ءتۇرلى جات اعىمداردىڭ جەتەگىندە كەتىپ, سولاردىڭ سويىلىن سوعىپ جۇرگەن قاراكوز باۋىرلارىمىزدى كورگەن سايىن افريكا ەلىنىڭ كوسەمى نەلسوننىڭ: «ميسسيونەرلەر ەلىمىزگە كەلگەندە قولدارىندا كىتاپ, ءبىزدىڭ يەلىگىمىزدە جەر بولعان ەدى. كوزىمىزدى جۇمىپ قايتا اشقانىمىزدا ولاردىڭ يەلىگىندە جەر, ال ءبىزدىڭ قولىمىزدا كىتاپ قالدى», دەپ اششى دا بولسا شىمبايعا باتاتىن شىندىقتى ايتىپ كەتكەن ويلى ءسوزى ءتىل ۇشىنا ورالا بەرەدى.
بولىنگەندى ءبورى جەيدى
ءيا, اتا-باباسى عاسىرلار بويىنا ۇستانىپ كەلگەن قاسيەتتى دە قاستەرلى ءداستۇرلى دىنىنەن بۇگىنگى ۇرپاعىنىڭ قاعىنان جەرىگەن قۇلانداي جيرەنۋىنە نە سەبەپ سوندا؟ ءجۇز وتىزدان استام ۇلىس پەن ۇلت وكىلدەرىنىڭ بالاسىن كەڭ قۇشاعىنا سىيدىرا بىلگەن سايىن دالا توسىندە قازاقتىڭ بالاسىنىڭ ءبىرى – ءسالاف, ءبىرى – ۋاھاب, ەندى ءبىرى قۇرانشىل بولىپ, باسى قوسىلمايتىنى نەسى؟ ءجا, ولار بىردەڭەنى ءبىلىپ ايتسا, ءجون دەرسىڭ-اۋ. ال ەشتەڭەنىڭ بايىبىنا بارماستان, ەلىنىڭ, جەرىنىڭ, اتا-باباسى ءجۇرىپ وتكەن سان عاسىرلىق جولىنىڭ تالەيى تاريحىن بىلمەي تۇرىپ «اناۋ ايتتى مەن» دۇرمەككە ايقاي قوسىپ: «ناماز وقىماعاننىڭ ءبارى كاپىر» نەمەسە «اكەڭ ناماز وقىمايتىن بولسا, ءتىلىن الما, شەشەڭ ناماز وقىماسا, قولىنان ءشاي ىشپە», «پايعامباردىڭ (س.ع.س.) سۇننەتىن ورىنداۋ مىندەت ەمەس» جانە ت.س.س. دەپ جۇرگەندەردىڭ ءىس-ارەكەتى قاي اقىلعا قونادى؟ اعايىنىن «اداستىعا» ساناپ جۇرگەن ونداي باۋىرلارىمىز تۋعانىنا, قالا بەردى ەلى مەن جەرىنە وپاسىزدىق جاساۋمەن قاتار, ەڭ الدىمەن, وزدەرىنىڭ اداسىپ جۇرگەنىن بىلە مە ەكەن؟ قاسيەتتى قۇراندا: «ءاي مۇمىندەر! اللادان شىنايى قورقۋمەن قورقىڭدار دا مۇسىلمان بولعان كۇيدە عانا ولىڭدەر. ءتۇپ-تۇگەل اللانىڭ جىبىنە (دىنىنە) جابىسىڭدار دا بولىنبەڭدەر» («ءالي عىمران» سۇرەسى, 102-103-اياتتار), كۇللى مۇسىلمان بالاسىنا بولىنبەڭدەر دەپ اشىق ايتىپ تۇرعان جوق پا؟
شىنتۋايتىنا كەلەر بولساق, جاتجۇرتتىقتارعا سەنىڭ ءوزىڭ دە, ءدىنىڭ دە كەرەك ەمەس. ولاردىڭ كوزدەگەنى باسقا. كوبىسىنىڭ اۋزىنىڭ سۋى قۇري باعىپ وتىرعانى – سەنىڭ ۇلان-عايىر جەرىڭ مەن جەراستى قازبا بايلىقتارىڭ. كەزىندەگى «ءبولىپ ال دا بيلەي بەر» دەپ قازاق جەرىن ەمەن-ەركىن بيلەپ-توستەگەن وتارشىل پاتشالىق رەسەيدىڭ ساياساتىن بۇگىنگى تاڭدا مۇحيتتىڭ ارعى جاعىنداعى مىسىقتىلەۋلىلەر قولدانعىسى كەلەدى جانە مۇسىلماندى مۇسىلمانعا ايداپ سالىپ قولدانىپ تا ءجۇر. توسكەيدە مالى, توسەكتە باسى قوسىلعان قارعا تامىرلى قازاق بالاسىنىڭ بولماشىعا بولا ءجۇز شايىسىپ, بەت جىرتىسىپ جۇرگەنى جىمىسقى ارەكەتتى ساياساتتىڭ قۇربانى بولعانى ەمەي نەمەنە؟ ال بۇل كورىنىس قالىپتى جۇيەگە اينالىپ كەتەتىن بولسا, از ۋاقىتتان كەيىن: «بولىنگەندى ءبورى جەيدىنىڭ» كەبىن كيىپ, توز-توز بولىپ كەتپەسىمىزگە كىم كەپىل؟
ەل ىشىندە سوڭعى كەزدەرى الاڭداۋشىلىق تۋعىزىپ وتىرعان وسىنداي كەلەڭسىزدىكتەردىڭ الدىن الىپ, رۋحاني سەنىمنىڭ قوعامداعى ورنىن ايقىنداۋ ءۇشىن العاش رەت ەلباسى جات اعىمداردىڭ تەرىس باعىتتاعى ارەكەتىنىڭ سالدارىنان ورىن الىپ وتىرعان ءدىني كەلەڭسىزدىكتەردى تىلگە تيەك ەتە تۇرىپ, ءوزىنىڭ: «قازاقستان-2050» ستراتەگياسى – قالىپتاسقان مەملەكەتتىڭ جاڭا ساياسي باعىتى» اتتى قازاقستان حالقىنا ارناعان كەزەكتى جولداۋىندا: «بۇگىندە ءبىزدىڭ حالقىمىز ءۇشىن ءداستۇرلى ەمەس ءدىني جانە جالعان ءدىني اعىمدار ماسەلەسى وتكىر تۇر. جاستارىمىزدىڭ ءبىر بولىگى ومىرگە وسى جات, جالعان ءدىني كوزقاراستى كوزسىز قابىلدايدى, ويتكەنى, ءبىزدىڭ قوعامنىڭ ءبىر بولىگىندە شەتتەن كەلگەن جالعان ءدىني اسەرلەرگە يممۋنيتەتى ءالسىز.
قازىر كەيبىر سىرتقى كۇشتەر جاستارىمىزدى يسلام ءدىنىنىڭ حاق جولىنان اداستىرىپ, تەرىس باعىتقا تارتۋعا تىرىسۋدا. مۇنداي ۇلتتىق تابيعاتىمىزعا جات كەلەڭسىزدىكتەردەن بويىمىزدى اۋلاق سالۋىمىز كەرەك», دەي كەلىپ, «ءبىزدىڭ كونستيتۋتسيا سەنىم بوستاندىعىنا كەپىلدىك بەرەدى, بۇل – فاكت. بىراق, وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, شەكسىز ەركىندىك دەگەن بولمايدى. ول دەگەنىمىز – حاوس. بارلىعى دا كونستيتۋتسيا مەن زاڭدار اياسىندا بولۋعا ءتيىس», دەپ قاداپ ايتقانىن ءاربىر سانالى ازامات ەسىندە مىقتاپ ۇستاعانى ابزال.
لاڭكەستىك ارەكەت دىننەن ەمەس
ءوز زامانىنىڭ ۇلى ويشىلى ف.گاستەنكەردىڭ: «دۇنيەدەگى تەپە-تەڭدىكتى ۇستاپ تۇرعان يسلام ءدىنى. ءدىن شايقالسا, الەم شايقالادى» دەگەنى بار. ءبىز بۇگىن سونىڭ كۋاسى بولىپ وتىرمىز. ماسەلەن, بۇگىنگى تاڭدا مۇسىلمان الەمىندەگى يران, يراك, سيريا, پالەستينا سياقتى مەملەكەتتەردەگى بەيبىت تۇرعىنداردىڭ ۇرەيىن تۋعىزىپ, تىنىشتىعىن قاشىرىپ وتىرعان دۇربەلەڭ جاعداي شىنايى ءدىننىڭ ارەكەتى ەمەس, ول سول جەرلەردىڭ بايلىعىنا كوز سۇزگەن, ءدىندى جامىلعى ەتۋشى سىرتتان كەلگەن ساياسي كۇشتەردىڭ ىقپالى ەكەندىگى جاسىرىن ەمەس. بۇرناعى جىلى ەلىمىزدىڭ باتىس وڭىرلەرىندە ورىن العان لاڭكەستىك ارەكەتتەردى دە ەل ىشىنە ىرىتكى سالۋ ارقىلى تۇراقتىلىقتى شايقالتقىسى كەلگەن ءدىندى جامىلعى ەتۋشى بۇزاقى پيعىلدىلاردىڭ ارەكەتى دەپ بىلگەن ءجون. مۇنىڭ ەڭ قاۋىپتىسى – ءدىن جولىندا ءجۇرمىز دەگەن جاستارىمىزدىڭ جاساعان امالدارىنىڭ سوڭى ن
