قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ قاۋلىسى №1541

سەنبى, 2 اقپان 2013 6:29

2012 جىلعى 4 جەلتوقسان استانا, ۇكىمەت ءۇيى

ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى

«ماگيسترالدىق قۇبىر تۋرالى» 2012 جىلعى 22 ماۋسىمداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ 5-بابىنىڭ 5) تارماقشاسىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى قاۋلى ەتەدى:

1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارى بەكىتىلسىن

2. وسى قاۋلى العاشقى رەسمي جاريالانعانىنان كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى.

سەنبى, 2 اقپان 2013 6:29

2012 جىلعى 4 جەلتوقسان استانا, ۇكىمەت ءۇيى

ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارىن بەكىتۋ تۋرالى

«ماگيسترالدىق قۇبىر تۋرالى» 2012 جىلعى 22 ماۋسىمداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ 5-بابىنىڭ 5) تارماقشاسىنا سايكەس قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى قاۋلى ەتەدى:

1. قوسا بەرىلىپ وتىرعان ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارى بەكىتىلسىن

2. وسى قاۋلى العاشقى رەسمي جاريالانعانىنان كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن وتكەن سوڭ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى.

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-ءمينيسترى 

س. احمەتوۆ.

قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2012 جىلعى 4 جەلتوقسان №1541 قاۋلىسىمەن بەكىتىلگەن

ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارى

1. جالپى ەرەجەلەر

1. وسى ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ قاعيدالارى (بۇدان ءارى – قاعيدالار) «ماگيسترالدىق قۇبىر تۋرالى» 2012 جىلعى 22 ماۋسىمداعى قازاقستان رەسپۋبليكاسى زاڭىنىڭ (بۇدان ءارى – زاڭ) 5-بابىنىڭ 5) تارماقشاسىنا سايكەس ازىرلەندى جانە ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ ءتارتىبىن ايقىندايدى.

2. وسى قاعيدالاردا قولدانىلاتىن نەگىزگى ۇعىمدار:

1) كۇزەتىلەتىن وبەكت – ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ بىرىڭعاي وندىرىستىك-تەحنولوگيالىق كەشەنىنە كىرەتىن كۇزەتىلەتىن م ۇلىك (عيمارات, قۇرىلىس, قۇرىلىم, جەر ۋچاسكە, تۇرعىن نەمەسە تۇرعىن ەمەس ءۇي-جاي, وزگە م ۇلىك);

2) ماگيسترالدىق قۇبىر – ءونىمدى قاۋىپسىز تاسىمالداۋدى قامتاماسىز ەتەتىن جەلىلىك بولىكتەن جانە وبەكتىلەردەن تۇراتىن, تەحنيكالىق رەگلامەنتتەر مەن ۇلتتىق ستاندارتتار تالاپتارىنا سايكەس كەلەتىن بىرىڭعاي وندىرىستىك-تەحنولوگيالىق كەشەن;

3) ماگيسترالدىق قۇبىردى كۇزەتۋ – تۇلعالاردىڭ ماگيسترالدىق قۇبىرعا قاتىستى قۇقىققا قايشى ارەكەتتەرىن بولدىرماۋعا, سونداي-اق كۇزەت پەن قاۋىپسىزدىكتىڭ تەحنيكالىق قۇرالادارىن قاساقانا ىستەن شىعارۋدان قورعاۋعا باعىتتالعان ءىس-شارالار جۇيەسى;

4) ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ كۇزەت ايماعى – ماگيسترالدىق قۇبىر وبەكتىلەرىنە ىرگەلەس جاتقان جانە حالىقتىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ مەن قۇبىر وبەكتىلەرىن قاۋىپسىز جانە ىركىلىسسىز پايدالانۋ ءۇشىن قاجەتتى جاعدايلار جاساۋعا ارنالعان, ونىڭ شەگىندە اۋماقتى بەلگىلەۋ ماقساتتارىنا ساي كەلمەيتىن قىزمەت تۇرلەرىنە شەكتەۋ قويىلاتىن نەمەسە تىيىم سالىناتىن ايرىقشا كۇزەت جانە پايدالانۋ جاعدايلارىنداعى (قۇرلىقتاعى جانە (نەمەسە) سۋداعى) اۋماق;

5) ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى – قازاقستان رەسپۋبليكاسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اكىمشىلىك-اۋماقتىق بىرلىگى نەمەسە ماگيسترالدىق قۇبىرعا مەنشىك قۇقىعىندا يەلىك ەتەتىن زاڭدى تۇلعا;

6) ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ فيزيكالىق قاۋىپسىزدىگى – تۇلعالاردىڭ قۇقىققا قارسى ءىس-ارەكەتتەرىنەن تۋىندايتىن قاتەرلەردەن ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ قورعالۋ جاي-كۇيى;

7) ماگيسترالدىق قۇبىردى فيزيكالىق قورعاۋ – تۇلعالاردىڭ زاقىمداۋعا اكەپ سوقتىراتىن قۇقىققا قارسى ءىس-ارەكەتتەرىنەن تۋىندايتىن ماگيسترالدىق قۇبىرعا قاتىستى قاتەرلەردى بولدىرماۋعا باعىتتالعان قۇقىقتىق نورمالاردىڭ, ۇيىمداستىرۋشىلىق شارالار مەن ينجەنەرلىك-تەحنيكالىق شەشىمدەردىڭ جيىنتىعى;

8) وپەراتور – ونىمدىماگيسترالدىق قۇبىرمەن تاسىمالداۋدى جانە (نەمەسە) ونى پايدالانۋدى جۇزەگە اسىراتىن ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى نەمەسە ماگيسترالدىق قۇبىرعا وزگە دە زاڭدى نەگىزدە يەلىك ەتەتىن زاڭدى تۇلعا نە ولار ۋاكىلەتتىك بەرگەن, وپەراتورلىق قىزمەتتەر كورسەتەتىن ۇيىم;

9) ءونىم – تاسىمالداۋعا دايىندالعان جانە ءتيىستى ءونىم ءتۇرى بويىنشا تەحنيكالىق رەگلامەنتتەرگە سايكەس كەلەتىن تۇراقتى (تۇراقتى ەمەس) گاز كوندەنساتىن, تابيعي گازدى, ىلەسپە گازدى, باسقا دا سۇيىق جانە گاز تارىزدەس كومىرسۋتەكتەردى, مۇناي ونىمدەرىن قوسا العانداعى مۇناي;

10) تەحنيكالىق ءدالىز – ماگيسترالدىق قۇبىر نەمەسە قاتار سالىنعان ماگيسترالدىق قۇبىرلار مەن كوممۋنيكاتسيالار جۇيەسى وتەتىن اۋماق.

3. ماگيسترالدىق قۇبىردى جوبالاۋ, سالۋ, قايتا قۇرۋ, كەڭەيتۋ, تەحنيكالىق قايتا جاراقتاندىرۋ, جاڭعىرتۋ, كۇردەلى جوندەۋ كەزىندە ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ فيزيكالىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ, سونداي-اق ونى فيزيكالىق قورعاۋ بويىنشا تالاپتاردى ساقتاۋ جانە:

1) وسى قاعيدالاردى;

2) ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋگە قويىلاتىن تالاپتاردى بەلگىلەيتىن نورماتيۆتىك-تەحنيكالىق جانە وزگە دە نورماتيۆتىك قۇجاتتامانى, سونىڭ ىشىندە ستاندارتتاردى, قۇرىلىس نورمالارىن جانە ەرەجەلەرىن (قنجە);

3) ماگيسترالدىق قۇبىردى جانە (نەمەسە) ونىڭ بولىكتەرىن سالعان (قايتا قۇرۋ, كەڭەيتۋ,تەحنيكالىق جاراقتاندىرۋ, جاڭعىرتۋ, كۇردەلى جوندەۋ) كەزدە جۇمىس قۇجاتتاماسىنىڭ بارلىق تۇزەتۋلەرىمەن جانە وزگەرىستەرىمەن قۇرىلىس-مونتاجداۋ جۇمىستارىنىڭ ناقتى ورىندالۋىن راستايتىن جوبالاۋ جانە ورىنداۋ قۇجاتتاماسىن باسشىلىققا الۋ قاجەت.

2. ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ ءتارتىبى

4. ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋدى ۇيىمداستىرۋ:

1) كۇزەتىلەتىن وبەكتىلەردە وتكىزۋ جانە وبەكتىشىلىك تارتىپتەردى ەنگىزۋدى جانە قامتاماسىز ەتۋدى;

2) ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىنىڭ (وپەراتوردىڭ) قاۋىپسىزدىك قىزمەتىمەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاساۋىن;

3) كۇزەت بەكەتتەرىن, جۇمىلدىرۋ توپتارىن, جەدەل ارەكەت ەتۋ توپتارىن قويۋدى;

4) كۇزەتىلەتىن وبەكتىلەر پەرسونالىنىڭ, كەلۋشىلەردىڭ ءىس-ارەكەتتەرىن باقىلاۋدى;

5) كۇزەتىلەتىن وبەكتىلەرگە قاتىستى قۇقىققا قارسى ءىس-ارەكەتتەردىڭ جولىن كەسۋدى;

6) كۇزەت پەن قاۋىپسىزدىكتىڭ تەحنيكالىق قۇرالدارىن ەنگىزۋدى;

7) كۇزەت كۇشتەرىنىڭ كۇزەت پەن قاۋىپسىزدىكتىڭ تەحنيكالىق قۇرالدارىنىڭ ىسكە قوسىلۋ دابىلدارىنا ارەكەت ەتۋىن كوزدەيدى.

5. ماگيسترالدىق قۇبىردى كۇزەتۋ كۇزەت قىزمەتىنىڭ سۋبەكتىسىمەن كۇزەت قىزمەتىن كورسەتۋ تۋرالى شارت نەگىزىندە جۇزەگە اسىرىلادى.

6. كۇزەت قىزمەتىن كورسەتۋ تۋرالى شارت ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى (وپەراتور) جانە كۇزەت قىزمەتىنىڭ سۋبەكتىسى اراسىندا جاسالادى. كۇزەت قىزمەتىن كورسەتۋ تۋرالى شارت نەگىزىندە كۇزەت قىزمەتىن كورسەتۋ «كۇزەت قىزمەتى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىمەن  رەتتەلەدى. كۇزەت ۋاقىتى, كۇزەتۋ ءتاسىلى, كۇزەتشىلەر سانى, قارۋلانۋى, تەحنيكالىق جانە ارنايى قۇرالدارى كۇزەت قىزمەتىن كورسەتۋ تۋرالى شارت تالاپتارىمەن ايقىندالادى.  كۇزەتشىلەر سانى, قارۋلانۋى, تەحنيكالىق جانە ارنايى قۇرالدارى «كۇزەت قىزمەتى تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىن جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى شارالار تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2002 جىلعى 5 ساۋىردەگى № 407 جانە «جەكەلەگەن قارۋ تۇرلەرىنىڭ اينالىمىنا مەملەكەتتىك باقىلاۋ جاساۋ تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭىن جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى شارالار تۋرالى»  قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2000 جىلعى 3 تامىزداعى № 1176 قاۋلىلارىمەن بەكىتىلگەن نورماتيۆتەردەن اسپاۋى ءتيىس. كۇزەت قىزمەتىن كورسەتۋ تۋرالى شارت جاساسۋ الدىندا كۇزەت قىزمەتىنىڭ سۋبەكتىسى مەن ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىنىڭ (وپەراتوردىڭ) ۋاكىلەتتى وكىلدەرى كۇزەتۋگە جاتاتىن ماگيسترالدىق قۇبىرلارعا تەكسەرۋ جۇرگىزەدى.

ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى تەكسەرۋ قۇقىققا قارسى قول سۇعۋشىلىققا ونىڭ جاسىرىنۋشىلىعىن, تۇراقتىلىعىن ايقىنداۋ ماقساتىندا جەرگىلىكتى جەردە ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ جاي-كۇيىن, قاسيەتتەرىن جانە ەرەكشەلىكتەرىن زەرتتەۋ جانە ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىنىڭ (وپەراتوردىڭ) تالاپتارىن ەسكەرۋمەن ماگيسترالدىق قۇبىردى فيزيكالىق قورعاۋ جونىندە شارالار ازىرلەۋ ماقساتىندا جۇرگىزىلەدى.

7.ماگيسترالدىق قۇبىرلاردىڭ كۇزەتى كۇزەتۋ, پاترۋلدەۋ تاسىلدەرىمەن نەمەسە تەحنيكالىق قۇرالداردى قولدانۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى.

8. كۇزەت تاسىلىمەن كۇزەتۋ كۇزەت قىزمەتىنىڭ سۋبەكتىسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ارەكەتى ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كوزبەن شولىپ بايقاۋ جانە باقىلاۋ-وتكىزۋ پۋنكتتەرىن ۇيىمداستىرۋ, كۇزەت بەكەتتەرىن قويۋ (ستاتسيونارلىق, اينالىپ شىعۋ, پەريمەتر بويىنشا بەكەتتەر, ساقتاندىرۋ بەكەتتەرى) ارقىلى ونى قۇقىققا قايشى قول سۇعۋشىلىقتان فيزيكالىق قورعاۋدان تۇرادى.

9. پاترۋلدەۋ تاسىلىمەن كۇزەتۋ كۇزەت قىزمەتىنىڭ سۋبەكتىسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ توبىمەن (جۇمىلدىرىلعان توپتار, جەدەل ارەكەت ەتۋ توپتارى), ونىڭ ىشىندە تەحنيكالىق قۇرالداردى پايدالانىپ, تىكەلەي ماگيسترالدىق قۇبىرلارعا قاتىستى قۇقىققا قايشى ارەكەتتەر جاساۋعا نەمەسە جاساۋعا دايىندىقتاردىڭ جولىن كەسۋ ماقساتىندا كولىك قۇرالىمەن نەمەسە وزگە دە قۇرالدارمەن ماگيسترالدىق قۇبىردى اينالما, اينالا ءجۇرۋ, كوزبەن شولۋ ارقىلى بايقاۋدى قامتيدى.

10. تەحنيكالىق قۇرالداردى قولدانىپ ماگيسترالدىق قۇبىردى كۇزەتۋ ءتاسىلى كۇزەت قىزمەتىنىڭ سۋبەكتىسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ماگيسترالدىق قۇبىردى تەحنيكالىق قۇرالداردىڭ كومەگىمەن باقىلاۋ جانە قۇقىققا قايشى قول سۇعۋشىلىقتاردان (تەحنيكالىق بەكەتتەر) ونى فيزيكالىق قورعاۋ ارەكەتتەرىنەن تۇرادى.

11. ماگيسترالدىق قۇبىرلاردىڭ ورنالاسۋ, كۇزەتۋدىڭ تەحنيكالىق قۇرالدارىمەن جابدىقتالۋىنا جانە باسقا دا ەرەكشەلىكتەرىنە بايلانىستى كۇزەتۋ تاسىلدەرىنىڭ نەگىزگى ەلەمەنتتەرى مىنالار بولىپ تابىلادى:

1) كۇزەتىلەتىن وبەكتىگە كىرەتىن جەردە وتكىزۋ ءتارتىبىن قامتاماسىز ەتۋ, كولىك قۇرالدارى مەن جەكە تۇلعالاردىڭ قوزعالىسىن شەكتەۋ ءۇشىن قويىلاتىن باقىلاۋ-وتكىزۋ پۋنكتى (بۇدان ءارى – ءبوپ);

2) جەكەلەگەن وبەكتىدە نەمەسە بىرنەشە وبەكتىلەردە اشىق الاڭدا نەمەسە قورشالعان اۋماقتا قويىلاتىن, كۇزەتشىلەر اينالىپ جۇرگەندە ولاردىڭ جالپى ۇزىندىعى 100 مەتردەن اسپايتىن ستاتسيونارلىق بەكەت;

3) اينالا ءجۇرۋ ارقىلى ءبىر نەمەسە بىرنەشە وبەكتىلەردى كۇزەتۋ ءۇشىن ارنالعان, اينالا ءجۇرۋ ۇزىندىعى 100 م ارتىق, بىراق 300 م اسپايتىن, اينالما بەكەتى;

4) باقىلاۋ جانە اقپارات جيناۋ ءۇشىن كۇزەتتىڭ تەحنيكالىق قۇرالدار كەشەنى ورناتىلعان ءۇي-جايدا قويىلاتىن تەحنيكالىق بەكەت;

5) كەشەندى كۇشتەردىڭ, ونىڭ ىشىندە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى جەتكەنگە دەيىن, كۇزەتىلەتىن وبەكتىلەر ينفراقۇرىلىمىنىڭ دابىل بەرگىشى ىسكە قوسىلعاندا جانە وپەراتيۆتى جاعداي شيەلەنىسكەن كەزدە كىدىرىسسىز دەن قويۋ ءۇشىن ارنالعان جەدەل دەن قويۋ توبى;

6) كۇزەتىلەتىن اۋماقتىڭ شەكاراسى بويىنشا, ونىڭ ىشىندە بەكەتتىك باقىلاۋ مىنبەسىندە ءبوپ-تەن تىس كۇزەتىلەتىن وبەكتىنىڭ اۋماعىنا كىرۋدى بوگەۋ ءۇشىن قويىلاتىن پەريمەتر بويىنشا بەكەتى;

7) ماگيسترالدىق قۇبىرلاردىڭ كۇزەت ايماقتارىندا ولاردى مەرزىمدى تەكسەرۋ, كۇزەتىن قامتاماسىز ەتۋ جانە ولارعا قاتىستى قۇقىققا قايشى قول سۇعۋشىلىق ارەكەتتەرىن كەسۋ جونىندە شارالار قابىلداۋ ماقساتىندا پاترۋلدەۋدى جۇزەگە اسىراتىن جۇمىلدىرۋ توبى;

8) قىزمەتتىك يتتەردى پايدالانۋ ارقىلى كينولوگيالىق بەكەتى;

9) بار كۇزەت كۇشتەرىنە قوسىمشا ۋاقىتشا قويىلاتىن ساقتاندىرۋ بەكەتى.

12. ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ كۇزەتۋ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ, فيزيكالىق قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋ ءۇشىن قىزمەتتىك يتتەردى پايدالانۋعا بولادى.

13. ەكسترەمالدى جاعدايلاردىڭ تۋىنداۋىن بولدىرماۋ, جولىن كەسۋ جانە وقشاۋلاۋ بويىنشا كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى مەن وبەكتى پەرسونالىنىڭ ءىس-قيمىلى تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى (وپەراتور) كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىسىمەن بىرلەسىپ, ءار وبەكتىدە كۇزەت پەن قورعانىس جوسپارلارىن جانە ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋ سحەمالارىن ازىرلەيدى. ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋ سحەمالارى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماقتىق ىشكى ىستەر جانە ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك ورگاندارىمەن كەلىسىلەدى.

ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى تەرروريزمگە قارسى قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى ءىس-شارالار قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تەرروريزمگە قارسى ءىس-قيمىل تۋرالى زاڭناماسىنا سايكەس جۇزەگە اسىرىلادى.

14. ماگيسترالدىق قۇبىرلاردى كۇزەتۋ كەزىندە قورعاۋ, پاترۋلدەۋ تاسىلدەرىمەن, تەحنيكالىق قۇرالداردى پايدالانۋ ارقىلى وبەكتىلەردى كۇزەتۋ كەزىندە كۇزەت كۇشتەرىنىڭ مىناداي نورماتيۆتەرى بەلگىلەنەدى:

1) كۇزەتۋ تاسىلىمەن وبەكتىلەردى كۇزەتۋ كەزىندە:

پەرسونال مەن كەلۋشىلەردى وتكىزۋگە جانە تەكسەرۋگە ارنالعان ءبوپ – ءبوپ-تە كىرۋدى باسقارۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان باقىلاۋ  جۇيەلەرى بولماعان كەزدە (رۇقسات قاعازدارىن قولمەن تەكسەرۋ تاسىلىندە) ءبىر كۇزەتشىنىڭ ساعاتىنا 50-گە دەيىن جەكە تۇلعالاردى وتكىزۋى جانە كىرۋدى باسقارۋدىڭ اۆتوماتتاندىرىلعان باقىلاۋ جۇيەلەرى بولعان كەزدە ساعاتىنا 100-گە دەيىن جەكە تۇلعالاردى وتكىزۋى ەسەبىمەن ءار ءبوپ-قا تاۋلىكتىك ءبىر ستاتسيونارلىق كۇزەت بەكەتى;

كولىك قۇرالدارىن تەكسەرۋگە جانە وتكىزۋگە ارنالعان ءبوپ – قوزعالىس قارقىندىلىعى ءبىر ءبوپ ارقىلى ساعاتىنا 10-نان 20-عا دەيىنگى بىرلىكتەگى كولىك قۇرالدارىنىڭ ءوتۋى كەزىندە ءار كولىكتىڭ كىرۋىنە ارنالعان تاۋلىكتىك ءبىر ستاتسيونارلىق كۇزەت بەكەتى;

جەكە تۇلعالار مەن كولىك قۇرالدارىن وتكىزۋگە جانە تەكسەرۋگە ارنالعان ءبوپ (قۇرامداستىرىلعان ۇلگىدەگى) – ءار ءبوپ-كە ارنالعان تاۋلىكتىك ەكى ستاتسيونارلىق كۇزەت بەكەتى. قۇرامداستىرىلعان ۇلگىدەگى ءبوپ كۇزەتىلەتىن وبەكتىنىڭ      دەربەس ەرەكشەلىكتەرىن, ناقتى قاۋىپتەر مەن ءاربىر جەكە وبەكتىگە قاتىستى جاسالعان قۇقىققا قايشى جانە وزگە دە ارەكەتتەر سانىن تالداۋدى ەسكەرە وتىرىپ ەنگىزىلەدى;

تەمىرجول كولىگىن وتكىزۋگە ارنالعان ءبوپ – ءار ءبوپ-كە ارنالعان تاۋلىكتىك ەكى ستاتسيونارلىق كۇزەت بەكەتى. تەمىرجول كولىگىن وتكىزۋگە ارنالعان ءبوپ كۇزەتىلەتىن وبەكتىنىڭ دەربەس ەرەكشەلىكتەرىن, ناقتى قاۋىپتەر مەن ءاربىر جەكە وبەكتىگە قاتىستى جاسالعان قۇقىققا قايشى جانە وزگە دە ارەكەتتەر سانىن تالداۋدى ەسكەرە وتىرىپ ەنگىزىلەدى;

اشىق الاڭداعى نەمەسە قورشالعان اۋماقتاعى وقشاۋلانعان وبەكت نە بىرنەشە وبەكتىلەر – كىرەبەرىستە نەمەسە ۇزىندىعى 100 مەترگە دەيىن قوزعالىس باعىتىندا تاۋلىكتىك ءبىر  ستاتسيونارلىق كۇزەت بەكەتى;

وقشاۋلانعان, قورشاۋمەن جابدىقتالعان ءبىر نەمەسە بىرنەشە وبەكتىلەردىڭ اۋماعى – ۇزىندىعى 100 مەتردەن ارتىق, بىراق 300 مەتردەن اسپايتىن قوزعالىس باعىتىنداعى تاۋلىكتىك ءبىر اينالما كۇزەت بەكەتى;

قىسقا وقپاندى قىزمەتتىك قارۋمەن نەمەسە زاقىمداۋ ارەكەتى بار وقتارىمەن وقپانسىز قىزمەتتىك قارۋمەن قارۋلاندىرىلعان كۇزەتشىنىڭ مىندەتتەرىن ورىنداۋ كەزىندە ۇزىندىعى 250 مەترگە دەيىنگى قوزعالىس مارشرۋتىندا تاۋلىكتىك ءبىر اينالما كۇزەت بەكەتى قويىلادى.

بەكەتتىك باقىلاۋ مىنبەلەرىنەن باقىلاۋ ارقىلى وبەكتىنى كۇزەتۋ جانە قورعاۋ بويىنشا كۇزەتشىنىڭ مىندەتتەرىن ورىنداۋ كەزىندە تاۋلىكتىك ءبىر ستاتسيونارلىق بەكەت نەمەسە توڭىرەكتەگى ۋچاسكەنىڭ پەريمەترى بويىنشا بەكەت 400 مەترگە دەيىن (ورماندا – 250 مەترگە دەيىن, سۋدا – 300 مەترگە دەيىن) بەلگىلەنەدى.

كۇزەتتىڭ سەنىمدىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن تاۋلىكتىك ءاربىر بەس كۇزەت بەكەتىنە تاۋلىكتىك ءبىر ساقتاندىرۋ بەكەتى ەسەبىمەن  ساقتاندىرۋ بەكەتتەرى ەنگىزىلەدى.

كۇزەتىلەتىن وبەكتىنىڭ دەربەس ەرەكشەلىكتەرىن, ناقتى قاۋىپتەر مەن وعان قاتىستى جاسالعان قۇقىققا قايشى جانە  وزگە دە ارەكەتتەر سانىن تالداۋدى ەسكەرە وتىرىپ, ءبىر كينولوگيالىق بەكەتكە ءتورت قىزمەتتىك يتتەردى قويۋ ەسەبىنەن كينولوگيالىق كۇزەت بەكەتتەرىن پايدالانۋعا بولادى.

2) پاترۋلدەۋ تاسىلىمەن وبەكتىلەردى كۇزەتۋ كەزىندە:

جۇمىلدىرۋ توبىنىڭ ەكيپاجىنا ءبىر مەزگىلدە ءۇش كۇزەت قىزمەتكەرى شىعارىلادى.

ماگيسترالدىق قۇبىرلاردا قۇقىققا قايشى قول سۇعۋشىلىقتارعا جەدەل دەن قويۋ ءۇشىن كۇزەتىلەتىن وبەكتىگە جەتۋدىڭ قاجەتتى ەسەپتى ۋاقىتىن ەسكەرە وتىرىپ جەدەل دەن قويۋ توپتارىن پايدالانۋعا بولادى. جەدەل دەن قويۋ توبىنىڭ ەكيپاجىنا ءبىر مەزگىلدە ءۇش كۇزەت قىزمەتكەرى شىعارىلادى.

ساقتاندىرۋ ءىس-شارالارىن ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن ءۇش جۇمىلدىرۋ توبىنا تاۋلىكتىك ءبىر ساقتاندىرۋ بەكەتى ەسەبىمەن ساقتاندىرۋ بەكەتتەرى ەنگىزىلەدى.

ماگيسترالدىق قۇبىرلاردىڭ جەلىلىك بولىگىنىڭ وبەكتىلەرىندە كۇزەتتىڭ سەنىمدىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن ءبىر كينولوگيالىق بەكەتكە ءتورت قىزمەتتىك يتتەردى قويۋ ەسەبىنەن كينولوگيالىق كۇزەت بەكەتتەرىن پايدالانۋعا بولادى.

كينولوگيالىق بەكەتتەر سانى كۇزەتىلەتىن وبەكتىنىڭ دەربەس ەرەكشەلىكتەرىن, ناقتى قاۋىپتەر مەن ءاربىر جەكە وبەكتىگە قاتىستى جاسالعان قۇقىققا قايشى جانە  وزگە دە ارەكەتتەر سانىن تالداۋدى ەسكەرە وتىرىپ بەلگىلەنەدى.

3) تەحنيكالىق قۇرالداردى پايدالانىپ كۇزەتۋ كەزىندە:

تەحنيكالىق كۇزەت ءپۋلتى – تاۋلىكتىك ءبىر تەحنيكالىق كۇزەت بەكەتى;

بەينەمونيتورينگ ءپۋلتى – كۇزەتىلەتىن وبەكتىدە 30 بەينەكامەراعا دەيىنگى جۇكتەمە كەزىندە تاۋلىكتىك ءبىر تەحنيكالىق كۇزەت بەكەتى;

قورشاۋمەن جانە تەحنيكالىق كۇزەت قۇرالدارىمەن جابدىقتالعان وبەكتىنىڭ پەريمەترى – ۇزىندىعى 1000 مەترگە دەيىنگى ۋچاسكەگە تاۋلىكتىك ءبىر تەحنيكالىق بەكەت;

كۇزەتىلەتىن وبەكتىلەردەن تەحنيكالىق كۇزەت قۇرالدارى ىسكە قوسىلعان كەزدەگى ءىس-قيمىلدار ءۇشىن – تەحنيكالىق كۇزەت قۇرالدارىمەن جابدىقتالعان ءار 30 عيمارات پەن ءۇي-جايلار ءۇشىن تاۋلىكتىك ءبىر تەحنيكالىق بەكەت.

15. ماگيسترالدىق قۇبىرلاردىڭ يەلەرى (وپەراتورلار) كۇزەتۋدىڭ ينجەنەرلىك-تەحنيكالىق قۇرالدارىن (بۇدان ءارى – كيتق) ەنگىزۋدى, ولاردىڭ قالىپتى جۇمىس ىستەۋىن قامتاماسىز ەتەدى.

16. بۇزۋشىلاردىڭ زاڭسىز كىرۋىن انىقتاۋ ءۇشىن ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ جەلىلىك بولىگى بەلگىلەنگەن ءىس-قيمىل جاساسۋ رەگلامەنتىنە سايكەس كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىسىنىڭ كەزەكشى قىزمەتىن حابارلاندىرۋمەن قۇبىرلار مونيتورينگىنىڭ ءتيىستى اۆتوماتتاندىرىلعان جۇمىس ورنىنا اقپاراتتىق سيگنالداردى بەرۋگە ءتيىستى قۇبىرلاردى كۇزەتۋ جانە اعاتىن جەرلەردى تابۋ جۇيەلەرىمەن جابدىقتالادى.

بۇزۋشىلاردىڭ زاڭسىز كىرۋىن انىقتاۋ ءۇشىن ماگيسترالدىق قۇبىرلاردىڭ كۇزەتىلەتىن وبەكتىلەرى مۇراعاتتىق دەرەكتەردى ۇزاق ساقتاۋ شارتىمەن, باقىلاۋدى باسقارۋ جۇيەسىنە قول جەتكىزۋدى قوسا العاندا, كۇزەت-پەريمەترلىك دابىل بەرۋ جانە بەينەباقىلاۋ بىرىكتىرىلگەن جۇيەلەرىمەن جابدىقتالادى. بەلگىلەنگەن ءوزارا ءىس-قيمىل جاساسۋ رەگلامەنتىنە سايكەس كۇزەت قىزمەتىنىڭ سۋبەكتىسى كورسەتىلگەن جۇيەنىڭ ءتيىستى اۆتوماتتاندىرىلعان جۇمىس ورنىن پايدالانا وتىرىپ وبەكتىنى كۇزەتۋدى جۇزەگە اسىرادى. جەكەلەگەن ۋچاسكەلەردىڭ (جەرگىلىكتى نىسانداردىڭ) كيتق كەشەنىنىڭ قۇرامىناكۇزەتىلەتىن وبەكتى اۋماعىنا كىرۋگە ارەكەت ەتۋ تۋرالى قاتتى داۋىستاپ حابارلاۋ جانە بۇزۋشىعا پسيحولوگيالىق اسەر ەتۋ ۇشىنكۇشتى ديناميكتەر مەن سيرەنالاردى قوسۋعا رۇقسات ەتىلەدى.

ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى (وپەراتورى) تاراپىنان كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىسىنىڭ ءىس-قيمىلىنا باقىلاۋ جۇيەسىن پايدالانۋعا قوسىمشا رۇقسات ەتىلەدى.كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىسىنىڭ ءىس-قيمىلىنا باقىلاۋ جۇيەسى مۇراعاتتىق دەرەكتەردىڭ ۇزاق مەرزىمدى ساقتالۋى جانە ءتيىستى ەسەپتەردى قالىپتاستىرا وتىرىپ جيناقتالعان دەرەكتەرگە تالداۋ جۇرگىزۋ مۇمكىندىگىمەن اپپاراتتىق جانە باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتۋدى قامتۋى ءتيىس.

17. كۇزەتىلەتىن ۋچاسكەلەردە ءتۇرلى فيزيكالىق قاعيداتتاردى پايدالانۋعا نەگىزدەلگەن جوعارى كەدەرگىگە قالىپتى قارسى تۇراتىن جانە جاسىرىن ورنالاستىرۋ مۇمكىندىگى بار تابۋ قۇرالدارى پايدالانىلادى.

18. ماگيسترالدىق قۇبىر وبەكتىلەرىن تەكسەرۋ ناتيجەلەرىنە بايلانىستى ولار وبەكتىلەردىڭ كۇزەت ايماقتارىنا ادامدار مەن كولىك قۇرالدارىنىڭ ءبوپ-ءتى اينالىپ ەركىن وتۋىنە بوگەت بولاتىن قورشاۋمەن جابدىقتالادى.

كۇزەت كۇشتەرىنىڭ قوزعالىسى ءۇشىن ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىمەن (وپەراتورمەن) كۇزەت ايماعىندا نەمەسە ودان تىس سالىناتىن تراسسا بويىنداعى جولدار پايدالانىلادى.

19.قورعاۋ جانە پايدالانۋدىڭ ەرەكشە جاعدايلارىنىڭ بۇزىلۋىن بولدىرماۋ ماقساتىندا ەگىستىك تەرەڭدىگى 35 سانتيمەتردەن اسپايتىن دالالىق اۋىلشارۋاشىلىق داقىلدارىن وسىرۋگە ارنالعان اگروتەح­ني­كالىق جۇمىس كەشەنىنەن باسقا ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ كۇزەتىلەتىن ايماعىندا جۇرگىزىلەتىن جانەماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىمەن كەلىسۋدى تالاپ ەتەتىنكەز كەلگەن جۇمىستار مەن ءىس-ارەكەتتەرماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى بەرەتىن ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ كۇزەت ايماعىندا جۇمىس ء(ىس-ارەكەت) وندىرىسىنە ارنالعان كەلىسىم-حاتتىڭ بولۋى كەزىندە عانا ورىندالۋى مۇمكىن, بۇل ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىنىڭ (وپەراتورىنىڭ) تولىق اتاۋىن,كەلىسىم-حاتتىڭ بەرىلگەن كۇنىن, جۇمىستى ء(ىس-ارەكەتتى) جاساۋ ورنىن, جۇمىستىڭ ء(ىس-ارەكەتتىڭ) باستالۋىن, جۇمىستىڭ ء(ىس-ارەكەتتىڭ) اياقتالۋىن, جۇمىستىڭ ء(ىس-ارەكەتتىڭ) ءوندىرۋشىسىن, جۇمىستىڭ ء(ىس-ارەكەتتىڭ) جاۋاپتى باسشىسىن, ورىندالاتىن جۇمىستى ء(ىس-ارەكەتتى), ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىنىڭ (وپەراتو­رىنىڭ) وكىلى بولعاندا ورىندالاتىن جۇمىستىڭ ء(ىس-ارەكەتتىڭ) كەزەڭدەرىن, جۇمىس ء(ىس-ارەكەت) ءوندىرىسى كەزىندە قاۋىپسىزدىك شارالارىن, جۇمىستى ء(ىس-ارەكەتتى) ءوندىرۋشىنىڭ كەلىسىم-حاتتى الۋى تۋرالى بەلگىنى قامتۋى ءتيىس.

20. بىرنەشە ماگيسترالدىق قۇبىر ايماعى جاناسقان جاعدايدا, ولاردىڭ جاناسۋ جەرلەرىندە جۇمىس نەمەسە ءىس-قيمىل وندىرىسىندە كەلىسىم-حاتتار كۇزەت ايماقتارى جاناساتىن بارلىق ءتيىستى ماگيسترالدىق قۇبىرلاردىڭ مەنشىك يەلەرىنەن (وپەراتورلارىنان) الىنۋى ءتيىس.

21. زاڭدى نەمەسە جەكە تۇلعا بەرىلگەن كەلىسىم-حاتقا سايكەس ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى (وپەراتورى) وكىلىنىڭ بولۋىن تالاپ ەتەتىن جۇمىس نەمەسە ءىس-ارەكەت ساتىلارىنىڭ ورىندالۋى ءۇشىن ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسىنە (وپەراتورىنا) وسى جۇمىس ء(ىس-ارەكەت) باستالعانعا دەيىن بەس تاۋلىك ىشىندە ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى وكىلىن شاقىرۋ تۋرالى جازباشا حابارلاما جىبەرەدى.

ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى (وپەراتور) ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى شارالاردىڭ ساقتالۋىنا باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن جۇمىس نەمەسە ءىس-ارەكەت ورنىنا جاۋاپتى وكىلدىڭ ۋاقىتىلى كەلۋىن قامتاماسىز ەتەدى, سونداي-اق كۇزەت قىزمەتى سۋبەكتىلەرىنىڭ جۇرگىزەتىن جۇمىسى نەمەسە ءىس-ارەكەتى تۋرالى جازباشا تۇردە حابارلاما بەرەدى. ەگەر جۇمىس نەمەسە ءىس-ارەكەت ورتكە قاۋىپتى بولىپ تابىلسا, وندا ماگيسترالدىق قۇبىردىڭ مەنشىك يەسى (وپەراتور) ءورت قاۋىپسىزدىگى كۇزەتىن جۇزەگە اسىراتىن وسىنداي جۇمىستى نەمەسە ءىس-ارەكەتتى جۇرگىزۋ ورنىندا سۋبەكتىنىڭ بولۋىن قامتاماسىز ەتەدى.