لوگيستيكالىق قىزمەتتى الەمدىك ستاندارتتارعا ساي ەتۋ ەلدەگى باستى مىندەتتەردىڭ بىرىنە اينالعانى ءمالىم. ويتكەنى, دۇنيەنىڭ ءتورت تارابىنا ترانزيتتىك ءدالىز قىزمەتىن كورسەتۋدى كوزدەپ وتىرعان قازاقستان لوگيستيكا سالاسىن جەتىلدىرمەي, تۇپكى ماقساتىنا جەتۋى نەعايبىل.
لوگيستيكالىق قىزمەتتى الەمدىك ستاندارتتارعا ساي ەتۋ ەلدەگى باستى مىندەتتەردىڭ بىرىنە اينالعانى ءمالىم. ويتكەنى, دۇنيەنىڭ ءتورت تارابىنا ترانزيتتىك ءدالىز قىزمەتىن كورسەتۋدى كوزدەپ وتىرعان قازاقستان لوگيستيكا سالاسىن جەتىلدىرمەي, تۇپكى ماقساتىنا جەتۋى نەعايبىل.
تاياۋدا «KAZLOGISTICS» كولىك وداعى پاۆلوداردا «ەرتىس وزەنىندەگى وزەن كولىگىمەن ىشكى سۋلار ارقىلى ترانزيتتىك جۇك اينالىمىن ۇلعايتۋ بولاشاعى تۋرالى» دوڭگەلەك ۇستەل وتكىزدى. وندا كولىك جانە كوممۋنيكاتسيالار مينيسترلىگى مەن «KAZLOGISTICS» كولىك وداعىنىڭ كولىك لوگيستيكاسىن دامىتۋدىڭ 2013-2014 جىلدارعا ارنالعان بىرلەسكەن جوسپارى قارالدى.
دوڭگەلەك ۇستەل وتىرىسىنا كولىك جانە كوممۋنيكاتسيالار مينيسترلىگى, پاۆلودار جانە شىعىس قازاقستان وبلىستارىنىڭ اكىمدىگى, «اتامەكەن» وداعى» ۇلتتىق ەكونوميكالىق پالاتاسى, بيزنەس قۇرىلىمدار, سونداي-اق اتالعان ەكى وبلىستىڭ رەسپۋبليكالىق جانە مەملەكەتتىك قۇرىلىمدارىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى. وتىرىستا پاۆلودار وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ن.اشىمبەتوۆ قاتىسۋشىلاردىڭ نازارىن ەرتىس وزەنىندە كەمە جۇرگىزۋ ماسەلەسىنە اۋداردى. ول كولىك جانە كوممۋنيكاتسيالار جانە قورشاعان ورتانى قورعاۋ مينيسترلىكتەرىنەن ەرتىس وزەنىنىڭ تابانىن تازالاپ, تەرەڭدەتۋ جۇمىستارىن پاۆلودار وبلىسىنداعى سۋ رەسۋرستارىن دامىتۋ جوباسى جوسپارىنا وراي پاۆلودار وزەن پورتى اۋماعىنىڭ كولىكتىك-لوگيستيكالىق قۇرىلىسى قاتارىنا قوسۋدى سۇرادى.
ءسويتىپ, دوڭگەلەك ۇستەلگە قاتىسۋشىلار ەرتىس وزەنىندە كەمە جۇرگىزۋ پروبلەماسىن تالقىلادى. سەبەبى, ءساۋىر مەن قاراشا ايلارىنا دەيىن قازاقستان اۋماعىندا پاۆلودار تەلىمىمەن رەسەي شەكاراسىنا دەيىن مىڭ توننا عانا جۇك كوتەرەتىن سۋ كولىكتەرى وزەنمەن جۇرە الادى. ال, رەسەيلىك كولىكتەردىڭ جۇك كوتەرۋ مولشەرى 2000-3000 توننانى قۇرايدى. سوندىقتان, ەرتىستىڭ بىزدەگى ءبولىگىندە كەرەكتى تەرەڭدىكتى قامتاماسىز ەتە الماعاندىقتان رەسەيلىك كەمەلەر قازاقستاندىق سۋ جولدارىنا تەك كوكتەمگى سۋ كوتەرىلگەن كەزدە عانا كىرە الادى ەكەن. نەگىزى, وزەن فلوتىن ءتيىمدى پايدالانا بىلسەك, بولاشاقتا سۋ كولىگى بويىنشا جۇك اينالىمىن ەسەلەپ ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بار. ماسەلەن, قىتاي-قازاقستان-رەسەي ترانزيتتىك تاسىمالداۋدا ەرتىس ارقىلى پاۆلوداردان ومبىعا, ودان ءارى قاراي وب وزەنىنىڭ ىشكى جاعىنا دەيىن 10 ميلليون توننا جۇك تاسىمالداۋعا بولادى – دەيدى ماماندار. «پاۆلودار وزەن پورتى» اق ديرەكتورلار كەڭەسىنىڭ توراعاسى ك.سىزدىقوۆ ەرتىس وزەنىمەن تاسىمالداۋعا بولاتىن جۇكتەر تۋرالى اڭگىمەلەدى. توراعانىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, ومبى مەن تۇمەن وبلىستارىنىڭ ەرتىس وزەنى ارقىلى جەتكىزىلەتىن قيىرشىق تاسقا سۇرانىسى بۇگىنگى تاڭدا جىلىنا بەس ميلليون تونناعا دەيىن بارادى ەكەن. ال, ومبىنىڭ كومىرگە سۇرانىسى جىلىنا 4 ميلليون تونناعا جەتكەن كورىنەدى. وعان قوسا, قىتاي مەن تۇمەن وبلىسىنىڭ كونتەينەرلىك جۇك اينالىمى بىلتىر 4,5 ملن. توننا بولىپتى.
قازىرگى تاڭدا ومبى اۋماعىنداعى ورمان قورىنىڭ كولەمى 400 ملن. ال, تۇمەن وبلىسىندا 924 ملن. تەكشە مەتر شاماسىندا ەكەن. بۇل ءىرى سانداردى كورسەتىپ وتىرعان سەبەبىمىز, بىرقاتار ورمان اعاشتارىن دايىنداۋشىلاردىڭ ايتۋىنا قاراعاندا, ونى تاسىمالداۋدىڭ بىردەن-ءبىر ءتيىمدى جولى وزەن كولىگى كورىنەدى. سەبەبى, ول ايماقتار باتپاقتى, اۆتوكولىك ينفراقۇرىلىمى دامىماعان. سونداي-اق, ءبىزدىڭ ەل وزەن ارقىلى مۇناي ونىمدەرىن, تەمىر-بەتون بۇيىمدارىن, قۇبىرلاردى, ازىق-ت ۇلىك جانە تەحنيكالىق تۇزداردى تاسىمالداي الار ەدى. وسى مۇمكىندىكتەردىڭ تيىمدىلىگىن سارالاعان دوڭگەلەك ۇستەل وتىرىسىنا قاتىسۋشىلار كولىك جانە كوممۋنيكاتسيالار مينيسترلىگىنىڭ اتىنا ارنايى ۇندەۋ قابىلدادى. وندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كولىك جۇيەسى ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋدىڭ 2020 جىلدارعا دەيىنگى مەملەكەتتىك باعدارلاماسى جوباسىنا ەرتىس وزەنىنىڭ تابانىن تەرەڭدەتىپ, وزەندى تازارتۋ جۇمىستارىن قوسىپ, قازاقستاندىق بولىگىندەگى پروبلەمالاردى شەشۋ جولدارىن ۇسىندى. مۇنىمەن بىرگە, مينيسترلىككە ەرتىس وزەنىنىڭ رەسەيلىك جاعىنىڭ تابانىن تەرەڭدەتۋ جۇمىستارىن اتقارۋعا كورشى ەلدىڭ ءتيىستى مەكەمەلەرىن تارتۋ سۇرالدى. بۇعان دەيىن اعىمداعى جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا ەكى ەلدىڭ كولىك جونىندەگى كىشى كوميسسياسىنىڭ توعىزىنشى وتىرىسىنىڭ شەشىمى بويىنشا پاۆلوداردان باستاپ اعىس بويىمەن 1930 شاقىرىمعا دەيىن وزەن تابانىن 190 سم. قازۋ جايى قاراستىرىلعان ەدى. ەندى وسى جۇيەلى ءىس جۇزەگە اسسا, سۋ جولدارىنىڭ تىنىسى كەڭەيىپ, ەل ىرىسىنىڭ ارتۋىنا ءوز ۇلەسىن قوسادى دەگەن ءۇمىت بار.
نۇرباي ەلمۇراتوۆ,
< strong>«ەگەمەن قازاقستان».
