كۇدىكتىلەردى قۇرىقتاعاندار نەگە كۇرسىنەدى؟
جۇما, 18 مامىر 2012 7:40
ىشكى ىستەر ءمينيسترى ق.قاسىموۆتىڭ اتىنا جازىلعان الماتى وبلىسى رايىمبەك اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى قول قويعان ارىزدى ارقالاپ, رەداكتسيامىزعا ءبىر توپ اتا-انا كەلدى. ادىلەت ىزدەپ, الەككە تۇسكەندەر قىلمىس اتاۋلىعا قارسى تۇرىپ, قوعام تىنىشتىعىنىڭ كۇزەتى جولىندا ىستىق-سۋىققا تۇسەتىن پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ اكە-شەشەلەرى ەكەن. «ۇرىنى ۇستايمىز دەپ ۇلدارىمىز ءىستى بولدى» دەپ اڭگىمەنى ارىدەن قوزعاعان كىسىلەردىڭ ارىزى مەن التى بىردەي پوليتسيا قىزمەتكەرىنىڭ ۇستىنەن قوزعالعان ءىستىڭ بۇگە-شىگەسى تومەندەگىدەي.
جۇما, 18 مامىر 2012 7:40
ىشكى ىستەر ءمينيسترى ق.قاسىموۆتىڭ اتىنا جازىلعان الماتى وبلىسى رايىمبەك اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى قول قويعان ارىزدى ارقالاپ, رەداكتسيامىزعا ءبىر توپ اتا-انا كەلدى. ادىلەت ىزدەپ, الەككە تۇسكەندەر قىلمىس اتاۋلىعا قارسى تۇرىپ, قوعام تىنىشتىعىنىڭ كۇزەتى جولىندا ىستىق-سۋىققا تۇسەتىن پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ اكە-شەشەلەرى ەكەن. «ۇرىنى ۇستايمىز دەپ ۇلدارىمىز ءىستى بولدى» دەپ اڭگىمەنى ارىدەن قوزعاعان كىسىلەردىڭ ارىزى مەن التى بىردەي پوليتسيا قىزمەتكەرىنىڭ ۇستىنەن قوزعالعان ءىستىڭ بۇگە-شىگەسى تومەندەگىدەي.
جەتىسۋ جەرىندەگى مال ۇرلىعى سوڭعى كەزدە تىنىش جاتقان ەلدىڭ ءتۇن ۇيقىسىن ءتورت بۇزىپ, سوڭعى بىرەر جىلدا رەسپۋبليكالىق باسىلىمدار مەن تەلەارنالاردان تۇسپەي كەلە جاتقانىنا كۋامىز. رەداكتسيامىزعا ارىزدانا كەلگەن اتا-انانىڭ ايتۋىنشا, 2010-2011 جىلدار ارالىعىندا رايىمبەك اۋدانىنا قاراستى سارىجاز, تاساشى, قارقارا اۋىلدارىنىڭ جايىلىمىنداعى جىلقىعا جاۋداي تيگەن ۇرىلاردى ىندەتە ىزدەگەن اۋداندىق پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى م.ءسالىمباەۆ, س.ساتىلعانوۆ, ا.تاعاەۆ, ە.سايرامباەۆ, س.دەمەۋوۆ پەن ا.جازاەۆ ءجىپتىڭ ءبىر ۇشىن شىعارىپ, جەكەمەنشىكتىڭ مالىن ۇرلادى دەگەن كۇدىكپەن تاساشى اۋىلىنىڭ تۇرعىندارى ا.تاستەەۆ, ە.ەدىگەەۆ, ە.ازاتوۆ, ن.شالاباەۆ جانە ك.وقاسوۆ دەگەن جىگىتتەردىڭ ءۇستىنەن ءىس قوزعايدى. اتالمىش ءۇش اۋىلدىڭ 17 تۇرعىنىنا تيەسىلى 72 باس جىلقىنىڭ داۋى باستالىپ, ءىس سوتقا جونەلتىلەدى. ءىرى قارانىڭ ەتىن سويىپ ساتۋمەن اينالىساتىن ا.تاستەەۆ 11 باس جىلقىنىڭ يەلەرىنە مال قۇنىن وتەپ بەرىپ, ءوزى سوتتالىپ كەتسە دە, وعان مالدى ايداپ اكەلۋشى ءجىگىتتەر قورعاۋشىلارىنىڭ كەڭەسىنە سۇيەنىپ «ءبىزدى پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى ءماجبۇرلەپ مويىنداتتى» دەپ قايتادان ارىزدانادى.
2011 جىلدىڭ 28 قاراشاسىندا رايىمبەك اۋدانىنىڭ پروكۋراتۋراسى وسى ارىز بويىنشا اۋداندىق ىشكى ىستەر ءبولىمى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ۇستىنەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 308-بابى 4-بولىمىنە جانە 141-بابى 2-بولىمىنە سايكەس ءىس قوزعايدى. ارتىنشا الماتى وبلىستىق پروكۋراتۋراسى پوليتسەيلەردىڭ ۇستىنەن قىلمىستىق كودەكستىڭ 346-بابى بويىنشا ءۇشىنشى ءىستى قوزعاپ, ولاردان كۇدىكتى رەتىندە جاۋاپ الا باستايدى. مال ۇرلىعىنا كۇدىكتى رەتىندە سوتتى بولعاندار دەرەۋ «جابىرلەنۋشىگە» اينالىپ, ارادا 2 اي وتكەننەن كەيىن سوت-مەديتسينالىق ساراپتاماسى ولارعا «دەنە جاراقاتىنىڭ ىزدەرى بار» دەگەن انىقتاما شىعارادى. 2011 جىلدىڭ 2-7 قاراشا ارالىعىندا دەنە جاراقاتىن الىپتى-مىس دەگەن ازاتوۆ پەن شالاباەۆقا 30 قاراشا كۇنى, ياعني 23 كۇننەن كەيىن ساراپتاما جاسالسا, 2011 جىلدىڭ 20 قىركۇيەك كۇنى ۇردى دەگەن وقاسوۆقا جەلتوقساننىڭ 6-سى كۇنى ساراپتاما جاسالادى. ال بۇعان دەيىن ىستەگەن قىلمىستارىن مويىنداپ, الدىن-الا تەرگەۋ ءىسى جۇرگىزىلىپ جاتقان كەزدە, ياعني 2011 جىلدىڭ 22 قاراشاسىندا ە.ەدىگەەۆ, ە.ازاتوۆ, ن.شالاباەۆ پەن ك.وقاسوۆقا جاسالعان كەشەندى سوت-پسيحياتريالىق ساراپتاماسىندا ءۇش بىردەي ساراپشى قول قويعان جالپى, تەكسەرۋ جانە سوماتيالىق جاعدايى دەگەن اكتىدە كۇدىكتىلەر تۋرالى «جالپى سوماتيالىق جاعدايلارى قاناعاتتانارلىق, دەنساۋلىقتارىنا شاعىم ايتپايدى, دەنەلەرىندە جاراقاتتار مەن زاقىمداۋلار جوق» دەپ كورسەتىلگەن. وسى 3 ساراپشى ماماننىڭ دالەلىن پروكۋراتۋرانىڭ تالابىنا ساي تاساشى اۋىلدىق ەمحاناسىنىڭ باس دارىگەر مەن فەلدشەرى جوققا شىعارىپ وتىر. ارتىنشا وبلىستىق پروكۋراتۋرا «قىلمىس جاسالماعان, ۇرلىقتاردى پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ قىسىمىمەن مويىنداعان» دەگەن نەگىزگە سۇيەنىپ ە.ەدىگەەۆ, ە.ازاتوۆ, ن.شالاباەۆ پەن ك.وقاسوۆقا بايلانىستى ءىستى قىسقارتادى. بۇل جەردە تاعى ءبىر ەسكەرەرلىك جايت, كۇدىكتىدەن جابىرلەنۋشىگە اينالىپ شىعا كەلگەن جاس جىگىتتەردىڭ دالەلدەرى نەگىزسىز بولىپ قانا قويماي, ولار كەيىننەن «ءبىز قورعاۋشى مەن تۋىستارىمىز وسىلاي جازىڭدار دەگەن سوڭ ارىزداندىق, پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى ءبىزدى ۇرىپ-سوقپادى» دەگەن قولحات تا بەرگەن. كىمنىڭ قانشا جىلقى ايداپ اكەلگەنى, ءتاستەەۆكە جىلقى سويىسۋعا كومەكتەسكەندەرى جانە ءاربىر ايداپ اكەلگەن, سويعان جىلقىسىنا قانشا سومادا اقى الىپ تۇرعانىن كورسەتىپ بەرگەن مويىنداۋلارى, قىلمىس ورنىنا بارىپ جانە تەرگەۋشى الدىندا بەرگەن جاۋاپتارى بەينەتاسپاعا ءتۇسىرىلسە دە ءىس پروكۋراتۋرا تاراپىنان بىرجاقتى ءجۇرگىزىلىپ وتىر دەيدى اشىنعان اتا-انالار.
پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى زاڭسىز قاماۋدا ۇستادى جانە تەرگەۋ بارىسىندا قىسىم كورسەتتى دەپ ارىزدانۋشىلار ءبىر سوزىندە سويىلعان مالدىڭ باس-سيراعى مەن تەرىسىن ىزدەپ اۋىل سىرتىنا بارعان جەردە «اتىپ تاستايمىن» دەپ تاپانشا كورسەتتى دەگەن پوليتسيا قىزمەتكەرى ول كۇنى قىزمەتتىك تاپانشانى الماق تۇگىلى, كۇدىكتىلەرمەن ءبىرگە اۋىل سىرتىنا بارماعاندىعى انىقتالعان. ونىڭ ۇستىنە وبلىستىق ىشكى ىستەر باسقارماسىنىڭ باستىعى, گەنەرال-مايور ج.حالىق ۇلىنىڭ اتىنا بيىلعى جىلدىڭ, ياعني 2012 جىلدىڭ ناۋرىز ايىنىڭ 19, 20, 26-سى كۇندەرى ن.شالاباەۆ, ب.ازاتوۆ جانە ە.ەدىگەەۆتىڭ ءوز قولدارىمەن «ءبىزدى پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى ۇرىپ-سوققان جوق, ءبىز قورعاۋشى يا.توكەنوۆ پەن ە.ەدىگەەۆتىڭ اپكەسى جاۋاپكەرشىلىكتەرىڭ جەڭىلدەيدى دەگەن سوڭ جالعان ارىز تۇسىردىك» دەپ جازعان وتىنىشتەرى دە بار. سونىمەن قاتار, 2012 جىلدىڭ 11 قاڭتارىندا رايىمبەك اۋداندىق ىشكى ىستەر باسقارماسىنىڭ اعا تەرگەۋشىسى, پوليتسيا كاپيتانى ە.يمانقۇلوۆ وسى داۋلى ىسكە قاتىستى جالعان ساراپتامالىق انىقتاما بەرگەن تاساشى اۋىلدىق ەمحاناسىنىڭ باس ءدارىگەرى مەن فەلدشەرىنەن جاۋاپ الادى. وندا تايعا تاڭبا باسقانداي ەتىپ باس دارىگەر دە, فەلدشەر دە ك.وقاسوۆتى تەكسەرگەندەرىن, الايدا ۇرىپ-سوقتى دەپ ايتسا دا پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنە ول جونىندە حابار بەرمەگەندەرىن, بۇل مىندەتىمىزگە كىرە تۇرا ءوز تاراپىمىزدان كەتكەن سالاقتىق بولدى دەگەن كۋالىگى بار. بۇل ەكى ءدارىگەردىڭ جىبەرگەن تاعى ءبىر كەمشىلىگى, ولار ك.وقاسوۆ دەنە جاراقاتىن الدى دەگەندە ناقتى قانداي كولەمدە جاراقات العاندىعى دا ناقتىلانباعان. وسىنداي ناقتى دەرەكتەرگە قاراماستان, پروكۋراتۋرا تاراپىنان بۇل ءىس پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىنىڭ باستارىنا بۇلت ءۇيىرىپ تۇر.
قالاي دەسەك تە ۇرلىقتىڭ بولعانى اقيقات. ءبىر ەمەس سەكسەنگە تارتا قىلقۇيرىق قولدى بولعان. ۇرىنىڭ دا تۇزاقتالعانى, تەكسەرۋ بارىسىندا قىلمىستى موينىنا العانى راس. الايدا, قىلمىستىق ءىس زاڭدى شەشىمىن تابۋدىڭ ورنىنا, جەتىسۋلىق قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى ءوزارا مايدان اشىپ العانداي. ىشكى ىستەر قىزمەتكەرلەرى ۇرىنى ۇستاپ, تەرگەۋدى تياناقتاعانىمەن ول ءىس پروكۋراتۋرادان ءارى اسپاي, باسقا ارناعا ويىسىپ بارادى. قىلمىستىق ىسكە نۇكتە قويىپ, شەشىم شىعارۋعا ءتيىستى سوت ورىنى پروكۋراتۋرا مەن پوليتسيا اراسىنداعى داۋدىڭ قاي ايماقتا جۇرگىزىلۋى كەرەكتىگىنە عانا تورەلىك جاساۋدا. تالدىقورعان قالالىق سوتى بارىمتاشىلاردان باستالعان داۋلى ءىستى انىقتاۋ ءۇشىن رايىمبەك اۋدانىنىڭ ورتالىعى كەگەن اۋىلىنا كوشپەلى سوت كەڭەسىن اتتاندىردى.
مالىنان ايىرىلىپ ۇلارداي شۋلاعان اۋىل تۇرعىندارىنىڭ ايعايى كۇن ساناپ كۇشەيىپ بارا جاتپاسا, باسىلار ەمەس. تىنىش جاتقان جەتىسۋ ەلىن الاتايداي ءبۇلدىرگەن ۇرىلاردىڭ ارانى تويار ما ەكەن, الدە ادىلەتتى شەشىمىن ايتىپ, قۇزىرەتتى ورىندار بۇل ءىستىڭ نۇكتەسىن قويار ما ەكەن؟!.
قانات ەسكەندىر,
«ەگەمەن قازاقستان».
الماتى وبلىسى,
رايىمبەك اۋدانى.
