23 تامىز, 2013

دۇبىرگە تولى دۇنيە

280 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

مىسىردا ازامات سوعىسى ءجۇرىپ جاتقانداي

الەمدەگى وقيعالاردى ويلاعاندا, ەگيپەتتى اتتاپ كەتە المايسىڭ. وتكەن اپتانىڭ سوڭعى ءتورت كۇنىندە بۇل ەلدە 750 ادام قازا تاۋىپتى. مۇنى ەندى سوعىس دەمەي, نە دەرسىڭ! راس, قاتاڭ كومەندانتتىق ءتارتىپتىڭ ناتيجەسىندە سوڭعى كۇندەرى ءبىرشاما تىنىشتىق ورنادى.

مىسىردا ازامات سوعىسى ءجۇرىپ جاتقانداي

الەمدەگى وقيعالاردى ويلاعاندا, ەگيپەتتى اتتاپ كەتە المايسىڭ. وتكەن اپتانىڭ سوڭعى ءتورت كۇنىندە بۇل ەلدە 750 ادام قازا تاۋىپتى. مۇنى ەندى سوعىس دەمەي, نە دەرسىڭ! راس, قاتاڭ كومەندانتتىق ءتارتىپتىڭ ناتيجەسىندە سوڭعى كۇندەرى ءبىرشاما تىنىشتىق ورنادى.

بىراق, وعان جۇرت سەنىپ وتىرعان جوق. كوپ ادام ونى داۋىلدىڭ الدىنداعى تىنىشتىق ساتتەي كورەدى. كۇنى ەرتەڭ قوزدىڭ وتى لاپ ەتىپ سىرتقا شىعىپ, بوي بەرمەس سوعىس ورتىنە اينالاتىن سياق­تى. وعان نەگىز دە جوق ەمەس. قارسىلاسقان كۇشتەردىڭ ءبىرى ەكىنشىسىن مويىندامايدى. كەلىسىم جوق جەردە كەرىسۋگە جول اشىق.

بۇل ەلدە قاقتىعىس باستالعالى بەرگى ەكى جارىم جىلدىڭ ىشىندە ساياسي كۇشتەر كەلىسىم جولىن ىزدەۋ ورنىنا ءوز بيلىكتەرىن ورنىقتىرۋعا ۇمتىلدى. حوسني مۇباراك بيلىگىن قۇلاتقان توڭكەرىستى پايدالانىپ, بيلىككە كەلگەندەر باسقالارمەن ءتىل تابىسۋدى ويلاماي, ءوز ءتارتىبىن ورنىقتىرۋعا كىرىستى. باسقالاردىڭ قارسىلىعىنا قاراماي, وزىنە قولايلى كونستيتۋتسيانى ەنگىزىپ, ونىڭ تالاپتارىنا ساي ءومىر قالىپتاستىرۋدى قولعا الدى. وعان حالىقتىڭ قارسىلىعى كۇشەيىپ, ەل ازامات سوعىسىنىڭ قاۋپىنە جەتكەن كەزدە اسكەريلەر بيلىكتى ءوز قولىنا الۋعا ءماجبۇر بولدى.

سول تۇستا ەل تاعدىرىن ويلا­عان اسكەريلەردىڭ قادامىن قۇپ­تاپ, پىكىر ايتقانىمىز دا ەستە. ولاردىڭ بارلىق ساياسي كۇشتەردى ىنتىماققا شاقىرعانى, ۋاقىتشا ۇكىمەتتىڭ قۇرامىنا كىرىپ, بارلىق ماسەلەنى كەلىسىم ارناسىندا شەشۋگە شاقىرعانى كوپشىلىك تاراپىنان قولداۋ دا تاپقانداي ەدى. بىراق, وعان يسلاميستەر كونبەدى. «دەموكراتيالىق جولمەن» سايلان­عان پرەزيدەنت موحامماد ءمۋرسيدى تاعىنا قايتا وتىرعىزۋدى تالاپ ەتتى. كۇن سايىن ولار اقىلعا سىيمايتىن ارەكەتتەرگە باردى. حريستيان ارابتاردىڭ شىركەۋلەرىن قيراتۋلارى ءوز الدىنا, قىزىل جارتى اي ۇيىمىنىڭ ءۇيىن ورتەپ, تەمىر جولداردى بۇزۋلارى ولاردىڭ كەلىسىمگە كەلمەيتىنىن اڭعارتتى.

اسكەريلەردىڭ يسلاميستەردىڭ تالاپتارىن ورىندامايتىنى بەلگىلى. سويتسە دە اسكەريلەردىڭ ولارعا قارسى تىم قاتقىل شارالارىن قۇپتاۋ دا قيىن ەدى. شەرۋگە شىققانداردى تارتىپكە شاقىرۋ بارىسىنداعى قاقتىعىستا جۇزدەگەن ادام قازا تاپتى, جارالانعاندار قانشاما. كۇنى كەشە يسلاميستەردىڭ جوسىقسىز ارەكەتتەرىنە توقتاۋ جاساعان اسكەريلەردىڭ قادامدارىن قۇپتاعان جۇرتشىلىقتىڭ ءبىر­شاماسى ەندى مىناداي ادام قۇر­بان­دىعىنا ۇشىراتقان شارالاردى ايىپتاۋعا كوشتى. ءتىپتى, حالىق­ارالىق ۇيىمدار دا, جەكە ەلدەر دە ەگيپەتتىڭ جاڭا ۇكىمەتىنىڭ ءوز قارسىلاستارىنا باعىتتالعان رە­پرەسسيالىق شارالارىن ايىپتاپ, ءوز كوزقاراستارىن وزگەرتىپ وتىر.

ارينە, اسكەريلەر يسلاميس­تەرگە قارسى قاتقىل شارالاردىڭ مىسىر حالقىنىڭ مۇددەسى, ەل­دە­گى تۇراقتىلىقتى ساقتاۋ ماق­ساتىندا جاسالىپ وتىرعانىن اي­تىپ اقتالادى. ەلدىڭ قارۋلى كۇشتەرىنىڭ باس قولباسشىسى ءابدىل-فاتتاح ءاس-سيسي بىلاي دەدى: «اللا اتىمەن انت ەتىپ ايتامىن: ءبىز ءۇشىن, جەكە مەن ءۇشىن حالىقتىڭ مۇددەسىن قورعاۋ ەگيپەتتى بيلەۋدەن الدەقايدا جوعارى». ايتا كەتەتىن جاي: كۇنى كەشە «مۇسىلمان باۋىرلار» ۇيىمىنىڭ ارەكەتىنە كۋا بولعانداردىڭ كوپشىلىگى اسكەريلەردىڭ ولارعا قارسى قاتقىل شارالارىن قۇپتايتىن كورىنەدى.

ەگيپەتتە وتە كۇردەلى جاع­داي قالىپتاسىپ وتىر. ەلدە كومەندانتتىق ءتارتىپ ەنگىزىلگەن. ۋاقىتشا ۇكىمەت بۇرىنعى پرەزيدەنت ءمۋرسيدىڭ جاقتاستارىنىڭ ارەكەتتەرىن قاتتى ايىپتاپ, «مۇ­سىلمان باۋىرلار» ۇيىمى­نىڭ مۇشەلەرىن قاماۋعا الۋدا. بۇل ۇيىمنىڭ رۋحاني كوسەمى مۋحاممەد باديدىڭ تۇتقىندالۋى دا ەلدە ۇلكەن شۋ تۋدىردى. وعان حالىقتى كۇش قولدانۋعا, قارۋلى قاقتىعىسقا شاقىردى دەگەن ايىپ تاعىلىپ وتىر. يسلاميستەردىڭ ارەكەتتەرىن تەررورلىق ارەكەتكە تەڭەستىرۋ اقپارات قۇرالدارىندا ەتەك العان. ءتىپتى, «مۇسىلمان باۋىرلار» ۇيىمىنىڭ قىزمەتىنە بۇرىنعىداي تاعى دا تىيىم سالىنادى ەكەن دەگەن دە ءسوز بار. ال بۇل ۇيىمدى كەشەگى سايلاۋدا حالىقتىڭ 40 پايىزى قولداعانى بەلگىلى. ەرتەڭ جاعدايدىڭ قاي باعىتتا وزگەرەتىنى تۋرالى بولجام ايتۋ دا قيىن.

تەررورشىلاردان ساقتانباساڭ بولمايدى

اقش-تىڭ ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك اگەنتتىگى اتاقتى «ءال-كايدا» تەرروريستىك ۇيىمىنىڭ ەۋروپانىڭ بىرقاتار ەلدەرىنىڭ تەمىر جولدارىندا جارىلىس اكتىلەرىن جۇزەگە اسىرۋدى جوسپارلاپ وتىرعانىن حابارلادى.

«تەررور» دەگەن ءسوزدى ەس

سوڭعى جاڭالىقتار