و. سمولياكوۆ اتاپ وتكەندەي, ۇلتتىق بانك, «مەملەكەتتىك كرەديتتىك بيۋرو» اق, «پروبلەمالىق كرەديتتەر قورى» اق ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەرمەن جانە ميكروقارجى ۇيىمدارىمەن (مقۇ) بىرلەسە وتىرىپ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ 26.06.2019 جىلعى «قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازاماتتارىنىڭ بورىش جۇكتەمەسىن ازايتۋ شارالارى تۋرالى» جارلىعىن ىسكە اسىرۋ اياسىندا بارلىق قازاقستاندىقتارعا بانكتەر مەن مقۇ-داعى كەپىلسىز تۇتىنۋشىلىق قارىزدارى بويىنشا 2019 جىلدىڭ 1 شىلدەسىندەگى جاعداي بويىنشا ەسەپتەلگەن ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلداردى ەسەپتەن شىعارۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.
«وسى جىلدىڭ 30 شىلدەسىندە بانكتەر مەن مقۇ 1 192 834 قارىز الۋشىعا جالپى 33 620 ملن تەڭگە سوماسىنا كەپىلسىز تۇتىنۋشىلىق قارىزدار بويىنشا ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلداردى ەسەپتەن شىعارۋ جۇمىستارىن اياقتادى», — دەدى ۇلتتىق بانك توراعاسىنىڭ ورىنباسارى.
ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلدار ەڭ الدىمەن بانكتەر مەن مقۇ-نىڭ قاراجاتى ەسەبىنەن ەسەپتەن شىعارىلدى.
بيىلعى 15 تامىزدا پروبلەمالىق كرەديتتەر قورى 10 086 ملن تەڭگە كولەمىندە بانكتەر مەن مقۇ-عا ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلدار بويىنشا ەسەپتەن شىعارىلعان سومانىڭ 30% وتەدى.
«وسىلايشا, 2019 جىلدىڭ 1 شىلدەسىندەگى جاعداي بويىنشا بارلىق ازاماتتارعا ايىپپۇلدار مەن ءوسىمپۇلداردى ەسەپتەن شىعارۋ جۇمىستارى تولىق اياقتالدى», — دەدى و. سمولياكوۆ.
بانكتەر مەن مقۇ-دا كەپىلسىز تۇتىنۋشىلىق قارىزدار ءۇشىن 300 مىڭ تەڭگەگە دەيىنگى مولشەردە بەرەشەكتى وتەۋ ازاماتتاردىڭ كەلەسى ساناتتارى بويىنشا جۇزەگە اسىرىلادى:
1) كوپ بالالى وتباسىلار;
2) اسىراۋشىسىنان ايىرىلۋ جاعدايىنا بايلانىستى تولەمدەر الاتىن وتباسىلار;
3) مۇمكىندىگى شەكتەۋلى بالالارى, 18 جاستان اسقان بالا كەزىنەن مۇگەدەك بالالارى بار وتباسىلار;
4) مەملەكەتتىك اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك الۋشىلار;
5) جەتىم بالالار;
6) جيىرما توعىز جاسقا تولماعان, كامەلەتكە تولعانعا دەيىن اتا-اناسىنان ايىرىلعان بالالار.
مەملەكەتتىك قولداۋ الۋ ءۇشىن قارىز الۋشىنىڭ كەپىلسىز تۇتىنۋشىلىق نەسيەلەر بويىنشا بەرەشەك سوماسى 2019 جىلعى 1 ماۋسىمداعى جاعداي بويىنشا 3 ملن تەڭگەدەن اسپاۋى كەرەك.
وسى جىلدىڭ 20 تامىزىنداعى جاعداي بويىنشا ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى ۇسىنعان تىزىمدەر نەگىزىندە 507 363 ازامات انىقتالدى, ولاردىڭ 105 174,8 ملن تەڭگە كولەمىندە بەرەشەكتەرى وتەلەدى.
«بۇگىندە اقشا بانكتەر مەن مقۇ-عا اۋدارىلدى, جاقىن ارادا بەرەشەكتەر وتەلەدى. 5 قىركۇيەككە دەيىن بانكتەر مەن مقۇ جارلىقتا كورسەتىلگەن بەلگىلەرگە سايكەس كەلەتىن قارىز الۋشىلارعا بورىشتارى وتەۋ تۋرالى حابارلايدى», — دەدى و. سمولياكوۆ.
سونىمەن قاتار, ول قارىزدى وتەۋ ءۇشىن ازاماتتارعا بانكتەر مەن مقۇ-عا جۇگىنۋدىڭ قاجەتى جوق ەكەنىن, بارلىق جۇمىستى كرەديتتىك ۇيىمدار دەربەس جۇرگىزەتىنىن باسا ايتتى.
سونداي-اق, پرەزيدەنتتىڭ جارلىعى اياسىندا ۇلتتىق بانك ازاماتتاردىڭ قارىزدارىنىڭ باسقارىلمايتىن ءوسۋ قاۋپىن تومەندەتۋگە باعىتتالعان بولاشاق شارالاردى دايىندادى. ۇلتتىق بانك توراعاسىنىڭ ورىنباسارى قارىز الۋشىلاردىڭ نەسيەنى وتەمەك تۇگىلى, وزدەرىنە ءومىر سۇرۋگە جەتەتىن بەلگىلى ءبىر مينيمالدى كىرىستەرى بولماي تۇرىپ, تۇتىنۋشىلىق كەپىلسىز نەسيەلەر الاتىن جاعدايلار جيىلەپ كەتكەنىن ايتتى.
سوندىقتان مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىنا سايكەس تابىسى ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن تومەن ازاماتتارعا كەپىلسىز تۇتىنۋشىلىق نەسيە بەرۋگە تىيىم سالۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى.
ء«اردايىم "تابىستى قالاي انىقتاۋعا بولادى؟", "ونى قالاي راستاۋعا بولادى؟" دەگەن سۇراقتار تۋىندايتىن. ءبىز ۇسىنىپ وتىرعان تۇزەتۋلەر جوبالارىندا تەك رەسمي كىرىستەر عانا ەسكەرىلمەيدى. تابىستى باعالاۋ تەك رەسمي كىرىستەرگە عانا نەگىزدەلمەيدى, سونىمەن بىرگە شوتتاعى اقشا اينالىمىنا, جىلجىمالى جانە جىلجىمايتىن م ۇلىكتىڭ بولۋىنا, كوممۋنالدىق تولەمدەرگە دە نەگىزدەلەدى. مۇمكىندىگىنشە بارلىق كىرىس كوزدەرىن ەسكەرۋ كەرەك», — دەدى و. سمولياكوۆ.
كەپىلسىز تۇتىنۋشىلىق نەسيەلەرگە قاتىستى كاپيتالدىڭ جەتكىلىكتى بولۋىنا تالاپتاردى ارتتىرۋ بويىنشا قوسىمشا شارالار قاراستىرىلاتىن بولادى. بۇل تۇزەتۋلەر ءتيىستى مەملەكەتتىك ورگاندارعا جىبەرىلىپ, بانكتەرمەن تالقىلانۋدا.
