رۋحانيات • 20 مامىر, 2020

شىنى الەمنىڭ شىندىعى

904 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

جەر شارىن شارپىعان پاندەمياعا بايلانىستى كوپتەگەن ساراپشى مەن مامان ەندى الەمنىڭ بۇرىنعىداي بولمايتىنىن, كوپ نارسەنىڭ وزگەرەتىنىن ايتىپ جاتىر. راس شىعار.

شىنى الەمنىڭ شىندىعى

ءوزىم بايقاعان قۇبىلىستارعا كەلەتىن بولسام, الەم ءتىپتى وسىعان دەيىن-اق وزگەرىپ قويعان سەكىلدى. كوروناۆيرۋس تەك سونى دالەلدەپ بەردى.

ەڭ ءبىرىنشى, كۇللى الەمنىڭ شىنى سەكىلدى شىتىناۋعا بەيىم ەكەنى بايقالدى. ءبىر جەردە ارتىق ايتىلعان ءبىر اۋىز ءسوز تالاي دۇربەلەڭ تۋدىرادى. ال مۇنداي اق­پا­راتتىڭ تارالۋى كوروناۆيرۋستان دا جىلدام. ءبىر ءساتتىڭ وزىندە دۇنيەنىڭ ءبىر شەتىنەن ەكىنشى شەتىنە جەتىپ جاتتى. جاي عانا جەتىپ قويعان جوق, ادامداردى ابىگەرگە سالدى. مۇناي مەن باعالى قاعازدار بيرجالارىنا تۇتقيىلدان سوققان داۋىلداي ءتيىپ, باعالاردى قۇبىلتتى. اقپاراتتىق شەكاراسى مىڭ جەردەن مىعىم دەگەن مەملەكەتتەردىڭ ءوزى ولارعا توسقاۋىل بولا المادى.

اقپاراتتىڭ اتوم سەكىلدى قۇدىرەتتى قارۋعا اينالعاندىعىن كورۋدەمىز. ويتكەنى كورناۆيرۋستىڭ وزىنەن بۇرىن ول تۋرالى تارالعان اقپاراتتاردىڭ ادامزات قوعامىنا تيگىزگەن اسەرى ۇلكەن بولدى. ول اقپاراتتار بۇكىل الەم حالقىن ۇيلەرىنە قۋىپ تىقتى.

سونداي-اق ءبىز اقپاراتتاردىڭ وسىنداي كۇش الۋىنا حالىقتىڭ دايىن ەمەس ەكەنىنە كۋا بولدىق. ويتكەنى شىنايى اقپاراتپەن قاتار, ويدان شىعارىلعان جالعان اقپارات قاتار تاراۋدا. بارىنەن وسى قيىن بولدى. اتالارىمىز وسەكتى جەل سوزگە تەڭەۋشى ەدى. سويتسەك ول ناعىز مىلتىقسىز مايداننىڭ قارۋى ەكەن.

شىنداپ كەلگەندە, بۇعان ينتەرنەتتەگى ەركىندىكتىڭ دە اسەرى تيگەنى انىق. قازىر اقپاراتتى تاراتۋعا اركىمنىڭ ەركى بار. ال ونى قاداعالايتىن, راس-وتىرىگىن تەكسەرىپ, جوققا شىعارىپ وتىرۋ قيىن. ەندىگى جەردە جالپىعا ورتاق اقپاراتتىق جاۋاپكەرشىلىك پەن مادەنيەت ەرەكشە وزەكتى.

ەكىنشىدەن, ءبىز الەمنىڭ شىنى سەكىلدى نازىكتىگىمەن قاتار, اشىق بولا تۇسكەنىن بايقادىق. ارينە, بارلىق جەردە بىردەي ەمەس. بىراق ەندى وسى مولدىرلىكتىڭ ارقاسىندا قاشىقتان ءباسپاسوز كونفەرەن­تسيالارى وتكىزىلىپ, وقۋشىلارعا دارىستەر بەرىلىپ جاتتى. ۇيدەن شىقپاي-اق مۋزەيلەردى ارالاپ كورۋ مۇمكىندىگى پايدا بولدى. بۇرىن جەكەلەگەن ەلدەردە وسىنداي وقيعالار ءىشىنارا كەزدەسكەنىمەن, ەندى ول كۇللى الەمگە ءتان سيپات الىپ وتىر. ءسويتىپ قازىرگى اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردىڭ دامۋى ارقاسىندا ادامزات ءوزىنىڭ كوپ نارسەگە دايىن ەكەنىن, كوپ دۇنيەنى وزگەرتە الاتىنىن ايقىن تۇسىنگەندەي بولدى.

وسى ايتىلعان جايتتار تۇپتەپ كەلگەندە نەنى بىلدىرەدى؟

بۇل جايتتار اقپاراتتىق قۇرالدار مەن تەحنولوگيالار بارىنشا دامىعان سا­يىن اقپاراتتاردىڭ ماڭىزدىلىعى ارتا بەرەتىنىن بىلدىرەدى. اقپارات الۋ مۇمكىندىگى مەن ولاردى تاراتۋ قۇرالدارى جۇتاڭ زامانداردا ولاردىڭ قاجەتتىلىگى دە كوپ سەزىلە قويماۋشى ەدى. ەندى ول كۇندەلىكتى تۇتىناتىن تاماق سەكىلدى قاجەتتىلىككە اينالىپ وتىر. ءتىپتى بارا-بارا ءسات سايىن تۇتىناتىن اۋا سەكىلدى قاجەتتىلىككە اينالۋى دا مۇمكىن. مىنە, سول كەزدە ءسىز ءوزىڭىز جۇتاتىن اۋانىڭ تازالىعىن ويلاعانداي, ءسات سايىن پايدالاناتىن اقپاراتىڭىزدىڭ شىنايىلىعى مەن ساپاسى تۋرالى دا ويلايتىن بولاسىز. تەك ءسىز ەمەس, بۇكىل قوعام وسىنى ويلاۋعا ءتيىس. اقپاراتتىق تەحنولوگيالاردىڭ دامۋى وسى تەكتەس كوپ جايتتى بىزگە قولجەتىمدى ەتكەن كەزدە اقپاراتسىز ءومىر سۇرە المايتىندىعىمىزدى ايقىن سەزىنىپ وتىرمىز.

پاندەميا مەملەكەت قىزمەتىنىڭ مانىنە دە وزگەرىس ەنە باستاعانىن اڭعارتتى. ماسەلەن, وسى ۋاقىتقا دەيىن مەملەكەتتەر كوبىنەسە ەكونوميكالىق باسەكەلەستىك جايىن ويلايتىن. قازىر مەملەكەتتەر ءبىر-بىرىمەن الەۋمەتتىك باسەكەلەستىككە ءتۇسىپ كەتكەندەي بولدى. وسى جاعدايعا بايلانىستى ادامدار قاي مەملەكەت ءوز ازاماتتارىنا قانداي كومەك بەرىپ جاتىر دەگەن ماسەلەنى تالقىلاۋعا كىرىستى. بۇل بىلاي قاراعاندا ەلەۋسىزدەۋ ماسەلە بولىپ كورىنگەنىمەن, ەندىگى كەزەكتە اتالعان جاعدايدىڭ الەمدىك دەڭگەيدە كۇن تارتىبىنە قويىلا باستاعاندىعىن بىلدىرەدى. ويتكەنى ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە, قاي مەملەكەت الەۋمەتتىك تۇرعىدان مىقتى قورعالعان سول مەملەكەتتىڭ ەكونوميكاسى دا جاقسى جۇمىس ىستەيتىن بولادى. دەمەك مۇنىڭ ءوزى حالىقارالىق قاۋىمداستىق پەن الدىڭعى قاتارلى مەملەكەتتەردىڭ اقپاراتتانۋىمەن قاتار الەۋمەتتەنە تۇسكەندىگىن دە كورسەتىپ بەردى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار