پارتيالىق ءتىزىمنىڭ كۇشى نەگە جويىلدى؟

كەشە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى قۋاندىق تۇرعانقۇلوۆتىڭ توراعالىق ەتۋىمەن كوميسسيانىڭ كەزەكتى وتىرىسى ءوتتى. وندا ءبىر ماسەلە – «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ پارتيالىق ءتىزىمىن تىركەۋدىڭ كۇشىن جويۋ تۋرالى ماسەلە قارالدى. وتىرىسقا كوميسسيا مۇشەلەرىمەن قاتار, حالىقارالىق ۇيىمدار مەن وتاندىق قوعامدىق بىرلەستىكتەردىڭ باي­قاۋشىلارى, باس پروكۋراتۋرانىڭ وكىلدەرى جانە «رۋحانيات» پار­تيا­سى­نىڭ جەتەكشىلەرى قاتىستى. اتالعان ماسەلە جونىندە ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ حاتشىسى باقىت مەلدەشوۆ بايانداما جاسادى. ونىڭ حاباردار ەتۋىنشە, وسى جىلدىڭ 27 جەل­توق­سانىندا ورتالىق سايلاۋ كوميس­سيا­سى­نا قازاقستان رەسپۋبليكاسى باس پرو­كۋ­راتۋراسىنىڭ التىنشاش جاعانوۆا­نىڭ «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ پار­تيا­لىق ءتىزىمىن ۇسىنۋ جانە تىركەۋ ءتار­تى­بىنىڭ بۇزىلۋى تۋرالى ءوتىنىشىن قاراۋ ناتيجەلەرىنە بايلانىستى تۇجىرىمى كەلىپ تۇسكەن. وتىنىشتە 2011 جىلعى 30 قاراشادا «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجىلىسى­نىڭ دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردىڭ ءتى­زىمى بەكىتىلگەن كەزەكتەن تىس ءVىىى سەزىن وتكىزۋ كەزىندە سەزدى شاقىرۋ مەن وتكىزۋدىڭ قازاقستان رەسپۋب­لي­كا­سىنىڭ «ساياسي پارتيالار تۋرالى» زا­ڭىمەن جانە پارتيانىڭ جارعىسىمەن بەلگىلەنگەن ءتارتىبى ساقتالماعانى كور­سەتىلگەن. باقىت مەلدەشوۆتىڭ اتاپ وتكەنىندەي, بۇل شاعىم بويىنشا باس پروكۋراتۋرا ۇيىمداستىرعان تەكسەرۋ شارالارىنىڭ ناتيجەلەرى بويىنشا وتىنىشتە كەلتىرىلگەن فاكتىلەر راستال­عان. اتاپ ايتقاندا, پارتيانىڭ رەس­پۋبليكالىق كوميتەتىنىڭ وتىرىسىندا ءتيىستى شەشىمدى قابىلداۋعا پارتيا جارعىسىمەن بەلگىلەنگەن ۋاكىلەتتىگى بار مۇشەلەرىنىڭ قاجەتتى سانىنىڭ (كۆورۋمى) بولماۋىنا بايلانىستى «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ ءVىىى سەزىن شاقىرۋ ءتارتىبىنىڭ بۇزىلۋ فاكتىسى ورىن العان. «ساياسي پارتيالار تۋرالى» زاڭنىڭ 16-بابىنا سايكەس ساياسي پارتيانىڭ سەزىندە دەپۋتاتتىققا كانديداتتاردى تىركەۋ ءۇشىن ورتالىق سايلاۋ كوميس­سيا­سىنا ۇسىنىلاتىن پارتيالىق ءتىزىم بەكىتىلەدى, – دەدى باقىت مەلدەشوۆ وسى تۋرالى. – بۇل رەتتە سەزدىڭ شەشىمى سەزگە ساياسي پارتيانىڭ بارلىق وبلىستىق, رەسپۋبليكالىق ماڭىزى بار قالالىق, استانالىق فيليالدارى مەن وكىلدىكتەرىنىڭ وكىلدەرى قاتىسقان كەزدە كوپشىلىك داۋىسپەن قابىل­دا­نادى». ال «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ جار­عى­سىمەن سەزدەردىڭ دەلەگاتتارىن ءوز كەزەگىندە دەلەگاتتارى قالالىق جانە اۋداندىق كونفەرەنتسيالاردا سايلا­نا­تىن وبلىستىق, استانا جانە الماتى قالالىق پارتيالىق كونفەرەنتسيالار سايلايدى دەپ بەلگىلەنگەن. ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى حاتشىسىنىڭ اي­تۋىن­شا, «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ كەزەكتەن تىس ءVىىى سەزىنىڭ حاتتاماسىنا سايكەس وعان پارتيانىڭ بارلىق وبلىس­تىق جانە ولارعا تەڭەستىرىلگەن قالا­لىق فيليالدارى مەن وكىلدەرىنەن 203 دەلەگات قاتىسقان. الايدا, تەكسەرۋ شارالارى ناتيجەسىندە باس پروكۋراتۋرا كوپشىلىك وڭىرلەر «رۋحانيات» پار­تياسى پارتيالىق كونفەرەن­تسيا­لار­دى مۇلدەم وتكىزبەگەنىن جانە سەزگە دەلەگاتتار جولداماعانىن انىقتادى. ءتىپتى سەزگە پارتيا باسشىلىعىنىڭ شا­قىرۋى نەگىزىندە جەكەلەگەن وبلىس­تار­دان بۇعان بەلگىلەنگەن تارتىپتە بەرىلگەن وكىلەتتىكتەرى جوق ادامدار قاتىسقان كورىنەدى. «باس پروكۋراتۋرانىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا 12 وبلىستا, اتاپ ايتقاندا, الما­تى, قوستاناي, پاۆلودار, جام­بىل, قاراعاندى, سولتۇستىك قازاقستان, شىعىس قازاقستان, قىزىلوردا, اقمو­لا, اتىراۋ, ماڭعىستاۋ وبلىستارى مەن استانا قالاسىندا پارتيانىڭ پارتيالىق كونفەرەنتسيالارى وتكىزىل­مە­گەن, – دەدى ءارى قاراي باقىت مەلدەشوۆ. – ەكى وڭىردە, ياعني وڭتۇستىك قا­زاقستان مەن اقتوبە وبلىستارىندا پارتيالىق كونفەرەنتسيالار بەلگىلەنگەن ءتارتىپتى بۇزا وتىرىپ وتكىزىلگەن. كەيبىر وڭىرلەردىڭ وكىلدەرى سەزگە قاتىسۋ ءۇشىن مۇلدە جولعا شىقپاعان. وسىلايشا, باس پروكۋراتۋرانىڭ تۇ­جىرىمىنا سايكەس «رۋحانيات» پار­تيا­سىنىڭ قا­زاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتات­تىعىنا كانديداتتار ۇسىنۋدىڭ زاڭ­نامامەن بەلگىلەنگەن ءتارتىبىن بۇزۋ فاكتىلەرى راستالدى». وسىلاي دەگەن ول وتىرىسقا قا­تى­سۋشىلاردى ورتالىق سايلاۋ كوميس­سيا­سىنىڭ قاۋلىسى جوباسىمەن دە تانىستىرىپ ءوتتى. قۇجات جوباسىندا «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ پارتيالىق ءتىزىمىن ۇسىنۋى تۋرالى التىنشاش جاعانوۆانىڭ ءوتىنىشى بويىنشا باس پروكۋراتۋرا جۇرگىزگەن تەكسەرۋدىڭ ءىس-شارالارى نەگىزىندە قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسى «سايلاۋ تۋرالى» كونستي­تۋ­تسيالىق زاڭىنىڭ 89-بابى 6-تار­ما­عى­نىڭ 4-تارماقشاسىنا سايكەس ور­تا­لىق سايلاۋ كوميسسياسى: ءبىرىنشى – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى 2011 جىلعى 14 جەلتوقساندا №72/133 قاۋ­لى­سىمەن تىركەلگەن «رۋحانيات» پار­تيا­سىنىڭ پارتيالىق ءتىزىمىن ءتىر­كەۋ­دىڭ كۇشىن جويۋ; ەكىنشى – «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ اتاۋىن سايلاۋ بيۋللەتەنىنەن الىپ تاستاۋ; ءۇشىنشى – اتالعان قاۋلىنى باق-تاردا جاريالاۋ جانە وسى قاۋ­لى­نى وبلىستىق, استانا جانە ال­ماتى قالالىق سايلاۋ كوميس­سيا­لا­رى­نا جىبەرۋ قاجەتتىگى كورسە­تىل­گەن. قاۋلى جوباسى تانىستىرىلعان سوڭ, ول جونىندە ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى توراعاسىنىڭ ورىن­باسارى ۆلاديمير فووس پەن ور­تالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ ءمۇ­شەسى مارات سارسەمباەۆ پىكىرلەرىن ورتاعا سالا كەلىپ, قاۋلىنى قولداۋدى ۇسىندى. مارات ءسار­سەمب­اەۆتىڭ اتاپ وتۋىنشە, ءوڭتۇس­تىك قازاقستان وبلىسى پروكۋرا­تۋ­راسىنىڭ تەكسەرۋى ناتيجەسىندە 2011 جىلعى 29 قاراشادا وتكەن وبلىستىق پارتيا كونفەرەن­تسيا­سىنا شاقىرىلعان 26 دەلەگاتتىڭ 16-سى عانا قاتىسقانى انىق­تالعان. سوندىقتان وندا قابى­ل­دانعان حاتتاما زاڭسىز بولىپ تابىلادى. سونداي-اق, پارتيانىڭ قىزىلوردا جانە الماتى وبلىس­تىق فيليالدارى وتكىزدى دەپ حاتتامالار تولتىرىلعان پارتيالىق كونفەرەنتسيالار دا وتكىزىلمەگەن. بۇل جايتتەر دە اتالعان وبلىس­تاردىڭ پروكۋراتۋرا ورگان­دارى تاراپىنان تەكسەرۋ بارى­سىندا دالەلدەنگەن. وتىرىستا «رۋحانيات» پارتي­يا­سىنىڭ توراعاسى سەرىكجان ءمام­بە­تاليننىڭ دە ءسوز الۋىنا ءمۇم­كىندىك بەرىلدى. پارتيا جەتەكشىسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ بۇل قاۋلىسى جوباسىنا كەلىسپەيتىنىن مالىمدەدى. ەگەر ور­تالىق سايلاۋ كوميسسياسى پارتيا­نىڭ تىركەلگەن پارتيالىق ءتىزىمى­نىڭ كۇشىن جويۋ تۋرالى شەشىم قابىل­دايتىن بولسا, ءوزىنىڭ ەۋرو­پالىق پارلامەنتكە شاعىم­دانا­تىنىن جانە اقش-تىڭ قا­زاقستانداعى ەلشىسىمەن, سونداي-اق ەقىۇ/دياقب بايقاۋشىلار ميس­سيا­سى­نىڭ دەلەگاتسياسىمەن كەزدەسەتىنىن جەتكىزدى. وتىرىستا باس پروكۋرا­تۋرا­نىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق سا­­لا­نىڭ زاڭدىلىقتارىن قا­داعا­لاۋ دەپارتامەنتىنىڭ باستىعى قانات سەيىتعاپاروۆ تا ءسوز الىپ, جوعارىدا اتالعان ماسەلەگە قا­تىس­تى تۇسىنىك بەردى. ونىڭ ءمالىم ەتۋىنشە, باس پروكۋراتۋرا التىن­شاش جاعانوۆانىڭ ءوتىنىشى بو­يىن­شا تەكسەرۋلەر جۇرگىزگەن. ساي­لاۋ تۋرالى زاڭناماعا سايكەس تۇسكەن ءوتىنىش بەس كۇن ىشىندە قارالۋى ءتيىس. بۇل كونستيتۋتسيادا كورسەتىلگەن. بۇدان زاڭدىلىقتىڭ ساقتالۋىن قاداعالاۋشى ورگان رەتىندە پروكۋراتۋرا سىرت قالا المايدى. ال «سايلاۋ تۋرالى» كونستي­تۋ­تسيالىق زاڭنىڭ 89-بابى 6-تار­ما­عىنىڭ 4-تارماقشاسىندا پار­تيا­لىق ءتىزىمدى ۇسىنۋ جانە تىركەۋ ءتارتىبى بۇزىلعان جاعدايدا ورتا­لىق سايلاۋ كوميسسياسى ءتيىستى شەشىم قابىلدايتىندىعى ناقتىلان­عان. تەكسەرۋ بارىسىندا پارتيا­نىڭ زاڭناما تالاپتارىن بۇزعان­دى­عى انىقتالدى. سوندىقتان دا باس پروكۋراتۋرا ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنا «رۋحانيات» پار­تياسى پارتيالىق ءتىزىمىنىڭ كۇشىن جويۋ تۋرالى ۇسىنىس جاساپ وتىر. سونىمەن قاتار, باس پروكۋراتۋرا وكىلى تەكسەرۋ كەزىندە پارتيانىڭ «ساياسي پارتيالار تۋرالى» زاڭ­نىڭ 16-بابىن جانە پارتيا جار­عى­سىنىڭ بىرقاتار ەرەجەلەرىن دە بۇزعانىن اتاپ ءوتتى. وسىعان وراي «قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسىنداعى سايلاۋ تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭنىڭ 89-با­بى­نا جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى باس پروكۋراتۋراسىنىڭ جوعارىدا اتالعان تۇجىرىمىنا سايكەس ور­تالىق سايلاۋ كوميسسياسى 2011 جىلعى 28 جەلتوقساندا بۇل پار­تيانىڭ پارتيالىق تىزىمدەردى ۇسى­نۋ ەرەجەلەرىن بۇزۋىنا باي­لا­نىستى «رۋحانيات» پارتياسىنىڭ پارتيالىق ءتىزىمىن تىركەۋ تۋرالى شەشىمىنىڭ كۇشىن جويدى. ءاليسۇلتان قۇلانباي.