21-22 ماۋسىم كۇندەرى قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى, قازاقستان پەدياترلار وداعى, پەدياتريا جانە بالالار حيرۋرگياسى عىلىمي ورتالىعىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن الماتىدا ونكوگەماتولوگيالىق قىزمەتتىڭ 25 جىلدىعىنا وراي «بالالار ونكوگەماتولوگيالىق قىزمەتىنىڭ دامۋىنا 25 جىل: جەتىستىكتەرى مەن كەلەشەگى» دەگەن تاقىرىپپەن حالىقارالىق عىلىمي-تاجىريبەلىك كونفەرەنتسيا وتۋدە.
حالىقارالىق دەڭگەيدەگى جيىنعا قر دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى جەتەكشىلەرىمەن بىرگە, رەسەي, تۇركيا, شۆەيتساريا, بەلارۋس, ۋكراينا, قىرعىستان, تاجىكستان سىندى ەلدەردىڭ, الەمنىڭ ەڭ مىقتى ونكولوگ-دارىگەرلەرى, ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ, تمد ەلدەرى تاجىريبەلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارى, اتا-انالار قاۋىمداستىعى, قوعامدىق ۇيىمدار, ەلىمىزدىڭ بارلىق ايماعىنان مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى مەن ونكولوگ-دارىگەرلەرى, جالپى سانى 200-دەن استام دەلەگات قاتىسىپ وتىر.
كونفەرەنتسيادا ونكولوگيالىق جانە گەماتولوگيالىق اۋرۋلارعا شالدىققان بالالار مەن جاسوسپىرىمدەرگە مامانداندىرىلعان جانە جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋدى ۇيىمداستىرۋ اسپەكتىلەرى, بالالار جاسىنداعى ونكولوگيالىق جانە گەماتولوگيالىق اۋرۋلاردى دياگنوستيكالاۋ مەن ەمدەۋدىڭ بۇگىنگى يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالارى, ونكولوگيالىق جانە گەماتولوگيالىق اۋرۋلارعا شالدىققان بالالار مەن ولاردىڭ وتباسىلارىنا پسيحولوگيالىق جانە الەۋمەتتىك قولداۋ كورسەتۋ ماسەلەلەرى جانە ەرتە انىقتاۋ مەن ەمدەۋدىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى تالقىلانۋدا.
قر دسم-ءنىڭ پەدياتريا جانە بالالار حيرۋرگياسى عىلىمي ورتالىعى جانىنان اشىلعان رەسپۋبليكالىق بالالار ونكوگەماتولوگيالىق ءبولىمى 1993 جىلدىڭ 10 مامىر كۇنى اشىلدى. 60 توسەك-ورىنعا ارنالعان العاشقى بولىمشەنىڭ اشىلۋىنا پەدياتريانىڭ اتاسى, سول كەزدەرى ورتالىق باسشىسى بولعان, بەلگىلى اكادەميك كامال ورمانتاەۆ پەن پروفەسسور كۇلان وماروۆا مۇرىندىق بولعان.
1993 جىلعا دەيىن, ياعني بالالار ونكوگەماتولوگيالىقورتالىعى اشىلعانعا دەيىن بۇل اۋرۋ ايىقپايتىن جانە قاتەرلى دەپ سانالدى. بۇل ماسەلەنى شەشۋدىڭ جالعىز جولى — لەيكوزدى ەمدەۋدىڭ حالىقارالىق حاتتاماسىن ەنگىزۋ بولدى. سوناۋ قيىن كەزدەرى ورتالىقتىڭ قۇرىلۋى «كەر-گەرمانيا» قايىرىمدىلىق ۇيىمى مەن «بوبەك» بالالار قورىنىڭ ءتورايىمى سارا الپىسقىزى نازارباەۆانىڭ قولداۋىمەن مۇمكىن بولدى. س.ا.نازاراباەۆا قايىرىمدىلىق تەلەمارافونىن ۇيىمداستىرىپ, جىل بويى ورتالىقتى قاجەتتى ءدارى-دارمەكتەرمەن, قاجەتتى تۇرمىستىق تەحنيكامەن قامتاماسىز ەتتى. وسىلايشا, تمد ەلدەرى مەن ورتالىق ازيادا عانە ەمەس, ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت ونكوگەماتولوگيالىق ورتالىعى اشىلىپ, اۆستريا مەن گەرمانيانىڭ حالىقارالىق BFM باعدارلامالىق ەمى قولدانىلا باستادى.
بۇل ءادىس ءالى كۇنگە دەيىن ەلىمىزدە قولدانىلىپ كەلەدى. «BFM» حاتتاماسى دەگەنىمىز - بەرلين, فرانكفۋرت, ميۋنستەر. وسى ءۇش قالانىڭ عالىمدارى بالالاردىڭ ونكولوگيالىق اۋرۋىن ەمدەۋ ماقساتىندا ارنايى باعدارلاما قۇرعان. قازىردىڭ وزىندە الەمنىڭ 30 ەلى بۇل ءادىستى قولدانادى. تاجىريبە كورسەتكەندەي, بۇل ءادىستىڭ كومەگىمەن سوڭعى 25 جىلدا اق قان اۋرۋىنىڭ ليمفوبلاستى تۇرىنە شالدىققانداردىڭ 82 پايىزعا, ال قان اۋرۋىنىڭ ەڭ قاۋىپتىسى سانالاتىن ميەلويدتى ءتۇرىنىڭ 62 پايىزى جازىلدى. قازاقستاندا بالالار ونكوگەماتولوگيالىق قىزمەتىنىڭ اشىلۋىمەن, سوڭعى 25 جىلداعى دامۋى ءجىتى لەيكوزعا شالدىققان ناۋقاستاردىڭ ومىرشەڭدىگىن جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر. قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە ونكولوگيالىق دەرتكە شالدىققان بۇلدىرشىندەردى امان الىپ قالۋ ءۇشىن بارلىق امالدار قاراستىرىلۋدا. جىل وتكەن سايىن بۇل اۋرۋعا دا تويتارىس بەرىلە باستادى. الماتى قالاسىنداعى پەدياتريا جانە بالالار حيرۋرگياسى عىلىمي ورتالىعىنىڭ «ونكوگەماتولوگيا» ءبولىمى اشىلعان ۋاقىتتان بەرى وسى قاۋىپتى كەسەلدىڭ الدىن-الۋ, ناۋقاستى ەمدەۋمەن اينالىسىپ كەلەدى.
ەلىمىزدە بالالار ونكولوگياسىن ەمدەيتىن ەكى رەسپۋبليكالىق ورتالىق بار. ونىڭ ءبىرى الماتىداعى پەدياتريا جانە بالالار حيرۋرگياسى عىلىمي ورتالىعى بولسا, ەكىنشىسى استاناداعى انا مەن بالا ۇلتتىق عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعى. بالالارعا دياگنوستيكالىق جانە ەمدىك كومەك كورسەتەتىن ونكولوگيالىق جانە گەماتولوگيالىق بەيىندەگى پەدياتريا ورتالىعى 115 توسەك-ورىنعا ارنالعان.
قر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى ونكولوگيالىق اۋرۋعا شالدىققان بالالاردىڭ ماسەلەسىنە ەرەكشە نازار اۋدارادى. پەدياتريا ورتالىعىنداعى بالالار تەگىن ەمدەلەدى. مەملەكەت قاجەتتى قۇرال-جابدىقتارمەن, ءدارى-دارمەكتەرمەن تولىق قامتىپ وتىر.
قازاقستاندا 2017 جىلى العاش انىقتالعان قاتەرلى ىسىكتەر سانى 610 بالانى قۇرادى, ونىڭ 39 پايىزى ءجىتى لەيكوزعا جانە 61 پايىزى تىعىز ىسىككە شالدىققاندار. جىلىنا ورتا ەسەپپەن العاندا رەسپۋبليكالىق ورتالىقتاردا قاتەرلى ىسىككە شالدىققان 5 مىڭعا جۋىق بالا ەمدەلەدى.
دايىنداعان ايناش ەسالي,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
