قازاقستان • 26 جەلتوقسان, 2017

نۇرلان ورازالين: «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» – ءبىر ءداۋىردىڭ ءۇنى

603 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

ەل جادىندا ءالى كۇنگە جاڭ­عى­رىپ تۇرعان ايرىقشا ءبىر كە­زەڭ­دەر ۇلت تاريحىنىڭ بەتىندە از ەمەس. سول تاريحي وقيعا­لار مەن كەزەڭدەردىڭ ىشىندە قايتا­لان­باس سيپاتىمەن ورىن الاتىنى, بۇگىنگى باستان كەشىپ وتىر­عان وتاندىق تاريحىمىز بولار, ءسىرا. 

نۇرلان ورازالين: «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» – ءبىر ءداۋىردىڭ ءۇنى

شىن مانىندەگى مەم­لە­كەت­ت­ى­لىگىمىزدى بە­كىتكەن ءداۋىر, بۇل – تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى. تاۋەل­سىزدىكتىڭ قالاي كەلگەنى, الماعايىپ الاساپىراننىڭ اراسىندا ءجۇرىپ, تۇساۋىنىڭ قالاي كەسىلگەنى بۇگىنگى كوزىقاراقتى ادام ءۇشىن كوپ دالەلدى كەرەك ەتە بەرمەيتىن داۋسىز-تالاسسىز شىندىق. سول ءداۋىردىڭ باستى قاھارمانى دا, وسى ءداۋىردىڭ اۋىر جۇگىن يىعىنا سالىپ كوتەرگەن نار تۇلعاسى دا, تاريحي تاعدىرلى كەزەڭنەن حالقىمىزدى امان-ەسەن الىپ شىعىپ, ەل ەگەمەندىگىن قامتاماسىز ەتكەن دە ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆ. سوندىقتان بۇگىن ارتتا قالعانىمەن, اۋىر جۇكتىڭ تابى ءالى كۇنگە دەيىن ارقاسىندا قالعان سول كەزەڭ تۋرالى قالاي تولعاسا دا, ايتۋعا تولىق مورالدىق حاقى بار ءبىر ادام بولسا, ول ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىز. ءداۋىر تۋرالى تولعاقتى ءسوزدى, تياناقتى تۇجىرىمدى ايتۋ تەك ءداۋىردىڭ جۇگىن يىعىنا سالىپ كوتەرگەن تۇلعالارعا عانا جاراسادى. قازاق ەلىن الەمدىك كەڭىستىككە الىپ شىققان داۋىرلىك تۇلعا – تاۋەلسىزدىكتىڭ اۆتورى دە­گەن ءسوز. تاۋەلسىزدىك تۋىن تىككەن باس قاھارمان رەتىندە بۇكىل جاۋاپ­كەرشىلىكتى موينىنا الىپ, سىن ساعاتىندا سەنىم ارتقان جۇر­تىن العا قاراي جەتەلەي وتىرىپ, تىعىرىقتان جول ىزدەگەن جىل­دارداعى ءتۇيىندى, تولعامدى ويىن ەل يگىلىگىنە اينالدىرىپ وتىرعان كى­تاپتا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى جەرى­نە جەتكىزىپ ايتقان. بۇل كىتاپتى ساياسي ساراپشىلاردىڭ ءوزى «ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ ەنتسيكلوپەدياسى», دەپ باعالاپ جاتىر. بەكەر ەمەس.

العاشقى تاۋەلسىزدىكتىڭ ءدامى قانداي ەدى, حالىق قالاي قابىلدادى, قيىندىق قالاي ەڭسەرىلدى, كىمدەرمەن قانداي تاريحي بايلانىس ورناتتى, مەملەكەت قالاي قالىپتاستى – كوپتىڭ كوز الدىندا ءوتىپ جاتقان بۋىرقانىسقا تولى وقيعالار كىتاپ بەتتەرىنەن اينا-قاتەسىز تىزبەگىن تاۋىپتى. سول سەبەپتى بولار, پرەزيدەنتىمىز باسپا بەتىن جاڭا كورىپ وتىرعان كىتابىنىڭ العاشقى بەتتەرىن ەلەڭ-الاڭ ۋاقىتتا وزىنە تىرەۋ بولعان, ارقا سۇيەگەن حالقىنا راحمەت ايتۋدان باستاپتى. كىشىپەيىلدىلىكپەن ايتىلعان جىلى ءسوز ءىشىڭنىڭ ەڭ قالتارىس-قاراڭعى بۇرىشىنا دا جارىعىن تۇسىرەدى.

26 جىل ىشىندەگى رەسپۋب­ليكا­نىڭ جاڭا تاريحى تۋرالى باياندالاتىن كىتاپ پۋبليتسيس­تيكا جانرىندا جازىلعا­نىمەن, پرەزيدەنت جاڭا تاريحتى, ەل بولاشاعىن ءوز كوزقا­راسىمەن كوركەم پايىمدايدى. بۇگىنگى ۇرپاقتى, اسىرەسە مەنىڭ جاسىمداعى بۋىندى سول كەزەڭدەگى ءار وقيعا, ءار ءسات جاڭعىرتىپ وتىرادى. ال 26 جاستاعى جىگىتتەر مەن قىزدار ءۇشىن كينولەنتادان ءوتىپ جاتقان عاجايىپ ەرتەگى ەلەسى سەكىلدى قابىلدانۋى مۇمكىن. بىراق قازاقستان حالقى ۇلكەن تاريحي سىناقتان ءوتتى. ۇرپاق وسىنى ءبىلۋى كەرەك. ەگەمەندىككە قول جەتكىزگەن العاشقى جىلدارداعى ءار ەرەكشە وقيعانى ەسكەرۋى, جەتىستىك سىرىن سەزىنۋى ماڭىزدى. كىتاپ بۇگىنگى ۇرپاققا ارنالىپ جازىلىپ وتىر. تاۋەلسىزدىگىمىزدى دامىتاتىن, ونى ءارى قاراي ورىستەتەتىن, مەملەكەتتىلىك سيپاتىمىزدى بەدەرلەي تۇسەتىن كەيىنگى بۋىن بالالاردىڭ قولىنا بەرىلگەن رۋحاني كۇشتى قۇرال. سوندىقتان پرەزيدەنتىمىزدىڭ بۇل ەڭبەگىنىڭ رۋحاني كەڭىستىگىمىزدەگى ورنى الابوتەن ەرەكشە قۇندىلىق رەتىندە قابىلدانىپ جاتۋى زاڭدى. «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» – ءبىر ءداۋىردىڭ ءۇنى, كۇرەتامىرىندا بۇلكىلدەپ سوعىپ جاتقان دەربەستىك ءداۋىرىنىڭ تىنىسى. ءبىزدىڭ ۇلتتىق مەملەكەتىمىزدىڭ بولمىسىن ايعاقتايتىن, شىن ماعىناسىنداعى تاريحتى تا­نۋعا كومەكتەسەتىن جانە بولا­شاق ۇرپاققا سونى قامتاماسىز ەتۋگە جۇمىلدىراتىن ىرگەلى ەڭبەك ەكەنى اقيقات. رۋحاني اينالىمعا ەندىرە وتىرىپ, كىتاپتىڭ ناسيحاتى ارقىلى تاريحتى باعالاۋ, وتانسۇيگىشتىك پەن ۇلتجاندىلىق ۇعىمىن كەڭەيتە ءتۇسۋ كوزدەلگەنى دۇرىس. كىتاپتىڭ سوڭىندا « ۇلى تا­ريح ۇلى بولاشاقتى تۋدىرادى» دەگەن سويلەمدەر بار. ۇلى بولا­شاقتىڭ تاعدىرى ۇلتىن سۇيەتىن جاستارعا بايلاۋلى, ال جاس­تارىمىزدىڭ جەڭىس پەن جەتىستىكتى كوزدەگەن تاۋەلسىزدىكتىڭ كەشەگى, بۇگىنگى تاريحىنان تاعىلىم العانى دۇرىس دەپ ويلايمىن.

نۇرلان ورازالين,
اقىن-دراماتۋرگ, قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى

سوڭعى جاڭالىقتار

«سپارتاك» تاعى دا جەڭىلدى

سپورت • بۇگىن, 11:55