رۋحانيات • 23 مامىر, 2019

تۇلعا تاعىلىمى

1321 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

مەملەكەت جانە قوعام قاي­راتكەرى ساكەن سەيفۋل­لين­نىڭ 125 جىل­دىق مەرەيتويى اياسىندا اتقارىلىپ جاتقان ءىس-شارالار لەگى جالعاسۋدا. وسى ورايدا مەملەكەت تاريحى ينستيتۋتى مەن ساكەن سەيفۋللين مۋزەيىنىڭ ۇيىم­­داستىرۋىمەن «ساكەن تا­­عىلىمى جانە قازىرگى زامان» اتتى دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى.

تۇلعا تاعىلىمى

ساكەن سەيفۋللين مۋزەيىنىڭ ديرەكتورى, اقىن, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى نەسىپبەك ايت ۇلىنىڭ مودەراتورلىعىمەن بولعان دوڭگەلەك ۇستەل جۇمىسىنا مەملەكەت تاريحى ينستيتۋتىنىڭ عىلىمي قىزمەتكەرلەرى سەيىتقالي دۇيسەن, قۇندىزاي ەرىمبەتوۆا, جاباي قاليەۆ, قانات ەڭسەنوۆ, باۋىرجان ىدىرىسوۆ جانە وزگە دە قوعام بەلسەندىلەرى, ساكەن­تانۋشى عالىمدار مەن جاستار قاتىستى.

– قايماعى بۇزىلماعان قا­سيەتتى ورتادا وسكەن, بەسىگىنەن ونەگە كورگەن, ونەردىڭ ۋىزىن ەمگەن سۇلۋ ساكەن, سىرلى ءسا­كەن, سىرباز ساكەن, سۇڭقار ساكەن, اقىن ءارى كومپوزيتور ساكەن قانقۇيلى زاماندا سان قيلى تاعدىر كەشە ءجۇرىپ, تۋعان حالقىنا, ءوز قولىمەن قۇرىسقان كەڭەس وكىمەتىنە جان-تانىمەن ادال قىزمەت ەتتى. ساكەننىڭ دۇنيە ەسىگىن اشقانىنا بيىل – 125 جىل. وسى ورايدا ارداقتى تۇلعانىڭ ەل ءۇشىن ىستەگەن ەلەۋلى ەڭبەكتەرىن قايتا جاڭعىرتىپ, اۋقىمدى ءىس-شارالار ۇيىمداستىرىلىپ جاتىر. ادەبيەت پەن ونەردە ءول­شەۋسىز ءىس تىندىرعان تاۋ تۇلعا­نىڭ تاعىلىمى بۇگىنگى جاستارعا ونەگە بولۋى ءتيىس, – دەدى نەسىپبەك ايت ۇلى.

حح عاسىر باسىن­داعى قازاق­ستان­داعى ۇلت-ازاتتىق يدەياسىنىڭ كورنەكتى وكىلى جونىندە بايانداما جاساعان مەملەكەت تاريحى ينستيتۋتى دەرەكتانۋ, تاريحناما جانە وتان تاريحى ءبولىمىنىڭ باسشىسى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى عاني قاراساەۆ «الاش­وردا» قايراتكەرلەرى مەن بولشەۆيكتەر جاعىندا مەملەكەت ىسىنە ارا­لاسقان ازاماتتاردىڭ ءىس-ارەكە­تىنە قاتىستى سىني وي-پىكىرلەردىڭ بىرجاقتى بولماۋى ءتيىس ەكەنىن ايتتى.

– ساكەن زامانىندا قۇداي بەرگەن تالانتىمەن جارقىراي كورىنىپ, ءوزى ارمانداعان قازاقتى قالاي بيىككە شىعارامىن دەگەن ماقساتتى جالاۋ ەتتى. مادەني رەۆوليۋتسياعا بەلسەنە ارالاستى, ساۋاتسىزدىق مەكتەبىندە ءدارىس بەردى. اقىن شىعارمالارىنىڭ يدەيالىق نىساناسى جاڭا ءداۋىردىڭ, كەڭەستىك زاماننىڭ كوكەيكەستى ماسەلەلەرىمەن تىعىز ۇشتاسىپ جاتادى. ول – بۇگىنگى جاڭا ءومىردىڭ جالىندى جارشىسى بولعان تاريحي ماڭگى قۇبىلىس, – دەدى عالىم.

سونداي-اق قازاق-كەڭەس ادە­بيە­تىنىڭ نەگىزىن سالعان, يدەيا­لىق جاعىنان بەرىك قالىپتاسۋىنا ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەر, اقىن ساكەننىڭ ءومىر جولى, قوعامدىق قىزمەتتەرى تۋراسىندا تەرەڭ اڭگىمە قوزعالدى. قازاق حالقىنىڭ كەلەشەگى جولىنداعى كۇرەسكە تولى كۇردەلى كەزەڭدە كۇش-ءجى­گەرىن, بار ءومىرىن ارناعان قاي­رات­كەرلەردىڭ ءبىرى – ساكەن سەي­فۋل­ليننىڭ ەسىمى قايتا جاڭ­عى­رىپ, عىلىمي زەرتتەۋلەردىڭ نى­سانىنا اينالدى. تۇلعانىڭ مەملەكەتتىك-ساياسي قىزمەتى مەن ءوزى ءومىر سۇرگەن قوعامنىڭ تالابى ءبىرتۇتاس قاراستىرىلىپ, قايراتكەردىڭ ءومىر جولىنداعى تاريحي قۇبىلىستارعا باعا بەرىلدى. ارداقتى اقىننىڭ ءدۇبىرلى مەرەيتويى اياسىندا ساكەن, ءىلياس, بەيىمبەت سىندى الىپتارعا ار­نالعان «ءۇش ارىس» بۇرىشى اشى­لىپ, اياۋلى تۇلعالاردىڭ فار­فوردان جاسالعان مۇسىندەرى قو­يىلدى. ودان بولەك, مۋزەي قىز­مەتكەرلەرىنىڭ سالتاناتتى مە­رەيتويعا ارنايى دايىنداعان «ءۇش بايتەرەك» كىتابى قالىڭ كوپ­شىلىك نازارىنا ۇسىنىلىپ وتىر.

سوڭعى جاڭالىقتار

بايىپتى مەملەكەتشىلدىك قادام

اتا زاڭ • بۇگىن, 08:48

ماي زاۋىتى شيكىزاتقا ءزارۋ

ەكونوميكا • بۇگىن, 08:45

ۇلتتى ۇيىستىرار فاكتور

ساياسات • بۇگىن, 08:43