وسىمەن 16-شى رەت وتكىزىلەتىن سىناق 30 ماۋسىمعا دەيىن جالعاسادى. تەستىلەۋدە باق سىناۋشىلاردىڭ باسىم بولىگى – بيىلعى مەكتەپ ءبىتىرۋشى تۇلەكتەر, 17,8 پايىزى – وتكەن جىلدارداعى مەكتەپتەر مەن كوللەدجدەردىڭ تۇلەكتەرى.
ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, ۇبت تاپسىرۋعا نيەتتى مەكتەپ ءبىتىرۋشىلەردىڭ بەلسەندىلىگى بىلتىرعىمەن دەڭگەيلەس. بىلتىر تەستىلەۋدەگى سۇراقتاردىڭ 50%-ى جاڭارتىلسا, بيىل 30 پايىزى جاڭارتىلدى.
گرانت ءبولىنىسى. 2019 جىلعى ءۇمىتكەرلەرگە 51 085 گرانت ءبولىندى, بۇل بىلتىرعىمەن سالىستىرعاندا (53 594 گرانت) ەكى جارىم مىڭنان استام گرانتقا از. جالپى, گرانت ءبولىنىسى بولاشاقتا قانداي ماماندىقتارعا سۇرانىستىڭ جوعارى ەكەنىن كورسەتەدى. سونىڭ ءبىر ايعاعى بيىل ونەر سالاسىن تاڭداعانداردىڭ ايى وڭىنان تۋى ابدەن مۇمكىن. 2018 جىلى ونەر سالاسى ماماندىقتارىنا نەبارى 300 گرانت بولىنسە, بيىل 1315 ورىنعا, ياعني بەس ەسەگە ارتقان. بۇل – تاماشا مۇمكىندىك.
ەسەسىنە بيىل اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالار (5977) مەن ينجەنەرلىك ماماندىقتارعا (15011) ءبولىنگەن گرانت سانى بىلتىرعى تەحنيكالىق جانە تەحنولوگيالىق ماماندىقتارعا بەرىلگەن 24 737 ورىنعا جەتپەيدى.
تاعى ءبىر كوڭىل قۋانتارلىق ءوسىم شەتەلدەن كەلگەن ەتنوستىق قازاقتارعا بولىنگەن گرانتتارعا قاتىستى.
2018 جىلى مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ گرانتتارىن شەتەلدەگى قازاق دياسپوراسىنىڭ 862 وكىلى يەلەنسە, بيىل وسىنداي ءۇمىتكەرلەرگە 2450 گرانت ءبولىنىپ وتىر. ويتكەنى ءبىلىم الۋ ارقىلى ەلگە ءبىر تابان جاقىنداۋدى قالايتىن قانداستارىمىزدىڭ قاتارى ارتىپ كەلەدى.
ءبىر ايتا كەتەرلىگى, بيىل پەداگوگيكالىق ماماندىقتارعا بەرىلەتىن گرانت سانى بىلتىرعىعا قاراعاندا 4 مىڭعا جۋىق ورىنعا ازايدى.
ءتورت مارتە تەست تاپسىرادى. بيىلعى جاڭالىقتاردىڭ ىشىندەگى ەڭ نەگىزگىلەرى رەتىندە تالاپكەرلەردىڭ جىل باسىنان بەرى 4 رەت سىناق تاپسىرۋعا مۇمكىندىك العانىن اتاپ وتكەن ءجون. بىلتىر بۇل مۇمكىندىك تەك ەكى رەت بەرىلدى. ياعني, ماۋسىم ايىندا گرانت ءۇشىن, ال تامىز ايىندا شەكتىك بالل جيناۋ ارقىلى اقىلى نەگىزدە وقۋعا ءتۇسۋ ءۇشىن بەرىلگەن بولاتىن. ال بيىلعى قاڭتار, ناۋرىز جانە تامىز ايلارىنداعى تەستىلەۋگە قاتىسۋ ءۇشىن بەلگىلەنگەن سومانى تولەپ, سىناققا قاتىسىپ, سول ارقىلى ەلىمىزدەگى جوو-لاردىڭ كەز كەلگەنىنە اقىلى وقۋعا تۇسۋگە بولادى. سونىڭ ناتيجەسى بويىنشا ارنايى سەرتيفيكات بەرىلەدى, بىراق ول گرانت الۋعا جارامايدى. ال گرانتقا ءتۇسۋدى تەك ماۋسىم ايىنداعى سىناق قورىتىندىسى عانا شەشەدى.
تەست تاپسىرماي تۇسەتىندەر. تاعى ءبىر جاڭالىق: ەندى اقىلى نەگىزدە وقۋعا تۇسەتىن كوللەدج تۇلەكتەرى ۇبت تاپسىرمايدى. ءبىز جوعارىدا بيىلعى ۇمىتكەرلەردىڭ 20 862-ءسى, ياعني 17 پايىزدان استامى – وتكەن جىلدارداعى مەكتەپتەر مەن كوللەدجدەردىڭ تۇلەكتەرى ەكەنىن جازدىق. ولار – گرانتقا تالاسۋشىلار, سوندىقتان اقشا تولەپ وقۋعا مۇددەلىلەر عانا تەست تاپسىرمايتىنىن ەسكەرگەن ءجون.
مۇمكىندىك. ماگيستراتۋراداعى كەيبىر تالاپتار ەندى باكالاۆرياتتا گرانت الۋعا پايدالانىلماق. ماسەلەن, ماگيسترانت اتانۋ ءۇشىن الدىمەن شەت تىلىنەن سىناق تاپسىرۋ كەرەك. ال ەگەر ۇمىتكەردىڭ قولىندا IELTS سەكىلدى حالىقارالىق سەرتيفيكاتى بولسا, بىردەن ەكىنشى كەزەڭگە ەڭ جوعارى بالل جيناپ وتەدى. وسى تالاپ باكالاۆرياتقا ءتۇسۋ ەرەجەلەرىنە بەكىتىلدى, ويتكەنى جىل سايىن شەت تىلىنە جانە سوعان سايكەس ماماندىقتارعا سۇرانىس ارتىپ كەلەدى, سونداي-اق ۇبت-نى تازا اعىلشىن ءتىلىندە تاپسىرۋعا نيەتتىلەردىڭ دە قاتارى كوبەيۋدە. وسىنى ەسكەرگەن مينيسترلىك حالىقارالىق سەرتيفيكاتتارى بار نەمەسە شەت ءتىلىن بىلەتىنى راستالعان تۇلعالار شەت ءتىلى پانىنەن تەست تاپسىرمايتىنىن, ولارعا اۆتوماتتى تۇردە ەڭ جوعارعى 40 بالل بەرىلەتىنىن حابارلادى. قوسا كەتەيىك, بيىلدىڭ وزىندە حالىقارالىق سەرتيفيكات يەلەنگەن تۇلەكتەردىڭ سانى 708-گە جەتكەن كورىنەدى.
ەرەكشە قۇجات. بارلىق ءبىتىرۋشىلەرگە تەستىلەۋدىڭ قورىتىندىسى كورسەتىلگەن سەرتيفيكاتپەن قوسا ماڭىزدى مالىمەتتەر جازىلعان ارنايى قۇجات بەرىلمەك. وسى ارنايى پاراقشادا قۇجات وتكىزۋگە بولاتىن ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ ءتىزىمى, بولىنگەن گرانتتار سانى, وتكەن جىلدارى وتكىزىلگەن ورىندار بويىنشا كونكۋرستىڭ قورىتىندىسى كورسەتىلەدى. سوندىقتان بۇل قۇجاتقا ەرەكشە نازار اۋدارعان ارتىق بولمايدى.
تاعى ءبىر جاڭالىق – جاڭا كلاسسيفيكاتور ەنگىزىلگەنى. سوعان وراي گرانتتار ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىنىڭ توپتارىنا بولىنەدى. ايتالىق, «اقپاراتتىق تەحنولوگيالار» توبى بار, ول اقپاراتتىق جۇيەلەر, بلوكچەين, big-داتا, ينفورماتيكا, جالپى كومپيۋتەرلىك ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارىن قامتيدى. ەندى وسى «اقپاراتتىق تەحنولوگيالار» توبىنا 500 گرانت بولىنسە, گرانتتاردىڭ كونكۋرسىنا جوعارىداعى توپتى تاڭداعان ۇمىتكەرلەر عانا قاتىسا الادى. سوعان سايكەس گرانت يەگەرى ۋنيۆەرسيتەتكە تۇسكەندە اتالعان توپتىڭ ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىن تاڭدايدى جانە سول بويىنشا وقيدى.
ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ وتكەن سەنبى كۇنى بولعان ۇكىمەت وتىرىسىندا تەستىلەۋ وتەتىن بارلىق اۋديتوريالاردىڭ ۇيالى بايلانىستى باسەڭدەتەتىن قۇرىلعىلارمەن, بەينەكامەرالارمەن 100% جابدىقتالعانىن, ۇبت وتكىزىلەتىن پۋنكتتەردە بەينەترانسلياتسيا جاسايتىن مونيتورلار ورناتىلعانىن مالىمدەگەن بولاتىن. ەلىمىزدەگى باس پەداگوگتىڭ ەسكەرتۋىنشە, تالاپكەرلەردىڭ سىرتتان قانداي دا ءبىر كومەك كۇتۋى نەمەسە دايىن جاۋاپتاردى پايدالانام دەۋى ناتيجەسىز بولماق. سول سەبەپتى بىلىمىنە سەنگەندەر ۇتىپ, زاڭ بۇزعاندار گرانتتان تۇتىلادى. ايتا كەتەيىك, جەدەل اقپارات الماسۋ ماقساتىندا مينيسترلىكتىڭ جانە ۇلتتىق تەستىلەۋ ورتالىعىنىڭ call-ورتالىقتارى بىلتىرعىداي تۇراقتى تۇردە جۇمىس ىستەيدى.