وسى مىندەتتەردى ورىنداۋ ناتيجەسىندە 2015 جىلعا قاراي قازاقستاندىقتاردىڭ ءومىر جاسىنىڭ كۇتىلەتىن ۇزاقتىعى 70 جاسقا دەيىن, ال 2020 جىلعا قاراي 72 جاسقا دەيىن ۇلعاياتىن بولسىن.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «بولاشاقتىڭ ىرگەسىن بىرگە قالايمىز!» اتتى قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىنان.
____________________________
بالالاردى وڭالتۋدىڭ وڭ قادامى
بۇل ورتالىقتىڭ قۇرىلۋى ەل مەديتسيناسىنىڭ العا باسقاندىعىنىڭ ءبىر دالەلى دەسە دە بولادى. وتانىمىز بويىنشا قازىر 44,574 مۇگەدەك بالا ەسەپتە تۇرادى. سونىڭ ىشىندە 10 مىڭ بالانىڭ دياگنوزى تىرەك-قيمىل اپپارات فۋنكتسيالارىنىڭ بۇزىلۋىنان بولاتىن بالالاردىڭ تسەرەبرالدى سال اۋرۋى (بتسس). بۇل سىرقات تۋا بىتەدى. بۇرىن ەم قونبايدى دەلىنىپ كەلسە, ەندىگى جەردە مەديتسينانىڭ تاڭعالارلىق ءناتيجەلەرىنىڭ ارقاسىندا جانى جارالى ۇل مەن قىزعا كومەك بەرۋدىڭ مۇمكىندىگىنە قول جەتتى. جان-جاقتى ەم-دومنىڭ ارقاسىندا اۋرۋعا شالدىققان بالالاردى قوعامعا بەيىمدەۋگە, ءتىپتى كەيبىرەۋلەرىنىڭ جۇرۋىنە, سويلەۋىنە جاعداي جاسالۋدا. ەڭ باستىسى, بۇل ورتالىق ارقىلى ەلىمىزدىڭ بەيكۇنا بۇلدىرشىندەرىن شەتەلدەرگە جىبەرمەي-اق الەمدىك مەديتسينانىڭ وزىق جەتىستىكتەرىمەن ءوز وتانىمىزدا ەمدەۋگە بولاتىن بولدى. پرەزيدەنتتىڭ استانا قالاسىندا مەديتسينالىق كلاستەردى قۇرۋ تاپسىرماسى اياسىندا سالىنعان «رەسپۋبليكالىق بالالاردى وڭالتۋ ورتالىعى» اق وسى جۇمىستاردى جوعارى دارەجەدە اتقارىپ كەلەدى. ءبىزدىڭ ورتالىققا بالالار وڭىرلەردەن ارنايى جولدامامەن كەلەدى. ولارعا بەرىلەتىن كۆوتا سانى جىل سايىن ارتۋ ۇستىندە. مىسالى, 2008 جىلى – 2675 كۆوتا بولىنسە, 2011 جىلى بۇل كورسەتكىش – 3900-گە جەتتى. ال الداعى جىلى – 4200 كۆوتا ءبولۋ جوسپارلانىپ وتىر. ورتالىق ساناۋلى جىلداردىڭ ىشىندە 10 مىڭنان استام بالاعا وڭالتۋ تەراپيالارىن جۇرگىزدى. ەمدەۋ كۋرسى 25 كۇن ىشىندە وتەدى. كوڭىلدەرى جابىققان, كوزدەرىندە مۇڭ بار بالالاردى ەمدەۋ ءىسى وڭاي ەمەس ەكەنى بەلگىلى. مۇنداي جۇمىستاردى اتقارۋدا مىقتى ماماندارعا جۇكتەلەر جۇمىس از بولمايتىنى ءمالىم. ونداي كادرلاردىڭ قاتارىندا لوگوپەد, دەفەكتولوگ, ەڭبەك تەراپەۆتى, لفك, تاعى باسقا ماماندار بىرلىكتە جۇمىس اتقارادى. ءبىزدىڭ ورتالىقتاعى بالالاردى ەمدەۋگە ارنالعان قۇرال-جابدىقتاردىڭ بارلىعى زامان تالابىنا ساي جاۋاپ بەرەدى. مەن بۇعان گەرمانياعا بارعان ساپارىمدا كوز جەتكىزدىم. سول قۇرال-جابدىقتاردىڭ قاتارىندا ويىن اپپاراتتارى, روبوتوتەحنولوگيا, ورتەزدەر بار. شولپان بولەكباەۆا, «رەسپۋبليكالىق بالالاردى وڭالتۋ ورتالىعى» اق باسقارما ءتورايىمى.* * *
«100 اۋرۋحانانىڭ» بىرەۋى
20 مىڭ تۇرعىنى بار اقجار اۋدانىنىڭ تۇرعىندارىن ساپالى مەديتسينالىق قىزمەت جايى قاتتى الاڭداتاتىن. شالعايداعى وبلىس ورتالىعىنا دىمكاس جان ءتۇگىل, ساۋ ادامعا قاتىناۋ وڭايعا تۇسپەيتىن. ەسكى اۋرۋحانا وتە تارلىق ەتەتىن. ورىننىڭ جەتىسپەۋشىلىگىنەن ناۋقاستار پالاتالارعا بارىنشا تىعىز ورنالاسىپ, ەمدەلۋلەرىنە تۋرا كەلەتىن. جۇرتتى ابدەن مەزى ەتىپ, سەرگەلدەڭگە ءتۇسىرگەن قيىن تىعىرىقتان شىعۋعا ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تىكەلەي قولداۋىنا يە بولعان «100 مەكتەپ, 100 اۋرۋحانا» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى جاردەمدەستى. اۋدان ورتالىعى تالشىق كەنتىندە 100 توسەكتىك, ءبىر اۋىسىمدا 200 ادام قابىلدايتىن عيمارات سالۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق قازىنادان 1 ميلليارد 200 ميلليون تەڭگە قارجى ءبولىندى. ءسويتىپ, 2007 جىلى تاۋەلسىزدىك مەرەكەسى قارساڭىندا 3 قاباتتى جاڭا اۋرۋحانا كەشەنى پايدالانۋعا بەرىلگەن ەدى. ماقتانۋعا تۇراتىن مۇنداي ەمدەۋ مەكەمەسى بۇرىن-سوڭدى ەشقانداي اۋىلدىق جەردە بولماعانىن ايتا كەتكەن ءجون. قازىر مۇندا 160-تان استام جوعارى ءبىلىمدى دارىگەرلەر مەن ورتا بۋىن مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى جۇمىس ىستەيدى. مەديتسينالىق قىزمەتتىڭ ساپاسى الدەقايدا جاقسارىپ, الىس ەلدى مەكەن تۇرعىندارى ەندى الىسقا سابىلمايتىن بولدى. كورشىلەس ءۋاليحانوۆ اۋدانىنىڭ جۇرتشىلىعى دا ەش كىدىرىسسىز قارالا الادى.
اۋرۋحانانىڭ سىرتى قانداي كورىكتى بولسا, ءىشى دە اسەمدىگىمەن كوز تارتادى. 1-3 ادامعا ارنالعان پالاتالار كەڭ ءارى جارىق. 8 ءبولىمشەگە زاماناۋي مەديتسينالىق قۇرال-جابدىقتار ورناتىلعان. سوڭعى كەزدەرى يتاليالىق رەنتگەن اپپاراتى, گەرمانيالىق ستوماتولوگيالىق قوندىرعى, ۋزي, جاڭا تۋعان سابيلەردى وڭالتۋ ينكۋباتورى, ەكگ ساتىپ الىندى. ەندى مەكەمەنىڭ قاراجاتىنا ماموگراف قۇرىلعىسىن الۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. سوندا ءسۇت بەزدەرى ناۋقاسىنا ۇشىراعان جانداردى ءوزىمىزدە ەمدەۋگە مۇمكىندىك تۋادى.
ۇجىمنىڭ نەگىزىن جاستار قۇراپ, ىسىمىزگە جاڭاشا سەرپىلىس تۋدىرعانىن باسا ايتقىم كەلەدى. ەمدەۋ ورنى بوي كوتەرگەننەن بەرى 15-كە تارتا ديپلومدى مامان جۇمىسقا ورنالاسىپ, 200 مىڭ تەڭگە مولشەرىندە ماتەريالدىق كومەك الدى. «ديپلوممەن – اۋىلعا» باعدارلاماسى اياسىندا بىلتىر 3, بيىل 2 جوعارى ءبىلىمدى دارىگەر كەلدى. ولارعا 2 ميلليون تەڭگە جەڭىلدىكتى نەسيە بەرىلىپ, جايلى باسپانالارعا قونىستاندى. بىرقاتار دارىگەرلەرىمىز ەلوردادا بىلىكتىلىكتەرىن كوتەرىپ, ءتاجىريبە الماسىپ قايتتى.
تاۋەلسىزدىكتىڭ ارايلى اق تاڭى شالعايداعى ەلدى مەكەندەرگە دە نۇرلى شۋاعىن توگىپ, تۇعىرلانا, كەمەلدەنە تۇسكەنىن وسىدان-اق اڭعارۋعا بولادى. قازاقستاندى ازات ەل قاتارىنا جەتكىزگەن نۇرسۇلتان نازارباەۆ سىندى ەلباسىمىزدىڭ بارىنا ءبارىمىز ماقتانامىز.
شولپان ءسابيتوۆا, اقجار اۋداندىق ورتالىق اۋرۋحاناسىنىڭ باس دارىگەرى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى, اقجار اۋدانى.
تاۋەلسىزدىك سىيى
تالعار قالاسىندا 150 توسەكتىك جانە ءبىر اۋىسىمدا 500 ادام قابىلدايتىن جاڭا اۋرۋحانا كەشەنى ءوز ەسىگىن ايقارا اشتى. مۇنىڭ ءوزى تالعارلىقتار ءۇشىن ەل تاۋەلسىزدىگى قارساڭىنداعى ۇلكەن سىي بولدى. ەمدەۋ مەكەمەسىنىڭ قۇرىلىستارىن جۇرگىزۋگە رەسپۋبليكالىق قازىنادان 4,4 ميلليارد تەڭگە جۇمسالدى. فيزيو, رەنتگەن, ۋلترادىبىستىق, كلينيكالىق زەرتحانا كابينەتتەرى, وتتەگىمەن قامتاماسىز ەتىلەتىن ستانسا تالاپقا ساي جابدىقتالىپ, وسى زامانعى مەديتسينالىق قوندىرعىلار مەن قۇرال-جابدىقتار قويىلعان. سالتاناتتى جيىندا وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باستىعى مارالبەك مەيىربەكوۆ, قالا تۇرعىنى الينا ۆلاسوۆا, تاعى باسقالارى ءسوز الىپ, ەڭسەلى دەنساۋلىق ساقتاۋ عيماراتىنىڭ بوي كوتەرۋى تاۋەلسىزدىك جەمىسى ەكەنىن, سالاماتتى ءومىر ءسۇرۋ, انا مەن بالا دەنساۋلىعىن جاقسارتۋ, اسا قاتەرلى اۋرۋلاردىڭ الدىن الۋ جولدارىن ورتاعا سالدى. جاڭا اۋرۋحانانىڭ ۇجىمىنا جەمىستى ەڭبەك تىلەدى. كۇمىسجان بايجان. الماتى وبلىسى. __________________________ ايقارما بەتتىڭ ماتەريالدارىن ۇيىمداستىرعان ءومىر ەسقالي, «ەگەمەن قازاقستان».
