نامىس ساردارى
بەيسەنبى, 9 مامىر 2013 1:59
وتكەن عاسىردىڭ 60-جىلدارىنىڭ سوڭىندا سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ «جۇمىر جەردە تەڭبىل دوپ» دەگەن كىتابى جارىق كوردى. ول كەزدە «جازۋشى», «جالىن» باسپالارىنان شىعىپ جاتاتىن كوركەم تۋىندىلار قالىڭ وقىرمانعا تەز جەتەتىن. سول كەزدە وقىرمان قولىنا تيگەن سەيداعاڭنىڭ كىتابى سپورت تاقىرىبىنا جازىلعان دەرەكتى ەڭبەكتەردەن مازمۇنى جاعىنان دا, وقيعالارىنىڭ اۋقىمى جاعىنان دا, تاقىرىبى جاعىنان دا, بايانداۋ ءتاسىلى جاعىنان دا وزگەشە بولدى.
بەيسەنبى, 9 مامىر 2013 1:59
وتكەن عاسىردىڭ 60-جىلدارىنىڭ سوڭىندا سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ «جۇمىر جەردە تەڭبىل دوپ» دەگەن كىتابى جارىق كوردى. ول كەزدە «جازۋشى», «جالىن» باسپالارىنان شىعىپ جاتاتىن كوركەم تۋىندىلار قالىڭ وقىرمانعا تەز جەتەتىن. سول كەزدە وقىرمان قولىنا تيگەن سەيداعاڭنىڭ كىتابى سپورت تاقىرىبىنا جازىلعان دەرەكتى ەڭبەكتەردەن مازمۇنى جاعىنان دا, وقيعالارىنىڭ اۋقىمى جاعىنان دا, تاقىرىبى جاعىنان دا, بايانداۋ ءتاسىلى جاعىنان دا وزگەشە بولدى.
تانىمال جازۋشى سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ سپورت تاريحىنىڭ كورنەكتى بىلگىرى بولاتىن. مەرزىمدى باسىلىم بەتتەرىندە ونىڭ سپورت تۋرالى رەپورتاجدارى, ءارتۇرلى وچەركتەرى, ماقالالارى ءجيى جاريالانىپ تۇردى. سودان دا بولار, قالىڭ وقىرمان ول كىسىنى سپورت شەجىرەشىسى دەپ قابىلدايتىن.
سەكەڭ باستاپقى كەزەڭدە, «قازاقستان پيونەرى» گازەتىنىڭ باس رەداكتورى بولعاندا دا, ودان كەيىن 1970 جىلدان 80-جىلداردىڭ ورتاسىنا دەيىن كەشەگى «لەنينشىل جاس», بۇگىنگى «جاس الاش» گازەتىن باسقارعان تۇستا دا قازاق جاستارىنىڭ وسۋىنە, بولاشاعىنا سپورتتىڭ ىقپالى زور ەكەنىن ناسيحاتتاۋمەن بولدى. سول «جۇمىر جەردە تەڭبىل دوپ» دەگەن كىتاپتى كەزىندە بۇكىل قازاق قوعامى وقىپ شىقتى-اۋ دەسەم قاتەلەسە قويماسپىن. ويتكەنى, ول سپورت تۋرالى, سپورتتىڭ ىشىندە فۋتبول تۋرالى بولاتىن. قازاق سول كەزدە دە فۋتبولعا جاري الماي جۇرەتىن. 60-شى جىلداردىڭ باسىندا قۇرىلعان «قايرات» وداق كولەمىندە فۋتبول جارىسىنا قاتىساتىن جالعىز كوماندا ەدى. ول جىلدارى الماتىنىڭ ورتالىق ستاديونىنا «قايرات» كومانداسى ويناعان سايىن بيلەت الۋ دا قيىن بولاتىن. قالاداعى, قالا ماڭىنداعى ەلدى مەكەندەردەن فۋتبول جانكۇيەرلەرى ءيىن تىرەسە فۋتبولعا كەلەتىن. الماتىعا سىرتتان كەلگەن ادام ەگەر جولى بولىپ ءبىر بيلەت ساتىپ السا, سوعان ءماز بولىپ قۋانىپ, «قايراتتىڭ» ويىنىن كوردىم دەپ ماقتانىپ, مارقايىپ جۇرەتىن.
بىراق, «قايراتتىڭ» ويىنى بىردە قۋانتادى, بىردە كۇيىنتەدى. ءسويتىپ جۇرگەن زاماندا سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ بۇكىل ءدۇنيە ءجۇزىنىڭ سول كەزدەگى اتاقتى فۋتبولشىلارىنىڭ ەسىمدەرى بار, فۋتبول تۋرالى كەرەمەت ماعلۇماتتار كەلتىرىلگەن, فۋتبول چەمپيوناتتارى تۋرالى, جالپى فۋتبولدىڭ, سپورتتىڭ قوعامداعى ورنى تۋرالى كەرەمەت وي-پىكىرلەر ايتىلعان «جۇمىر جەردە تەڭبىل دوپ» دەگەن كىتابى جارىققا شىقتى.
كىتاپ ۇلكەن قوعامدىق ءپىكىر تۋعىزدى. كوپتەگەن ادامدار وزدەرىنىڭ جىلى لەبىزدەرىن ءبىلدىردى. سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ وسىناۋ رۋحاني ەڭبەگىن اتاعاندا, قوعام ساناسىنىڭ, جاستار ءدۇنيەتانىمىنىڭ قالىپتاسۋىنا ونىڭ جازۋشىلىق ەڭبەگىنىڭ ايرىقشا ىقپال ەتكەندىگىنە نازار اۋدارۋ ادىلدىك بولار ەدى. سول سياقتى, اۆتوردىڭ «اسپاننان شۇعا جاۋعان كۇن», نە بولماسا «مۇڭايىپ ويانعان قالا» سياقتى شىعارمالارى دا كەزىندە وتە جوعارى باعالاندى.
سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ جاستايىنان جاڭالىققا قۇمارتىپ, ەرەكشە سەزىمتالدىقپەن, قىزىعۋشىلىقپەن ءوسكەن ازامات ەدى. ول كەزدە قازىرگىدەي ەركىنشىلىك زامان ەمەس, شەتەلگە قازاقستان جۋرناليستەرىنىڭ شىعۋى سيرەك وقيعا بولاتىن. ويتكەنى, ول ماسەلە تەك ماسكەۋ ارقىلى شەشىلەتىن. مىنە, سونداي جاعدايدا الەمنىڭ, ەۋروپانىڭ فۋتبول چەمپيوناتتارى سياقتى ەڭ جوعارى مارتەبەلى ءبۇكىل دۇنيەجۇزىلىك جارىستارعا, حالىقارالىق سايىستارعا بارىپ, وزىق اڭگىمەلەر ايتىپ جۇرگەن ءبىردەن-ءبىر جازۋشىمىز دا, جۋرناليسىمىز دە وسى سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ بولدى. اڭگىمە سەكەڭنىڭ سول حالىقارالىق سپورت جارىستارىنا بارۋىندا ەمەس, جاي بارىپ قانا قويماي, سول كورگەندەرىن, كوڭىلگە تۇيگەندەرىن ەلىنە جەتكىزۋىندە, قالىڭ وقىرمانمەن بولىسۋىندە, ورتاعا وي سالۋىندا, سپورتتىڭ ۇلت نامىسىنىڭ كورنەكتى تۋى ەكەندىگىن ۇرپاقتىڭ ساناسىنا جەتكىزۋگە تالپىنۋىندا.
سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ ىزىمەن ونىڭ عيبراتتى ومىرىنەن ۇيرەنىپ, ءداستۇرىن جالعاستىرىپ جۇرگەن سپورت جۋرناليستەرىنىڭ, جازۋشىلاردىڭ ەڭ كورنەكتىسى – بۇگىنگى زامانداسىمىز نەسىپ جۇنىسباەۆ. ونىڭ باقىتى سول – كەڭەس داۋىرىنەن كەيىنگى كەزدە ونىڭ ناعىز وي تەربەپ, قالام سىلتەۋ قايراتى تاۋەلسىزدىكتىڭ تۇسىنا كەلدى. ءتاۋەلسىزدىكتىڭ ارقاسىندا بۇرىنعىداي ءماسكەۋدىڭ رۇقساتىنا قاراپ وتىرماي, ماسكەۋدەن تامىر-تانىس ىزدەپ جۇرمەي, قازاقستاننان تىكەلەي ءوزى جۇرەتىن دارەجەگە جەتتى. سەيداعاڭنىڭ باستاماسىن دامىتىپ, تەرەڭدەپ, بۇكىل قازاق سپورتىنىڭ شەجىرەسىنىڭ ەتەك-جەڭىن جيىپ, جۇيەلەپ, جىپكە تىزگەن مونشاقتاي ەتىپ جازىپ شىققان ونىڭ ءوزى: «مەن سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ شاكىرتىمىن, سەيداعاڭنىڭ جولىمەن ءجۇردىم», دەپ ماقتانىشپەن ايتادى.
وكىنىشكە وراي, سەكەڭ ەرتەرەك دۇنيەدەن ءوتىپ كەتتى. بىراق, سول ءومىرىنىڭ وزىندە قازاقتىڭ رۋحاني الەمىنە ايرىقشا ەڭبەك ءسىڭىرىپ, جانىمەن, تانىمەن, ءاربىر سالماقتى سوزىمەن, شەبەر جازىلعان تاماشا ادەبي, پۋبليتسيستيكالىق شىعارمالارىمەن ۇلت ۇجدانىن كوتەرىپ كەتتى. ول كىسى ءوز شىعارمالارىنا تەك سپورت ءماسەلەسىن ارقاۋ ەتكەن جوق, قوعامنىڭ بارلىق سالاسىنا دا ارالاستى. الايدا, سپورت تاقىرىبى – سەكەڭ شىعارمالارىنىڭ وزەكتى ويى, كوركەمدىك كوركى, شەشەندىك ءسوزى بولدى.
كەزىندە سەكەڭ «لەنينشىل جاس» («جاس الاش») گازەتىنىڭ باس رەداكتورى ءارى قازاقستان كومسومولى ورتالىق كوميتەتىنىڭ بيۋرو مۇشەسى بولدى. سول بيۋرودا بىرگە جۇمىس جاسادىق. ول كىسىمەن كوپ جاعدايلاردا پىكىرلەسىپ, ءبىر-ءبىرىمىزدى قولداپ, ءتۇسىنىسىپ, كەيبىر جاعدايلاردا ارقيلى ماسەلەلەر توڭىرەگىندە پىكىر تالاستىرىپ تا جۇرگەن كەزىمىز بولعان. عاجابى – سول پىكىرتالاستاردا ەشقانداي رەنىش بولمايتىن, كەرىسىنشە, ءارتۇرلى كوزقاراستار ارقىلى شىندىققا, ادىلدىككە جاقىنداۋعا تىرىساتىنبىز. قوعامدىق قۇبىلىستارعا باعا بەرۋ تۇرعىسىنان ارۋاقىتتا ويىمىزدى اشىق ايتۋدان تارتىنبايتىنبىز. ماقساتىمىز, مۇددەمىز ءبىر – سوعان قاي جولمەن, قانداي كوزقاراس, سانا, تۇسىنىكپەن قاي تاسىلمەن كەلۋ كەرەك. سەيداعاڭداي قازاق ادەبيەتىنىڭ, جۋرناليستيكاسىنىڭ بەدەلدى تۇلعاسىنىڭ بيۋرونىڭ قۇرامىندا بولۋى بيۋرونىڭ ارۋاقىتتا رۋحاني بەدەلىن كوتەرىپ تۇراتىن. ءبىز سول جىلداردا جاستارمەن جۇمىس ىستەۋدى وتە جوعارى دارەجەگە كوتەرە الدىق. قازاقستان كومسومولى ورتالىق كوميتەتى بيۋروسىنىڭ كومەگىمەن, ىقپالىمەن, شەشىمىمەن تالاي جاستاردىڭ جولى اشىلدى. ءبىز ونى قاي داۋىردە دە ماقتانىشپەن ايتا الامىز. سولاردىڭ قاتارىندا قازىرگى ءبىزدىڭ حالىقارالىق, الەمدىك دارەجەدەگى ونەر تارلاندارى – الىبەك دىنىشەۆ, نۇرجامال ۇسەنباەۆا, روزا رىمباەۆا, ايمان مۇساقوجاەۆا, ءجانيا اۋباكىروۆا سياقتى ورىمدەي جاستار كەزىندە جاستار ۇيىمدارىنىڭ, كومسومولدىڭ قامقورلىعىن كورىپ ءوستى. ودان ارى قاراي جۇرە بەرسەك, قازاقستان كومسومولىنىڭ ءبىرىنشى حاتشىسى وزبەكالى جانىبەكوۆتىڭ تۇسىندا جاس كەزىندە ەلگە تانىلعان ءشامشى قالداياقوۆ, جۇمەكەن ءناجىمەدەنوۆ, نۇرعالي ءنۇسىپجانوۆ, ەسكەندىر حاسانعاليەۆ, مۇحتار شاحانوۆ, تاعى باسقا ونەر, ادەبيەت جۇلدىزدارىن ايتساق تا جەتكىلىكتى.
سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ «لەنينشىل جاستا» باس رەداكتور كەزىندە جاس ادەبيەت سىنشىسى ساعات ءاشىمباەۆتى وزىنە ورىنباسارلىق قىزمەتكە شاقىردى. جاسى وتىزعا جەتەر-جەتپەس شاعىندا ادەبيەت سىنشىسى رەتىندە تۇلعا بولىپ تانىلعان, مويىندالعان ساعات اشىمباەۆ, كەيىن كوسەمسوز شەبەرلەرى دارەجەسىنە كوتەرىلگەن سەرىك ءابدىرايىموۆ, ايان نىسانالين, جاقاۋ داۋرەنبەكوۆ, ىرىم كەنەنباەۆ, ءۋاليحان قاليجان, اشىربەك كوپىشەۆ, جارىلعاپ بەيسەنباەۆ, تاعى باسقا جاستاردى جانىنا جينادى.
1976 جىلى كۇزدە ءداستۇرلى ادەبيەت پەن ونەر سالاسىندا كومسومول سىيلىعىنا تاڭداۋ, ساراپتاۋ بارىسىندا سەيداعاڭنىڭ ساعات ءاشىمباەۆ, ورالحان بوكەەۆ, روزا رىمباەۆالاردىڭ كانديداتۋرالارىن قولداپ سويلەۋى بيۋرو شەشىمىنە نەگىزگى ىقپال ەتە الدى. كومسومولدىڭ ورتالىق كوميتەتىندە جۇرگەن كەزدە, اسىرەسە, شىعارماشىلىق سالاداعى جاستارعا قامقورلىق جاساۋدا, تالانتتىڭ كوزىن اشۋدا, ءار جەردە, ءار وبلىستا ءجۇرىپ تالانتتى ادامداردى قاتارعا تارتۋعا, ءار ۋاقىتتا جەكە كوزقاراس ءبىلدىرىپ, سوعان ۇسىنىس جاساپ, وبلىستاردا بولىپ كەلگەن جەردە ءبىر جاقسى تالانتتى ادامدى كورسە, سونى ايتىپ كەلىپ, وسىعان نازار اۋدارايىقشى, وسىعان كومەك جاساڭىزدارشى, دەپ جۇرەتىن وتە ءبىر ءپىرادار ازامات تا وسى ساكەڭ بولدى.
سول كەزدە دە جۋرناليستەردىڭ, سپورت جاتتىقتىرۋشىلارىنىڭ ءارتۇرلى قوعامدىق ۇيىمدارى, اسسوتسياتسيالارى بولعانى بەلگىلى. سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ سولاردىڭ كوپشىلىگىمەن جاقسى قارىم-قاتىناستا بولدى. ءسويتىپ, توپ جارعان قازاق سپورتشىلارىنىڭ وداققا, الەمگە تانىلۋىنا ىقپال جاسادى. ماسەلەن, سەرىك قوناقباەۆ پەن جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆ 1980 جىلى وليمپيادا ويىندارىنا قاتىسىپ, جاقسىلىق قازاقستان قازاقتارى اراسىنان شىققان تۇڭعىش وليمپيادا چەمپيونى بولدى, سەرىك قازاق سپورتشىلارىنان وليمپيادانىڭ تۇڭعىش كۇمىس جۇلدەسىن الدى. ونداي دارەجەگە جەتۋ ءۇشىن الدىمەن قازاقستان سپورتىنىڭ وكىلى رەتىندە وداقتىق جارىستاردىڭ جەڭىمپازى بولۋ كەرەك, سول جەڭىمپازى بولعان كەزدىڭ وزىندە ونى ماسكەۋدەگى قۇزىرلى ورىندار شەشەدى. جەڭىمپازدىڭ ءوزىن الماي, ەكىنشى ورىنداعى ادامدى العان جاعدايلار كوپ بولعان. جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆكە 1980 جىلعى وليمپيادادان بۇرىن سونداي سولاقاي شەشىمدەر بوگەت بولعان.
مىنە, سول كەزدەگى سپورتتىڭ ءوزى ماسكەۋدىڭ قاس-قاباعىنا بايلانىستى بولعاندىقتان, ءبىزدىڭ قازاقستاننىڭ سپورتىنىڭ وسىنداي تۇلعالارى بار, قازاقستان سپورتىنىڭ جەتىستىكتەرى بار, قازاقستاندا مىناداي تالانتتى بوكسشىلار, تالانتتى پالۋاندار بار دەپ, ماسكەۋگە تالاي رەت بارىپ, تالاي جەردە پىكىر تۋعىزىپ, دەلدال بولىپ, شاپقىلاپ جۇرەتىن ادامنىڭ ءبىرى سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ بولاتىن. سودان كەيىن ماسكەۋدە بولعانىن, باسقا جاعدايلاردى الماتىدا ورتالىق كوميتەتتەگىلەرگە, باسشىلارعا ايتىپ جۇرەتىن. جانە كەزىندە قازاقستان كومپارتياسى ورتالىق كوميتەتىنىڭ باسشىلارى سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتى وتە جوعارى باعالاپ, ول كىسىنىڭ پىكىرىمەن ساناسىپ تا وتىراتىن. وعان ءوزىم تالاي كۋا بولدىم. ول كىسى ورىنسىز پىكىر ايتپايتىن. سونىڭ بارلىعى ءبىزدىڭ قازاقتىڭ ۇلتتىق مۇددەسىندە بولاتىن جانە ۇلتتىق نامىستى قايرايتىن.
سەكەڭنىڭ شىعارمالارىن قازىر دە الىپ وقىساڭىز, ءوزىڭىز بىردەن سول وقيعانىڭ ورتاسىندا جۇرگەندەي, سول فۋتبول دوداسىن تۋرا قازىر كورىپ وتىرعانداي اسەر الاسىز. ول, ارينە, جازۋشىنىڭ شىعارماشىلىق شەبەرلىگى. جازۋشى شەبەرلىگى ول كىسىنىڭ ازاماتتىق ۇستانىمىمەن, ازاماتتىق ءدۇنيەتانىمىمەن بايلانىستى بولىپ, وتانسۇيگىشتىك رۋحقا, پاتريوتتىققا ءتاربيەلەيدى.
سەكەڭ قايراتكەر بولعان سوتسياليزم زامانىندا لاۋازىمدى ادامدار دا, سپورتشىلار دا شەتەلدەرگە تەك ماسكەۋ ارقىلى شىعاتىنىن جوعارىدا ايتتىق. قايتالاپ ەكپىن بەرىپ وتىرعانىمىز – تاعى دا تاۋەلسىزدىكتىڭ قادىرىن, قاسيەتىن ءتۇسىنۋ. بۇگىن كىمنىڭ قاي ەلگە بارىپ, قاي جەردە كەزدەسىپ جۇرگەنى ۇيرەنشىكتى جاعداي, كىمنىڭ قالاي بارىپ, قالاي كەلىپ جۇرگەنىنە ەشكىم ءمان دە بەرىپ جاتقان جوق. بۇل دا ەلدىڭ ەركىنشىلىك كورىنىسى. بۇگىنگىدەي زامان جوق ول كەزدە. سەكەڭ بارعان جەرىندە قازاق دەگەن ەل بار ەكەنىن, قازاق دەگەن ەلدىڭ ۇلتتىق مادەنيەتى, لايىقتى سپورتشىلارى, ونەرلى ۇرپاعى بار ەكەنىن ناسيحاتتاپ, ايتىپ, سولاردىڭ ورتاسىنان كسرو قۇراما كومانداسىنىڭ مۇشەلەرى بولعان ادامدارعا قولداۋ كورسەتىپ, ىقپال ەتىپ, جاناشىرلىق ءبىلدىرىپ, ۇلتىمىزدى تانىتقىسى كەلىپ جۇرەتىن ايرىقشا تۇلعا بولاتىن. ءوزى باس رەداكتور بولعان «لەنينشىل جاس» گازەتىندە دە ۇلتتى سۇيۋگە, سول ۇلتتى ءسۇيۋ ارقىلى وتانىن ءسۇيۋ, ازاماتتىق پوزيتسياسىن كۇشەيتۋ سياقتى ۇلكەن تاقىرىپتارعا قاتتى ءمان بەردى. «لەنينشىل جاس» ول كەزدە قازاقستانعا وتە تانىمال, الدىڭعى قاتارلى, تارالىمى ەڭ كوپ گازەت بولاتىن. باسىلىمنىڭ 300 مىڭعا تاقاۋ تيراجبەن تارالعان جىلدارى بولعانىنا ءبىزدىڭ ۇرپاق كۋا. ەڭ كوپ تارالعان, ەڭ بەدەلدى گازەتتىڭ ءبىرى بولعان «لەنينشىل جاستى» سونداي دارەجەگە كوتەرۋگە اۋەلدە شەرحان مۇرتازا ەڭبەك سىڭىرگەن بولسا, سول دەڭگەي مەن ءداستۇردى ساپالى جالعاستىرا العان – سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ.
كەزىندە ورىس ادەبيەتىندە «ءبىز ءبارىمىز گوگولدىڭ شينەلىنەن شىقتىق» دەگەن ۇعىم بولعان. ول – گوگولدىڭ سىن-پىكىرلەرىنە, گوگولدىڭ جازعان ەڭبەكتەرىنە بەرىلگەن جوعارى باعا. سول سياقتى, ءبىزدىڭ قازاق جۋرناليستيكاسىندا دا «شەرحاننىڭ شەكپەنىنەن شىقتىق» دەگەن قاناتتى ءسوز بار. سول شەرحانمەن قاتار جۇرگەن, شەراعاڭمەن جاستارى شامالاس, ۇزەڭگىلەس, زامانداس بولعان تۇلعالاردىڭ ءبىرى – سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ.
سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ تاعى ءبىر الەۋمەتتىك ەرلىگى – سوتسياليزم كەزىندە, كوممۋنيستىك پارتيانىڭ يدەولوگياسىندا تۇرعاندا ۇلت ماسەلەسى جونىندە ورىندى پىكىر ايتا بىلۋىندە. سول اڭگىمەلەردىڭ بارىندە دە سەيداحمەت ازاماتتىق تانىتىپ ءجۇردى. اسىرەسە, ايرىقشا ايتايىن دەگەنىم – 1986 جىلى ديمەكەڭ كەتىپ, كولبين كەلگەن كەزدە بولعان جاستار كوتەرىلىسىنەن كەيىن 19 جەلتوقسان كۇنى قازاقستانعا سوكپ ورتالىق كوميتەتىنىڭ ساياسي بيۋروسىنىڭ مۇشەسى م.سولومەنتسەۆ كەلىپ, الماتىدا بىرنەشە كۇن بولىپ, ءارتۇرلى ۇجىمدارعا بارىپ, ءبىزدىڭ قازاقستاننىڭ «ۇلتشىلدىعىنىڭ ءوسىپ كەتكەندىگىن» ايتىپ, كەزدەسۋلەر وتكىزىپ ءجۇردى. سول كەزدەسۋدىڭ ءبىرى كومسومولدىڭ ورتالىق كوميتەتىندە ءوتتى. سول جيىندا سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ جاستاردى تەك كىنالاۋ تۇرعىسىنان قورىتىندى شىعارۋعا بولمايدى دەگەن باعىتتا ءسوز سويلەدى. سولومەنتسەۆ سۇق ساۋساعىن كوتەرىپ, ونىڭ ءسوزىن ءبولدى. سول كەزدە سەكەڭ ىركىلمەستەن جوعارى لاۋازىمدى ماسكەۋ وكىلىنە: «ۆى, پوجالۋيستا, سۆوي ۋكازاتەلنىي پالەتس منە نە پوكازىۆايتە. ەتوت ۋكازاتەلنىي پالەتس كاك راز پورتيت ۆسە. نە نادو ۋگروجات ۆاشيم ۋكازاتەلنىم پالتسەم, ا نادو ۋۆاجات راستۋششۋيۋ مولودەج, راستۋششۋيۋ ناتسيونالنۋيۋ پوروسل», – دەپ كەسىپ ايتقانىنا كۋا بولعان ەدىم. بۇل سوزدەردى مەن سول جيىنعا قاتىسىپ, بولعان اڭگىمە جازىلعان جۇمىسشى داپتەرىمنەن سوزبە-ءسوز كەلتىرگەندى ءجون كوردىم.
پوليتبيۋرو مۇشەسىنە ونداي ءسوز قايتارۋ دەگەن سول كەزدە سۇمدىق بولاتىن. بىراق, سەكەڭ سول ءسوزدى ايتتى. سەكەڭنىڭ جازۋشىلىعى بار, قوعامدا ۇلكەن رۋحاني ورنى بار. سودان دا بولار, وعان كولبيننىڭ ءتىسى باتپادى. بۇل – شىن مانىندە سەيداحمەت بەردىقۇلوۆتىڭ الەۋمەتتىك باتىلدىعى, الەۋمەتتىك باتىرلىعى. سەكەڭنىڭ كىممەن بولسا دا, تەرەزەسى تەڭ سويلەسە الاتىن رۋحاني دايىندىعى, قۋاتى, سوعان لايىقتى ءبىلىمى, سالماقتى مىنەزى بولاتىن.
سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ, كوزى ءتىرى بولسا, 80 جاسقا كەلەر ەدى. 80 جاس دەگەن قازىر ونشالىقتى تاڭ قالاتىن جاس ەمەس. بىراق, سەيداحمەت بەردىقۇلوۆ تۋرالى ۇرپاققا, ءبۇگىنگى زامانداستارىمىزعا وسى سياقتى ءسوزدى ايتۋدى مەن ءوزىمنىڭ پارىزىم دەپ سانايمىن. بىرگە جۇردىك, بىرگە قىزمەت ىستەدىك. ول تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ العاشقى جىلدارىن كورىپ, جۇرەكجاردى قۋانىشقا بولەنە العانىمەن, ەركىندىك رۋحىندا ۇزاق ءومىر سۇرە الماي, جاسى 60-تان اسار-اسپاستا دۇنيەدەن مەزگىلسىز ءوتىپ كەتتى. ارينە, كوكىرەگىندە كوپ ارمانى بىرگە كەتتى.
ول قازاق مەملەكەتىنىڭ دۇنيە جۇزىندە ءوز تۇلعالارىمەن, ءوز سپورتشىلارىمەن, ءوز ونەرپازدارىمەن, ءوز تۋىمەن, ءوز ءانۇرانىمەن كورىنىپ, وزىپ ءجۇرۋىن ارماندايتىن, سونداي كۇننىڭ تۋارىنا سەنەتىن. قازاقتىڭ بۇگىنگى ۇرپاعى سول ارمانعا جەتتى. الداعى ارمان ەندى ودان دا بيىك.
قۋانىش سۇلتانوۆ,
قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى
ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى.
استانا.
