وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق تابيعي رەسۋرستار جانە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسىنا قاراستى «سىرداريا-تۇركىستان» مەملەكەتتىك وڭىرلىك تابيعي ساياباعى قىزىل كىتاپقا ەنگەن وسىمدىكتەر مەن جانۋارلاردى ساقتاپ, تابيعي بايلىقتارىمىزدى دۇرىس پايدالانۋعا باعىتتالعان. وڭىرلىك ساياباقتىڭ جالپى كولەمى 119 978 گەكتاردى قۇرايدى. وسىنداعى تۇركىستان فيليالىندا بۇحار بۇعىلارى وسىرىلۋدە. ەلباسىمىز ن.نازارباەۆ تۇركىستان قالاسىنىڭ 1500 جىلدىق مەرەيتويىنا سىيعا تارتقان سەگىز بۇعىنىڭ سانى قازىرگى تاڭدا 50-دەن اسىپتى.
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق تابيعي رەسۋرستار جانە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسىنا قاراستى «سىرداريا-تۇركىستان» مەملەكەتتىك وڭىرلىك تابيعي ساياباعى قىزىل كىتاپقا ەنگەن وسىمدىكتەر مەن جانۋارلاردى ساقتاپ, تابيعي بايلىقتارىمىزدى دۇرىس پايدالانۋعا باعىتتالعان. وڭىرلىك ساياباقتىڭ جالپى كولەمى 119 978 گەكتاردى قۇرايدى. وسىنداعى تۇركىستان فيليالىندا بۇحار بۇعىلارى وسىرىلۋدە. ەلباسىمىز ن.نازارباەۆ تۇركىستان قالاسىنىڭ 1500 جىلدىق مەرەيتويىنا سىيعا تارتقان سەگىز بۇعىنىڭ سانى قازىرگى تاڭدا 50-دەن اسىپتى.

كەيبىر مالىمەتتەرگە قاراعاندا, سىرداريا وزەنىنىڭ بويىن مەكەن ەتكەن بۇحار بۇعىسى وتكەن عاسىردىڭ 60-جىلدارى جويىلىپ كەتكەن كورىنەدى. 2000 جىلى بۇل اڭداردى كۇتىپ باپتاۋعا قر ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنىڭ زوولوگيا ينستيتۋتى بەلگىلەگەن راتسيون بويىنشا جەم-ءشوپ, كوكونىستەرى قاراستىرىلعان. ءسويتىپ, سىرداريا وزەنى بويىنان 2 گەكتار جەر اۋماعىندا تۇقىمباق ورنالاستىرىلادى. بۇل, ارينە, ەسكى شاھاردىڭ تابيعاتىنا كورىك بەرۋدە.
«سىرداريا-تۇركىستان» مەملەكەتتىك وڭىرلىك تابيعي ساياباعىنىڭ ەكىنشى فيليالى – سىرداريا. ەلىمىزدە كەزدەسەتىن 100-دەن استام بالىق تۇرلەرىنىڭ 40 شاقتىسى وسى جەردە وسىرىلۋدە. 59901 گەكتار اۋماقتى قۇرايتىن سىرداريا فيليالى قىزىل كىتاپقا ەنگەن اق امۋر, سازان, كوكسەركە, قاياز سىندى بالىقتاردىڭ مەكەنىنە اينالعان. سونداي-اق, بورالداي تابيعي ساياباقتىڭ ەڭ اسەم ورىندارىنىڭ ءبىرى. مۇندا سوڭعى كەزدەرى دەمالۋشىلار سانى ارتىپ وتىر. جالپى, وڭىرلىك ساياباقتا تۋريزم سالاسىنىڭ الاتىن ورنى ەرەكشە. «ساياباقتا كورىكتى جەرلەر وتە كوپ. سىرداريا وزەنىنىڭ جاعالاۋى مەن بورالداي تاۋ جوتاسىندا ماۋسىمدىق ەكوتۋريزمدى دامىتۋعا مۇمكىنشىلىك بار. بۇگىنگى تاڭدا تۋريستىك سوقپاقتاردى انىقتاۋ, پاسپورتتارىن بەكىتۋ جانە ولاردى اباتتاندىرۋعا ۇسىنىستار بەرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلۋدە. حالىققا ۇگىت-ناسيحات, ياعني كەلگەن دەمالۋشىلار اراسىندا ورماندى ورتتەن ساقتاۋ, اعاش-بۇتالاردى سىندىرماۋ, اڭ-قۇستاردى قورعاۋ تۋرالى جاريالاۋ جۇمىستارىنا دا قادامدار جاسالۋدا. تابيعاتتىڭ بۇرىنعى قالپىن ساقتاي وتىرىپ, دەمالۋشىلاردىڭ سۇيىكتى ورنىنا اينالدىرۋ ءۇشىن – ءبىزدىڭ باسقارمانىڭ تۋريزم رەكرەاتسيا جانە ەكواعارتۋ ءبولىمى قولدان كەلگەننىڭ ءبارىن جاساۋدا» دەيدى وبلىستىق تابيعي رەسۋرستار جانە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى مۇحيت وتارشيەۆ.
ساياباقتا ورمان ەكپەلەرىن وتىرعىزۋعا جانە كوگالداندىرۋعا قاجەتتى زاڭدى جانە جەكە تۇلعالارعا ساتۋ ءۇشىن كوشەتتەر وسىرەتىن 35,7 گەكتاردى قۇرايتىن 5 تۇراقتى جانە ۋاقىتشا ورمان تۇقىمباقتارى ۇيىمداستىرىلعان. قازىرگى تاڭدا بۇل تۇقىمباقتاردا 9 ءتۇرلى كوشەتتەردىڭ 1 ملن. 700 مىڭ داناسى وسىرىلۋدە. كۇزدە 72 گەكتار كولەمدە مادەني ەكپەلەر وتىرعىزۋ جوسپارلانىپ وتىر. اڭ, قۇستاردى قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ جانە تابيعي ساياباق اۋماعى مەن ونىڭ كۇزەت ايماعىنداعى جانۋارلار دۇنيەسى تۋرالى زاڭناما تالاپتارىن ساقتاۋ جونىندە رەيدتەر ۇيىمداستىرىپ, تەكسەرۋلەر جۇرگىزىلۋدە. سىرداريا قىرعاۋىلىن, قاراتاۋ ارقارىن سۇعاناقتىقتان قورعاۋ ماقساتىندا ارنايى توپ قۇرىلعان. جىل باسىنان بەرى مەملەكەتتىك ينسپەكتورلار تاراپىنان سۇعاناقتىقتىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا وڭىرلىك ساياباقتىڭ اۋماعىندا 111 رەت, ونىڭ ىشىندە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىمەن بىرگە 14 رەت رەيدتەر جۇرگىزىلىپ, زاڭ بۇزۋشىلىقتىڭ 14 وقيعاسى انىقتالدى. اتاپ ايتقاندا, زاڭسىز اعاش كەسۋدىڭ 3 وقيعاسى انىقتالدى. ەكى ورمان ءتارتىبىن بۇزۋشى ازاماتقا 34,6 مىڭ تەڭگە ايىپپۇل سالىنىپ, جالپى تابيعاتقا كەلتىرىلگەن زالالدى ءوندىرۋ جونىندە 3 ازاماتقا 12,1 مىڭ تەڭگەگە تالاپ-ارىز قويىلىپ, ءوندىرىلدى. بۇرىنعى كەزبەن سالىستىرعاندا قازىرگى كەزدە وڭىرلىك ساياباقتا تۋريستىك جانە رەكرەاتسيالىق ماقساتتا دەمالۋ ورىندارىن ۇيىمداستىرۋعا بارلىق مۇمكىنشىلىكتەر بار.
ورالحان ءداۋىت,
«ەگەمەن قازاقستان».
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسى.