دۇنيەنىڭ دوڭگەلەك ەكەنىن شىر اينالعان ۇرشىعىمەن ۇعىندىرىپ وتىراتىن جارىقتىق اجەمىزدىڭ زامانا, ەل, تۋعان جەر تاريحى تۋرالى ايتاتىن اڭگىمەلەرى اسەرلى ەدى. دالا مەكتەبىنىڭ سول ءبىر ساليقالى ساباقتارى ءبىزدى باعزى بابالار قادىمنان قازىق قاققان وسكەن ءوڭىردى قادىرلەپ-قاستەرلەۋگە, كيە تۇتۋعا باۋلىدى.
دۇنيەنىڭ دوڭگەلەك ەكەنىن شىر اينالعان ۇرشىعىمەن ۇعىندىرىپ وتىراتىن جارىقتىق اجەمىزدىڭ زامانا, ەل, تۋعان جەر تاريحى تۋرالى ايتاتىن اڭگىمەلەرى اسەرلى ەدى. دالا مەكتەبىنىڭ سول ءبىر ساليقالى ساباقتارى ءبىزدى باعزى بابالار قادىمنان قازىق قاققان وسكەن ءوڭىردى قادىرلەپ-قاستەرلەۋگە, كيە تۇتۋعا باۋلىدى.
ەسەيە كەلە ۇياداي اۋىلعا دەگەن ۇلپا سەزىم ۇلان-بايتاق قازاق جەرىنە دەگەن ۇلاعاتتى سەزىمگە ۇلاستى. ۋنيۆەرسيتەت قابىرعاسىندا تابىسقان دوستار ارقىلى ءبارىمىزدىڭ بويىمىزدا سارىارقانىڭ ساعىمدى بەلدەرى مەن التايدىڭ ايناداي كولدەرىنە, كاسپيدىڭ تولقىن ۇرعان شومبال تاستارى مەن تۇركىستاننىڭ كۇن سۇيگەن كونە كۇمبەزدەرىنە دەگەن ەرەكشە ماحاببات وياندى. مەن جانە مەنىڭ دوستارىم جۇمىر جەردەگى جۇماق مەكەن ءداپ وسى كەڭ كوسىلگەن قازاق جەرى ەكەنىن ەشبىر جاساندىلىقسىز, ەشقانداي بوياماسىز سەزىندىك, ايرىقشا ۇلاعات تۇتىپ كەلەمىز. قوس فورماتسيانى قولتىقتاپ, ەگەمەندىكتىڭ ەلەڭ-الاڭىن كوزىمەن كورگەن, كوكىرەگىمەن سەزىنگەن ءبىزدىڭ بۋىننىڭ قازاقى ءپاتريوتيزمى, مىنە, وسىنداي ساف كۇيىندە ساقتالىپ قالدى.
جالپى العاندا, پاتريوتيزم ۇعىمى ەلىنە, جەرىنە, زامانىنا قاراي ەرەكشەلەنە مە؟ الەۋمەتتىك پسيحولوگيانىڭ كلاسسيكالىق ۇعىمىندا پاتريوتيزم – جەكەلەگەن ۇلتتىڭ سالت-ءداستۇرىنىڭ, مىنەز-قۇلقىنىڭ, تاريحى مەن مادەنيەتىنىڭ نەگىزىندە قۇرالاتىن حالىق بىرلىگىنىڭ ۇلتتىق جانە مەملەكەتتىك يدەياسى ەكەنىن ۇعامىز. ول عاسىرلار بويى تاريحتىڭ وتپەلى ءارى سىندارلى ساتتەرىندە وتاندى قورعاۋدىڭ قۋاتتى قۇرالى, يدەولوگيالىق قاعيداتى رەتىندە باعالانىپ كەلدى. ياعني پاتريوتيزم بەلگىلى ءبىر نىسانانى كوزدەپ, وعان قارسى وق اتۋ ەمەس, قوعام مەن ادامنىڭ ءوزى قالايتىن قۇندىلىقتارعا قاراي قادام باسۋى, ادامداردى تۋعان ەلىنىڭ يگىلىگىنە قۇلشىندىرۋدىڭ جولى.
وي سارابىن ودان ءارى تەرەڭدەتە تۇسسەك, پاتريوتيزم ەرەكشەلەنىپ قانا قويماي, بولشەكتەنىپ, سالالانا تۇسەتىنىن بايقاۋعا بولادى. الەمدىك وي-سانا الىپتارىنىڭ ءبىرى لەۆ تولستويدىڭ 1896 جىلعى «پاتريوتيزم جانە بەيبىتشىلىك» دەگەن دۇنيەسىندەگى: «ادامداردى مەملەكەتكە بىرىكتىرىپ كەلگەن ناق سول ءپاتريوتيزمنىڭ ءوزى بۇگىندە وسى مەملەكەتتەردى كۇيرەتۋدە. ەگەر پاتريوتيزم بىرەۋ عانا بولسا, ونى بىرىكتىرۋشى, جارىلقاۋشى دەۋگە بولادى. ال بۇگىنگىدەي ءبىر-بىرىنە قاراما-قايشى كەلەتىن امەريكالىق, اعىلشىندىق, نەمىستىك, فرانتسۋزدىق, ورىستىق پاتريوتيزمدەر حالىقتاردى بىرىكتىرمەيدى, كەرىسىنشە اجىراتادى», دەگەن ءسوزى ەسكە تۇسەدى. ولاي بولسا, قازىرگى جاھاندانۋ ءداۋىرىندەگى اقپاراتتىق قوعامنىڭ پاتريوتيزمى نەسىمەن ەرەكشەلەنەدى؟ قازىرگى قازاق پاتريوتيزمىنىڭ قاعيداتتارى قانداي؟
البەتتە, بۇگىنگى پاتريوتيزم كۇردەلى ءارى سان قىرلى قۇبىلىسقا اينالعانى اقيقات. بۇگىنگى زاماندا وتاندى قورعاۋ, ەلىڭدى سۇيەتىنىڭدى دالەلدەۋ دەگەن ۇعىم بىلتەلى مىلتىق, قايقى قىلىش اسىنىپ, بەتپە-بەت كەلگەن جاۋمەن اياۋسىز كەسكىلەسۋ ەمەس. بۇگىنگى پاتريوتيزم كوزگە كورىنبەيتىن, كولەڭكەسى قولعا ۇستاتپايتىن مىلتىقسىز مايدان, اقپاراتتىق سوعىستا ءوزىڭنىڭ, تۋعان ەلىڭنىڭ ءبىتىم-بولمىسىن تۇتاستاي ساقتاپ قالۋ جولىندا كۇرەس جۇرگىزۋدىڭ ۇلگى-ونەگەسى. ول ءۇشىن الەمنىڭ استى-ۇستىنەن اعىلىپ-توگىلىپ جاتقان سان الۋان اقپاراتتار تاسقىنىنا توتەپ بەرەر رۋحاني كۇش-جىگەرىڭدى, ۇلتتىق يممۋنيتەتىڭدى شىڭداۋىڭ كەرەك. دالىرەك ايتساق, ەلىڭنىڭ تاريحىن بىلۋگە, داڭقتى بابالارىڭنىڭ ەرلىك شەجىرەسىن ماقتان تۇتۋعا ءارى سولارداي بولۋعا ۇمتىلۋىڭ قاجەت. زامان سونشالىقتى اقپاراتتاندى, جاھاندانۋ ءداۋىرى ادامزات مىنەز-قۇلقىنىڭ وزگەرۋىنە مەيلىنشە ىقپال ەتتى دەسەك تە, اتا-اناڭدى, تۋعان جەرىڭدى, وتانىڭدى ءسۇيۋ سياقتى قاسيەتتى قۇندىلىقتاردى ءالى كۇنگە ەشبىر تىلسىم كۇش ادامزاتتىڭ جان-جۇرەگىنەن ج ۇلىپ الىپ تاستاي العان جوق. ول اللانىڭ ادامزاتقا بەرگەن ەڭ ۇلى سىيى, مەيىر-شاپاعاتىنىڭ تۇگەسىلمەس ساۋلەسى. ءبىزدىڭ داۋىرىمىزگە دەيىن ەجەلگى گرەكيانى مەكەن ەتكەن توقسارى (توكساريس) بابامىزدىڭ سوزىمەن ايتساق, «رۋح ولمەيدى, رۋح كوشەدى». ءبىز تەك سول ىزگىلىك ۇرىعىن قۋراتىپ الماستان قۇنارلى توپىراققا سەۋىپ, كوكتەتە بەرگەندە عانا قازاق ءپاتريوتيزمىنىڭ شىنايى كەسكىن-كەلبەتىن سومداي الماقپىز.
ال, ناق بۇگىنگى كۇن شىندىعىنىڭ كوزىمەن قاراساق, ءبىز سول ۇرىقتى ءوندىرىپ, ءوسىرىپ, جاپىراعى جايقالعان الىپ داراققا ءالى دە جەتكىزە الماي جاتىرمىز. بەينەلەپ ايتساق, ۇلتتىق پاتريوتيزم ۇرىعىنان كوكتەگەن بۇگىنگى تالدىڭ بۇتاقتارى ي
