ءابدىراش اقىلبەكوۆ, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى فيزيكا-تەحنيكالىق فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى:
– بۇل سەزدىڭ ەرەكشەلىگى ايرىقشا دەپ ويلايمىن. ءبىرىنشى ماسەلە – 15 قاڭتاردا وتەتىن سايلاۋعا دەپۋتاتتاردى ۇسىنۋ بولدى. بولاشاقتا وسى دەپۋتاتتارعا كوپ نارسە بايلانىستى بولادى عوي. ءبىراز ماسەلەنى سولار شەشەدى. پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ تاراپ وتىرعانى دا جاي ەمەس. الدىمىزدا الەمدىك داعدارىس كەلە جاتىر. بۇل سوعان دايىندىقتىڭ ءبىر كورىنىسى. ال دايىندىق تاجىريبەلى پارلامەنتتەن دە باستاۋ الارى ءسوزسىز. سوعان بايلانىستى «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ سەزى ءوزىنىڭ بەلدى دەگەن ازاماتتارىن ۇسىندى. سەزگە ستۋدەنتتەر قاۋىمى دا ۇلكەن دايىندىقپەن قاتىستى. ەندى ۋنيۆەرسيتەتتەگى اۋديتوريالاردا وسى سەزدە قانداي ماسەلەلەر كوتەرىلگەنىن ايتىپ, سول ارقىلى ءبىز بۇل سەزدىڭ ماڭىزدىلىعىن جان-جاقتى جەتكىزەتىن بولامىز.
ۇلاسبەك سادىبەكوۆ, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق «نۇر وتان» پارتياسى فيليالى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى:
– سەزدە ەكى ماسەلە قارالدى. بىرەۋى – سايلاۋالدى تۇعىرنامانى قابىلداۋ, ەكىنشىسى – الداعى پارلامەنت ءماجىلىسى سايلاۋىنا پارتيالىق ءتىزىمدى ۇسىنۋ. «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ ليدەرى, ەلباسى 2007 جىلعى سايلاۋدا قابىلدانعان تۇعىرنامانى وسىلاي جاريا ەتكەن بولاتىن. ودان بەرگى ۋاقىتتىڭ ىشىندە سول تۇعىرنامادا كورسەتىلگەن ماسەلەلەر ارتىعىمەن ورىندالدى دەپ ايتۋعا بولادى. اسىرەسە, الەۋمەتتىك ماسەلەلەر. سەبەبى, حالىققا كەرەگى دە وسى الەۋمەتتىك ماسەلەلەردىڭ شەشىلۋى عوي. الەمدىك داعدارىسقا قاراماستان ميللياردتاعان قارجى ءبولىنىپ, ولار ءبىرىنشى كەزەكتە اۋىلدىق جەرلەرگە جەتىپ جاتتى. وسىلايشا, اۋىلدارداعى الەۋمەتتىك جاعدايلار شەشىلدى.
ال الەۋمەتتىك جاعداي دەگەنىمىز – اۋرۋحانا, بالاباقشا, مەكتەپ, تازا سۋ, جول. مىنە, وسى سالالارعا قىرۋار قارجى قاراستىرىلىپ, ۇلكەن جۇمىستار اتقارىلدى. بۇل رەتتە ەلباسىنىڭ جولداۋدا ايتقان سوزدەرىنە, باسقا دا مىنبەرلەردە كوتەرگەن باستامالارىنا قاتىستى قابىلداناتىن باعدارلامالارعا قاراپ وتىرىپ, ءىس پەن ءسوزدىڭ قاتار جۇرەتىنىن قازاقستان حالقى بىلەدى دەپ ويلايمىن.
مۇحيت شەرمۇحان ۇلى, «نۇر وتان» حدپ قورعالجىن اۋداندىق فيليالى ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى:
– ءبىز رەسپۋبليكالىق ساياسي كەڭەستىڭ كەڭەيتىلگەن ماجىلىسىندە ساياسي كەڭەستىڭ مۇشەلەرىمەن بىرگە وسى سەزدە تالقىلانعان ماسەلەلەردىڭ بارلىعىن قاراپ, ءناتيجەسىندە ولار ءبىراۋىزدان ماقۇلداندى. پارتيانىڭ 2017 جىلعا دەيىنگى ۇلتتىق باعىتتاعى شارالارى حالقىمىزدىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان. پارتيا ءوزىنىڭ ءىستىڭ پارتياسى ەكەنىن دالەلدەپ وتىر. دەنساۋلىق سالاسىن, ءبىلىم-عىلىم سالاسىن دامىتۋ, الەۋمەتتىك سالالاردى جاقسارتۋ, يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلامالارى – بۇلاردىڭ بارلىعى قازاقستاننىڭ گۇلدەنۋىنە ۇلەس قوساتىن يگى قادامدار دەپ سانايمىن.
بولاشاقتا دا پارتيانىڭ باستامالارى ودان ءارى جۇزەگە اسىرىلىپ, بىزدەر, ياعني پارتيا بەلسەندىلەرى ءوزىمىزدىڭ مۇمكىندىكتەرىمىزدى پايدالانىپ, ۇلەسىمىزدى قوسامىز دەگەن سەنىمىمىز بار.
ومىرزاق مەلدەحانوۆ, شىمكەنت قالالىق فيليالىنىڭ «نۇر وتان» پارتياسى ءتوراعاسى:
– سەزدە قارالعان ماسەلەنىڭ العاشقىسى – «نۇر وتان» حدپ-نىڭ 2017 جىلعا دەيىنگى ۇلتتىق ءىس-قيمىل جوسپارى. ەكىنشى ماسەلە – پارلامەنت ءماجىلىسى سايلاۋىنا دەپۋتاتتىققا تۇسەتىن كانديداتتاردىڭ ءتىزىمىن ۇسىنۋ جانە بەكىتۋ. ارينە, ءاربىر سەزدەن حالىق ۇلكەن جاڭالىق كۇتەدى. بۇل ورايدا جاڭا وزگەرىستەر مەن جاڭا باستامالار, سوعان سايكەس يگى جۇمىستاردىڭ اتقارىلۋىن كۇتەدى. الدا ۇلكەن سايلاۋ كەلە جاتىر. وسى سايلاۋ كەزىندە «نۇر وتان» پارتياسى ءوزىنىڭ ورنىن تاعى دا نىقتاي تۇسەدى دەگەن ويدامىن. سەبەبى, حالىق اراسىندا پارتيانى باسقارىپ وتىرعان ەلباسىمىزدىڭ بەدەلى, «نۇر وتان» حدپ بەدەلى جاقسى.
ال پارتيانىڭ 2017 جىلعى ۇلتتىق ءىس-قيمىل جوسپارىنا كەلسەك, «نۇر وتاننىڭ» الدىنا قويىپ وتىرعان ماقسات-مىندەتى, سوعان سايكەس كوتەرىلەتىن باستامالار – ءبىز ءۇشىن ايرىقشا ماڭىزدى. سەبەبى, وسىنداي ماقسات-مىندەتتەر مەن باستامالارعا قاراي ءبىزدىڭ باعدارىمىز ايقىندالادى, ەكونوميكامىز ودان ءارى جاندانا تۇسەدى.
مۇرات ابەنوۆ, «نۇر وتان» حدپ مۇشەسى:
– ءبىز بۇگىنگى كۇنگە دەيىنگى الدىمىزعا قويعان ماقساتتارىمىزدى ورىندادىق دەپ ويلايمىن. قارجى داعدارىسى بولدى, باسىمىزدان كوپتەگەن قيىنشىلىقتار ءوتتى, بىراق سوعان قاراماستان كوپ شارالار اتقارىلدى. ونىڭ ناتيجەسىن كورىپ وتىرمىز. ەكونوميكا, ساياسي, الەۋمەتتىك سالالارداعى بارلىق وزگەرىستەر ءوز ناتيجەسىن بەردى. الداعى ۋاقىتتا دا العا قويعان ماقساتتارىمىزعا جەتەمىز دەپ ويلايمىن.
بۇگىنگى كۇنى ءبىز مىنانى بايقاپ وتىرمىز: ءبىلىم سالاسىندا, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا, جاستاردى قورعاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا الدىمىزعا كوپ ماقسات قويىپ وتىرمىز. وسى ورايدا ءبىزدىڭ سايلاۋشىلارىمىز «نۇر وتان» حدپ-عا تولىق قولداۋ كورسەتەدى دەپ سەنەمىز.
ەرمەك كەلەمسەيىت, الماتى وبلىسى, پانفيلوۆ اۋدانىنىڭ اكىمى:
– XIV سەزد – تاريحي سەزد. ارينە, جەتىستىگىمىز دە بار. الدى-ارتىمىزعا قارايتىن دا كەزەڭ. جۇرگەن جولىمىزدى باعامدايتىن كەزەڭ. قازىرگى تاڭدا پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ جاڭا قۇرامىن سايلاۋعا كىرىسىپ وتىرمىز. دەپۋتاتتىققا ۇسىنىلعان, اتى اتالعان ازاماتتاردىڭ بارلىعى ناعىز ەڭبەك مايدانىنىڭ ورتاسىنان كەلگەندەر, ءومىردىڭ ءتۇرلى سوقپاعىنان وتكەن لايىقتى ازاماتتار دەپ ايتار ەدىم. ەندىگى كەزەڭدە ۇلكەن دامۋ جولىنا تۇسەمىز دەپ ويلايمىن. ال وعان مۇنداي پارلامەنتاريلەر وتە قاجەت. مەن ءوزىم دە پارلامەنتتىڭ ءبىرىنشى, ەكىنشى شاقىرىلىمىنىڭ دەپۋتاتى بولعانمىن. سوندىقتان ول جەردەگى ءىستىڭ قانداي ەكەنىن, اۋقىمى قانداي ەكەنىن, قانداي تاجىريبە قاجەت ەكەنىن سەزەمىن, بىلەمىن.
ءبىزدىڭ مەملەكەتتىڭ جوسپارلارى ۇلتتىق سيپاتقا ويىسىپ كەلە جاتىر. سوعان سايكەس ۇلتتىق مۇددە دە ءبىرىنشى كەزەكتە تۇرادى دەگەن ويدامىز. قازىردىڭ وزىندە جاقسى دەڭگەيلەرگە جەتىپ وتىرمىز. الدىڭعى قاتارلى دامىعان ەلدەردىڭ قاتارىنا قوسىلۋ ءۇشىن ءالى دە اتقاراتىن كوپ ىستەرىمىز بار. ال ۇلتتىق يدەيانى قالىپتاستىرىپ, ۇلتتىق رۋحىمىز جوعارىلايتىنداي دارەجەگە جەتسەك, بۇگىنگى جەتكەن جەتىستىگىمىز ءتىپتى دە جوعارىلاي تۇسەر ەدى.
باقىتجان ەرتاەۆ, حالىق قاھارمانى:
– بۇل سەزدىڭ ماعىناسى دا, تابيعاتى دا وزگەشە. سەبەبى, بۇل سەزگە «نۇر وتان» پارتياسى اتىنان ءماجىلىس دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردىڭ ءتىزىمى ۇسىنىلدى. «نۇر وتان» – ەل پارتياسى, ەلدىڭ قامىن ويلاعان پارتيا. نە سەبەپتى, «نۇر وتان» پارتياسىن كوپشىلىك قولدايدى. سەبەبى, ول – ەلدىڭ نيەت-تىلەگىن ويلايتىن, ەلدىڭ قامىن ويلايتىن پارتيا. سوندىقتان دا بۇل پارتيا جەڭىسكە جەتىپ جاتىر. بۇل سەزدە پارتياعا كوپ يگى تىلەكتەر ايتىلدى. «نۇر وتان» باستاعان جول ءارى قاراي جالعاسا بەرسىن دەپ تىلەيمىن. سەبەبى, ەلباسى اتاپ وتكەن, ءبىزدىڭ 2020, 2030 جىلدارعا دەيىنگى كوزدەلگەن ستراتەگيامىز بىرتىندەپ ورىندالىپ كەلەدى. ەندەشە, بارلىعىمىزدىڭ پىكىرىمىز ۇندەس بولۋى كەرەك.
ەگەمەن ەلىمىزدىڭ 20 جىلدىق مەرەيتويى جاقىنداي تۇسۋدە. وسى ورايدا ەلىمە تىلەيتىنىم: كەڭ بايتاق جەرىمىز تۇتاس بولسىن, كوپەتنوستى ەلىمىز ءوزارا تاتۋ بولسىن. ول ءۇشىن ءاردايىم «نۇر وتانمەن» بىرگە ماڭداي تەرىمىزدى توگىپ جۇمىس ىستەۋىمىز قاجەت.
رۇستەم قاركەنوۆ, قوستاناي قالاسى اكىمى اپپاراتىنىڭ جەتەكشىسى:
– «نۇر وتان» حالىقتىق-دەموكراتيالىق پارتياسىنىڭ كەزەكتەن تىس حIV سەزىندە الداعى ءمىندەتتەر باعدارلانىپ, نەندەي باعىتپەن جىلجۋىمىز كەرەكتىگى ايشىقتالدى. ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىن وتكىزۋىن قولداي وتىرىپ, جىل باسىنان بارلىق ۇيىمداستىرۋ ماسەلەلەرىن شەشىپ العان دۇرىس دەپ ەسەپتەيمىن. جاڭا دەپۋتاتتارمەن جاساقتالعان پارلامەنتپەن ءبىراز شارۋانى اتقارىپ تاستايتىنىمىزعا سەنىمدىمىز. الداعى سايلاۋ تارتىستى وتەرىن دە قاپەردەن شىعارمايمىز. بۇل ساياسي باسەكەگە «نۇر وتان» پارتياسى دا سايلاۋعا ءار سالادا ءوزىن تانىتقان تاجىريبەلى, ەل الدىندا ابىرويى بار ازاماتتارىن قوسىپ وتىر.
ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلىندا قازاقستان كوپتەگەن تابىستارعا قول جەتكىزدى. ءبىر عانا مىسال, بۇرىن مەملەكەتتىك قىزمەت سالاسىندا ايلىق جالاقى از بولعاندىقتان, وعان ەشكىم بارعىسى كەلمەيتىن. قازىر جاعداي كۇرت وزگەردى. بۇل وزگە سالالارعا دا قاتىستى. پارتيانىڭ بۇل جەردەگى اتقارعان ىستەرى وراسان.
سۆەتلانا جالماعامبەتوۆا, سەناتور:
– مەن سەناتور رەتىندە پارلامەنت ماجىلىسىنە سايلاناتىن دەپۋتاتتاردىڭ تىزىمىندە ايەلدەردىڭ وسكەنىن دۇرىس باعالايمىن. ونىڭ ىشىندە بۇرىن دەپۋتات بولعان ازاماتشالار دا بار. ولار پارلامەنتتە وتە جاقسى دەڭگەيدە جۇمىس ىستەدى. دەپۋتاتتىققا ۇسىنىلعانداردىڭ اراسىندا, سونداي-اق مەملەكەتتىڭ دامۋىنا كوپ ۇلەس قوسىپ وتىرعان ايەلدەر دە بار. سوندىقتان ولاردىڭ تاعى دا تىزىمگە تۇسكەنىنە قۋانىشتىمىن. بولاشاقتا ولار ءوز تاراپىنان مەملەكەتتىڭ وركەندەۋىنە ايتارلىقتاي دەڭگەيدە ىقپال ەتەدى دەپ ويلايمىن.
گۇلشارا ابدىقالىقوۆا, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى:
– پارتيانىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى قۇرىلتايعا دەيىن تولىق جاسالدى. اتالعان جوبا جەر-جەرلەردە تالقىلانىپ, قۇرىلتايدا قولداۋ تاپتى. ءوزىم دە اتسالىسقاندىقتان, تۇعىرنامادا الەۋمەتتىك ماسەلەلەر دە كوپتەپ ەنگىزىلگەندىگىن ايتا كەتەيىن. وندا زەينەتاقى جۇيەسىن ءارى قاراي دامىتۋ ماسەلەلەرى دە قامتىلعان. اسىرەسە, كەدەيشىلىكپەن كۇرەس, جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەلەرى دە ەرەكشە ورىن الىپ وتىر. پارتيانىڭ ساياسي كەڭەسىنىڭ مۇشەسى بولعاندىقتان, ءوزىم دە ۇسىنىستار ۇسىندىم.
ءۇشىنشى ونجىلدىققا كەلە جاتىرمىز, سوندىقتان العا ۇلكەن ماقساتتار قويىلىپ وتىر. ال بۇل سايلاۋ تاريحي جانە ماڭىزى جاعىنان زور ساياسي ناۋقان بولماق. ويتكەنى, ەلىمىز ءوزىنىڭ 20 جىلدىق تاۋەلسىزدىگىن اتاپ وتكەلى وتىر. الدا جاڭا بەلەستەر بار, سوعان سايكەس تالاپتار دا جاڭا بولارى بەلگىلى. ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىندا الەۋمەتتىك سالا بويىنشا كوپ دەڭگەيلى الەۋمەتتىك جۇيە قۇرىلعاندىعىن ەرەكشە اتاپ وتكىم كەلەدى. سوڭعى ون جىلدىڭ وزىندە زەينەتاقى 8 ەسەگە كوبەيتىلدى. ايلىق ەڭبەكاقى سوڭعى 3 جىلدا ەكى ەسەگە ارتتى. سونىمەن قاتار, قازىر الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ تەتىگى دامۋدا. جالپى, كەدەيشىلىك دەڭگەيى وسىدان 20 جىل بۇرىن حالىق اراسىندا 40 پايىز بولسا, قازىر 6-7 پايىزعا دەيىن تومەندەدى.
زاۋرەش بايمولدينا,
قازگزۋ پروفەسسورى:
– پارتيانىڭ كەزەكتەن تىس وتكىزىلگەن قۇرىلتايىنىڭ كۇن تارتىبىندە ەكى ماسەلە قارالدى. العاشقىسى – «نۇر وتان» حدپ-نىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى بولسا, سوڭعىسى – پارلامەنتتىڭ تومەنگى پالاتاسى دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردىڭ ءتىزىمى بەكىتىلدى. ولاردىڭ بارلىعى دا ەل الدىندا ىسىلعان, تاڭداۋعا لايىق جاندار. سوندىقتان دا 15 قاڭتار كۇنى وتەتىن سايلاۋدا پارتياعا قولداۋ كورسەتەتىن سايلاۋشىلاردىڭ قاتارى دا كوپ بولارىنا سەنىم مول.
ءماجىلىس كەم دەگەندە ەكى پارتيادان جاساقتالۋى كەرەك, دەگەن تالاپقا سايكەس پارتيالار بارىن سالارى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. ەكى نەمەسە كوپپارتيالىق نە ءۇشىن كەرەك دەگەندە, پىكىرلەردىڭ ارالۋاندىعى قوعامنىڭ العا جىلجۋىنا يگى ىقپالىن تيگىزەدى دەگىم كەلەدى. «نۇر وتان» – الداعى سايلاۋعا تاس ءتۇيىن دايىن وتىرعان پارتيا.
راشكۇل وسپاناليەۆا, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى:
– «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ كەزەكتەن تىس XIV سەزى پارلامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردىڭ ءتىزىمىن ناقتىلاپ بەردى. وسى رەتتە پارتيانىڭ قول جەتكىزگەن جەتىستىكتەرىنەن سايلاۋشىلار جاقسى قۇلاعدار. ەلباسىنىڭ جۇرگىزىپ كەلە جاتقان ساياساتى حالىق تاراپىنان ەرەكشە قولداۋعا يە.
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنان قۇرىلتايعا كەلىپ وتىرمىن, ءماسليحات دەپۋتاتىمىن. ەلىمىزدى تۇگەل ايتپاعاننىڭ وزىندە, قازىر وڭىردە اتقارىلعان شارۋالار وتە كوپ. مىسالى, 100 مەكتەپتىڭ 34-ءى ءبىزدىڭ وڭىردە سالىنۋدا. تاعى جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن 26 مەكتەپ قۇرىلىسى ءبىتتى. بۇدان باسقا 6 اۋرۋحانا بوي كوتەردى. كەڭەستىك كەزەڭدە جوندەلمەگەن جولدار ەندى قالپىنا كەلتىرىلىپ جاتقانىن دا ايتا كەتۋ كەرەك. اسىرەسە, سوڭعى بەس جىلدا جۇمىس قارقىندى جۇزەگە اسۋدا. الداعى سايلاۋعا كەلەر بولساق, ول تارتىستى وتەتىن سياقتى. وڭىرىمىزدە پارتيامىزعا دەگەن سەنىم وتە زور ەكەندىگىن ۇنەمى كورىپ ءجۇرمىز.
جانىبەك كارىبجانوۆ, «نۇر وتان» حدپ مۇشەسى:
– پارتيانىڭ كەزەكتەن تىس قۇرىلتايى ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعى قارساڭىندا ءوتىپ وتىرعاندىعىمەن ەرەكشەلەنەدى. ونىڭ ۇستىنە الدا ءماجىلىستىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋى وتكەلى تۇر. ەلباسى, «نۇر وتان» حدپ توراعاسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ پارتيانىڭ اتقارعان ىستەرىنىڭ بارلىعىن اتاپ ءوتتى. شىنىندا دا, الدىمىزعا قويىلعان مىندەتتەردىڭ بارلىعى ورىندالدى. تاعى دا ۇلكەن مىندەتتەر قويىلىپ وتىر.
ەندىگى ماسەلە, جۇمىلا وتىرىپ, ەلىمىزدىڭ بولاشاعىن جارقىن ەتەتىن مىندەتتەردى ابىرويمەن اتقارىپ شىعۋ. بۇل ەلىمىزدىڭ وركەندەۋى ءۇشىن قاجەت. كونستيتۋتسيا تالابى بويىنشا ماجىلىستە كەم دەگەندە ەكى پارتيا بولۋى كەرەك دەگەن تالاپقا سايكەس سايلاۋعا كوپتەگەن پارتيالار ءۇمىت ارتىپ وتىر. ەڭ باستىسى, ەگەمەندىگىمىزدى الۋىمىزدىڭ ارقاسىندا حالقىمىز عاسىرلار بويى اڭساعان تاۋەلسىزدىگىمىزگە قول جەتكىزۋىمىز. سول ەگەمەندىگىمىزدىڭ ارقاسىندا حالىقتىڭ تۇرمىس جاعدايىن ايتارلىقتاي تۇزەتىپ كەلە جاتىرمىز.
بەرىك راقىشەۆ, جاس دەپۋتاتتار قاۋىمداستىعى اقمولا وبلىستىق فيليالىنىڭ ءتوراعاسى:
– پارلامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردى ىرىكتەۋ پارتيا تاراپىنان ءجۇزەگە اسىرىلدى. ءاربىر ءۇمىتكەردىڭ اتقارعان ىستەرى مەن مول تاجىريبەلەرى بار. اعالارىمىز پارتيانىڭ قوس قاناتى سانالاتىن جاستاردى ۇنەمى دەمەپ, ءوز قولداۋلارىن كورسەتىپ كەلەدى. سوندىقتان دا الداعى سايلاۋلار ۇدەرىسىنە بەلسەنە قاتىسامىز, اعالارىمىز بەن اپكەلەرىمىزدى قولدايمىز دەگەن ويدامىن. سونىمەن قاتار, جاستار جاعى جەرگىلىكتى ماسليحاتتارعا دەپۋتاتتىققا كانديدات بولىپ قاتىسۋ ويلارى بار ەكەندىگىن دە بىلدىرە كەتكىم كەلەدى.
«ەگەمەن قازاقستاننىڭ» تىلشىلەر توبى.
ءابدىراش اقىلبەكوۆ, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى فيزيكا-تەحنيكالىق فاكۋلتەتىنىڭ دەكانى:
– بۇل سەزدىڭ ەرەكشەلىگى ايرىقشا دەپ ويلايمىن. ءبىرىنشى ماسەلە – 15 قاڭتاردا وتەتىن سايلاۋعا دەپۋتاتتاردى ۇسىنۋ بولدى. بولاشاقتا وسى دەپۋتاتتارعا كوپ نارسە بايلانىستى بولادى عوي. ءبىراز ماسەلەنى سولار شەشەدى. پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ تاراپ وتىرعانى دا جاي ەمەس. الدىمىزدا الەمدىك داعدارىس كەلە جاتىر. بۇل سوعان دايىندىقتىڭ ءبىر كورىنىسى. ال دايىندىق تاجىريبەلى پارلامەنتتەن دە باستاۋ الارى ءسوزسىز. سوعان بايلانىستى «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ سەزى ءوزىنىڭ بەلدى دەگەن ازاماتتارىن ۇسىندى. سەزگە ستۋدەنتتەر قاۋىمى دا ۇلكەن دايىندىقپەن قاتىستى. ەندى ۋنيۆەرسيتەتتەگى اۋديتوريالاردا وسى سەزدە قانداي ماسەلەلەر كوتەرىلگەنىن ايتىپ, سول ارقىلى ءبىز بۇل سەزدىڭ ماڭىزدىلىعىن جان-جاقتى جەتكىزەتىن بولامىز.
ۇلاسبەك سادىبەكوۆ, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق «نۇر وتان» پارتياسى فيليالى توراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى:
– سەزدە ەكى ماسەلە قارالدى. بىرەۋى – سايلاۋالدى تۇعىرنامانى قابىلداۋ, ەكىنشىسى – الداعى پارلامەنت ءماجىلىسى سايلاۋىنا پارتيالىق ءتىزىمدى ۇسىنۋ. «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ ليدەرى, ەلباسى 2007 جىلعى سايلاۋدا قابىلدانعان تۇعىرنامانى وسىلاي جاريا ەتكەن بولاتىن. ودان بەرگى ۋاقىتتىڭ ىشىندە سول تۇعىرنامادا كورسەتىلگەن ماسەلەلەر ارتىعىمەن ورىندالدى دەپ ايتۋعا بولادى. اسىرەسە, الەۋمەتتىك ماسەلەلەر. سەبەبى, حالىققا كەرەگى دە وسى الەۋمەتتىك ماسەلەلەردىڭ شەشىلۋى عوي. الەمدىك داعدارىسقا قاراماستان ميللياردتاعان قارجى ءبولىنىپ, ولار ءبىرىنشى كەزەكتە اۋىلدىق جەرلەرگە جەتىپ جاتتى. وسىلايشا, اۋىلدارداعى الەۋمەتتىك جاعدايلار شەشىلدى.
ال الەۋمەتتىك جاعداي دەگەنىمىز – اۋرۋحانا, بالاباقشا, مەكتەپ, تازا سۋ, جول. مىنە, وسى سالالارعا قىرۋار قارجى قاراستىرىلىپ, ۇلكەن جۇمىستار اتقارىلدى. بۇل رەتتە ەلباسىنىڭ جولداۋدا ايتقان سوزدەرىنە, باسقا دا مىنبەرلەردە كوتەرگەن باستامالارىنا قاتىستى قابىلداناتىن باعدارلامالارعا قاراپ وتىرىپ, ءىس پەن ءسوزدىڭ قاتار جۇرەتىنىن قازاقستان حالقى بىلەدى دەپ ويلايمىن.
مۇحيت شەرمۇحان ۇلى, «نۇر وتان» حدپ قورعالجىن اۋداندىق فيليالى ءتوراعاسىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى:
– ءبىز رەسپۋبليكالىق ساياسي كەڭەستىڭ كەڭەيتىلگەن ماجىلىسىندە ساياسي كەڭەستىڭ مۇشەلەرىمەن بىرگە وسى سەزدە تالقىلانعان ماسەلەلەردىڭ بارلىعىن قاراپ, ءناتيجەسىندە ولار ءبىراۋىزدان ماقۇلداندى. پارتيانىڭ 2017 جىلعا دەيىنگى ۇلتتىق باعىتتاعى شارالارى حالقىمىزدىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋعا باعىتتالعان. پارتيا ءوزىنىڭ ءىستىڭ پارتياسى ەكەنىن دالەلدەپ وتىر. دەنساۋلىق سالاسىن, ءبىلىم-عىلىم سالاسىن دامىتۋ, الەۋمەتتىك سالالاردى جاقسارتۋ, يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ باعدارلامالارى – بۇلاردىڭ بارلىعى قازاقستاننىڭ گۇلدەنۋىنە ۇلەس قوساتىن يگى قادامدار دەپ سانايمىن.
بولاشاقتا دا پارتيانىڭ باستامالارى ودان ءارى جۇزەگە اسىرىلىپ, بىزدەر, ياعني پارتيا بەلسەندىلەرى ءوزىمىزدىڭ مۇمكىندىكتەرىمىزدى پايدالانىپ, ۇلەسىمىزدى قوسامىز دەگەن سەنىمىمىز بار.
ومىرزاق مەلدەحانوۆ, شىمكەنت قالالىق فيليالىنىڭ «نۇر وتان» پارتياسى ءتوراعاسى:
– سەزدە قارالعان ماسەلەنىڭ العاشقىسى – «نۇر وتان» حدپ-نىڭ 2017 جىلعا دەيىنگى ۇلتتىق ءىس-قيمىل جوسپارى. ەكىنشى ماسەلە – پارلامەنت ءماجىلىسى سايلاۋىنا دەپۋتاتتىققا تۇسەتىن كانديداتتاردىڭ ءتىزىمىن ۇسىنۋ جانە بەكىتۋ. ارينە, ءاربىر سەزدەن حالىق ۇلكەن جاڭالىق كۇتەدى. بۇل ورايدا جاڭا وزگەرىستەر مەن جاڭا باستامالار, سوعان سايكەس يگى جۇمىستاردىڭ اتقارىلۋىن كۇتەدى. الدا ۇلكەن سايلاۋ كەلە جاتىر. وسى سايلاۋ كەزىندە «نۇر وتان» پارتياسى ءوزىنىڭ ورنىن تاعى دا نىقتاي تۇسەدى دەگەن ويدامىن. سەبەبى, حالىق اراسىندا پارتيانى باسقارىپ وتىرعان ەلباسىمىزدىڭ بەدەلى, «نۇر وتان» حدپ بەدەلى جاقسى.
ال پارتيانىڭ 2017 جىلعى ۇلتتىق ءىس-قيمىل جوسپارىنا كەلسەك, «نۇر وتاننىڭ» الدىنا قويىپ وتىرعان ماقسات-مىندەتى, سوعان سايكەس كوتەرىلەتىن باستامالار – ءبىز ءۇشىن ايرىقشا ماڭىزدى. سەبەبى, وسىنداي ماقسات-مىندەتتەر مەن باستامالارعا قاراي ءبىزدىڭ باعدارىمىز ايقىندالادى, ەكونوميكامىز ودان ءارى جاندانا تۇسەدى.
مۇرات ابەنوۆ, «نۇر وتان» حدپ مۇشەسى:
– ءبىز بۇگىنگى كۇنگە دەيىنگى الدىمىزعا قويعان ماقساتتارىمىزدى ورىندادىق دەپ ويلايمىن. قارجى داعدارىسى بولدى, باسىمىزدان كوپتەگەن قيىنشىلىقتار ءوتتى, بىراق سوعان قاراماستان كوپ شارالار اتقارىلدى. ونىڭ ناتيجەسىن كورىپ وتىرمىز. ەكونوميكا, ساياسي, الەۋمەتتىك سالالارداعى بارلىق وزگەرىستەر ءوز ناتيجەسىن بەردى. الداعى ۋاقىتتا دا العا قويعان ماقساتتارىمىزعا جەتەمىز دەپ ويلايمىن.
بۇگىنگى كۇنى ءبىز مىنانى بايقاپ وتىرمىز: ءبىلىم سالاسىندا, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا, جاستاردى قورعاۋ ماسەلەلەرى بويىنشا الدىمىزعا كوپ ماقسات قويىپ وتىرمىز. وسى ورايدا ءبىزدىڭ سايلاۋشىلارىمىز «نۇر وتان» حدپ-عا تولىق قولداۋ كورسەتەدى دەپ سەنەمىز.
ەرمەك كەلەمسەيىت, الماتى وبلىسى, پانفيلوۆ اۋدانىنىڭ اكىمى:
– XIV سەزد – تاريحي سەزد. ارينە, جەتىستىگىمىز دە بار. الدى-ارتىمىزعا قارايتىن دا كەزەڭ. جۇرگەن جولىمىزدى باعامدايتىن كەزەڭ. قازىرگى تاڭدا پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ جاڭا قۇرامىن سايلاۋعا كىرىسىپ وتىرمىز. دەپۋتاتتىققا ۇسىنىلعان, اتى اتالعان ازاماتتاردىڭ بارلىعى ناعىز ەڭبەك مايدانىنىڭ ورتاسىنان كەلگەندەر, ءومىردىڭ ءتۇرلى سوقپاعىنان وتكەن لايىقتى ازاماتتار دەپ ايتار ەدىم. ەندىگى كەزەڭدە ۇلكەن دامۋ جولىنا تۇسەمىز دەپ ويلايمىن. ال وعان مۇنداي پارلامەنتاريلەر وتە قاجەت. مەن ءوزىم دە پارلامەنتتىڭ ءبىرىنشى, ەكىنشى شاقىرىلىمىنىڭ دەپۋتاتى بولعانمىن. سوندىقتان ول جەردەگى ءىستىڭ قانداي ەكەنىن, اۋقىمى قانداي ەكەنىن, قانداي تاجىريبە قاجەت ەكەنىن سەزەمىن, بىلەمىن.
ءبىزدىڭ مەملەكەتتىڭ جوسپارلارى ۇلتتىق سيپاتقا ويىسىپ كەلە جاتىر. سوعان سايكەس ۇلتتىق مۇددە دە ءبىرىنشى كەزەكتە تۇرادى دەگەن ويدامىز. قازىردىڭ وزىندە جاقسى دەڭگەيلەرگە جەتىپ وتىرمىز. الدىڭعى قاتارلى دامىعان ەلدەردىڭ قاتارىنا قوسىلۋ ءۇشىن ءالى دە اتقاراتىن كوپ ىستەرىمىز بار. ال ۇلتتىق يدەيانى قالىپتاستىرىپ, ۇلتتىق رۋحىمىز جوعارىلايتىنداي دارەجەگە جەتسەك, بۇگىنگى جەتكەن جەتىستىگىمىز ءتىپتى دە جوعارىلاي تۇسەر ەدى.
باقىتجان ەرتاەۆ, حالىق قاھارمانى:
– بۇل سەزدىڭ ماعىناسى دا, تابيعاتى دا وزگەشە. سەبەبى, بۇل سەزگە «نۇر وتان» پارتياسى اتىنان ءماجىلىس دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردىڭ ءتىزىمى ۇسىنىلدى. «نۇر وتان» – ەل پارتياسى, ەلدىڭ قامىن ويلاعان پارتيا. نە سەبەپتى, «نۇر وتان» پارتياسىن كوپشىلىك قولدايدى. سەبەبى, ول – ەلدىڭ نيەت-تىلەگىن ويلايتىن, ەلدىڭ قامىن ويلايتىن پارتيا. سوندىقتان دا بۇل پارتيا جەڭىسكە جەتىپ جاتىر. بۇل سەزدە پارتياعا كوپ يگى تىلەكتەر ايتىلدى. «نۇر وتان» باستاعان جول ءارى قاراي جالعاسا بەرسىن دەپ تىلەيمىن. سەبەبى, ەلباسى اتاپ وتكەن, ءبىزدىڭ 2020, 2030 جىلدارعا دەيىنگى كوزدەلگەن ستراتەگيامىز بىرتىندەپ ورىندالىپ كەلەدى. ەندەشە, بارلىعىمىزدىڭ پىكىرىمىز ۇندەس بولۋى كەرەك.
ەگەمەن ەلىمىزدىڭ 20 جىلدىق مەرەيتويى جاقىنداي تۇسۋدە. وسى ورايدا ەلىمە تىلەيتىنىم: كەڭ بايتاق جەرىمىز تۇتاس بولسىن, كوپەتنوستى ەلىمىز ءوزارا تاتۋ بولسىن. ول ءۇشىن ءاردايىم «نۇر وتانمەن» بىرگە ماڭداي تەرىمىزدى توگىپ جۇمىس ىستەۋىمىز قاجەت.
رۇستەم قاركەنوۆ, قوستاناي قالاسى اكىمى اپپاراتىنىڭ جەتەكشىسى:
– «نۇر وتان» حالىقتىق-دەموكراتيالىق پارتياسىنىڭ كەزەكتەن تىس حIV سەزىندە الداعى ءمىندەتتەر باعدارلانىپ, نەندەي باعىتپەن جىلجۋىمىز كەرەكتىگى ايشىقتالدى. ءماجىلىس دەپۋتاتتارىنىڭ سايلاۋىن وتكىزۋىن قولداي وتىرىپ, جىل باسىنان بارلىق ۇيىمداستىرۋ ماسەلەلەرىن شەشىپ العان دۇرىس دەپ ەسەپتەيمىن. جاڭا دەپۋتاتتارمەن جاساقتالعان پارلامەنتپەن ءبىراز شارۋانى اتقارىپ تاستايتىنىمىزعا سەنىمدىمىز. الداعى سايلاۋ تارتىستى وتەرىن دە قاپەردەن شىعارمايمىز. بۇل ساياسي باسەكەگە «نۇر وتان» پارتياسى دا سايلاۋعا ءار سالادا ءوزىن تانىتقان تاجىريبەلى, ەل الدىندا ابىرويى بار ازاماتتارىن قوسىپ وتىر.
ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلىندا قازاقستان كوپتەگەن تابىستارعا قول جەتكىزدى. ءبىر عانا مىسال, بۇرىن مەملەكەتتىك قىزمەت سالاسىندا ايلىق جالاقى از بولعاندىقتان, وعان ەشكىم بارعىسى كەلمەيتىن. قازىر جاعداي كۇرت وزگەردى. بۇل وزگە سالالارعا دا قاتىستى. پارتيانىڭ بۇل جەردەگى اتقارعان ىستەرى وراسان.
سۆەتلانا جالماعامبەتوۆا, سەناتور:
– مەن سەناتور رەتىندە پارلامەنت ماجىلىسىنە سايلاناتىن دەپۋتاتتاردىڭ تىزىمىندە ايەلدەردىڭ وسكەنىن دۇرىس باعالايمىن. ونىڭ ىشىندە بۇرىن دەپۋتات بولعان ازاماتشالار دا بار. ولار پارلامەنتتە وتە جاقسى دەڭگەيدە جۇمىس ىستەدى. دەپۋتاتتىققا ۇسىنىلعانداردىڭ اراسىندا, سونداي-اق مەملەكەتتىڭ دامۋىنا كوپ ۇلەس قوسىپ وتىرعان ايەلدەر دە بار. سوندىقتان ولاردىڭ تاعى دا تىزىمگە تۇسكەنىنە قۋانىشتىمىن. بولاشاقتا ولار ءوز تاراپىنان مەملەكەتتىڭ وركەندەۋىنە ايتارلىقتاي دەڭگەيدە ىقپال ەتەدى دەپ ويلايمىن.
گۇلشارا ابدىقالىقوۆا, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى:
– پارتيانىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى قۇرىلتايعا دەيىن تولىق جاسالدى. اتالعان جوبا جەر-جەرلەردە تالقىلانىپ, قۇرىلتايدا قولداۋ تاپتى. ءوزىم دە اتسالىسقاندىقتان, تۇعىرنامادا الەۋمەتتىك ماسەلەلەر دە كوپتەپ ەنگىزىلگەندىگىن ايتا كەتەيىن. وندا زەينەتاقى جۇيەسىن ءارى قاراي دامىتۋ ماسەلەلەرى دە قامتىلعان. اسىرەسە, كەدەيشىلىكپەن كۇرەس, جۇمىسپەن قامتۋ ماسەلەلەرى دە ەرەكشە ورىن الىپ وتىر. پارتيانىڭ ساياسي كەڭەسىنىڭ مۇشەسى بولعاندىقتان, ءوزىم دە ۇسىنىستار ۇسىندىم.
ءۇشىنشى ونجىلدىققا كەلە جاتىرمىز, سوندىقتان العا ۇلكەن ماقساتتار قويىلىپ وتىر. ال بۇل سايلاۋ تاريحي جانە ماڭىزى جاعىنان زور ساياسي ناۋقان بولماق. ويتكەنى, ەلىمىز ءوزىنىڭ 20 جىلدىق تاۋەلسىزدىگىن اتاپ وتكەلى وتىر. الدا جاڭا بەلەستەر بار, سوعان سايكەس تالاپتار دا جاڭا بولارى بەلگىلى. ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىندا الەۋمەتتىك سالا بويىنشا كوپ دەڭگەيلى الەۋمەتتىك جۇيە قۇرىلعاندىعىن ەرەكشە اتاپ وتكىم كەلەدى. سوڭعى ون جىلدىڭ وزىندە زەينەتاقى 8 ەسەگە كوبەيتىلدى. ايلىق ەڭبەكاقى سوڭعى 3 جىلدا ەكى ەسەگە ارتتى. سونىمەن قاتار, قازىر الەۋمەتتىك كومەك كورسەتۋ تەتىگى دامۋدا. جالپى, كەدەيشىلىك دەڭگەيى وسىدان 20 جىل بۇرىن حالىق اراسىندا 40 پايىز بولسا, قازىر 6-7 پايىزعا دەيىن تومەندەدى.
زاۋرەش بايمولدينا,
قازگزۋ پروفەسسورى:
– پارتيانىڭ كەزەكتەن تىس وتكىزىلگەن قۇرىلتايىنىڭ كۇن تارتىبىندە ەكى ماسەلە قارالدى. العاشقىسى – «نۇر وتان» حدپ-نىڭ سايلاۋالدى تۇعىرناماسى بولسا, سوڭعىسى – پارلامەنتتىڭ تومەنگى پالاتاسى دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردىڭ ءتىزىمى بەكىتىلدى. ولاردىڭ بارلىعى دا ەل الدىندا ىسىلعان, تاڭداۋعا لايىق جاندار. سوندىقتان دا 15 قاڭتار كۇنى وتەتىن سايلاۋدا پارتياعا قولداۋ كورسەتەتىن سايلاۋشىلاردىڭ قاتارى دا كوپ بولارىنا سەنىم مول.
ءماجىلىس كەم دەگەندە ەكى پارتيادان جاساقتالۋى كەرەك, دەگەن تالاپقا سايكەس پارتيالار بارىن سالارى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. ەكى نەمەسە كوپپارتيالىق نە ءۇشىن كەرەك دەگەندە, پىكىرلەردىڭ ارالۋاندىعى قوعامنىڭ العا جىلجۋىنا يگى ىقپالىن تيگىزەدى دەگىم كەلەدى. «نۇر وتان» – الداعى سايلاۋعا تاس ءتۇيىن دايىن وتىرعان پارتيا.
راشكۇل وسپاناليەۆا, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى:
– «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ كەزەكتەن تىس XIV سەزى پارلامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردىڭ ءتىزىمىن ناقتىلاپ بەردى. وسى رەتتە پارتيانىڭ قول جەتكىزگەن جەتىستىكتەرىنەن سايلاۋشىلار جاقسى قۇلاعدار. ەلباسىنىڭ جۇرگىزىپ كەلە جاتقان ساياساتى حالىق تاراپىنان ەرەكشە قولداۋعا يە.
وڭتۇستىك قازاقستان وبلىسىنان قۇرىلتايعا كەلىپ وتىرمىن, ءماسليحات دەپۋتاتىمىن. ەلىمىزدى تۇگەل ايتپاعاننىڭ وزىندە, قازىر وڭىردە اتقارىلعان شارۋالار وتە كوپ. مىسالى, 100 مەكتەپتىڭ 34-ءى ءبىزدىڭ وڭىردە سالىنۋدا. تاعى جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن 26 مەكتەپ قۇرىلىسى ءبىتتى. بۇدان باسقا 6 اۋرۋحانا بوي كوتەردى. كەڭەستىك كەزەڭدە جوندەلمەگەن جولدار ەندى قالپىنا كەلتىرىلىپ جاتقانىن دا ايتا كەتۋ كەرەك. اسىرەسە, سوڭعى بەس جىلدا جۇمىس قارقىندى جۇزەگە اسۋدا. الداعى سايلاۋعا كەلەر بولساق, ول تارتىستى وتەتىن سياقتى. وڭىرىمىزدە پارتيامىزعا دەگەن سەنىم وتە زور ەكەندىگىن ۇنەمى كورىپ ءجۇرمىز.
جانىبەك كارىبجانوۆ, «نۇر وتان» حدپ مۇشەسى:
– پارتيانىڭ كەزەكتەن تىس قۇرىلتايى ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعى قارساڭىندا ءوتىپ وتىرعاندىعىمەن ەرەكشەلەنەدى. ونىڭ ۇستىنە الدا ءماجىلىستىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋى وتكەلى تۇر. ەلباسى, «نۇر وتان» حدپ توراعاسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ پارتيانىڭ اتقارعان ىستەرىنىڭ بارلىعىن اتاپ ءوتتى. شىنىندا دا, الدىمىزعا قويىلعان مىندەتتەردىڭ بارلىعى ورىندالدى. تاعى دا ۇلكەن مىندەتتەر قويىلىپ وتىر.
ەندىگى ماسەلە, جۇمىلا وتىرىپ, ەلىمىزدىڭ بولاشاعىن جارقىن ەتەتىن مىندەتتەردى ابىرويمەن اتقارىپ شىعۋ. بۇل ەلىمىزدىڭ وركەندەۋى ءۇشىن قاجەت. كونستيتۋتسيا تالابى بويىنشا ماجىلىستە كەم دەگەندە ەكى پارتيا بولۋى كەرەك دەگەن تالاپقا سايكەس سايلاۋعا كوپتەگەن پارتيالار ءۇمىت ارتىپ وتىر. ەڭ باستىسى, ەگەمەندىگىمىزدى الۋىمىزدىڭ ارقاسىندا حالقىمىز عاسىرلار بويى اڭساعان تاۋەلسىزدىگىمىزگە قول جەتكىزۋىمىز. سول ەگەمەندىگىمىزدىڭ ارقاسىندا حالىقتىڭ تۇرمىس جاعدايىن ايتارلىقتاي تۇزەتىپ كەلە جاتىرمىز.
بەرىك راقىشەۆ, جاس دەپۋتاتتار قاۋىمداستىعى اقمولا وبلىستىق فيليالىنىڭ ءتوراعاسى:
– پارلامەنت ءماجىلىسى دەپۋتاتتىعىنا كانديداتتاردى ىرىكتەۋ پارتيا تاراپىنان ءجۇزەگە اسىرىلدى. ءاربىر ءۇمىتكەردىڭ اتقارعان ىستەرى مەن مول تاجىريبەلەرى بار. اعالارىمىز پارتيانىڭ قوس قاناتى سانالاتىن جاستاردى ۇنەمى دەمەپ, ءوز قولداۋلارىن كورسەتىپ كەلەدى. سوندىقتان دا الداعى سايلاۋلار ۇدەرىسىنە بەلسەنە قاتىسامىز, اعالارىمىز بەن اپكەلەرىمىزدى قولدايمىز دەگەن ويدامىن. سونىمەن قاتار, جاستار جاعى جەرگىلىكتى ماسليحاتتارعا دەپۋتاتتىققا كانديدات بولىپ قاتىسۋ ويلارى بار ەكەندىگىن دە بىلدىرە كەتكىم كەلەدى.
«ەگەمەن قازاقستاننىڭ» تىلشىلەر توبى.
قاراعاندىدا ەسىرتكى تاراتقان كاسىپكەر سوتتالدى
ەسىرتكى • كەشە
ساتباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىندە «قانىش الەمى» ورتالىعى اشىلدى
ايماقتار • كەشە
ماڭعىستاۋدا ەلدەگى ەكىنشى بىرەگەي جەدەل جاردەم ستانتسياسى اشىلدى
ايماقتار • كەشە
قار مەن تۇمان: 14 اقپاندا ەلىمىزدە داۋىلدى ەسكەرتۋ جاريالاندى
اۋا رايى • كەشە
الماتىدا قانشا جاڭا مەديتسينالىق مەكەمە بوي كوتەرەدى؟
ايماقتار • كەشە
قازاقستان ازاماتتارىنا نەلىكتەن اقش ۆيزاسى بەرىلمەيدى؟
ساياسات • كەشە
ميحايل شايدوروۆ جۇلدەگە تالاسادى: تىكەلەي ەفيردى قايدان كورۋگە بولادى؟
قىسقى سپورت • كەشە
تاعى ءبىر وڭىرىندە مۇناي ىزدەۋ جۇمىستارى باستالادى
ايماقتار • كەشە
الماتىنىڭ ءبىر بولىگىندە توتەنشە جاعداي جاريالاندى
توتەنشە جاعداي • كەشە