Nur Otan پارتياسى جانىنان قۇرىلعان بالالاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ جونىندەگى رەسپۋبليكالىق ساراپتامالىق جۇمىس توبى وتكىزگەن كەڭەيتىلگەن كەڭەستە وت باسى, وشاق قاسىندا ءجيى ورىن الاتىن الىمجەتتىك ماسەلەلەرى كەڭىنەن تالقىلانىپ, بىرقاتار اششى شىندىق بۇكپەسىز ايتىلدى. «باقىتتى وتباسى» جوباسى شەڭبەرىندە جاسوسپىرىمدەردىڭ قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىن قورعاۋعا, قوردالانعان پروبلەمالاردى شەشۋگە بىلەك سىبانا كىرىسكەن كەڭەس مۇشەلەرى مەن قوعام بەلسەندىلەرى اتا-انانىڭ, بالاباقشا مەن مەكتەپتىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋ, ۆەدوموستۆولار تاراپىنان قاداعالاۋدى كۇشەيتۋ, كەلەڭسىز وقيعالاردىڭ الدىن الۋ, سالاماتتى ءومىر سالتىن ناسيحاتتاۋ, ورنىقتى رۋحاني-ادامگەرشىلىك احۋال قالىپتاستىرۋ باعىتىندا ايقىندالعان ءىس-شارالار شوعىرىن جينالعانداردىڭ نازارىنا ۇسىندى. وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى رۋسلان الىشەۆ جەرگىلىكتى جەرلەردە اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستار جايلى باياندادى. جىل باسىنان بەرى 4826 از قامتىلعان وتباسىنا كومەك كورسەتىلگەن. ينكليۋزيۆتى نەگىزدە ءبىلىم الاتىن 2042 وقۋشىعا بارىنشا جاعداي جاسالعان. مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالار ءۇشىن رەسۋرستىق ورتالىق, پسيحولوگيالىق وڭالتۋ كابينەتى جۇمىس ىستەيدى. الايدا «جەتى ايدا ءبىر جاسقا دەيىنگى بالاسى بار 3424 اناعا 351 ملن تەڭگە كولەمىندە جاردەماقى تولەندى. تۇرمىسى تومەن وتباسىلاردى ماتەريالدىق قولداۋ ماقساتىندا 35 ملن تەڭگە جۇمسالدى. قوسالقى شارۋاشىلىقتى دامىتۋ ماقساتىمەن 81 كوپبالالى وتباسى دەمەۋقارجىعا يە بولدى», دەگەن جۇمىسپەن قامتۋدى ۇيلەستىرۋ جانە الەۋمەتتىك باعدارلامالار باسقارماسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى گۇلميرا ماۋلەتباەۆانىڭ نەگىزگى تاقىرىپتان اۋىتقىپ كەتكەنىن اڭعاردى بىلەم, كەڭەستىڭ تاجىريبەلى ساراپشىسى رىستى جۇمابەكوۆانىڭ اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك ناعىز مۇقتاج جاندارعا جەتىپ جاتىر ما, جوقشىلىقتىڭ تاۋقىمەتىن باستان كەشىرگەن وتباسى بالالارى تولىق قامتىلدى ما دەگەن ساۋالىنا جاۋاپ تابىلمادى.
تاعى ءبىر توقتالا كەتەر جايت, وڭىردە جاس وسپىرىمدەر اراسىندا جىل باسىنان بەرى 4 بالانىڭ دەنساۋلىعىنا زاقىم كەلگەن. 18 ءجاسوسپىرىم زاڭ تالاپتارىن بۇزسا, 11-ءى ۇرلىق-قارلىقتى كاسىپ ەتكەن. جىنىستىق قاتىناسقا ءتۇسۋدىڭ 14, جاس بالانى ۇرىپ-سوعۋدىڭ 4, زورلاۋدىڭ 2, ازعىرۋدىڭ 1 فاكتىسى تىركەلگەن. مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ 57 پايىزى عانا ۇيىرمەلەر مەن سەكتسيالارعا بارادى.
بالالارعا قاتىستى زورلىق-زومبىلىق تۋرالى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ مۇعالىمدەردىڭ تاياۋدا وتكەن تامىز كونفەرەنتسياسىندا تاعى ءبىر ەسكە سالدى. «مەملەكەتتىك ەمەس مەكەمەگە دەيىنگى شاعىن ۇيىمداردا تاربيە-ءبىلىم بەرۋ پروتسەسى ءىس جۇزىندە جوق. تاربيەشىلەر مەملەكەتتىك مىندەتتى ستاندارتتار تالاپتارىن ءاردايىم باسشىلىققا المايدى. باق ماتەريالدارىنان ءبىز بالالاردى ۇرىپ-سوعۋ جاعدايلارى تۋرالى ءجيى بىلەمىز. سۋيتسيد سەبەبى نەدە ەكەنىن ويلانۋمىز كەرەك» دەپ اتاپ كورسەتىپ, بىرقاتار مىندەت جۇكتەدى. بىلتىر ءتۇرلى دەڭگەيدە قىسىم كورگەن جارتى مىڭنان استام سولتۇستىكقازاقستاندىق نازىك جان ماماندار كەڭەسىنە جۇگىنىپ, ولاردىڭ قۇقىقتارىن اياققا باسۋدىڭ 1200 فاكتىسى انىقتالعان. ال ۇرىپ-سوعۋ بويىنشا 19 قىلمىستىق ءىس, ونىڭ ىشىندە ۇشەۋى ادام ءولتىرۋ وقيعاسىنا بايلانىستى سوتقا جولدانعان. زاڭسىز ارەكەتتەردىڭ كوپتىگىنە قاراماستان, 18 تۇلعا عانا اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان. ونىڭ باستى سىرى, الىمجەتتىك قۇرباندارى كوبىنە شاعىمدانۋدان باس تارتىپ جاتادى. بوياماسىز شىندىق جابۋلى قازان كۇيىندە قالعاننان كەيىن وتباسى مۇشەلەرىنە قاتىستى قۇقىق بۇزۋشىلىق كەمۋدىڭ ورنىنا بەلەڭ الىپ كەتەتىنى جاسىرىن ەمەس. بيىل كۇش كورسەتۋ سالدارىنان ءجابىر كورگەن 12 ادامعا جاردەم كورسەتىلگەن. ولاردىڭ جەتەۋى – كامەلەتكە تولماعاندار.
ءتارتىپ ساقشىلارى سوڭعى ەكى جىلدا الىمجەتتىك وقيعالارىنىڭ جيىلەپ كەتكەنىنە الاڭداۋلى. ايەلدەردى قورعاۋ ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرى تاتيانا ۋسمانوۆانىڭ پىكىرىنشە, الدىن الۋ شارالارىمەن بۇل كەسەلدى توقتاتۋ قيىن. وتاناسى دا, بالا دا شاڭىراعىندا بولىپ جاتقان كەلەڭسىز جايتتار جايلى ءتىس جارمايدى. سونىڭ كەسىرىنەن كوپ زارداپ شەگەدى. وسى كوزقاراستى تۇبەگەيلى وزگەرتپەي بولمايدى دەيدى ول. بالالاردىڭ تولىق جانە باقىتتى وتباسىندا ءوسىپ-جەتىلۋىن باستى مۇرات ەتكەن جەرگىلىكتى «موي رەبەنوك» قوعامدىق بىرلەستىگى «وتباسىلىق اكادەميا» ورتالىعىمەن بىرلەسىپ, «ONEGE» جوباسىن ىسكە اسىرۋعا كىرىسكەن. وعان اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى «ازاماتتىق باستامالاردى قولداۋ ورتالىعى» مۇرىندىق بولىپ وتىر. الايدا بۇل باعدارلاماعا قوسىلۋشىلار قاتارى ساۋساقپەن سانارلىقتاي عانا.
تالداۋ جۇمىستارى كورسەتكەندەي, تۇرمىستىق وزبىرلىق, وتباسىلىق جانجال, ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىنىڭ تومەندىگى, جەتىسپەۋشىلىك, جوقشىلىق, تاعى باسقا سەبەپتەردەن ءوز-وزىنە قول جۇمساۋ وقيعالارى دا كوبەيىپ كەتكەن. ونىڭ بىردەن-ءبىر دالەلى ەلىمىز سۋيتسيدتەن كوز جۇمۋ فاكتىلەرى بويىنشا الەمدە الدىڭعى ورىنداردىڭ بىرىندە تۇر. مۇنداي جاعدايلاردىڭ ورىن الۋى نەگىزىنەن اتا-انالاردىڭ بالالارىن قاراۋسىز قالدىرۋىنان, كۇندەلىكتى تاربيەسىنە جەتە كوڭىل بولمەۋدەن تۋىندايدى. ستاتيستيكالىق دەرەكتەرگە قاراعاندا, قىلمىستىڭ تورتتەن ءبىرى بالالاردىڭ كوشەدە قاراۋسىز جۇرۋىنەن جاسالاتىن كورىنەدى. بىراق رەسمي مالىمەتتەر ناقتى جاعدايدى تولىق سيپاتتاپ بەرە المايتىنى بەلگىلى.
ءوز قۇقىعىن قورعاۋعا دارمەنسىز, قارا كۇش الدىندا ءالسىز بالالارعا اراشا ءتۇسۋ مەملەكەتتىك ماسەلە ەكەنىن «باقىتتى وتباسى» جوباسى شەڭبەرىندە ۇيىمداستىرىلعان كوشپەلى كەڭەس ايقىن بايقاتتى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
