىگى سەبەپ بولىپتى. بارلىعىن ءوز كوزىمەن كورەمىن دەپ شەشكەن ۆولونتەر ءبىر كۇندە ەشكىمگە ايتپاي سانيتار بولۋعا ءوتىنىش بىلدىرگەن ەكەن. وزىنە كەرەكتىڭ بارلىعىن ءبىر سومكەگە جيناپ, بەلگىلەنگەن جەرگە اتتانعان ول ءبىر اي بويى تاڭەرتەڭنەن كەشكە دەيىن ىندەتپەن ارپالىسقان جانداردىڭ جانىندا بولادى, ولاردىڭ ساۋىعىپ كەتۋى ءۇشىن ايانباي ەڭبەك ەتەدى. بۇل تاجىريبە وعان ومىرلىك ساباق بولاتىنى ءسوزسىز. قيىن ساتتە ءوزىن ەمەس, وزگەنىڭ مۇددەسىن جوعارى قويا بىلگەن قايىرىمدى جانمەن اڭگىمەمىزدى «بارىنشا اباي بولىپ, دەنساۋلىعىڭا ءمان بەر» دەگەن جۇرەكجاردى تىلەكپەن تامامدادىق.
