جالپى, ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتار سول جەردە جۇمىس ىستەۋگە نيەت بىلدىرگەن كومپانيالار ءۇشىن اسا ماڭىزدى جەڭىلدىكتەر ۇسىنادى. ماسەلەن, كەيبىر كومپانيالار بەس-ون جىل مەرزىمگە سالىقتان بوساتىلۋى نەمەسە ونى ەكى ەسەگە دەيىن جەڭىلدىكپەن تولەۋى مۇمكىن. قۇرىلىس جۇمىستارىنا ارنالعان جەر تەلىمدەرى دە تەگىن نەمەسە جەڭىلدەتىلگەن جولمەن بەرىلەدى. ءسوز جوق, بۇل ينۆەستورلاردى تارتۋعا ىقپال ەتەتىن فاكتورلار.
«TURKISTAN» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعىنىڭ قالاي جۇمىس ىستەيتىنى تۋرالى ەگجەي-تەگجەيلى مالىمەتتەر ءالى بەلگىسىز. دەگەنمەن, ول ايماققا كەلگەن كومپانيالار ءۇشىن ۇلكەن سالىقتىق جەڭىلدىكتەر جاسالادى دەپ ويلايمىن. بۇل ءبىرىنشى جانە نەگىزگى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى.
جالپى, قازاقستاندا بۇعان دەيىن 11 ارنايى ەكونوميكالىق ايماق بولدى, «TURKISTAN» – ون ەكىنشىسى. ءار ەكونوميكالىق ايماقتىڭ ەكونوميكالىق ماقساتى بار. مىسالى, «استانا – جاڭا قالا»-نىڭ نەگىزگى ماقساتى ينۆەستيتسيا تارتۋعا جانە قالا قۇرىلىسىن سالۋعا باعىتتالعان. مەنىڭ بىلۋىمشە, كومپانيالار قۇرىلىسقا قاجەتتى شەتەلدىك ماشينالاردى, ءتۇرلى جابدىقتاردى اكەلگەنى ءۇشىن, الەۋمەتتىك-مادەني نىسانداردى, تۇرعىن ءۇي كەشەندەرىن سالعانى ءۇشىن, ينفراقۇرىلىم تارتقانى ءۇشىن تاعى دا باسقا جۇمىستار ءۇشىن قوسىمشا قۇن سالىعىن تولەمەيدى.
سول سياقتى الماتىداعى «يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار پاركى» اەا جۇمىسى اقپاراتتىق-كوممۋنيكاتسيالىق تەحنولوگيالاردى, تەلەكوممۋنيكاتسيا مەن بايلانىس سالاسىنداعى تەحنولوگيالاردى دامىتۋعا باعىتتالعان. ونىڭ قاتىسۋشىلارى بىرقاتار سالىقتاردان بوساتىلعان. ول دا وتاندىق جانە شەتەلدىك كومپانيالارعا ايتارلىقتاي ءتيىمدى. «TURKISTAN». اەا-نىڭ نەگىزگى باعىتى كوپ ۇزاماي-اق جاريالاناتىنى انىق. بۇل ورايدا ايماقتىڭ تۋريزم سالاسىن دامىتۋ ماسەلەسىنە دە باسىمدىق بەرىلەدى دەپ ويلايمىن.
دەگەنمەن, بارلىق ايماقتار ءۇشىن ورتاق ءبىر ماقسات بار. ول – قازاقستاننىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن كوتەرۋ جانە ەكسپورتتىق تاۋارلاردى ءارتاراپتاندىرۋ. ءبىزدىڭ ەكونوميكامىز كوبىنە-كوپ شيكىزاتقا ارقا سۇيەپ كەلگەندىكتەن, وعان شەكتەن تىس تاۋەلدى بولىپ قالدىق. مۇنايدىڭ باعاسى قۇلدىراسا, داعدارىس باستالىپ كەتۋى مۇمكىن. سوڭعى جىلدارى شيكىزاتتىڭ شىلاۋىنان شىعىپ, تاۋارلاردى تەرەڭدەتىپ وڭدەۋگە, ەكونوميكانى بارىنشا ارتاراپتاندىرۋعا تىرىسىپ جاتقانىمىز وسىعان بايلانىستى. بۇل ورايدا باسقا ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتارمەن قاتار, «TURKISTAN»-عا دا سالماقتى مىندەت جۇكتەلۋى ءتيىس.
وڭتۇستىكتەگى كورشىمىز وزبەكستاننىڭ باسشىلىعىنا جاڭا پرەزيدەنت كەلگەننەن كەيىن مەملەكەت باسقا ەلدەرگە ەسىگىن ايقارا اشتى. ال 30 ميلليون حالقى بار ەل – ۇلكەن نارىق. ەگەر «TURKISTAN»-دا وندىرىلگەن ونىمدەر وزبەكستانعا شىعارىلسا, بۇل ۇلكەن جەتىستىك بولادى. وعان قوسا, ءبىزدىڭ وڭتۇستىك ولكەمىزدىڭ ءوزىنىڭ حالقى دا 3 ميلليوننان اسادى. ەلىمىزدەگى حالىق سانى ەڭ كوپ ايماق – وسى تۇركىستان وبلىسى. ىرگەلەس ورنالاسقان جامبىل, الماتى وبلىستارىنىڭ, الماتى قالاسىنىڭ دا ايتارلىقتاي كوپ حالقى بار, ۇلكەن نارىعى بار. ياعني, «TURKISTAN»-دا وندىرىلگەن تاۋارلاردى تۇتىناتىن حالىق جەتكىلىكتى. وسى جاعىنان العاندا, ارنايى ەكونوميكالىق ايماقتىڭ الەۋەتى وتە زور دەۋگە بولادى.
1998 جىلى استانانىڭ وڭىرلىك جالپى ءونىمىنىڭ كولەمى 60,5 ميلليارد دوللار بولعان ەدى. 2017 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ول كورسەتكىش 5,8 تريلليونعا ءوسىپتى. دەمەك, وسى جيىرما جىلعا جەتپەيتىن ۋاقىت ىشىندە ءوجو 95 ەسە كوبەيگەن. «TURKISTAN» ارنايى ەكونوميكالىق ايماعىنىڭ دا الەۋەتى وتە زور, ول وڭىرلىك جالپى ءونىمنىڭ ەسەلەپ ارتۋىنا ىقپالىن تيگىزە الادى دەپ سانايمىن.
ماديار كەنجەبولات,
ەكونوميكا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى
