سوناۋ ءبىر جىلدارى ماڭعىستاۋ ءوڭىرىنە تانىمال قۇلشىق جۇباەۆ دەگەن اقساقال ءامين ەلەمەس ۇلىن الەم-جالەم سوزبەن اسپەتتەپ جاتپاي-اق اقمىشتا تۋىپ, اقش-تان وزعان دەپ ءبىر-اق اۋىز سوزبەن تۇيگەن ەكەن. «اقمىش» ماڭعىستاۋ وڭىرىندەگى ساياحاتشىلار كوپ باراتىن شەرقالا ماڭىندا ورنالاسقان تاۋدىڭ اتى, ياعني ول جەلاياق اعامىزدىڭ كىندىگى كەسىلگەن جەر. ال قۇلشەكەڭنىڭ «اقش-تان وزعان» دەگەن كەلەسى تىركەسىن تاپسىرلەسەك, اقش پەن كسرو مەملەكەتتەرى ءبىر-بىرىنە دەس بەرمەي, ۇزەڭگى قاعىسىپ تايتالاسىپ تۇرعان 1960 جىلدارى ەكى ەل اراسىندا «عاسىر جارىسى» دەگەن اتپەن 4ح100 مەترلىك ەستافەتاشىلار سايىسى ءوتىپ تۇردى. وسى تۋرنير 1965 جىلى كيەۆتە ۇيىمداستىرىلىپ, الىپ يمپەريا كەڭەس وداعىنىڭ ابىرويىن قورعاۋ ءۇشىن ءامين تۇياقوۆ, عۇسمان قوسانوۆ, ەدۆين وزولين, نيكولاي پوليتيكو تورتتىگى جاسانىپ جارىس جولىنا شىعىپ, ءبىر جىل بۇرىن وليمپيادا چەمپيونى بولعان اقش ەستافەتاشىلارىن شاڭعا كومىپ, قۇمعا بوكتىرىپ ايدى اسپانعا شىعارادى. جوعارىداعى قۇلشىق قاريا وسىنى ايتىپ وتىر.
جوعارىداعى تورتتىكتىڭ ءبىرى, بۇگىندە كوزى ءتىرى ەدۆين وزولين 2010 جىلى جارىق كورگەن «سپرينتەرسكي بەگ» اتتى عۇمىرنامالىق كىتابىندا: «ءامين تۇياقوۆ شالعايدا تۋىپ, شىڭعا شىققان تۇلعا. ءبىز قاتارىمىزدا قوس قازاق قوسانوۆ پەن تۇياقوۆ باردا جەڭىلمەيتىنىمىزگە سەنىمدى ەدىك» دەپ جازىپتى.
سول سياقتى زاڭعار قالامگەر, ءامين اعامىزدىڭ قۇرداس-دوسى ءابىش كەكىلباەۆ: «كەڭەس زامانىندا سپورتتا تالاي ساڭلاقتارىمىز جۇرگەنىمەن الەمدىك, وداقتىق بىرىنشىلىك فينالىنا ءجىبەرىلمەيتىن. اسىرەسە, ءابدىسالان نۇرماقانوۆ پەن ابىلسەيىت ايحانوۆتىڭ جارىس سايىن قۇلاگەردىڭ كەبىن كيەتىنىن كورگەنىمىزدە جۇيكەمىز ءجۇنجىپ, جۇرەگىمىز ءجيدىپ قويا بەرەتىن. قازاقتار اراسىنان سپورتتاعى وسىنداي بەرمۋد وتكەلەگىنەن العاش رەت امان وتكەن ادام – ءامين تۇياقوۆ», دەپ جەلاياق دوسىنا ايرىقشا باعا بەرگەن ەكەن.
ءبىزدىڭ ايتپاعىمىز: قازاقتان شىققان عاسىر جۇيرىگى ءامين تۇياقوۆ تۋرالى بىلگىسى كەلگەن پەندە 2017 جىلى ماڭعىستاۋ وبلىسى اكىمدىگىنىڭ قولداۋىمەن جارىق كورگەن «دۇنيەنى دۇبىرلەتكەن دارابوز» اتتى جيناقتى (قۇراستىرعان – ج.قۇليەۆ) وقىپ كورگەنى ءجون. بۇل تۋىندىدا سپورت تاقىرىبىنا قالام تەربەپ جۇرگەن ج.حيسىموۆ, ن.ءجۇنىسباي ۇلى, ق.رىسبەك قاتارلى 30-عا تارتا اۆتوردىڭ ءامين اعا تۋرالى جازعان ەستەلىكتەرى مەن سۇحباتتارى توپتاستىرىلىپ, سونىمەن قاتار ءار جىلدارى جەلاياق جۇيرىكتىڭ سپورتتىق جەتىستىكتەرى جايلى گازەت-جۋرنالداردا جارىق كورگەن ماقالالار جيىنتىعى جارىق كورىپتى.
كىتاپتى پاراقتاعان ادام ءبىر ءداۋىردىڭ جۇيرىگىنە جىر ارناعان اقىنداردىڭ جۇرەكجاردى لەپەستەرىن كورەرى انىق. مىسالى, ۇلكەن اقىن تۇمانباي مولداعاليەۆ: «سەن امان بول, اسىپ تۋعان ايباتىم, كۇندە شاۋىپ, جۇلدە العان بايگە اتىم, سەندەي ۇلدى كيەلى انا تۋادى, سەندەي ۇلدى تۋا بەرمەس جاي قاتىن» دەسە, كىتاپتىڭ وزەگى ىسپەتتەس «عاسىرلارعا كەتەتىن اڭىز» اتتى كولەمدى جازبا اۆتورى نەسىپ ءجۇنىسباي ۇلى, «ءامين تۇياقوۆ – قازاقتىڭ قيالىنان تۋعان جەلاياق. بۇل ادامدى تەك مەدال جەڭىپ العان چەمپيون دەگەندەر قاتەلەسەدى. ءامين اعا ەرتەڭدەرگە اڭىز بوپ تاراپ, سول اڭىزدىڭ قۇدىرەتىمەن كەۋدەسىندە ساڭىلاۋى بار قازاق بالالارىن وسى ونەرگە شاقىرۋشى سيمۆولدىق تۇلعا» دەپ باعا بەرۋى كوزىقاراقتى ءار قازاقتىڭ كوكەيىندەگى ءسوز ەكەنى انىق.
