تانىستىرىلىمدا وسى زاڭ جوباسى جونىندەگى جۇمىس توبىنىڭ جەتەكشىسى, ءماجىلىس دەپۋتاتى ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ كىرىسپە ءسوز سويلەپ, ەلىمىزدىڭ مادەني مۇراسىن قۇرۋ, جاڭعىرتۋ, ساقتاۋ, دامىتۋ, ناسيحاتتاۋ جانە پايدالانۋ, سونىمەن بىرگە قۇقىقتىق, ەكونوميكالىق, الەۋمەتتىك جانە ۇيىمداستىرۋشىلىق نەگىزدەردى انىقتاۋ ماقساتىندا جۇرگىزىلىپ وتىرعان تاريحي-مادەني مۇرا سالاسىنداعى مەملەكەتتىك ساياسات, ەڭ الدىمەن زاڭنامالىق بازانى جەتىلدىرۋدى تالاپ ەتەتىنىن ايتتى. «تاريحي-مادەني مۇرا نىساندارىن قورعاۋ جانە پايدالانۋ تۋرالى» قولدانىستاعى زاڭ 1992 جىلى قابىلدانعانىمەن, وعان بىرنەشە رەت وزگەرىستەر ەنگىزىلدى. سوندىقتان زاڭنىڭ جاڭا رەداكتسياسىن ازىرلەۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى, دەدى ول.
جينالعانداردى جاڭا زاڭ جوباسىمەن مادەنيەت جانە سپورت ءمينيسترى ارىستانبەك مۇحامەدي ۇلى تانىستىرىپ, ول ەلباسىنىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلامالىق ماقالاسىندا قويىلعان مىندەتتەردى ورىنداۋ ماقساتىمەن مينيسترلىكتىڭ زاڭ جوبالار ازىرلەۋى توڭىرەگىندە اتقارىپ جاتقان شارالارى تۋرالى باياندادى. ول قازىر تاريحي جانە مادەني ەسكەرتكىشتەر تۇسىنىگىن كەڭەيتۋدىڭ قاجەتتىلىگى تۋىنداپ وتىرعانىن ايتتى. بۇگىنگى تاڭدا ارحيتەكتۋرالىق جانە قالا قۇرىلىسى ەسكەرتكىشتەرىنىڭ قاتارىنا ەنەتىن قاسيەتتى دەپ تانىلعان ەسكەرتكىشتەردى, سونداي-اق مونۋمەنتالدى ونەردىڭ ونىمدەرىنە رەسمي مارتەبە بەرۋ كەرەكتىگىن اتادى. تاريحي-مادەني مۇرالاردى تولىق ەسەپكە الىپ, ولاردى جۇيەلەۋ مىندەتى دە زاڭ جوباسىندا قامتىلعانى بەلگىلى بولدى. كەيبىر ارحەولوگيالىق ەسكەرتكىشتەر بۇگىن بىردەن تاريحي جانە مادەني مۇرالار قاتارىنا ەنگىزىلەدى, الايدا ونىڭ مارتەبەسى رەسمي تۇردە بەرىلمەيدى. وسىنداي قۇقىلىق كولليزيالار نىساندى تاريحي جانە مادەني ەسكەرتكىشتەردىڭ تىزىمىنە ەنگىزۋگە كەدەرگى كەلتىرەدى, دەدى ول.
بۇگىنگى تاڭدا جاڭادان انىقتالىپ, تاريح جانە مادەنيەت ەسكەرتكىشتەرى مارتەبەسى بەرىلگەن نىسانداردىڭ ساقتالۋىنا كوپتەگەن جاعدايدا جەتكىلىكتى دارەجەدە كوڭىل بولىنبەيدى. وسى ورايدا ۇسىنىلعان زاڭ جوباسىندا تاريحي-مادەني مۇرا وبەكتىلەرىن انىقتاۋ, ەسەپكە الۋ, سونداي-اق تاريحي-مادەني ساراپتاما جۇرگىزۋ, وبەكتىلەردى پاسپورتتاۋ ماسەلەلەرىنە ەرەكشە ءمان بەرىلگەن. زاڭ جوباسىندا تاريحي-مادەني مۇرالاردىڭ ارحەولوگيالىق جانە ساۋلەت وبەكتىلەرىنىڭ ساقتالۋى جاعدايىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان شارالار كەشەنى: زەرتتەۋ, قازبالار جۇرگىزۋ, رەستاۆراتسيالاۋ, كونسەرۆاتسيالاۋ, جوندەۋ, مۋزەيلەندىرۋ جانە قازىرگى زامانعا ساي پايدالانۋ ءۇشىن بەيىمدەۋدىڭ مازمۇنى تولىق اشىلىپ كورسەتىلگەن. زاڭ جوباسى قابىلدانعان جاعدايدا ەلىمىزدىڭ تاريحي-مادەني مۇراسىن ودان ءارى ساقتاۋ, ءتيىمدى پايدالانۋ جانە ناسيحاتتاۋ بويىنشا قاجەتتى جاعدايلار جاسالاتىن بولادى. وسىعان بايلانىستى, جەر كودەكسىنە, اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق كودەكسىنە, «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى ساۋلەت, قالا قۇرىلىسى جانە قۇرىلىس قىزمەتى تۋرالى», «مەملەكەتتىك م ۇلىك تۋرالى», «رۇقساتتار مەن حابارلامالار تۋرالى» زاڭدارعا ءتيىستى وزگەرىستەر ەنگىزۋ كوزدەلگەن. كەلەشەكتە وسى زاڭ جوبالارى اياسىندا تۋىنداعان ماسەلەلەر جۇمىس توبىنىڭ وتىرىستارىندا قارالادى.
تانىستىرىلىمعا ءماجىلىس دەپۋتاتتارى, مادەنيەت جانە سپورت, قارجى, ادىلەت, ۇلتتىق ەكونوميكا, سىرتقى ىستەر, ءبىلىم جانە عىلىم, ىشكى ىستەر مينيسترلىكتەرىنىڭ, وبلىس اكىمدىكتەرىنىڭ ماماندارى, ەلىمىزدىڭ تاريحي-مادەني مۇرا وبەكتىلەرىن قورعاۋ جانە پايدالانۋ سالاسىنداعى ساراپشىلار, قوعام جانە باق وكىلدەرى قاتىستى.
جاقسىباي سامرات,
«ەگەمەن قازاقستان»
