ادەبيەت • 05 ماۋسىم, 2018

توقسانداعى بۇركىتشى

1490 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن
توقسانداعى بۇركىتشى

ءبىز عانا ەمەس, بىزدەن بۇرىنعىلار دا بۇركىت­شىلەر­دىڭ تىرلىگىن اۋەس كورىپ, قىزىعىپ قارايدى ەكەن. سەبەبى, ول جاي عانا اڭشىلىق ەمەس, اتا-بابادان قالعان ونەر عوي.

ال ساياتشىلىق دەگەنىڭىز, تابيعات پەن ادام اراسىن­داعى تۇيسىكپەن سەزىپ, جۇرەكپەن ۇعاتىن دوس­تىق ساپارى. سوندىقتان دا ۇلى ابايدىڭ: «قان­سو­ناردا بۇركىتشى شىعادى اڭعا» دەپ باستالاتىن ايگىلى ولە­ڭىندەگى تاڭعاجايىپ سۋرەت كوڭىلىڭىزدى عانا ەمەس, قانىڭىزدى دا تولقىتىپ, تەبىرەنتىپ, شىمىرلاتا جونەلەدى.

ول تۇرماق, جايشىلىقتا كەزدەسە قالعان بۇركىت­شىنىڭ دە اڭگىمەسىن كوپكە دەيىن ۇمىتا الماي, تاپ ءبىر ءوزىڭىز ساياتشىلىق قۇرىپ قايت­قانداي سەرگىپ, اينا­­لاڭىزداعى جۇرتقا ايتقى­ڭىز كەلىپ, ءتىلىڭىز قىشىپ-اق تۇرادى.

مىنە بۇل دا سونداي قىزىق اڭگىمەلەردىڭ ءبىرى ەدى. ال تىڭدايىق, جاماعات.

– جاسى توقسانعا كەلسە دە اتتان تۇسپەي, ساياتشى­لىق قۇرعان ماشان ءۋالي ۇلى دەگەن اتامىز بولدى, – دەپ باستادى بۇركىتشى اڭگىمەسىن.

بىردە ءىنىسى زەينۋللا ەكەۋى تاۋعا, تۇلكى اۋلاۋعا با­رىپتى. ماشان اتامىز دابىل قاعىپ, ايقايلاپ ءتۇز تا­عىلارىن ۇركىتەتىن كورىنەدى. زەينۋللا بولسا قولى­نا بۇركىتىن ۇستاپ, اينالانى بيىكتەن شولىپ تۇرىپتى.

ءبىر كەزدە قىران تومەن قاراي شۇيىلە جونەلەدى. اعىپ بارىپ, ءاپ-ساتتە اپپاق قاردىڭ بەتىمەن زىمىراپ بارا جاتقان قىزىل تۇلكىنى ۇمار-جۇمار ەتىپ, شەڭ­گەلىنە الىپ, قونا كەتەدى. ارتىنشا استىنداعى اتىن ەكپىندەتىپ ماشان قاريا دا جاقىنداپ قالعان ەكەن. كەلە سالا ەردەن قارعىپ ءتۇسىپ, سو بويى قال­شيىپ تۇرا قالادى.

قىر جاقتان شاۋىپ كەلە جاتقان زەينۋل­لا اي­عايلاپ: «وۋ, ۇمتىلساڭىزشى! ۇمتىل­ساڭىزشى! تۇل­كى بۇركىتتىڭ اياعىن شايناپ تاستايتىن بولدى عوي», دەپ جانۇشىرادى.

بىراق انشەيىندە تۇلكىنى سويىلمەن ءبىر سوعىپ, قىراندى اجىراتىپ الا قوياتىن قاريا بۇل جولى سەلت ەتپەيدى. تىكەسىنەن تىك تۇرعان قالپى قوزعالمايدى.

سودان نە كەرەك, زەكەڭ قىراندى ءوزى اجىراتىپ العان سوڭ ماشەكەڭنىڭ جانىنا كەلەدى. سويتسە, اتتان قارعىپ تۇسە بەرەمىن دەگەندە قاريانىڭ شالبارىنىڭ اۋى ەردىڭ باسىنا ءىلىنىپ قالىپ, نە ىستەرىن بىلمەي سالبىراپ تۇرعان كەزى ەكەن عوي!..

بۇركىتشى اڭگىمەسىن اياقتاپ, بىزگە قاراپ جىميىپ وتىر. ءبىز دە باسىمىزدى شايقاپ, ەزۋ ارتقان بولامىز. بىراق ىشتەي: «اللا جارىلقاپ, توقسان جاس بەرە قال­­سا, اتقا ءمى­نىپ, تۇلكى اۋ­لا­ماق تۇ­گى­لى, ەسىك الدى­نا شى­عۋدىڭ ءوزى مۇڭ بولىپ قالا ما!» دەگەن ءبىر وي مازا­لايدى.

نۇرعالي وراز,
«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار

قازاقستاندا قانشا قالا بار؟

قازاقستان • بۇگىن, 17:02