ايماقتار • 04 ماۋسىم, 2020

جامبىل وبلىسىندا بالىق شارۋاشىلىعى وزەكتى كۇيىندە قالىپ وتىر

583 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

جامبىل وبلىسىندا بالىق شارۋاشىلىعىن دامىتۋ ماسەلەسى ءالى ماڭىزدى كۇيىندە قالىپ وتىر. كەزىندە بالىق وسىرۋمەن اتى شىققان ايماقتىڭ داڭقىن قايتا جاڭعىرتۋ جولىندا بۇگىندە بىرقاتار جۇمىستار اتقارىلۋدا. وسى ماقساتتا جامبىل اۋدانىنىڭ «ساندەل» شارۋا قوجالىعىنىڭ بالىق  تالىمباعى اۋماعىندا سەمينار-كەڭەس ءوتتى. جيىن بارىسىندا سالانىڭ جاعدايى تۋرالى جان-جاقتى تالقىلاندى. سەمينار-كەڭەسكە جامبىل وبلىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ, ەلىمىزدىڭ ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار مينيسترلىگىنىڭ وكىلدەرى, بالىق شارۋاشىلىعى سالاسىنداعى عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىقتارىنىڭ وكىلدەرى مەن وبلىستىڭ ءار تۇكپىرىنەن بالىق جەمىن وندىرەتىن كومپانيا ماماندارى قاتىستى.        

جامبىل وبلىسىندا بالىق شارۋاشىلىعى وزەكتى كۇيىندە قالىپ وتىر

اتالعان «ساندەل» شارۋا قوجالىعى اكۆامادەنيەتپەن 2005 جىلدان بەرى اينالىسىپ كەلەدى. ينكۋباتسيالىق تسەحتا كاسىپورىن 100 ميلليون دانا دەرناسىل مەن 10 ميلليون دانا شاباق وندىرەدى. شارۋاشىلىق باسشىسى ديلمۋرات حۋساين-احۋنوۆ ەكى جىل ىشىندە دەرناسىل ءوندىرىسىن 150 ميلليون داناعا دەيىن جانە ءبىر جىل ىشىندە شاباق ءوندىرىسىن 15 ميلليون داناعا دەيىن ۇلعايتۋ كوزدەلۋدە ەكەنىن ايتتى. مۇندا بۇگىندە بالىق تالىمباقتارىن قالپىنا كەلتىرۋ شارالارى قولعا الىنۋدا ەكەن. ول بويىنشا توعاندار سانى ارتىپ, ينكۋباتسيالىق تسەح جاڭعىرتىلادى. سونىمەن قاتار, قۇراما جەم زاۋىتى سالىنادى. باسقوسۋدا بەردىبەك ساپارباەۆ ايماقتاعى بالىق شارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ ماڭىزى زور ەكەندىگىن, بىراق, وكىنىشكە قاراي, ەكونوميكانىڭ بۇل سالاسىنا ءتيىستى نازار اۋدارىلمايتىنىن,  كەيىنگى ۋاقىتتا ول دامۋىن توقتاتىپ قانا قويماي, قۇلدىراپ بارا جاتقانىن دا اتاپ ءوتتى. قازىرگى تاڭدا وبلىس بويىنشا جىلىنا 1000 توننا بالىق وندىرىلسە, ال كەڭەس كەزىندە بۇل كورسەتكىش شامامەن 5000 توننانى قۇراعان. سول سەبەپتى ول وڭىردەگى يمپورتقا تاۋەلدى سالانىڭ ءبىرى بولىپ قالۋدا.

987

ءبىر كەزدەرى جامبىل وبلىسى ءىرى بالىق ءوندىرۋشى وڭىرلەردىڭ ءبىرى بولعانى بەلگىلى. ال, بۇگىندە بالقاش كولىنەن شامامەن 700 توننا بالىق اۋلانىپ, اۋىلشارۋاشىلىق كاسىپورىندارىمەن تاعى 300 توننا الىنادى ەكەن. الايدا, بۇل وتە از بولعاندىقتان, بالىق شارۋاشىلىعى قايتا ەكونوميكانىڭ ماڭىزدى سالالارىنىڭ بىرىنە اينالۋى تيىستىگى دە ايتىلدى. «مەملەكەت العا دامىپ كەلەدى. مال ازىقتارىن سۋبسيديالاۋعا اقشا بولىنۋدە. بىراق ماسەلەلەر ءالى دە بار. وبلىستا بالىق وسىرۋمەن تەك 60 شارۋاشىلىق اينالىسۋدا دەسەك, ولاردىڭ بەسەۋى عانا ءىرى قۇرىلىم بولىپ سانالادى. تاۋارلى بالىق ءوندىرىسىنىڭ كولەمىن ارتتىرۋ كەرەك. 2021 جىلى بۇل تۇرعىداعى ءوسىمدى 2400 تونناعا, 2022 جىلى 3000 تونناعا, 2025 جىلى  3500 تونناعا دەيىن جەتكىزۋ قاجەت», دەدى بەردىبەك ساپارباەۆ.

654

وتكەن جىلدان باستاپ اۋىلشارۋاشىلىق قۇرىلىمدارىنا سوڭعى 10 جىلدا العاش رەت مال ازىعى ءۇشىن سۋبسيديا تولەنە باستادى. ماسەلەن, بىلتىر شارۋالارعا شامامەن 8 ميلليون تەڭگەگە سۋبسيديا تولەنگەن بولسا, بيىل قارجىلاندىرۋ كولەمى 10 ميلليون تەڭگەگە جەتپەك. بۇل رەتتە بەردىبەك ساپارباەۆ جاۋاپتى ۆەدومستۆولارعا بالىق شارۋاشىلعى سالاسىن دامىتۋ جوباسىن ازىرلەۋدى تاپسىردى. سونىمەن قاتار, تەحنولوگيانى دامىتۋ جانە اگرارشىلاردىڭ ءبىلىمى مەن پراكتيكالىق تاجىريبەسىن ارتتىرۋ ماسەلەلەرى دە قاراستىرىلدى. سەمينار بارىسىندا سالانى دامىتۋداعى كەزدەسىپ وتىرعان وزەكتى ماسەلەلەر جانە ولاردى شەشۋ جولدارى جان-جاقتى تالقىلاندى. قاتىسۋشىلار وزدەرىن تولعاندىرعان سۇراقتارىن جولداپ, ۇسىنىستارىن ءبىلدىردى. نەگىزىنەن جيىنىعا قاتىسۋشىلاردىڭ دەنى سۋ تاپشىلىعىنا قاتىستى شاعىمدانىپ, وزەندەر مەن كولدەردىڭ ءتۇبىن تەرەڭدەتۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدى تالاپ ەتتى. سونداي-اق, ولار بالىق اۋلاۋ مەرزىمدەرىن وزگەرتۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى.        

 

جامبىل وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار