جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى ۇيىرمەدە وتكەن تاريح, شەجىرە, تاۋەلسىزدىك ءۇشىن كۇرەسكەن قازاق ەلىنىڭ باتىرلارى جايلى بىلە الادى.
ۇيىرمەنىڭ كەزەكتى ساباعىنا س.تورايعىروۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ وقىتۋشىسى, تاريحشى عالىم ساۋلە مامىتوۆا, قالالىق مادەنيەت ءبولىمىنىڭ قىزمەتكەرى مەيرام نۇعىماندار قاتىسىپ, سۇلتانبەت سۇلتان تۋرالى اڭگىمەلەپ بەردى.
XVIII عاسىردا ءومىر سۇرگەن سۇلتانبەت سۇلتان تۋرالى ەكى تومدىق كىتاپتى تانىستىرۋدان باستالدى.
ياعني, كوپ جىلدار بويى اشىلماي جاتقان سۇلتان جايلى مالىمەتتەر, جازبالار ەندى جارىق كورە باستادى.
تاريحشى ساۋلە مامىتوۆا وقۋشىلارعا سۇلتان جوڭعار شاپقىنشىلىعى كەزىندە شاڭدى جورىققا كەرەكۋ وڭىرىنەن 50 مىڭ قول جيناپ, شايقاسقا اتتاندىرعانىن, 1771 جىلعى شەشۋشى شايقاستا سۇلتانبەت سۇلتان ۇلدارىمەن بىرگە جوڭعارلاردى ويسىراتا جەڭگەنى جايلى بايانداپ بەردى.
وقۋشىلار ىڭعايبەك جۇلدىز, ولجاس رايىمبەك, گۇلنۇر نۇعىماندار سۇلتان جايلى وزدەرىن قىزىقتىرعان سۇراقتارىن قويدى.
سونىمەن بىرگە, جەرگىلىكتى زەرتتەۋشى عالىم ۆيتالي سيريك رەسەي ارحيۆتەرىنەن 50-شاقتى قۇجات تاپقان ەكەن.
سۇلتان تۋرالى ارحيۆتىك قۇجاتتاردى ءوڭىرىمىزدىڭ عالىمدارى كونە سلاۆيان تىلىنەن اۋدارعان. وڭىرىمىزدە سۇلتانبەت سۇلتان تۋرالى زەرتتەۋ جۇمىستارى وسىدان ەكى جىل بۇرىن باستالدى.
«سۇلتاندار ارالى» دەپ اتالعان جەر ەرتىس وزەنىنىڭ جاعاسىندا ورنالاسقان. كونە قۇجاتتاردىڭ نەگىزىندە سۇلتان تۇرعان ءۇيدىڭ كوشىرمەسى دە بوي كوتەردى.
تارالىمى 500 دانا جيناق وڭىردەگى كىتاپحانالارعا تاراتىلعان.
مەكتەپ ديرەكتورى ءلايلا ءجۇسىپوۆانىڭ ايتۋىنشا, «تۇلعا تانۋ» ۇيىرمەسى ارى قاراي دا جالعاسىپ, وقۋشىلاردىڭ رۋحاني تاريح-تانىمدىق وي-ورىستەرىن كەڭەيتۋگە باعىتتالادى.
پاۆلودار
