ادەبيەت • 04 جەلتوقسان, 2018

الماتىدا «بوزوق ارۋى» كىتابىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى

702 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

بۇگىن قازاق مەملەكەتتىك قىزدار پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىندە جازۋشى, حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ يەگەرى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى ءشاربانۋ بەيسەنوۆانىڭ « ۇلى دالا ارۋلارى» سەرياسى بويىنشا جارىق كورگەن «بوزوق ارۋى» كىتابىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى.

الماتىدا «بوزوق ارۋى» كىتابىنىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى

ەلباسىنىڭ «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا وقىرمانعا جول تارتقان بۇل كىتاپتاعى انالار گالەرەياسى – تۇركى ارۋلارىن جاڭعىرتىپ, ولاردىڭ ءتول تاريحىمىزداعى ورنىن ايشىقتاپ وتىر.

– ازاماتتىق ءۇنىنىڭ ايقىندىعىمەن, نازىك سىرشىلدىعىمەن ەرەكشەلەنەتىن ءشاربانۋ قوناقبايقىزىنىڭ شىعارمالارى تۋعان ەلدى ءسۇيۋ, ادالدىق, دوستىق, ماحاببات سەزىمدەرىن ارقاۋ ەتەدى. قالامگەردىڭ «تويعا كەلگەن كەلىنشەك», «سەزىمتال جۇرەك», «تاعىلىمدى تاعدىرلار», «ميزامشۋاق», «سۇزگەنىڭ سوڭعى كۇندەرى» سىندى شىعارمالار جيناعى كوزىقاراقتى تالاي جاننىڭ كوكەيىنە ءسىڭدى. سىرلاسار سەرىگى بولدى. تاۋسىلماس رۋحاني ازىعىنا اينالدى. ءشاربانۋ بەيسەنوۆانىڭ « ۇلى دالا ارۋلارى» توپتاماسىمەن جارىق كورىپ كەلە جاتقان كىتاپتار سەرياسى – ۇلت تاريحىندا ەرەكشە ورىن الىپ, ەل جادىندا ساقتالعان اۋليە انالار ومىرىنەن سىر شەرتەدى, – دەدى وقۋ ورنىنىڭ رەكتورى گاۋحار الدامبەرگەنوۆا

سونىمەن قاتار شارا بارىسىندا جازۋشى, حالىقارالىق «الاش» ادەبي سىيلىعىنىڭ يەگەرى سارا لاتيەۆا, قالامگەر, جۋرناليست زاريا جۇمانوۆا ءشاربانۋ بەيسەنوۆانىڭ قالامگەرلىك قولتاڭباسى تۋراسىندا اڭگىمە ءوربىتىپ, ەستەلىكتەرىمەن ءبولىستى. جيىندا ۋنيۆەرسيتەت ستۋدەنتتەرى جازۋشىعا قىز بالا تاربيەسى, بۇگىنگى ادەبيەتتىڭ جاي-كۇيى جانە ءوزىنىڭ قالامگەرلىك جولى جايىندا سۇراقتار قويىپ, تولىمدى ءارى پايىمدى جاۋاپ الدى.

وسى ارادا ءشاربانۋ بەيسەنوۆانىڭ « ۇلى دالا ارۋلارى» جوباسى شەڭبەرىندە بۇعان دەيىن دە «سۇيىنبيكە» كىتابى جارىق كورگەنىن ايتا كەتۋگە بولادى.

«فوليانت» باسپاسىنان شىققان جيناقتا ارحەولوگيالىق قازبادان تابىلعان ايىمدار, سونداي-اق ايەل-انا تۋرالى مالىمەتتەر فولكلورلىق مۇرامەن ساباقتاستىرىلا قارالىپ, تانىمدىق, اقپاراتتىق بايان تۇرىندە ۇسىنىلعان.

جازۋشى «بوزوق ارۋىندا» ەلوردانىڭ ىرگەسىندەگى ەجەلگى بو­زوق قالاسىنا جۇرگىزىلگەن ارحەو­لوگيالىق قازبا جۇمىستارى كەزىندە تابىلعان ارۋ قاڭقاسىنا ءتىل­ بىتىرە وتىرىپ, ەلدىك ماسەلەنىڭ يىرى­مىنە قاتىستى تانىمدىق, تاعىلىمدى ويلاردى قوزعايدى. بۇ­گىنگى ەلوردا تاريحى كەشەلى بەرىدەن ەمەس, ەجەلگى داۋىرلەردە ىر­گەتاسى قالانعانىن, وعان ەل­باسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ: «ورتاعاسىرلىق بوزوق قالاسى – اقمولانىڭ تىكەلەي اتاسى, ال ونىڭ سوڭعى ۇرپاعى – قازىرگى قازاقستاننىڭ ەلورداسى استانا دەپ ەسەپتەۋگە بولادى», دەگەن ءسوزىن باستى دا­يەك رەتىندە الىپ, بوزوق قا­لاسىن توپىراقتان ارشىعان ارحەولوگ-عالىم كەمەل اقىشەۆتىڭ دالەلدەرىن, ونىڭ ىشىندە قازبا جۇمىسى كەزىندە تابىلعان ايەل مۇردەسىنىڭ ەكى جاعىنا قويىلعان 800 ءىنجۋ مونشاقتىڭ تابىلۋى مىسالدارمەن ايتىلىپ, حيكاياتتىڭ باستى كەيىپكەرى شىراقبەكتىڭ تۇسىنە ەلەس بولىپ ءتىل قاتاتىن ءىنجۋ اراسىندا داميدى.

ايناش ەسالي,

«ەگەمەن قازاقستان»

الماتى

سوڭعى جاڭالىقتار