اقتاۋ قالاسىندا ليفت ماسەلەسى – وزەكتى. بىرنەشە جىلدار بويى بەتى بەرى قاراي الماي كەلە جاتقان ماسەلەنىڭ تامىرىنا سوڭعى كەزدەرى قان جۇگىرە باستاعانداي. ەل اراسىندا ليفت تۋرالى جىلىمىق اڭگىمەلەر اراگىدىك ەستىلىپ قالىپ ءجۇر. راسىندا, اقتاۋداعى كوپ قاباتتى ۇيلەردى ءليفتىمەن قامتاماسىز ەتۋ جايى قالاي؟ بۇل باعىتتا قانداي جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە؟
«ەگەمەن قازاقستاننىڭ» ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى گۇلايىم شىنتەمىرقىزى اقتاۋ قالاسىنىڭ اكىمى ەدىل جاڭبىرشينگە:
– ءسىز بۇعان نە دەيسىز؟
اقتاۋ قالاسىندا ليفت ماسەلەسى – وزەكتى. بىرنەشە جىلدار بويى بەتى بەرى قاراي الماي كەلە جاتقان ماسەلەنىڭ تامىرىنا سوڭعى كەزدەرى قان جۇگىرە باستاعانداي. ەل اراسىندا ليفت تۋرالى جىلىمىق اڭگىمەلەر اراگىدىك ەستىلىپ قالىپ ءجۇر. راسىندا, اقتاۋداعى كوپ قاباتتى ۇيلەردى ءليفتىمەن قامتاماسىز ەتۋ جايى قالاي؟ بۇل باعىتتا قانداي جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە؟
«ەگەمەن قازاقستاننىڭ» ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى مەنشىكتى ءتىلشىسى گۇلايىم شىنتەمىرقىزى اقتاۋ قالاسىنىڭ اكىمى ەدىل جاڭبىرشينگە:
– ءسىز بۇعان نە دەيسىز؟
– اقتاۋ قالاسىندا ليفتىلەرى بار كوپ قاباتتى تۇرعىن ۇيلەر ەڭ العاش 1968 جىلى سالىنعان بولاتىن. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇرعىن ءۇي قاتىناستارى تۋرالى زاڭىنا سايكەس كوپ قاباتتى تۇرعىن ۇيلەردەگى ليفتىلەر تۇرعىنداردىڭ ورتاق مەنشىگى بولىپ كەلدى. سوندىقتان مەملەكەت ليفتىلەردى جوندەۋ, قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارىنا بيۋدجەتتەن قارجى بولە العان جوق. ال تۇرعىنداردىڭ وزدەرى بۇل قىزمەتتى اتقارا المايدى. سەبەبى, ءبىر ءليفتىنى اۋىستىرۋ ءۇشىن شامامەن 8 ملن. تەڭگە قاجەت. مۇنداي كولەمدەگى قاراجاتتى تۇرعىنداردىڭ قالتاسى كوتەرمەيتىنى انىق. ينۆەستورلار تارتۋ دا ءتيىستى ناتيجە بەرگەن جوق.
وسىعان وراي, 2010 جىلى وبلىس پەن قالا اكىمدىگىنىڭ «تۇرعىن ۇيلەردەگى ليفتىلەردى مەملەكەتتىڭ كوممۋنالدىق مەنشىگىنە بەرۋ تۋرالى» شەشىمى قابىلداندى. قازىرگى تاڭدا قالاداعى 345 ءليفتى قالا اكىمدىگىنىڭ كوممۋنالدىق مەنشىگىنە ءوتتى.
قالانىڭ كونە تۇرعىن ءۇي قورىندا 7-10 قاباتتى ارقايسىسىندا 2 ليفتىدەن 156, ارقايسىسىندا 1 ليفتىدەن 11 جانە 8 ءليفتىسى بار 1 كوپ قاباتتى ۇيلەر بار. بارلىعى 168 كوپ قاباتتى ۇيلەردە 331 ءليفتى بار. ودان باسقا قالا اكىمدىگىنىڭ تەڭگەرىمىندە 7 كوپ قاباتتى جاڭا تۇرعىن ءۇي قورىندا 14 ءليفتى بولدى. ولاردىڭ بارلىعىن قوسىپ ەسەپتەگەندە, قالا بويىنشا 175 كوپ قاباتتى ۇيلەردە 345 ءليفتى بار. بۇگىنگى تاڭدا 345 ءليفتىنىڭ 71-ءى جۇمىس ىستەيدى, ول 66 ءۇيدى قامتيدى.
دەمەك, قالاداعى بارلىق ليفتىلەردىڭ 274-ءى جۇمىس ىستەمەيدى. سوندىقتان جۇمىس جاساۋ مەرزىمدەرى 25 جىلدان اسقان تۇگەلدەي اۋىستىرۋدى قاجەت ەتەتىن 270, ال جوندەۋدى تالاپ ەتەتىن 23 ءليفتى بولىپ وتىر. قالعان 109 ۇيدە كەم دەگەندە, ءبىر ءليفتى جۇمىس جاساۋى ءۇشىن 112 ءليفتىنى تۇگەلدەي اۋىستىرۋ قاجەت.
قازىرگى كەزدە قالالىق بيۋدجەتتەن بولىنگەن 32 ملن. تەڭگەگە 4 ءليفتى ساتىپ الىندى. ليفتىلەر وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن ءبىرىنشى كەزەكتە مۇگەدەكتەر تۇراتىن ۇيلەرگە قوندىرىلاتىن بولادى. جاقىندا وتكەن بيۋدجەتتى ناقتىلاۋ كوميسسياسىندا تاعى 5 ليفتىگە قارجى ءبولىندى. بۇل ليفتىلەر كونكۋرس ارقىلى وسى جىلى الىنىپ, 2014 جىلى ورناتىلاتىن بولادى.
سونىمەن قاتار, ليفتىلەردى كۇتىپ-ۇستاۋ شارۋاشىلىقتىڭ ماڭىزدى پروبلەمالارىنىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. سوندىقتان ونىڭ بىرنەشە تەتىكتەرى قارالىپ, وڭتايلىسى تاجىريبەگە ەنگىزىلدى. ليفتىلەردى اعىمداعى جوندەۋ مەن تەحنيكالىق قىزمەت كورسەتۋ بيۋدجەت ەسەبىنەن جۇرگىزىلەدى, قالعان شىعىندار كونكۋرستان قىزمەت كورسەتۋدى جەڭىپ العان مەردىگەردىڭ تۇرعىنداردان جيناعان تولەمدەرى ارقىلى جابىلادى. قىزمەت ەلەكتروندى سمارت-كارتا بويىنشا جۇرگىزىلەدى. تۇرعىندار ليفتىلەردى پايدالانعانى ءۇشىن سمارت-كارتانىڭ كومەگىمەن اۆتوماتتى تۇردە ەسەپتەسەدى. كارتا 800 تەڭگە تۇرادى, ونى 100 رەت پايدالانۋعا بولادى.
قازىرگى تاڭدا ليفتىلەرگە اعىمداعى قىزمەت كورسەتۋمەن «اقتاۋ قالالىق ليفتىلەرى» جشس اينالىسادى.
ماڭعىستاۋ وبلىسى.
