قازاقستان • 15 جەلتوقسان, 2017

باقىتجان جۇماعۇلوۆ: «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» كىتابىنىڭ ءبىر بەتىندە ەلباسىنىڭ مىڭ كۇندىك ەڭبەگى جاتىر

784 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

استانادا وتكەن ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» اتتى كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەر راسىمىندە ۇعا اكادەميگى, سەناتور باقىتجان جۇماعۇلوۆ ءسوز سويلەپ, كىتاپتان العان اسەرىمەن ءبولىستى. 

باقىتجان جۇماعۇلوۆ: «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» كىتابىنىڭ ءبىر بەتىندە ەلباسىنىڭ مىڭ كۇندىك ەڭبەگى جاتىر

فوتو: ەرلان ومار, "ەگەمەن قازاقستان"

«ن.ءا.نازارباەۆتىڭ «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» اتتى كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەرى مەملەكەتىمىز ءۇشىن ەڭ ۇلىق مەرەكە – تاۋەلسىزدىك كۇنى قارساڭىندا ءوتىپ جاتقانى ەرەكشە قۋانتادى. مەن كىتاپپەن تانىستىم جانە بۇل تۋىندى ماعان ەرەكشە اسەر ەتتى. مەنىڭ ويىمشا, بۇل وقىرماننىڭ كوڭىل پەرنەلەرىن ءدوپ باساتىن, وقىرماننىڭ ويىنا, ماقساتىنا, ۇمتىلىسىنا اسەر ەتەتىن ۇلكەن ەڭبەك» دەي كەلە باقىتجان جۇماعۇلوۆ كىتاپتان العان اسەرى تۋرالى ايتىپ ءوتتى. 

«مەن ەكى اسپەكت بويىنشا ۇلكەن اسەر الدىم. ءبىرىنشىسى - ەگەمەن قازاقستاننىڭ جاڭا تاريحىنىڭ قامتىلۋ اۋقىمى, بولاشاققا قويىلعان ماقساتتار مەن مىندەتتەر جانە تالداۋ تەرەڭدىگى. ەكىنشىسى - اۆتوردىڭ ويى, قيىن ماسەلەلەر تۋرالى تولعامدارى مەن پايىمدارى, ولاردى شەشۋ جولدارىن ىزدەۋى, ەموتسياسى بايقالاتىن شىنايىلىق», دەدى ول. باقىتجان جۇماعۇلوۆتىڭ ايتۋىنشا, كىتاپتا پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ مەملەكەتتىڭ ءتىرى اعزا ەكەنىن ايتىپ, وعان دالەلدەر كەلتىرگەن. سونىمەن قاتار مەملەكەتتىڭ دامۋىنداعى ەڭ كۇردەلى ماسەلەلەردىڭ قالاي شەشىلگەنى كورسەتىلگەن. 

«كىتاپتىڭ ماعان تاعى ءبىر اسەر ەتكەن تۇسى – ادام كاپيتالىن العا شىعارۋ بويىنشا جۇرگىزىلگەن رەفورمالار تۋرالى بولدى. وسى رەتتە ەلىمىزدە تاۋەلسىزدىك جىلدارى عىلىم, ءبىلىم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ, مادەنيەت, سپورت سالالارىن جەتىلدىرۋ بويىنشا جاسالعان جۇمىستار تۋرالى كىتاپتا تولىق ايتىلعان. مىسالى, وسى ءجىلدارى بىلىم بەرۋ سالاسىندا رەفورمالار جاسالىپ, ماتەريالدىق بازا تولىقتىرىلدى. «بولاشاق» باعدارلاماسىنىڭ ارقاسىندا 12 مىڭنان استام تالانتتى جاستار شەت ەلدىڭ ۇزدىك جوو-دا ءبىلىم الدى. مەملەكەتتە ينتەللەكتۋالدى مەكتەپتەر دامىدى. 2010 جىلى قازاقستان بولون پروتسەسىنە كىردى. بۇگىندە ءبىز ءبىلىم-عىلىم جۇيەسىن الەمدىك ستاندارتتارعا ساي قىلىپ وزگەرتتىك» دەگەن ول قازاقستاندىق ءبىلىم جۇيەسى باسەكەگە قابىلەتتى ماماندار دايىنداپ جاتقانىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. 

باقىتجان جۇماعۇلوۆتىڭ ايتۋىنشا, كىتاپتىڭ ءار بەتى ەلباسىنىڭ مىڭ كۇندىك ەڭبەگىنىڭ, ۇيقىسىز تۇندەرىنىڭ جەمىسىن كورسەتىپ تۇر.ء وز سوزىندە ۇعا اكادەميگى 26 جىل ىشىندە قازاقستاننىڭ ۇلكەن جەتىستىكتەرگە جەتكەنىن, وعان ۇلت كوشباسشىسى - ەلباسىنىڭ سىڭىرگەن ەڭبەگى زور بولعانىن اتاپ ءوتتى. «مەملەكەت ستراتەگياسىندا ۇلكەن ماقساتتارعا جەتىپ, ۇنەمى دامىپ وتىرۋ ۇشىن پرەزيدەنتتىڭ ينتەللەكتىسىنىڭ, قاجىرلى ەڭبەگىنىڭ ءرولى زور ەكەنى ءسوزسىز», دەدى ول. سونىمەن قاتار باقىتجان جۇماعۇلوۆ ەلباسىنىڭ كىتابىن وقىعاننان كەيىن 2005-2008 جىلدارى «نۇر وتان» پارتياسىندا بولعان كۇردەلى كەزەڭدەرى ەسكە تۇسكەنىن ايتتى. «2005 جىلعى پرەزيدەنتتىك سايلاۋ بۇكىل پارتيا ۇشىن ناعىز ءوسۋدىڭ, ساياسي كەمەلدەنۋدىڭ سىناعى بولدى. ەلباسى كىتاپتا اتاپ وتكەندەي, ول سايلاۋ 21 عاسىر باسىنداعى قازاقستاننىڭ ىشكى ساياسي ومىرىندەگى ەڭ ماڭىزدى وقيعاعا اينالدى. مەن سول كەزدە ەلباسىنىڭ سايلاۋالدى شتابىن باسقاردىم. تاريحي ساتتەردىڭ باسى-قاسىندا بولدىم. سول ءۇشىن ءوزىمدى باقىتتى سانايمىن» دەي كەلە سەناتور وسى سايلاۋ ەلىمىزدەگى جەتەكشى پارتيانى پارلامەنتتىك ۇلگىدەگى پارتياعا اينالدىرۋدىڭ العاشقى قادامى بولعانىن ايتتى,

«سول كەزدەگى ساياسي ومىرىمىزدەگى تاعى ءبىر ماڭىزدى ماسەلە 2007 جىلعى كونستيتۋتسيالىق رەفورما بولدى. ونىڭ ەڭ باستى جاڭالىقتارىنىڭ ءبىرى  - ەلىمىزدەنى پارلامەنت سايلاۋالدى ماجوريتارلىق ۇلگىدە پروپورتسيونالدى, ياعني, تەپە-تەڭدىك سايلاۋ جۇيەسىنە اۋىستى. وسىلايشا ەلىمىزدەگى ساياسي پارتيالار اشىق باسەكەگە, ەلەكتورالدى پروتسەسكە تولىق قوسىلدى. بۇل دامىعان دەموكراتيالىق ەلدەرگە ءتان جۇيە ەدى. ءبىز جاڭا جۇيەدەگى پارلامەنتتىك سايلاۋدى ءساتتى وتكىزدىك» دەگەن باقىتجان جۇماعۇلوۆ سول سايلاۋدا «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ سەنىمدى تۇردە جەڭىسكە جەتكەنىن ەسكە الدى. سونىمەن بىرگە سايلاۋدىڭ وسى پروپورتسيونالدى جۇيەسى ءبىزدىڭ ومىرىمىزدە تولىققاندى قولدانىسقا ەنگەنىن, ءوزى كۋا بولعان پروتسەستەردىڭ  بارلىعى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ تىكەلەي باسشىلىعىمەن جۇرگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى. 

گۇلنۇر قۋانىشبەكقىزى,

"ەگەمەن قازاقستان"

 

سوڭعى جاڭالىقتار

بۇلاق كورسەڭ, كوزىن اش

«تازا قازاقستان» • بۇگىن, 09:15