كەڭەس جۇمىسىنا قازاقستان رەسپۋبليكاسى جوعارعى سوتىنىڭ سۋدياسى ءومىرتاي يبراەۆ, ماڭعىستاۋ وبلىستىق سوتىنىڭ توراعاسى ەرجان داۋليەۆ باستاعان سۋديالار كورپۋسى قاتىستى.
ءىس-شارا بارىسىندا وڭىردەگى سوت تورەلىگىن ساپالى اتقارۋ, زاڭدىلىقتى ساقتاۋ, سوتتاردىڭ جۇمىسىن ودان ءارى جەتىلدىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا القا توراعالارى, اۋداندىق جانە وعان تەڭەستىرىلگەن سوتتاردىڭ توراعالارى بايانداما جاسادى.
كەڭەستە ءسوز العان ەرجان داۋليەۆ بۇگىندە سوتتاردا شەكتەن تىس جۇكتەمە جوق ەكەنىن, سايكەسىنشە, سوت تورەلىگىن ساپالى جۇزەگە اسىرۋعا دا كەدەرگى جوق ەكەنىن ەسكەرتتى. ءومىرتاي يبراەۆ ءوز سوزىندە: «مەملەكەت باسشىسى ق.توقاەۆ ەكى جارىم جىلدا سوت جۇيەسىن جەتىلدىرىپ, دەڭگەيى تومەن سۋديالاردى تازالايتىنىن ەسكەرتكەن ەدى. بۇل جۇمىستىڭ باسى قىركۇيەك ايىندا وتەتىن سۋديالاردى اتتەستاتتاۋدا بايقالماق. سوندىقتان سۋديالارعا وزدەرىنىڭ كاسىبي دەڭگەيىن كوتەرۋ ماسەلەسى وزەكتى بولىپ تۇر» دەدى.
ماڭعىستاۋ وبلىستىق سوتىنىڭ قىلمىستىق ىستەر جونىندەگى سوت القاسىنىڭ توراعاسى ەرجان قاراباەۆ ەسەپتى مەرزىمدە قارالعان قىلمىستىق ىستەردىڭ ستاتيستيكاسى تۋرالى بايانداپ, وڭىردە جاس بالالاردى ازعىندىق جولعا ءتۇسىرۋ, ەسىرتكى, پسيحوتروپتىق زاتتارمەن زاڭسىز جۇمىس ىستەۋ, الاياقتىق, كولiك قۇرالدارىن پايدالانۋ قاعيدالارىن بۇزۋ سەكىلدى ساناتتاعى قىلمىستىق ىستەردىڭ كوبەيگەنىن ايتتى.
2019 جىلدىڭ 6 ايىندا اۋداندىق جانە وعان تەڭەستىرىلگەن سوتتاردا 1138 تۇلعاعا قاتىستى 1016 قىلمىستىق ءىس تۇسسە, 14 تۇلعا بويىنشا اقتاۋ ۇكىمى شىعارىلعان, (ونىڭ ىشىندە 12 تۇلعا جەكە ايىپتاۋ ىستەرى بويىنشا اقتالعان) (2018 جىلدىڭ 6 ايىندا – 13 تۇلعا اقتالسا, ونىڭ ىشىندە 3 تۇلعا جەكە ايىپتاۋ ىستەرى بويىنشا اقتالعان). 14 تۇلعاعا قاتىستى اقتاۋ ۇكىمدەرى اقتاۋ قالالىق سوتىندا -6, جاڭاوزەن قالالىق سوتىندا – 6, مۇنايلى اۋداندىق سوتىندا – 2 شىعارىلعان. وبلىس سوتتارىندا مەدياتورلارمەن 126 (اياقتالعان ىستەردىڭ 12,9%) قىلمىستىق ءىس قارالىپ, سوتتالۋشىلار جابىرلەنۋشىلەرمەن تاتۋلاسۋىنا بايلانىستى قىلمىستىق ءىس وندىرىستەن قىسقارتىلعان (2018ج. 6 ايىندا – 104 ءىس).
ەسەپتى كەزەڭدە 839 تۇلعاعا قاتىستى 741 قىلمىستىق ءىس بويىنشا ۇكىم شىعارىلعان, (2018 ج. 6 ايىندا – 755 تۇلعاعا قاتىستى 662 قىلمىستىق ءىس بويىنشا ۇكىم شىعارىلعان).
ال, ازاماتتىق ىستەر جونىندەگى سوت القاسىنىڭ توراعاسى نۇرساپا پريماشەۆ ەسەپتى مەرزىمدە ازاماتتىق ىستەردىڭ ازايعانىن, تاتۋلاستىرۋ راسىمدەرى بويىنشا قىسقارتىلعان ىستەردىڭ كوبەيگەنىنە توقتالدى.
ستاتيستيكالىق مالىمەتتەرگە سايكەس, وسى كەزەڭدە بارلىعى 12 723 ءىس قارالىپ اياقتالعان, بىلتىر اياقتالعان ىستەردىڭ سانى 16 878 بولاتىن, ياعني بارلىق اياقتالعان ىستەردىڭ سانى 4 155 داناعا ازايعان.
1 150 ءىس تاتۋلاستىرۋ راسىمدەرىن قولدانۋ ارقىلى قىسقارتىلعان. ولاردىڭ ىشىندە 195 ءىس بىتىمگەرشىلىككە كەلۋ ارقىلى اياقتالعان. بىلتىر 583 ءىس تاتۋلاستىرۋ راسىمدەرىن قولدانۋ ارقىلى اياقتالعان, ياعني بۇل كورسەتكىش 567 داناعا وسكەن. ولاردىڭ ىشىندە 950 ءىس مەدياتسيانىڭ تارتىبىمەن اياقتالعان. پارتيسيپاتيۆتىك كەلىسىمگە كەلۋ ارقىلى 5 ءىس قارالعان, بىلتىر 1 ازاماتتىق ءىس پارتيسيپاتيۆتىك تارتىپتە قارالعان بولاتىن.
كەڭەس سوڭىندا سوت توراعالارىنا نۇسقاۋلىقتار مەن ەسكەرتۋلەر بەرىلىپ, قاتاڭ تالاپتار قويىلدى.
ماڭعىستاۋ وبلىسى
