ويتكەنى ون باسىمدىقتان تۇراتىن بيىلعى باستى باعدارلامالىق قۇجاتتىڭ ەڭ نەگىزگى ەرەكشەلىگى – ينتەللەكتۋالدى ۇلت قالىپتاستىرۋ جولىندا اقپاراتتىق تەحنولوگيالارعا نەگىزدەلگەن يننوۆاتسيالىق دامىعان قوعام قۇرۋ.
ادامزات بالاسىنىڭ قول جەتكىزگەن ۇلى يگىلىكتەرىنىڭ بارلىعى وقۋ مەن توقۋ ارقىلى جاسالعان. وسى ورايدا ءبىلىم سالاسى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ نازارىنان ەشقاشان تىس قالعان ەمەس. بۇل جولداۋدا ءبىلىم قوعامىن دامىتۋعا ارنالعان قۇندىلىقتارعا بىرنەشە باسىمدىق بەرىلگەنىن بايقايمىز.
ماسەلەن, ەلباسىنىڭ «سوڭعى جىلدارى الەمدە قالىپتاسقان 7 مىڭ تەرمين قازاق تىلىنە اۋدارىلعان. وسىنداي اۋدارمالاردى نەگىزدەۋ تاسىلدەرىن قايتا قاراستىرىپ, تەرمينولوگيا تۇرعىسىنان قازاق ءتىلىن حالىقارالىق دەڭگەيگە جاقىنداتۋ كەرەك. لاتىن الىپبيىنە كوشۋ بۇل ماسەلەنى رەتتەۋگە كومەكتەسەدى. 2025 جىلعا دەيىن ءبىلىم بەرۋدىڭ بارلىق دەڭگەيىندە لاتىن الىپبيىنە كوشۋدىڭ ناقتى كەستەسى ازىرلەنەدى», دەگەن سوزدەرىنەن لاتىن الىپبيىنە كوشۋدىڭ ناقتى باعىت-باعدارى كورىندى. بۇگىنگى تاڭدا كيريلل جازۋىن الەمنىڭ 12 مەملەكەتى عانا پايدالانادى. ال قالعان مەملەكەتتەردىڭ كوبى لاتىن ءالىپبيىن قولدانادى. دەمەك, بۇل كەڭ تارالعان جازۋ. قاراپايىم عانا مىسال كەلتىرەر بولساق, قازىر ۇيالى تەلەفوندا لاتىن قارپىندە جازۋ وڭاي, ال كيريلليتسادا قازاقشا تەرە الماي قينالىپ جاتاتىندار دا بارشىلىق. سەبەبى لاتىن ءالىپبيىنىڭ بازاسى قالىپتاسقان ءارى اۋقىمى كەڭ. وكىنىشكە قاراي, لاتىن ءالىپبيىنىڭ قازاق تاريحىنداعى عۇمىرى ۇزاق بولماعانى دا بەلگىلى. دەسە دە, ونشاقتى جىلدىڭ ىشىندە بۇل جازۋ سول ۋاقىتتاعى قازاق ءتىلىنىڭ قۇلدىراۋىن ءبىرشاما توقتاتتى. سەبەبى لاتىن ءالىپبيىنىڭ باسىم بولىگى فونەتيكاعا نەگىزدەلدى, ياعني ءسوزدىڭ تازا ايتىلۋىن ساقتاپ قالدى. تۇركى دۇنيەسىنە ورتاق زاڭدىلىقتى ساقتادى. ەندى سول ءۇردىستى جالعاستىرىپ, زامانعا ساي لايىقتاپ, بەيىمدەپ, ءارى قاراي دامۋىنا ىقپال ەتۋىمىز قاجەت.
سونىمەن قاتار ەلباسىنىڭ «ورتا مەكتەپ پەن كوللەدجدەر جانە جوعارى وقۋ ورىندارى ۇزدىك وقىتۋشىلارىنىڭ بەينەساباقتارى مەن بەينەلەكتسيالارىن ينتەرنەتتە ورنالاستىرۋ كەرەك. بۇل بارلىق قازاقستاندىقتارعا, ونىڭ ىشىندە شالعايداعى ەلدى مەكەن تۇرعىندارىنا وزىق ءبىلىم مەن قۇزىرەتتىلىككە قول جەتكىزۋگە جول اشادى», دەگەن سوزدەرى ماعان جانە ارىپتەستەرىمە, رەسپۋبليكالىق «ۇزدىك پەداگوگ» بايقاۋىنىڭ جەڭىمپازدارىنا, ءوز ءىس-تاجىريبەسىمەن اۋقىمدى كولەمدە بولىسۋگە ءتيىمدى مۇمكىندىك دەپ ويلايمىن.
ارينە ەلباسىنىڭ مۇعالىم ماماندىعىنىڭ بەدەلىن ارتتىرۋ ماقساتىندا جاساپ جاتقان يگىلىكتى ىستەرى كوپ. قازاقستان ءوزىنىڭ تاۋەلسىزدىگىنىڭ العاشقى كۇندەرىنەن باستاپ-اق مەكتەپ دامۋىنا قولداۋ كورسەتۋدى نازارىنا ۇستاپ كەلەدى. مەملەكەت باسشىسى قازاقستاندا جاس ۇرپاقتىڭ الەمدىك ستاندارتقا ساي ءبىلىم الۋى ءۇشىن قاجەتتى جاعدايلاردىڭ جاسالعانىن ايتا كەلە, «بۇل – مەملەكەتتىڭ دامۋ ساياساتىنىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى» دەپ اتاپ كورسەتتى. قازاقستان الەمدىك قارجى-ەكونوميكالىق داعدارىستار جاعدايىندا دا حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ ارتۋىنا مۇمكىندىگىنشە قولداۋ جاساپ كەلەدى. سونىڭ ىشىندە مەكتەپ مۇعالىمدەرىنىڭ جالاقىسى جىلما-جىل ساتىلىپ ءوسىپ جاتقانىنا ءبارىمىز دە كۋامىز. بيىلعى جولداۋدا دا ەلباسىمىز مۇعالىمنىڭ ەڭبەك جالاقىسىنىڭ وقۋ باعدارلامالارىنىڭ جاڭارتىلعان مازمۇنى اياسىندا وقۋدان وتكەن مۇعالىمدەردىڭ لاۋازىمدىق جالاقىسى بىلىكتىلىگىن دالەلدەۋىنە بايلانىستى 30-دان 50 پايىزعا دەيىن وسەتىنىن ايتتى.
بۇل جولداۋ مەملەكەتىمىزدى باياندى بەلەستەرگە باستايدى. ۇستازدار قاۋىمىنا ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك ارتىلۋدا. دەگەنمەن مەملەكەتتەن وسىنداي قولداۋ بولعان سوڭ, ءاربىر مۇعالىم ءبىلىم جانە تاربيە نارىمەن سۋسىنداتقان تۇلەكتەرىنىڭ بولاشاقتا جاھاندىق الەمدە ءومىر ءسۇرىپ, جۇمىس ىستەۋى ءۇشىن ايانبايتىنى دا انىق.
زۋحرا ۇسەنباەۆا,
بايمىرزا بەسباەۆ اتىنداعى ورتا مەكتەپتىڭ قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتى ءپانىنىڭ مۇعالىمى
جامبىل وبلىسى,
جامبىل اۋدانى
