ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىنىڭ اقپاراتتىق الاڭىندا اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 175 جىلدىعىنا ارنالعان ءىس-شارالار تۋرالى ءباسپاسوز كونفەرەنتسياسىندا مەرەيتوي قارساڭىنداعى باعدارلامالار رەتى حابارلاندى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا, بىلتىر 30 قازان كۇنى اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىن دايىنداۋ جانە وتكىزۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ حاتتاماسىمەن اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىن دايىنداۋ جانە وتكىزۋ جونىندەگى جالپى رەسپۋبليكالىق جوسپارى بەكىتىلگەن بولاتىن. 82 تارماقتى قامتيتىن جوسپار ءىرى حالىقارالىق, رەسپۋبليكالىق جانە وبلىستىق قوعامدىق ماڭىزى بار 500-دەن استام ءىس-شارالاردى قامتيدى.
– بيىل – ەرەكشە ايتۋلى جىل. ەلدىگىمىز مەن رۋحانياتىمىز ءۇشىن اسا ماڭىزدى, مەملەكەتتىك عانا ەمەس حالىقارالىق دەڭگەيدە جاۋاپكەرشىلىگى زور مىندەت كوزدەلىپ وتىر. ول ۇلتىمىزدىڭ ۇلى اقىنى, ويشىلى اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىن اتاپ ءوتۋىمىز بولماق. اباي ەسىمى, اباي مۇراسى, ابايدىڭ ءومىر جولى مەن ونەگەسى ءار قازاق ءۇشىن قادىرلى, قاسيەتتى. «قالىڭ ەلىم, قازاعىم, قايران جۇرتىم…» دەپ, حالقىنىڭ قامىن قارا باسىنىڭ قادىرىنەن جوعارى قويىپ وتكەن اقىنعا دەگەن ىقىلاس زور, قۇرمەت تە شەكسىز. جوسپاردىڭ 4-تارماعىنا سايكەس نۇر-سۇلتان, الماتى, شىمكەنت قالالارى جانە وبلىستاردىڭ اكىمدىكتەرى مەرەكەلەۋدىڭ وڭىرلىك جوسپارلارى ازىرلەندى, – دەگەن مادەنيەت جانە سپورت ۆيتسە-ءمينيسترى نۇرعيسا داۋەشوۆ يدەيالىق مازمۇندى ءىس-شارالارعا نەگىزدەلگەن بىرقاتار جوسپارمەن تانىستىردى. ۆيتسە-ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, «استانا وپەرا» مەملەكەتتىك وپەرا جانە بالەت تەاترىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ق.توقاەۆتىڭ قاتىسۋىمەن ۇلى اباي مەرەيتويىنىڭ رەسمي سالتاناتتى اشىلۋ راسىمىنە ارنالعان كونتسەرت وتكىزىلەدى. ال ەڭ ماڭىزدى جوبالاردىڭ ءبىرى – اباي شىعارمالارى 10 شەت تىلىنە (فرانتسۋز, اعىلشىن, ورىس, اراب, يسپان, قىتاي جانە تۇرىك, جاپون, نەمىس, يتاليا تىلدەرى) اۋدارىلىپ, سونداي-اق 3 مىڭ دانا تارالىممەن باسىپ شىعارىلماق.
– اۋدارما ماسەلەسىنە كەلگەندە ۇلكەن ىجداعاتتىلىقپەن قاراۋ كەرەك. وسىعان دەيىنگى تاجىريبەسى ەسكەرىلە كەلە, بۇل جۇمىستارمەن ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسى شۇعىلدانىپ جاتىر, – دەيدى ۆيتسە-مينيستر.
ودان كەيىنگى ءىرى جوبا – ابايدىڭ ءومىرى, شىعارماشىلىعى, مۇراسى جانە قازاق مادەنيەتىن دامىتۋداعى ءرولى تۋرالى ءۇش قويىلىمدىق-دەرەكتى فيلم ءتۇسىرۋ. قازىرگى ۋاقىتتا ۇلتتىق كينونى قولداۋ مەملەكەتتىك ورتالىعىنىڭ 2019 جىلدىڭ 30 قىركۇيەگى مەن 31 قازان ارالىعىنداعى ىرىكتەۋ كونكۋرسىنا اباي تۋرالى 3 دەرەكتى جانە 3 كوركەم فيلم كينوجوبالارى كەلىپ تۇسكەن. كەلەسى كەزەكتە, اتالعان ورتالىق قولدانىستاعى زاڭناماعا سايكەس, كينوجوبالاردى ساراپتاما كەڭەسىنىڭ قاراۋىنا شىعاراتىن بولادى. «دەرەكتى فيلم – شىعارماشىلىق جۇمىستىڭ جەمىسى. مەن وسى دەرەكتى فيلمگە ابايتانۋشى رەتىندە قاتىسامىن. دايىندىق جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر. كينووندىرىس سالاسىندا, دەرەكتى فيلم جانرىمەن جۇمىس ىستەۋ بويىنشا بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە تابىسقا جەتتىك», دەيدى اكادەميك عاريفوللا ەسىم.
مادەني-كوپشىلىك ءىس-شارالار رەتى اقىننىڭ تۋعان كۇنىنە وراي تامىز ايىندا تۋعان جەرى اباي اۋدانىندا «ەتنو اۋىل» كەشەنىنىڭ اۋماعىندا تەاترلاندىرىلعان قويىلىمدارمەن, ايتىسپەن, سيرەك كەزدەسەتىن كىتاپتاردىڭ, مۇراجاي ەكسپوناتتارىنىڭ, قولدانبالى ونەر شەبەرلەرى بۇيىمدارىنىڭ كورمەلەرى جانە سپورتتىق جيىندارمەن جالعاسپاق. سەمەي قالاسىندا «اباي مۇراسى جانە الەمدىك رۋحانيات» اتتى حالىقارالىق عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسيا وتكىزىلەدى. كونفەرەنتسياعا بەلگىلى وتاندىق جانە شەتەلدىك ابايتانۋشى عالىمدار, عىلىمي-شىعارماشىلىق زيالى قاۋىم وكىلدەرى شاقىرىلادى.
مەرەيتوي اياسىندا ابايدىڭ «جيدەباي-ءبورىلى» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني جانە ادەبي-مەموريالدىق مۋزەي-قورىعىن مۋزەەفيكاتسيالاندىرۋ جانە اقىن ەسىمىمەن بايلانىستى تاريحي-مادەني مۇرا وبەكتىلەرىنە عىلىمي-رەستاۆراتسيالاۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ قاراستىرىلعان. بارلىق وقۋ ورىندارىندا ابايدىڭ ولەڭدەرىن جانە قارا سوزدەرىن مانەرلەپ وقۋ جانە مازمۇنداۋ بويىنشا اشىق ساباقتار مەن تاقىرىپتىق شىعارما بايقاۋلارى وتكىزىلەدى. رەسپۋبليكانىڭ بارلىق ايماقتارىندا وقۋشىلار ءۇشىن «اباي جەرىنە ساياحات» اتتى اباي جەرلەرىنە ەكسكۋرسيالىق تۋرلار قاراستىرىلعان.
جوعارى وقۋ ورىندارىندا عىلىمي كونفەرەنتسيالار, اباي وقۋلارى, سيمپوزيۋمدار, پوەتيكالىق جانە ادەبي فەستيۆالدار, پوەزيا كەشتەرى, اباي ولەڭدەرىن ۇزدىك وقۋ, اندەرىن ورىنداۋ جانە شىعارماشىلىعىن ءبىلۋ بويىنشا سەمينارلار مەن كونكۋرستار جوسپارلانۋدا. ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۇۋ جانىنان «اباي اكادەمياسى» عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتى قۇرىلدى.
ءاربىر قازاقستاندىق ابايدىڭ شىعارمالارى بويىنشا جالپىۇلتتىق ديكتانتقا قاتىسا الادى. سونىمەن قاتار مەرەيتوي اياسىندا بارلىق مادەنيەت جانە سپورت ۇيىمىندا ادەبي وقۋلار, تاقىرىپتىق ءىس-شارالار, ۇلتتىق سپورت تۇرلەرى بويىنشا سپورتتىق جارىستار, شىعارماشىلىق كەشتەر, فەستيۆالدار, اسكەري بولىمدەردە بەلگىلى اقىن-جازۋشىلار, ابايتانۋشى عالىمداردىڭ قاتىسۋىمەن سالتاناتتى ءىس-شارالار قاتارى تولاسسىز جالعاسا بەرمەك. بۇگىندە مەرەيتويدى يۋنەسكو اياسىندا تويلاۋ ماسەلەلەرى قىزۋ پىسىقتالىپ, دايىندىق جۇمىستارى قارقىندى باستالىپ تا كەتتى. «ابايدىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان شارالار مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ 3 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى جىلدىق جوسپارلانعان قارجىسى ەسەبىنەن وتەدى. مىسالى, اباي اتىنداعى وپەرا جانە بالەت تەاترى
گاسترولدىك ساپارلارىنا بولىنگەن جىل سايىنعى قارجىنى اباي جىلىنا ارناپ, ماسكەۋ, تۇركيا, قىتايعا بارىپ ونەر كورسەتەدى», دەيدى نۇرعيسا داۋەشوۆ. مەرەيتوي اياسىندا ابايدىڭ «جيدەباي-ءبورىلى» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني جانە ادەبي-مەموريالدىق مۋزەي-قورىعىن تۇرلەندىرۋ جانە اقىن ەسىمىمەن بايلانىستى تاريحي-مادەني مۇرا وبەكتىلەرىنە عىلىمي-رەستاۆراتسيالاۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ قاراستىرىلعان. بۇل جۇمىستاردىڭ ءبارى «قازرەستاۆراتسيا» ۇيىمىنا بولىنگەن قاراجات ەسەبىنەن جاسالادى. مىسالى, ابايدىڭ سەمەي قالاسىنداعى مۋزەيىنىڭ ىشكى جوندەۋ جۇمىستارىنا 30 ملن تەڭگە ءبولىنىپ وتىر.
ابايدىڭ الەمدىك ادەبيەت پەن مادەنيەتكە قوسقان ۇلەسىن كەڭ ىلگەرىلەتۋ ماقساتىندا, مەرەيتوي اياسىندا قازاقستاندىق جانە شەتەلدىك مەديادا, الەۋمەتتىك جەلىلەردە كەڭ تاراتۋ ءۇشىن اقىننىڭ شىعارماشىلىعى تۋرالى بىرقاتار تەلەۆيزيالىق, كوركەمدىك, دەرەكتى, عىلىمي پۋبليتسيستيكالىق فيلمدەردىڭ, تەلەباعدارلامالاردىڭ, ارنايى شىعارىلىمدار مەن يميدجدىك جوبالاردىڭ جۇزەگە اسىرىلۋى قاراستىرىلعان.