– اسقار سانات ۇلى, نەگىزىنەن اۋىل شارۋاشىلىعىمەن اينالىساتىن اۋداننىڭ بۇگىندە احۋالى قانداي؟
– اعىمداعى جىلدىڭ 11 ايىندا اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ جالپى ءونىم كولەمى 25,0 ميلليارد تەڭگەنى قۇرادى. ونىڭ ىشىندە ەگىن شارۋاشىلىعى 13,2 ميلليارد تەڭگە, مال شارۋاشىلىعى بويىنشا 11,8 ميلليارد تەڭگە بولىپ وتىر. ناقتى كولەم يندەكسى 107,9 پايىزدى قۇرادى.
ەگىن وراعى ناۋقانى دا وڭتايلى اياقتالدى. اۋدان بويىنشا 83633 گەكتار ماساقتى داقىل تولىق ورىلىپ, ورتاشا ونىمدىلىك 25,5 تسەنتنەردەن كەلدى. قامباعا 213264 توننا استىق قۇيىلدى.ودان باسقا مايلى داقىل, قانت قىزىلشاسى, كوكونىس, كارتوپ, باقشا داقىلدارى دا مەرزىمىندە جينالدى.
اۋدانىمىزدا بيىل 33905 باس ءمۇيىزدى ءىرى قارا, 419920 باس قوي مەن ەشكى, 15100 باس جىلقى, 62 باس تۇيە, 22800 باس شوشقا قىستاۋعا كىردى. وسىعان وراي 2017-2018 جىلعى مال قىستاتۋ ناۋقانىنا 44900 گەكتار شابىندىقتان 188500 توننا ءشوپ, 27500 توننا سابان الىنىپ, 85000 توننا جەم, 4000 توننا سۇرلەم جانە 5000 توننا پىشەندەمە دايىندالدى.
شوپانداردىڭ ۇيلەرى مەن قورا-جايلارى دا تولىق جوندەۋدەن وتكىزىلىپ, ازىق-ت ۇلىكپەن جانە ادام كۇشىمەن تولىقتاي قامتىلعان. بارلىق مال قىستاتۋ ورىندارى سۋ كوزدەرىنە جاقىن ورنالاسىپ, قىستىق وتىنى جانە جەمشوپ قورلارى مال قىستاتۋ ورىندارىنا جەتكىزىلگەن.
– قازىر ەل ۇكىمەتى تاراپىنان ۇساق شارۋالاردى ىرىلەندىرۋ ءۇشىن كووپەراتسيالار قۇرۋ تۋرالى ناقتى تاپسىرمالار بەرىلدى. اۋدان بۇل جۇيەگە قانشالىقتى نازار اۋدارىپ, ىسكە اسىرىپ جاتىر؟
– اۋدانىمىزدا بۇل باعدارلاما جاقسى جولعا قويىلعان. اۋدان حالقى اتالعان باعدارلامانىڭ تيىمدىلىگى مەن پايداسىن تۇسىنۋدە. مىسالى, اۋدانىمىزدا ەت باعىتىندا «باي العاباس», «قۇلاناگروGrupە», «بەرەكە» جانە «جارلىسۋ» اۋىلشارۋاشىلىق وندىرىستىك كووپەراتيۆتەرى قۇرىلىپ, اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنان 400,0 ميلليون تەڭگە نەسيەلىك قارجىلار الىپ, 2030 باس بۇقاشىقتار بورداقىلانۋدا.
ءسۇت باعىتىندا ء«سۇلۋتور» جانە «ALA-TAU AGRO» اۋىلشارۋاشىلىق وندىرىستىك كووپەراتيۆى قۇرىلىپ, اۋىل شارۋاشىلىعىن قارجىلاي قولداۋ قورىنان 116,5 ميلليون تەڭگە نەسيەلىك قارجى الىپ, 414 باس ساۋىن سيىرى ساتىلىپ الىندى.
سونىمەن قاتار جىل ىشىندە «اسپان», «جاڭاتۇرمىس» سياقتى اۋىلشارۋاشىلىق وندىرىستىك كووپەراتيۆتەرى قۇرىلدى. كەلەر جىلى دا ءسۇت باعىتىندا – 2, ەت باعىتىندا 3 كووپەراتيۆ قۇرىلاتىن بولادى.
– سونىمەن قاتار اگروسالاعا جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ ماسەلەسى دە كۇردەلى. بۇل باعىتتاعى جۇمىستاردىڭ بارىسى قانداي؟
– اۋدانىمىزدا بۇل باعىتتا دا جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. اۋدان كولەمىندە 2017 جىلدىڭ ونىمىنە وتىرعىزىلعان 402 گەكتار قانت قىزىلشاسىنىڭ 40 گەكتارى تامشىلاتىپ سۋارۋ قوندىرعىسى ارقىلى سۋارىلدى.
«لۋگوۆوي جىلقى زاۋىتى» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنىڭ 300 گەكتار جوڭىشقا, كارتوپ, كوكونىس داقىلدارى جاڭا تەحنولوگيا ارقىلى جاڭبىرلاتىپ سۋارىلادى. سونىمەن قاتار تامشىلاتىپ سۋارۋ ءادىسىن قولدانا وتىرىپ «سپك تاراز» ارقىلى جىلىنا 40,0 مىڭ توننا ءونىم بەرەتىن 1000 گەكتار جەمىس-جيدەك اعاشتارىن وتىرعىزۋ ءۇشىن جەر تەلىمى ءبولىنىپ بەرىلىپ, ءوز جۇمىستارىن باستادى. «شاۋشەن» شارۋا قوجالىعىنىڭ سوڭعى زاماناۋي تەحنولوگيامەن جابدىقتالعان مال سويۋ, ەتتى توڭازىتىپ ساقتاۋ كەشەنى ىسكە قوسىلدى.
«جاسمين» اۋىلشارۋاشىلىق وندىرىستىك كووپەراتيۆىنىڭ اگرارلىق ۋنيۆەرسيتەتتىڭ عالىمدارىمەن بىرلەسىپ ەگىستىك القاپتان 1 جىلدا 2 رەت ءونىم الۋ جوباسى 2018 جىلدان باستاپ ىسكە اسىرىلاتىن بولادى. سونداي-اق 2018 جىلى سوڭعى ۇلگىدەگى 1 گەكتارلىق وندىرىستىك جىلىجاي كەشەنىن سوعۋ جوسپارلانۋدا.
اڭگىمەلەسكەن اسحات رايقۇل,
«ەگەمەن قازاقستان»